Xây dựng chương trình đào tạo liên thông bậc trung cấp lên đại học ngành Nông học tại trường Trung cấp nông lâm nghiệp Bình Dương

Xuất phát từ những lý do trên, cùng với định hướng phát triển chiến lược đào tạo nguồn nhân lực ngành nông nghiệp cho khu vực Đông Nam Bộ, người nghiên cứu chọn đề tài nghiên cứu: “XÂY D

PHẦN A: MỞ ĐẦU

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Trong những năm qua, công nghệ tự động hóa được áp dụng rộng khắp trong cuộc sống nói chung và nông nghiệp nói riêng Do đó vai trò nguồn nhân lực trí thức càng có vị trí quan trọng Ngành nông nghiệp luôn phát triển không ngừng cùng với tốc độ biến đổi của khoa học kỹ thuật Đào tạo nhân lực ngành nông nghiệp còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố, trong đó vai trò của con người được quan tâm hàng đầu

Trường Trung Cấp Nông Lâm Nghiệp Bình Dương là trường Nông Lâm Nghiệp duy nhất của khu vực Đông nam bộ Trường được giao nhiệm vụ đào tạo đội ngũ nhân lực lành nghề cho vùng và cả nước Ngoài ra trường còn cung cấp một nguồn lao động có tay nghề cho thị trường lao động trong khu vực Để đáp ứng nhu cầu học của người dân, đáp ứng nhu cầu công nghiệp hoá và hiện đại hoá đất nước, cung cấp nguồn cán bộ kỹ thuật có tay nghề cho địa phương và đất nước, trường luôn phấn đấu không ngừng để từng bước đổi mới mục tiêu, chương trình, nội dung, phương pháp, kiểm tra đánh giá để nâng cấp trường trở thành Trường Cao đẳng và Đại học trong tương lai Khi trở thành Trường Cao đẳng, Đại học nhu cầu đào tạo liên thông là không thể thiếu, do đó việc xây hoàn chỉnh một chương trình đào tạo liên thông bậc trung cấp lên đại học là rất cần thiết

Trong qua trinh công tác, tác giả thấy rằng nhu cầu học liên thông của các học viên tại trường rất cao, trong qua trình tuyển sinh tác giả thấy rằng từ năm 2005- 2010 có gần 1000 học sinh ngành nông học đăng ký thi vào trường đại học Nông Lâm Thành Phố Hồ Chí Minh Một điều mà tác giả thấy rằng người học khi tốt nghiệp trung cấp chuyên nghiệp nếu muốn đại học thì phải học lại từ đầu ( tức 4 năm) vừa tốn kinh phí, thời gian

Tác giả chọn đi vào xây dựng chương trình đào tạo nói chung và chương trình đào tạo liên thông nói riêng, vì trong quá trình học tác giả thấy chương trình đào tạo của một số nước rất ngắn mà hiệu quả cao vì thế tác giả muốn am hiểu về xây dựng chương trình để sau nay có thể nghiên cứu sâu thêm về lĩnh vực này và xây dựng ra các chương trình hiệu quả

Xuất phát từ những lý do trên, cùng với định hướng phát triển chiến lược đào tạo nguồn nhân lực ngành nông nghiệp cho khu vực Đông Nam Bộ, người nghiên cứu chọn đề tài

nghiên cứu: “XÂY DỰNG CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO LIÊN THÔNG BẬC TRUNG CẤP LÊN ĐẠI HỌC NGÀNH NÔNG HỌC TẠI TRƯỜNG TRUNG CẤP NÔNG LÂM NGHIỆP BÌNH DƯƠNG” làm luận văn tốt nghiệp

2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU

Xây dựng chương trình liên thông từ bậc Trung cấp lên Đại Học ngành Nông học tại trường Trung cấp Nông Lâm nghiệp Bình Dương, nhằm mở rộng quy mô và năng lực đào tạo cho trường Trung cấp Nông Lâm Nghiệp Bình Dương trong nhiệm vụ cung cấp nguồn nhân lực phục vụ cho sự phát triển của khu vực và tạo cơ hội học tập suốt đời cho người dân

3 ĐỐI TƯỢNG VÀ KHÁCH THỂ NGHIÊN CỨU

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Chương trình đào tạo liên thông bậc trung cấp lên bậc đại học ngành nông học của trường Trung cấp Nông lâm nghiệp Bình Dương

3.2 Khách thể

Chương trình đại học của ngành nông nghiệp, chương trình trung cấp của ngành nông nghiệp, học viên, giáo viên, cơ sở vật chất và doanh nghiệp

4 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU

- Nghiên cứu cơ sở lý luận về xây dựng chương trình liên thông từ bậc Trung cấp lên bậc Đại học ngành Nông học

- Khảo sát nhu cầu học liên thông từ bậc trung cấp lên Đại Học của sinh viên ngành Nông học và khảo sát nhu cầu của các nhà tuyển dụng trong khu vực

- Phân tích các chương trình đào tạo liên quan

- Xây dựng chương trình liên thông từ bậc Trung cấp lên Đại Học ngành Nông học tại trường Trung cấp Nông Lâm Nghiệp Bình Dương

- Bước đầu đánh giá khả năng ứng dụng của chương trình thông qua việc lấy ý kiến của một số chuyên gia chuyên môn và một số chuyên gia trong lĩnh vực phát triển chương trình đào tạo

5 GIẢ THUYẾT NGHIÊN CỨU

Chương trình đào tạo liên thông từ bậc Trung cấp lên bậc Đại học ngành Nông học nếu được xây dựng hoàn chỉnh sẽ góp phần đáp ứng được nhu cầu học tập suốt đời của người dân, và nhu cầu đào tạo sắp tới của trường

- Chương trình chưa được thực nghiệm mà để lấy ý kiến nhận của các nhà chuyên môn,

để bước đầu đánh giá tính khả thi và hợp lý của chương trình

7 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

7.1 Phương pháp nghiên cứu tài liệu

- Các văn kiện, văn bản pháp lý liên quan đến đào tạo liên thông

- Các chương trình đào tạo liên thông

- Các tài liệu, sách tham khảo về xây dựng chương trình đào tạo, xây dựng chương trình đào tạo liên thông, phân tích nghề, module, tín chỉ…

7.2 Phương pháp khảo sát điều tra

- Phiếu khảo sát nhu cầu đào tạo và tuyển dụng nhân lực (dùng cho các cơ quan, công

ty trong khu vực)

- Phiếu khảo sát nhu cầu học liên thông (dùng cho sinh viên đang học và đã ra trường

hệ trung cấp)

- Phiếu khảo sát ý kiến chuyên gia

7.3 Phương pháp thống kê

Phân tích, tổng hợp xử lý số liệu thu thập được qua các cuộc khảo sát điều tra

7.4 Phương pháp tham khảo ý kiến chuyên gia

Do thời gian nghiên cứu không đủ để thực nghiệm chương trình nên người nghiên cứu

sử dụng phương pháp này để đánh giá khả năng áp dụng thực tế của chương trình

PHẦN B: NỘI DUNG

CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ XÂY DỰNG CHƯƠNG TRÌNH

I TỔNG QUAN VỀ XÂY DỰNG CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO

Phần này tác giả trình bày: 1-Các khái niệm, 2- Lý thuyết về xây dựng chương trình đào tạo, 3-Các yếu tố ảnh hưởng đến xây dựng chương trình đào tạo, 4- Các phương pháp tiếp cận khi xây dựng chương trình đào tạo, 5-Tiến trình xây dưng chương trình đào tạo

II CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO LIÊN THÔNG

Phần này tác giả trình bày: 1-Xu thế liên thông trong giáo dục đào tạo, 2-Những quan

điểm chỉ đạo, các yếu tố liên thông, 3-Đào tạo liên thông và hệ thống đào tạo nghề ở một số

nước trên thế giới, Đào tạo liên thông và những định hướng phát triển dạy nghề ở Việt Nam

CHƯƠNG II: KHẢO SÁT THỰC TRẠNG VÀ NHU CẦU ĐÀO TẠO NGÀNH NÔNG

HỌC Ở TỈNH BÌNH DƯƠNG

I TỔNG QUAN VỀ TỈNH BÌNH DƯƠNG

Phần này tác giả trình bày: 1- Định hướng phát triển bền vững đến năm 2015 và tầm nhìn đến năm 2020 của tỉnh Bình Dương, 2- Thực trạng kinh tế - xã hội tỉnh Bình Dương

II NHU CẦU ĐÀO TẠO VÀ TUYỂN DỤNG NHÂN LỰC:

1 Nội dung tìm hiểu:

Nội dung tìm hiểu tập trung vào những vấn đề:

 Nhu cầu tuyển mới lao động từ nay đến năm 2020

 Các ngành nghề ưu tiên chọn tuyển

 Đánh giá về chất lượng đội ngũ lao động đáp ứng với yêu cầu công việc

 Những kỹ năng Trường trung cấp Nông Lâm cần chú ý

 Tính cần thiết của việc xây dựng chương trình đào tạo liên thông ngành Nông học từ trung cấp lên đại học

 Hình thức tổ chức đào tạo liên thông

Với những vấn đề như trên, người nghiên cứu đã tiến hành gởi 30 phiếu khảo sát để tìm hiểu nhu cầu đào tạo và tuyển dụng đến các cơ quan, doanh nghiệp… Số phiếu nhận về

đủ 30 phiếu, số phiếu được gởi trong Tỉnh, Bình Phước và Tp Hồ Chí Minh, Khu vực lân cận khác

2 Kết quả khảo sát:

2.1 Nhu cầu tuyển mới lao động:

Trong một công ty, một doanh nghiệp sẽ có nhiều bậc trình độ của lao động khác nhau, do đó nếu xác định được nhu cầu tuyển dụng lao động (theo trình độ) của các công ty, doanh nghiệp thì đây sẽ là những thông tin rất có ích trong quá trình định hướng xây dựng các cấp bậc đào tạo cho nhà trường Một doanh nghiệp có thể có nhu cầu tuyển nhiều bậc trình độ khác nhau

Trình độ ưu tiên tuyển chọn Số lượng Tỷ lệ (%)

2.2 Các ngành nghề ưu tiên tuyển chọn:

Bổ sung cho nhu cầu tuyển mới lao động, việc tìm hiểu về các ngành nghề được công

ty, doanh nghiệp ưu tiên tuyển chọn là không thể thiếu Một doanh nghiệp có thể có nhu cầu tuyển nhiều bậc trình độ khác nhau

Các ngành nghề ưu tiên tuyển chọn Số lượng Tỷ lệ (%)

2.3 Đánh giá về lao động đáp ứng với yêu cầu công việc:

Đánh giá chung của các công ty, doanh nghiệp sử dụng lao động hiện nay đối với đội ngũ lao động vừa được đào tạo ra

2.4 Những kỹ năng cần chú trọng :

Từ việc chưa đáp ứng tốt nhu cầu lao động của đội ngũ học sinh ra trường nên nhà trường cần chú ý nâng cao rèn luyện một số kỹ năng mà người nghiên cứu đã thống kê từ thị trường lao động thông qua các công ty và doanh nghiệp, cụ thể như sau:

Kỹ năng phân tích và giải quyết vấn đề

Kỹ năng thực hành chuyên môn

Khả năng thích ứng với công việc do áp dụng những kiến thức đã học

2.5 Tính cần thiết của việc xây dựng chương trình:

Nhận xét của các nhà tuyển dụng về tính cần thiết của việc xây dựng chương trình đào tạo liên thông ngành Nông học từ Trung cấp chuyên nghiệp lên Đại học

2.6 Hình thức tổ chức đào tạo liên thông:

Ý kiến của các công ty, doanh nghiệp về hình thức tổ chức đào tạo liên thông giúp nhà trường định hướng trước việc tổ chức học liên thông như thế nào để đạt hiệu quả đào tạo cao nhất

III GIỚI THIỆU VỀ TRƯỜNG TRUNG CẤP NÔNG LÂM NGHIỆP BÌNH DƯƠNG

Phần này tác giả trình bày: 1- Quá trình phát triển của trường, 2- Thực trạng của nhà trường

IV NHU CẦU HỌC LIÊN THÔNG CỦA HỌC SINH

1 Nội dung khảo sát

 Mục tiêu đào tạo trung cấp ngành Nông học

 Chương trình đào tạo trung cấp ngành nông học

 Mức độ tiếp thu các môn học

 Ý định của sinh viên sau khi tốt nghiệp (đi làm hay học tiếp)

 Học sinh sinh viên muốn học liên thông lên bậc cao đẳng hay đại học

Với mục đích khảo sát nhu cầu học liên thông, người nghiên cứu đã chọn đối tượng cho việc khảo sát là học sinh đang theo hệ trung cấp tại trường, và đã ra trường năm 2008-

2010 Số phiếu khảo sát phát ra 150 số phiếu nhận về 150 đạt 100% Người nghiên cứu đã tổng hợp và xử lý số liệu trên exell

2 Kết quả khảo sát:

2.1 Mục tiêu đào tạo

Bảng 2.9 kết qua khảo sát mục tiêu đào tạo Mục tiêu đào tạo Số lượng Tỷ lệ (%)

2.3 Mức độ tiếp thu các môn học

Bảng 1.13: Mức độ tiếp thu các môn học

Mức độ tiếp thu các môn học của học sinh Số lượng Tỷ lệ

2.4 Ý định của sinh viên sau khi tốt nghiệp

Với mục đích muốn tìm hiểu ý định của học sinh ngành nông học sau khi tốt nghiệp

có nhu cầu học liên thông tiếp không, giúp nhà trường có cơ sở nguồn đầu vào chuẩn bị cho một chương trình đào tạo mới

Bảng 2.14:Ý định của sinh viên sau khi tốt nghiệp

Ý định sau khi tốt nghiệp Số lượng Tỷ lệ (%)

2.6 Kết quả khảo sát bậc liên thông

Bảng 2.16: Nhu cầu bậc liên thông

Qua kết quả khảo sát chương trình đào tạo đối với 150 phiếu người nghiên cứu thấy rằng:

đa số các ý kiến cho rằng thời gian, mục tiêu, nội dung, mức độ hình thành kỹ năng nghề, mức độ đáp ứng với thực tế, nhu cầu của học sinh muốn đào tạo liên thông lên đại học Vì vậy xây dựng chương trình đào tạo liên thông từ bậc trung cấp lên đại học là hết sức cần thiết và phù hơp

Từ cơ sở thực tiễn tác giả nghiên cứu ở chương 2 đó là: Nhu cầu lao động có trình độ ở tình Bình Dương nói chung và các doanh nghiệp nói riêng là rất cao do đó muốn đáp ứng được thì việc đào tạo liên thông cũng rất cấp bách để đáp ứng nhu cầu đó Trường trung cấp Nông lâm nghiệp Bình Dương muốn tồn tại và nâng cao năng lực đào tạo của mình thì đào tạo liên thông là không thể thiếu Và từ kết quả khảo sát nhu cầu của học sinh ngành nông học tác giả kết luận rằng đào tạo liên thông từ bậc trung cấp lên đại học là rất cần thiết và cấp bách

CHƯƠNG III : XÂY DỰNG CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO

LIÊN THÔNG

I PHÂN TÍCH CHƯƠNG TRÌNH KHUNG:

Phần này tác giả trình bày: 1- Phân tích chương trì nh khung đào tạo đại học ngành nông học, 2- Khung chương trình đào tạo theo học chế tín chỉ Đại học ngành Nông học, 3-

Phân tích chương trình đào tạo hệ trung cấp ngành nông học ngành Nông học

II SO SÁNH CHƯƠNG TRÌNH KHUNG ĐẠI HỌC VÀ TRUNG CẤP CHUYÊN NGHIỆP NGÀNH NÔNG HỌC

1 Mục tiêu đào tạo

So sánh mục tiêu đào tạo giữa chương trình trung cấp và đại học ngành nông học

Bảng 3.5: So sánh mục tiêu đào tạo giữa chương trình trung cấp và đại học

Chương trình trung cấp ngành nông học Chương trình đại học ngành nông

học

Kiến thức

+ Có hiểu biết về một số kiến thức cơ bản về chủ Ngoài những kiến thức được trang

nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh;

Hiến pháp, Pháp luật của nước Cộng hòa xã hội

chủ nghĩa Việt Nam

+ Có hiểu biết về đường lối phát triển kinh tế của

Đảng, thành tựu và định hướng phát triển công

nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, công nghiệp

hóa nông thôn

+ Có lòng yêu nước, yêu CNXH, trung thành với

sự nghiệp cách mạng của Đảng và lợi ích của đất

nước

+ Vận dụng được kiến thức về pháp luật, kinh tế -

xã hội, tài chính – tiền tệ, kế toán, kiểm toán trong

việc thực hiện nghiệp vụ kế toán được giao

+ Vận dụng được kiến thức tin học trong công tác

tinh toán năng xuất, hiệu quả kinh tế của nông

nghiệp

+ Nắm vững cơ sở lí luận, kiến thức lí thuyết cơ

bản, kiến thức chuyên môn ngành Nông học, bao

gồm các lãnh vực sinh lí thực vật, giống cây

trồng, đất - phân bón, bảo vệ thực vật cây trồng và

những cây trồng chủ yếu trong nông nghiệp

bị cho người học như trung cấp, chương trình đại học còn trang bị thêm những kiến thức như sau:

+ Vận dụng được kiến thức ngoại ngữ, tin học trong công tác nông nghiệp + Xác định được cơ cấu cây trồng phù hợp với từng vùng miền

+ Đánh giá được tình hình hoạt động nông nghiệp của từng vùng miền

- Giải quyết vấn đề về kỹ thuật liên quan

đến nông học, bảo vệ thực vật, bảo vệ môi

trường và hướng dẫn về sản xuất bền

vững

- Tổ chức và quản lí (sản xuất cây trồng, kế

hoạch, dự án)

- Ứng dụng công nghệ thông tin và sử dụng

phần mềm nghiên cứu chuyên dụng

- Khuyến nông không chính quy (điểm

trình diễn, lớp học nông dân ngoài đồng,

Ngoài những kỹ năng được trang bị cho người học bậc trung cấp, chương trình đại học còn trang bị thêm những kỹ năng như sau:

- Tổ chức nghiên cứu ứng dụng trong nhiều điều kiện khác nhau (về trang thiết bị, phương pháp)

- Phương pháp nghiên cứu (lấy mẫu, thu thập số liệu, phân tích

dữ liệu)

- Viết báo cáo khoa học

- Biên soạn tài liệu kỹ thuật, tập sách, bản tin về khuyến nông, giao tiếp

hội chợ)

- Ngoại ngữ (tiếng Anh) chuyên ngành

Biên dịch từ ngữ khoa học sang ngôn

ngữ thông dụng

Qua bảng trên ta thấy, người học ở bậc trung cấp nông học liên thông lên bậc đại học nông học sẽ được trang bị thêm rất nhiều kiến thức, kỹ năng, được tăng cường khả năng lãnh đạo, khả năng tổ chức nghiên cứu khoa học và triển khai các dự án ứng dụng, kỹ năng giao tiếp Ngoài ra, sinh viên khi tốt nghiệp Đại học còn được trang bị khả năng học tập nâng cao đủ cả bề rộng lẫn chiều sâu phục vụ cho công việc của mình sau khi tốt nghiệp

2.Thời gian đào tạo

So sánh thời gian đào tạo và khối lượng kiến thức toàn khóa học giữa chương trình trung và đại học ngành nông học

Bảng 3.6: So sánh thời gian đào tạo giữa chương trình trung cấp và đại học

- Thời gian đào tạo: 2 năm( phân bổ 4 kỳ)

- Khối lượng kiến thức tối thiểu: 99 đvht

- Thời gian đào tạo: 4 năm ( phân bổ 8 kỳ)

- Khối lượng kiến thức tối thiểu: 146 đvht

Cấu trúc kiến thức của chương trình: (tính