Mục tiêu nghiên cứu: Đánh giá chương trình đào tạo Trung cấp nghề May tại Trường Cao Đẳng nghề Cần Thơ nhằm tìm ra những giải pháp góp phần nâng cao chất lượng đào tạo hệ Trung cấp ngàn
Trang 1PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài:
Trường Cao Đẳng Nghề Cần Thơ trực thuộc sự quản lý của Tổng cục Dạy nghề, nằm trong hệ thống các trường công lập Về định hướng phát triển, Trường CĐN Cần Thơ là trường công lập đào tạo nguồn nhân lực đa cấp, đa lĩnh vực chủ yếu từ trình độ cao đẳng trở xuống Trong thời gian hoạt động vừa qua, trường CĐN Cần Thơ luôn cố gắng đáp ứng nhu cầu nguồn nhân lực của địa phương mà chất lượng và hiệu quả đào tạo luôn được quan tâm hàng đầu Đánh giá chương trình đào tạo là cơ sở khoa học giúp trường CĐN Cần Thơ tìm ra những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng dạy và học
Do vậy, chất lượng đào tạo và hiệu quả đào tạo luôn là vấn đề trọng tâm hiện nay của tất cả các trường cao đẳng, đại học Việc tổ chức đánh giá chương trình đào tạo của mỗi trường, mỗi khoa, mỗi chương trình đào tạo có vai trò rất quan trọng trong quá trình bảo đảm chất lượng và nâng cao hiệu quả đào tạo
Vì các lý do nêu trên, đề tài “Đánh giá chương trình đào tạoTrung cấp May tại
trường Cao Đẳng nghề Cần Thơ” được thực hiện
2 Mục tiêu nghiên cứu:
Đánh giá chương trình đào tạo Trung cấp nghề May tại Trường Cao Đẳng nghề Cần Thơ nhằm tìm ra những giải pháp góp phần nâng cao chất lượng đào tạo hệ Trung cấp ngành May
3 Đối tượng và khách thể nghiên cứu:
3.1 Đối tượng nghiên cứu: Thực trạng thực hiện chương trình đào tạo ngành May hệ
Trung cấp trường Cao Đẳng nghề Cần Thơ
4 Giới hạn phạm vi nghiên cứu:
Đánh giá chất lượng đào tạo hệ Trung cấp nghề May tại Trường Cao Đẳng nghề Cần Thơ
Trang 25 Giả thuyết nghiên cứu:
Khi đánh giá đúng, đánh giá trung thực chương trình đào tạo Trung cấp nghề May thì chúng ta sẽ có cơ sở thực tiễn để cải tiến chương trình đào tạo và tìm ra các giải pháp tối ưu để nâng cao chất lượng dạy và học ngành May tại Trường
6 Nhiệm vụ nghiên cứu:
- Nhiệm vụ 1: Nghiên cứu lý thuyết: các cơ sở lý luận để thực hiện đề tài
- Nhiệm vụ 2: Khảo sát thực trạng việc thực hiện chương trình đào tạo hệ Trung
cấp nghề May tại trường Cao Đẳng Nghề Cần Thơ
- Nhiệm vụ 3: Xây dựng bộ tiêu chí đánh giá và tiến hành đánh giá chương trình
đào tạo hệ Trung cấp nghề May tại trường Cao Đẳng Nghề Cần Thơ
7 Phương pháp nghiên cứu:
7.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận
- Nghiên cứu, phân tích tài liệu và lựa chọn các khái niệm làm cơ sở cho vấn đề nghiên cứu
- Tổng hợp các tài liệu đã phân tích, khái quát hóa và đưa vào cơ sở lý luận của đề tài
7.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
7.2.1 Phương pháp điều tra: người nghiên cứu sử dụng phiếu khảo sát đối với sinh viên Trung cấp May đã tốt nghiệp; sinh viên Trung cấp May đang học năm cuối; giáo viên ngành May, cán bộ quản lý tại trường Cao đẳng nghề Cần Thơ và cơ quan sử dụng lao động (Xin xem phụ lục 3, 4,5,6)
7.2.2 Phương pháp phỏng vấn
7.2.3 Phương pháp chuyên gia
7.3 Phương pháp thống kê toán học để xử lý dữ liệu
8 Phương pháp đánh giá:
- Bước 1: Xác định tiêu chí đánh giá
- Bước 2: Thu thập thông tin, dữ liệu
- Bước 3: Phân tích dữ liệu, đánh giá
9 Tính khả thi của đề tài:
Qua thời gian học tập và làm việc ở đơn vị hơn 10 năm, người nghiên cứu có nhiều thuận lợi là: Gắn bó lâu dài với đơn vị nên rất thuận lợi khi sử dụng phương pháp điều tra thăm dò ý kiến để thu thập các thông tin thực tế đào tạo ngành May; được sự ủng
Trang 3hộ, động viên của lãnh đạo nhà trường.Từ những yếu tố nêu trên, người nghiên cứu nhận thấy rằng đề tài nghiên cứu có khả năng ứng dụng tốt tại trường
10 Cấu trúc luận văn:
Phần A: Mở đầu
Phần B: Nội dung gồn có ba chương, cụ thể:
Chương 1: Cơ sở lý luận của việc đánh giá chương trình đào tạo hệ Trung cấp nghề May tại trường Cao Đẳng nghề Cần Thơ
Chương 2: Cơ sở thực tiễn của việc đánh giá chương trình đào tạo hệ Trung cấp
nghề May tại trường Cao Đẳng nghề Cần Thơ
Chương 3: Đánh giá chương trình đào tạo hệ Trung cấp nghề May tại trường
1.1 Tổng quan về vấn đề nghiên cứu:
1.1.1.Tính thời sự về vấn đề nghiên cứu:
Việc đánh giá chất lượng, hiệu quả đào tạo là việc tất yếu phải làm trong giáo dục
ở nhiều nước phát triển trên thế giới: Hoa Kỳ, Pháp, Anh, Mỹ, Úc, và trong khu vực: Trung Quốc, Hàn Quốc, nhằm đảm bảo và không ngừng nâng cao chất lượng giáo dục
Ở nhiều nước, công việc này được tiến hành dựa trên các tiêu chí chuẩn do chính các cơ quan và hiệp hội đánh giá chất lượng hoặc chính Bộ Giáo Dục đề ra
Ở Việt Nam, cho đến nay đã có các bộ tiêu chuẩn đánh giá chất lượng chương trình giáo dục do Bộ GDĐT ban hành: 1-chương trình giáo dục ngành giáo dục tiểu học trình độ cao đẳng, 2-chương trình đào tạo GV THPT trình độ đại học, 3-chương trình giáo dục SPKT CN trình độ đại học Ngoài ra, còn có bộ tiêu chuẩn đánh giá chương trình của VEF và bộ tiêu chuẩn đánh giá chương trình giáo dục của hai ĐHQG Tp.HCM và ĐHQG Hà Nội Tháng 10/2011 Cục Khảo thí và Kiểm định chất lượng
Trang 4giáo dục thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa phát hành Tài liệu hướng dẫn tự đánh giá chương trình giáo dục sư phạm kỹ thuật công nghiệp trình độ đại học
1.1.2 Một số đề tài nghiên cứu trong và ngoài nước có liên quan đến vấn đề nghiên cứu
Ở nước ngoài, năm 1991 Hiệp hội các trường Đại học Hà Lan tiến hành một cuộc đánh giá chương trình quốc tế công nghệ Điện (International Programme Review Electrical Engineering – IPR-EE)
Ở trong nước, năm 1999, nhóm nghiên cứu của trường đại học Nông lâm thành phố Hồ Chí Minh do PGS.Tiến sĩ Đỗ Huy Thịnh chủ đề tài đã tiến hành nghiên cứu đề tài cấp bộ: “Đánh giá hiệu quả đào tạo và hiệu quả sử dụng đội ngũ nhân lực tốt nghiệp của trường Đại học Nông lâm giai đoạn 1975 – 2000” Tháng 3 năm 2002, công trình nghiên cứu đề tài cấp nhà nước: “Nghiên cứu xây dựng bộ tiêu chí đánh giá chất lượng đào tạo dùng cho các trường đại học Việt Nam” do Giáo sư Nguyễn Đức Chính chủ biên, đã được hội đồng khoa học nhà nước nghiệm thu chính thức Kết quả của công trình là đưa ra được một bộ tiêu chí đánh giá chất lượng và điều kiện đảm bảo chất lượng đào tạo của một trường đại học gồm 26 tiêu chí thuộc 8 lãnh vực hoạt động của trường đại học Năm 2005 bộ tài liệu hướng dẫn tự đánh giá do Dự án Giáo dục đại học
ký hợp đồng với trung tâm Đảm bảo chất lượng và NCPTGD, ĐH QGHN biên soạn dưới sự giám sát về chuyên môn của Cục Khảo thí và Kiểm định chất lượng (Bộ Giáo dục và Đào tạo) có 10 tiêu chuẩn gồm 53 tiêu chí đã được triển khai tự đánh giá tại 10 trường đại học
Các đề tài đã nghiên cứu gần đây:
“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng đào tạo ngành công nghệ may hệ trung học chuyên nghiệp tại trường Trung học kỹ thuật May và Thời trang II” của Phan Thị Hải Vân thực hiện năm 2002
“ Nghiên cứu giải pháp nâng cao hiệu quả đào tạo nghề Dung Quất nhằm đáp ứng nhu cầu cho khu kinh tế Dung Quất, tỉnh Quảng Ngãi” của Bùi Thị Hạnh thực hiện năm
Trang 5phát triển của sinh viên Mỗi chương trình đào tạo, mỗi môn học đều có mục tiêu chung và mục tiêu cụ thể Vấn đề quan trọng là các mục tiêu này phải được thể hiện rõ ràng trong chương trình học”
Đánh giá chất lượng đào tạo: Đánh giá chất lượng một sản phẩm thuộc quyền
của người tiêu dùng, của nhà sản xuất Trong giáo dục, chủ thể đánh giá bao gồm nhà trường, cơ quan quản lý giáo dục, giáo viên, sinh viên, xí nghiệp – đơn vị sử dụng sinh viên tốt nghiệp, phụ huynh học sinh và cả xã hội
Theo A.I Vroeijenstijn (2002) tính chất của chất lượng tùy thuộc vào chủ thể:
- Đối với nhà nước, chất lượng là có nhiều sinh viên tốt nghiệp đạt các tiêu chuẩn, đúng thời gian đào tạo, chi phí thấp
- Đối với các đơn vị sử dụng lao động lại quan tâm đến kiến thức, kỹ năng và đạo đức của sinh viên
- Đối với giáo viên lại chú ý đến sự chuyển giao kiến thức, môi trường học tập, mối quan hệ giữa giảng dạy và nghiên cứu
- Đối với sinh viên, chất lượng được quan tâm sự phát triển cá nhân, sự chuẩn bị cho một vị trí trong xã hội
Đánh giá chương trình đào tạo:
Theo Nguyễn Kim Dung “ đánh giá chương trình đào tạo là quá trình xem xét toàn bộ các thành tố của chương trình đào tạo để kiểm tra chương trình đào tạo có đạt được tất cả những mục tiêu theo các phương pháp đã được đề ra hay không”
Đánh giá hiệu quả chương trình đào tạo:
Quá trình đào tạo được hợp thành bởi nhiều yếu tố như: mục tiêu, nội dung, phương pháp phương tiện, tổ chức quá trình, đánh giá kiểm tra Tuy nhiên, kết quả học
tập của người học chỉ phản ảnh hiệu quả trong (Internal Efficency) quá trình đào tạo,
chúng còn mang trong đó sự đánh giá chủ quan của nhà trường; còn một yếu tố rất
quan trọng khác là hiệu quả ngoài (External Efficency) thể hiện ở kết quả hoạt động
trên thị trường lao động của người học
1.2.2.Chương trình đào tạo
1.2.2.1 Đào tạo:
Đào tạo là quá trình tác động đến một con người nhằm làm cho người đó lĩnh hội
và nắm vững những tri thức, kỹ năng, kỹ xảo,… một cách có hệ thống nhằm chuẩn bị cho người đó thích nghi với cuộc sống và khả năng nhận một sự phân công lao động
Trang 6nhất định, góp phần của mình vào việc phát triển xã hội, duy trì và phát triển nền văn minh của loài người Về cơ bản, đào tạo là giảng dạy và học tập trong nhà trường, gắn với giáo dục đạo đức nhân cách (Từ điển Bách khoa)
1.2.2.2.Chương trình đào tạo:
Theo Lê Viết Khuyến có nhiều cách định nghĩa chương trình đào tạo khác nhau tuỳ theo người ta tiếp cận nó theo quan điểm nào?
- Với quan niệm giáo dục là quá trình truyền thụ nội dung kiến thức thì chương trình đào tạo là bản phát thảo về nội dung đào tạo qua đó người dạy biết mình cần phải dạy những gì và người học biết mình cần phải học những gì
- Với quan niệm giáo dục là công cụ để đào tạo nên các sản phẩm với các tiêu chuẩn đã được định sẵn thì chương trình đào tạo là một kế hoạch phản ảnh các mục tiêu đào tạo mà nhà trường theo đuổi, nó cho biết nội dung và phương pháp dạy và học cần thiết để đạt được mục tiêu đề ra
- Với quan niệm chương trình đào tạo là quá trình, còn giáo dục là sự phát triển thì chương trình đào tạo là một bản thiết kế tổng thể cho một hoạt động đào tạo (có thể kéo dài một vài giờ,một ngày, một tuần hoặc vài năm) Bản thiết kế tổng thể đó cho ta biết nội dung cần đào tạo, chỉ rõ ra những gì ta có thể trông đợi ở người học sau khóa học, nó phát họa ra quy trình cần thiết để thực hiện nội dung đào tạo, nó cũng cho ta biết phương pháp đào tạo và các cách thức kiểm tra, đánh giá kết quả học tập và tất cả những cái đó được sắp xếp theo một thời gian biểu chặt chẽ
Như vậy, chương trình đào tạo là một tổng thể toàn vẹn nội dung học tập được giảng dạy trong nhà trường theo một quy trình chặt chẽ logic về mặt nội dung, phương pháp, cách thức đánh giá và thời gian thực hiện nhằm thay đổi người học để đạt đến mục tiêu của chương trình học
1.2.3.Chất lượng đào tạo
Chất lượng: “ Chất lượng được định nghĩa như mức độ mà sản phẩm hoặc dịch vụ
của nhà trường / tổ chức đáp ứng mong đợi của khách hàng” Ý tưởng chính của khái
niệm chất lượng không coi sự thành công của nhà trường chỉ thông qua các chỉ số đầu
ra mà nó còn quan tâm đến các chỉ số đầu vào và các chỉ số về quá trình
Trong sản xuất, chất lượng của một sản phẩm được đánh giá qua các mức
độ đạt các tiêu chuẩn chất lượng đã đề ra của sản phẩm; trong đào tạo, chất lượng đào
Trang 7tạo được đánh giá qua mức độ đạt được mục tiêu đào tạo đã đề ra đối với một chương trình đào tạo
1.2.4 Hiệu quả đào tạo:
Hiệu quả: “Hiệu quả thường được định nghĩa như mức độ đạt được các mục
tiêu đặt ra”
Hiệu quả đào tạo: “Hiệu quả đào tạo là kết quả do quá trình hoạt động đào tạo
nhân lực của các trường đại học, cao đẳng, trung cấp chuyên nghiệp và dạy nghề mang lại so với những yêu cầu đặt ra trong những điều kiện xác định…”
1.3 Các mô hình đánh giá chương trình đào tạo:
1.3.1 Sơ lược tình hình đánh giá CLĐT trong nước và trên thế giới
1.3.2 Các mô hình đánh giá chất lượng đào tạo
1.3.2.1 Mô hình Kirkpatrick
Năm 1975, Donald Kirkpatrick giới thiệu một mô hình bốn mức đánh giá hiệu quả đào tạo và được ông cập nhật mới nhất vào quyển sách Evaluating Training Programs vào năm 1998 Những mức này có thể được áp dụng cho sự đào tạo theo hình thức truyền thống hoặc dựa vào công nghệ hiện đại
1.3.2.2 Mô hình đánh giá thành quả chương trình của Mỹ
Hình 1.4 Mô hình đánh giá hiệu quả chương trình đào tạo của Mỹ
1.3.2.3 Mô hình Warr Bird & Rackham
Trang 8Đánh giá trong phạm vi vấn đề (context evaluation): xem xét lại các khía cạnh như các điều kiện hiện hành liên quan đến lĩnh vực điều hành chương trình, xác định các nhu cầu đào tạo, các vấn đề liên quan đến quá trình thực hiện để đạt được các mục tiêu cuối cùng, những thay đổi trong việc thực hiện điều hành tại các giai đoạn chuyển tiếp, các mục tiêu tức thời và thành quả đạt được
1.3.2.4 Mô hình phân tích SWOT
SWOT là tập hợp viết tắt những chữ cái đầu tiên của các từ tiếng Anh: Strengths (điểm mạnh), Weaknesses (điểm yếu), Opportunities (cơ hội) và Threats (nguy cơ) Điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức Việc áp dụng công cụ phân tích SWOT có thể tiến hành bằng cách lập sơ đồ SWOT để liệt kê các yếu tố
Trong quá trình lập kế hoạch, chiến lược, tổ chức xác định mục tiêu hàng đầu của
kế hoạch là gì và sử dụng công cụ phân tích SWOT để đánh giá khả năng đạt mục tiêu
đó
1.3.2.5 Đánh giá chương trình đào tạo theo “Tài liệu hướng dẫn tự đánh giá chương
trình giáo dục sư phạm kỹ thuật công nghiệp trình độ đại học” – Cục khảo thí và kiểm định chất lượng giáo dục – Dự án phát triển giáo viên THPT và TCCN của Bộ Giáo dục và Đào tạo, ban hành tháng 11/ 2011, đánh giá chương trình theo 07 tiêu chuẩn.(Xin xem phụ lục 21)
Sau khi phân tích các mô hình trên, người nghiên cứu nhận thấy đánh giá chương trình đào tạo dựa trên “Tài liệu hướng dẫn tự đánh giá chương trình giáo dục
sư phạm kỹ thuật công nghiệp trình độ đại học” – Cục khảo thí và kiểm định chất lượng giáo dục – Dự án phát triển giáo viên THPT và TCCN của Bộ Giáo dục và Đào tạo 2011 cho kết quả cụ thể và toàn diện hơn cả Kết hợp với thực tiễn đào tạo ngành May tại trường CĐN Cần Thơ, người nghiên cứu quyết định chọn mô hình này làm mô hình tham chiếu để đánh giá CTĐT ngành May
Dựa theo mô hình này, người nghiên cứu xây dựng bộ tiêu chí đánh giá chương trình đào tạo trung cấp nghề May tại trường Cao đẳng nghề Cần Thơ
1.4 Phương pháp đánh giá:
1.4.1.Phương pháp Baldrige: được Hiệp hội Chất lượng Mỹ sử dụng từ năm 1987
Phương pháp này hướng đến cách đánh giá tổng hợp về quản lý thành quả của cơ sở
Trang 9đào tạo dựa trên 7 tiêu chí như đội ngũ giảng viên, chương trình đào tạo, dịch vụ sinh viên theo thang điểm từ thấp đến cao
1.4.2.Phương pháp Barnett: đánh giá chủ yếu vào người học ở bốn hoạt động: xây
dựng môn học và chương trình học, mối tương tác giữa dạy và học, đánh giá người học, đánh giá đội ngũ giảng dạy
1.4.3 Phương pháp ISO 9000: 2000 được sử dụng để kiểm tra chất lượng trong sản
xuất từ năm 1987 và được điều chỉnh để sử dụng trong lĩnh vực giáo dục từ những năm
90 (hiện nay là ISO 9001: 2000) Phương pháp này dựa trên 21 tiêu chí đánh giá trong bốn lĩnh vực: trách nhiệm của nhà quản lý, quản lý các nguồn lực, đánh giá thành phẩm, đo lường – phân tích và cải tiến
1.4.4 Theo Carter McNamara có ba phương pháp đánh giá một chương trình đào
tạo:Đánh giá dựa trên mục tiêu, đánh giá dựa trên quá trình, đánh giá dựa trên thành quả
1.4.5 Theo tài liệu về kiểm định chương trình giáo dục “Tài liệu hướng dẫn tự đánh
giá chương trình giáo dục sư phạm kỹ thuật công nghiệp trình độ đại học” – Cục khảo thí và kiểm định chất lượng giáo dục – Dự án phát triển giáo viên THPT và TCCN của
Bộ Giáo dục và Đào tạo ngày 06 tháng 6 năm 2011 thì có 07 tiêu chuẩn để đánh giá; mục đích nhằm nâng cao chất lượng chương trình giáo dục, xác nhận mức độ chương
trình giáo dục đáp ứng mục tiêu của trường trong từng giai đoạn phát triển
1.5 Kỹ thuật đánh giá:
1.5.1.Phiếu điều tra bằng bảng câu hỏi (Questionnaire): bảng hỏi là tập hợp các câu
hỏi một cách hệ thống mà người đọc có thể tự trả lời qua sự hướng dẫn đơn giản từ phiếu hỏi
1.5.2 Phỏng vấn (Interview): người đánh giá nói chuyện, thu thập thông tin trực tiếp
với đối tượng Trong phương pháp phỏng vấn trực tiếp hoặc phỏng vấn qua điện thoại thì vai trò người hỏi vô cùng quan trọng, người hỏi cần phải biết cách hỏi sao cho đối tượng cảm thấy thoải mái và muốn trả lời
1.6 Tiêu chí đánh giá:
Dựa vào chương trình TCN May của trường Cao Đẳng Nghề Cần Thơ; dựa vào các ý kiến chuyên gia; dựa vào tài liệu về kiểm định chương trình giáo dục “Tài liệu hướng dẫn tự đánh giá chương trình giáo dục sư phạm kỹ thuật công nghiệp trình độ đại học” – Cục khảo thí và kiểm định chất lượng giáo dục – Dự án phát triển giáo viên THPT và
Trang 10TCCN của Bộ Giáo dục và Đào tạo 2011, người nghiên cứu xây dựng bộ tiêu chí đánh giá chương trình Trung cấp nghề May gồm 08 tiêu chuẩn
Tiêu chuẩn 1: Chương trình đào tạo
Tiêu chuẩn 2: Đội ngũ giáo viên
Tiêu chuẩn 3: Phương pháp giảng dạy và học tập
Tiêu chuẩn 4: Giáo trình, tài tham khảo và thư viện
Tiêu chuẩn 5: Trang thiết bị học tập và cơ sở vật chất
Tiêu chuẩn 6: Kiểm tra đánh giá
Tiêu chuẩn 7: Người được đào tạo
Tiêu chuẩn 8: Cơ quan sử dụng lao động
Người nghiên cứu dựa trên 08 tiêu chuẩn trên để đánh giá chương trình đào tạo hệ trung cấp nghề May tại trường Cao Đẳng Nghề Cần Thơ
Trong phạm vi bài luận văn, chương trình đào tạo được nhìn với quan niệm chương trình đào tạo là quá trình, giáo dục là sự phát triển; do đó, đánh giá chương trình đào tạo được hiểu là sự thống kê, phân tích một cách hệ thống tất cả các yếu tố có ảnh hưởng đến hiệu quả của chương trình, những khả năng mà sinh viên có được trong quá trình học, quá trình tham gia sản xuất để từ đó đề xuất những giải pháp cải tiến chương trình đào tạo
KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
Thứ nhất: Ở nước ta hiện nay, quan điểm cho rằng các cơ sở đào tạo phải là
những cơ sở có chất lượng và có thể giúp cho học viên trở thành những người có năng lực, biết ứng dụng kiến thức, tư duy và giải quyết vấn đề ngày càng được các nhà giáo dục quan tâm Điều này, đòi hỏi nhà trường phải có các “sản phẩm” đầu
ra là người tốt nghiệp không ngừng có kiến thức và kỹ năng cần thiết của những công dân có trách nhiệm và có thể đóng góp được nhiều cho sự phát triển của đất nước nói chung và giáo dục nói riêng
Đánh giá chương trình đào tạo có vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng người dạy và sau đó là chất lượng học tập của người học
Thứ hai: Đánh giá chương trình đào tạo nói chung, chương trình trung cấp May
tại trường Cao đẳng nghề Cần Thơ nói riêng, người nghiên cứu trình bày cơ sở lý luận của đề tài: tổng quan về việc đánh giá chương trình đào tạo trong và ngoài nước; các đề tài có liên quan đến lĩnh vực nghiên cứu; các khái niệm liên quan đến
Trang 11đề tài nghiên cứu như: Đánh giá, đánh giá chất lượng đào tạo, đánh giá chương trình đào tạo, đánh giá hiệu quả chương trình đào tạo; đào tạo, chương trình đào tạo, chất lượng, chất lượng đào tạo, hiệu quả, hiệu quả đào tạo, hệ đào tạo
Thứ ba: Người nghiên cứu trình bày các mô hình đánh giá, phương pháp đánh giá,
kỹ thuật đánh giá và các tiêu chí đánh giá
Người nghiên cứu dựa vào tài liệu về kiểm định chương trình giáo dục “Tài liệu hướng dẫn tự đánh giá chương trình giáo dục sư phạm kỹ thuật công nghiệp trình độ đại học” – Cục khảo thí và kiểm định chất lượng giáo dục – Dự án phát triển giáo viên THPT và TCCN của Bộ Giáo dục và Đào tạo 2011 để đánh giá Người nghiên cứu chọn các phương pháp sau để tiến hành thực hiện đề tài:
Phương pháp nghiên cứu lý luận: Nghiên cứu, phân tích tài liệu và lựa chọn các khái niệm làm cơ sở cho vấn đề nghiên cứu.Tổng hợp các tài liệu đã phân tích, khái quát hóa và đưa vào cơ sở lý luận của đề tài
Phương pháp nghiên cứu thực tiễn: Phương pháp điều tra, Phương pháp phỏng vấn, Phương pháp chuyên gia.Phương pháp thống kê toán học để xử lý dữ liệu
Người nghiên cứu lựa chọn kỹ thuật đánh giá chương trình bằng phiếu điều tra bằng bảng câu hỏi, đồng thời thu thập thông tin trực tiếp bằng phương pháp phỏng vấn Các tiêu chí đánh giá chương trình trung cấp May tại trường Cao đẳng nghề Cần Thơ được xây dựng gồm có 08 tiêu chí: Chương trình đào tạo, Đội ngũ giáo viên, Phương pháp giảng dạy và học tập, Giáo trình, tài tham khảo và thư viện, Trang thiết bị học tập
và cơ sở vật chất, Kiểm tra đánh giá, Người được đào tạo, Cơ quan sử dụng lao động
2.1.1 Tình hình đào tạo nghề tại TP Cần Thơ
2.1.2 Nhu cầu lao động tại TP.Cần Thơ (tin tức- Xuất khẩu may mặc, 26/6/2010) 2.2 Giới thiệu về trường Cao Đẳng nghề Cần Thơ
Tiền thân là Trường Trung Học Kỹ Thuật Phong Dinh được xây dựng từ năm
1964 Sau 30/04/1975 đổi tên thành Trường Công Nhân Kỹ Thuật Cần Thơ Từ năm
Trang 122001-2007 được cải tạo và nâng cấp từ Dự Án Giáo Dục Kỹ Thuật và Dạy Nghề Ngày 15/02/2007 được Bộ Lao Động Thương Binh & Xã Hội quyết định nâng cấp thành Trường Cao Đẳng Nghề Cần Thơ
2.3 Chương trình đào tạo Trung cấp nghề May tại trường Cao Đẳng Nghề Cần Thơ
2.3.3 Kế hoạch đào tạo Trung cấp nghề May
Bảng 2.1 Bảng thống kê tỷ lệ các khối kiến thức trong CTĐT
Nguồn: phòng Đào tạo trường CĐN CT)
2.4 Khảo sát thực trạng việc thực hiện chương trình đào tạo Trung cấp nghề May tại trường Cao Đẳng Nghề Cần Thơ từ năm học 2007-2008 đến 2009-2010
KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
Qua quá trình khảo sát thực tế và phân tích kết quả khảo sát về việc thực hiện
chương trình trung cấp May về các mặt như: đầu vào tuyển sinh, phương pháp giảng dạy, đội ngũ cán bộ giáo viên, kết quả học tập của sinh viên, giáo trình tài liệu tham khảo, cơ sở vật chất của nhà trường; từ đó người nghiên cứu đi đến kết luận sau:
Thứ nhất: Đối với học sinh sinh viên
Đầu vào truyển sinh: Theo quy chế của Tổng cục Dạy nghề, Trường Cao Đẳng Nghề
Cần Thơ tiến hành tuyển sinh đối với hệ đào tạo Trung cấp từ năm học 2007-2008 đến nay xét tuyển để xác định số lượng đầu vào đảm bảo yêu cầu đào tạo Số lượng sinh viên tham gia đăng ký xét tuyển ngày càng tăng, chứng tỏ sự yêu thích nghề May ngày
Trang 13càng nhiều Số lượng sinh viên thực học tăng dần Hiện tại, trường Cao Đẳng nghề Cần Thơ đang đào tạo 3 khóa hệ Trung cấp nghề May là 083MTT, 093MTT và 103
MTT.Lớp 083.MTT trong năm thứ nhất số lượng sinh viên giỏi chỉ có 2, khá 20, đa số
là trung bình khá, vẫn có học sinh yếu Sang năm thứ ba, sỉ số giảm học lực có tiến bộ hơn nhưng chưa đáng kể.Lớp 093.MTT trong năm thứ nhất số lượng sinh viên giỏi 10, khá 20, đa số là trung bình khá, vẫn có học sinh yếu Sang năm thứ ba, sỉ số giảm học lực có tiến bộ hơn nhưng chưa đáng kể.Lớp 103.MTT trong năm thứ nhất số lượng sinh viên khá đông, số lượng sinh viên giỏi chỉ có 20, có 5 sinh viên yếu Sang năm
thứ hai và thứ ba, số lượng sinh viên giỏi vẫn chưa cao, đa số là khá và trung bình khá
Thứ hai: Đối với giáo viên, cán bộ quản lý
Đội ngũ cán bộ giảng dạy của Khoa May trường Cao Đẳng Nghề Cần Thơ trình độ đại học đạt 100 %, đội ngũ giáo viên trẻ 70 % là tiềm năng rất lớncủa Khoa May, có giáo viên dày dặn kinh nghiệm trong giảng dạy và tay nghề vững để đáp ứng kỹ năng thực hành cho sinh viên Tuy nhiên số giờ chuẩn và thực giảng của giáo viên khá cao nên công việc nghiên cứu khoa học của giáo viên bị hạn chế Giáo viên của các lớp ngành May đã cố gắng đổi mới phương pháp giảng dạy, sử dụng các phương pháp phân nhóm, thảo luận hoặc seminar Tuy nhiên vẫn còn giáo viên sử dụng phương pháp truyền thống, giảng giải là chính, chủ yếu là các giáo viên giảng dạy các môn học đại cương
Thứ ba: Đối với nhà trường
Trường có hơn 30 phòng học lý thuyết và 01 hội trường, 27 xưởng thực hành, hàng trăm giáo trình các môn học, nội trú có sức chứa trên 450 người Thư viện với nhiều đầu sách các loại, nhà trường đã tin học hóa toàn bộ mọi hoạt động trong trường, học sinh sinh viên có thể truy cập Internet, sử dụng mạng để tìm kiếm các thông tin, thư viện phục vụ học tập Xưởng May gồm có 4 phòng thực hành Các phòng thực hành
đã được trang bị đầy đủ các thiết bị thực tập cho sinh viên.Giáo trình, tài liệu tham khảo là cơ sở để giúp giáo viên giảng dạy tốt, sinh viên tự học, tự nghiên cứu Trường
đã tổ chức khuyến khích giáo viên xây dựng các giáo trình chuẩn để giảng dạy, đặc biệt là giáo trình, giáo án điện tử
Trên cơ sở các kết quả thu được, người nghiên cứu xây dựng bộ tiêu chí đánh giá chương trình đào tạo hệ trung cấp May để thực hiện đánh giá chương trình đào tạo trung cấp May tại trường Cao đẳng nghề Cần Thơ
Trang 14Chương 3
ĐÁNH GIÁ CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO TRUNG CẤP NGHỀ MAY TẠI TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ CẦN
THƠ 3.1 Nội dung đánh giá chương trình trung cấp nghề May:
3.1.1 Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến chương trình đào tạo: để làm cơ sở cho việc đánh giá chương trình được hoàn chỉnh hơn; gồm các yếu tố sau:
Tổ chức và quản lý; chương trình đào tạo; giáo trình, tài liệu tham khảo; đội ngũ
giáo viên; phương pháp giảng dạy và học tập; kỉêm tra đánh giá; trang thíết bị học tập
và cơ sở vật chất và cơ quan sử dụng lao động
3.1.2 Xây dựng bộ tiêu chí đánh giá chương trình đào tạo:
Qua phân tích các yếu tố có ảnh hưởng đến hiệu quả của chương trình đào tạo, người nghiên cứu dựa vào “Tài liệu hướng dẫn tự đánh giá chương trình giáo dục sư phạm kỹ thuật công nghiệp trình độ đại học” – Cục khảo thí và kiểm định chất lượng giáo dục – Dự án phát triển giáo viên THPT và TCCN của Bộ Giáo dục và Đào tạo để xây dựng bộ tiêu chí đánh giá chương trình đào tạo hệ trung cấp nghề May tại trường Cao Đẳng nghề Cần Thơ Để đánh giá độ tin cậy và tính giá trị của Bộ tiêu chí, người nghiên cứu đã tổ chức xin ý kiến của các chuyên gia
Sau khi bổ sung, chỉnh sửa Bộ tiêu chí từ các ý kiến góp ý, người nghiên cứu xin
đề nghị Bộ tiêu chí đánh giá gồm có 08 tiêu chuẩn như sau:
Tiêu chuẩn 1: Chương trình đào tạo
Ý nghĩa: Việc xác định mục tiêu sẽ là kim chỉ nam chi phối mọi hoạt động đào tạo của
chương trình Cấu trúc, nội dung chương trình bảo đảm chất lượng đào tạo
Tiêu chí 1: Chương trình đào tạo có mục tiêu rõ ràng, cụ thể, có cấu trúc hợp lý, phải bao gồm năng lực chuyên môn, đạo đức, thái độ, ứng xử, giao tiếp của người được đào tạo
- Kiến thức lý thuyết
- Kỹ năng thực hành chuyên môn
- Khả năng thích ứng với công việc do áp dụng những kiến thức đã học
- Kỹ năng tự rèn luyện
- Kiến thức về kinh tế - xã hội