Giới thứ hai của Simone De Beauvoir trong phong trào hiện sinh Pháp

de Beauvoir, mot nhà triéi hgc phi màc xù là nhàm thuc hién tinb thàn Nghi quyèt 01 ngày 28 thàng 3 nàm 1992 cùa Bò Chinh tri: "Trong nhiéu nàm qua nói dung dào tao dòi ngù càn bò ly luà

BÓ CIAO DUC &DAO TAO DAI HOC QUÒC GIÀ HA NÓI TRl/ÒNG DAI HOC KHOA HOC XÀ HÓI VA NHÀN VÀN

==== m ====

BUI THI TINH

"Gian THlJf HAI" CUA SIMONE DE BEAUVOIR TRONO PRONO TRÀO HIÉN SINR PRÀP

TRUNfiTM.l THWf 'iN.TNrjvif.N

N iV^ ^éb

C/iuyén ngành: Lic/t sùtriéthoc

Musò : 501.01

LUÀN VÀN THAC SÌ KHOA HOC TRIÈT HOC

Ngiròi huóng dàn khoa hoc PGS: BÙI DÀNG DUY

V ^

Muc lue

Trang PHAN MÒ DAU 1 Chirong 1: S de Beauvoir trong bòi cành ra dòi cùa chù nghia 7

1.3 Giói thù hai cùa S de Beauvoir trong dòi song vàn boa Phàp 19

Chuong 2: Su phè phàn cùa S de Beauvoir dèi vói nhumg tièp can 25

ve gioì trong lich su

2.1 Su khuòc tu cùa S de Beauvoir dèi vói mot sé khoa hgc 25

2.2 Huyén thoai va su de nén cùa lich su dèi vói phu nù 37

2.2.1 Cam bay cùa nhiing huyén thoai 37

2.2.2 Sue nang cùa lich su de lén thàn phàn nguòi phu nù, 40

Chiroìig 3: Tu qua trình hình thành va hoàn cành cùa phu nù 46

dén sur gìàì phóng phu nur

3.1 Qua trình hình thành "Tinh nù" 46

3.2 Huóng tói su giài phóng phu nù 59

KÉT LUAN 70 DANH MUC TÀI LIEU THAM KHÀO 70

CHI DÀN: NHUNG KHÀI NIEM TRIÈT HOC VA TU CO LIÈN QUAN 75

VÓI CHÙ NGHÌA HIEN SINH

CHI DAN: TÈN TÀC GIÀ 80

MÒDÀU

1 Ly do chon de tài

Chù nghTa hién sinh là mot trào luu trièt hgc xuài hien vào nhùng nàm dàu thè ky XIX, gàn lién vói tén tuoi càc nhà trièt hgc cùa Dan Mach là Soren Kierkegaard, càc nhà trièt hgc Due Heiddeger, Jaspers va càc nhà hien sinh Phàp là J.-P Sartre, G Marcel, A Camus va S de Beauvoir Day là mot trào luu trièt hgc lón va co ành huóng ròng rài ò nhiéu nuóc trong dò co eà Viet Nam, dac biét ò mién Nam Viét Nam trong nhùng nàm 60 Cho dén nay trào luu trièt hgc này vàn con ành huòng trong vàn hgc nuóc ta

Mot dac dièm cùa nén vàn bòa Viét Nam hién dai là phàt trièn trong mèi giao luu vói vàn hóa phuang Tày, nhài là vàn hóa Phàp, trong dò co ành huòng cùa trièt hgc hién sinh Song viec hièu tbàu dào thuc chài trào luu trièt hgc này vàn con bj han che Cho nén viec nghién cùu trièt hgc hién sinh Phàp

là bèi sue càn tbièt de góp phàn nghién cùu tu tuòng trièt hgc ò mién Nam Viét Nam, cùng nhu viec tìm hièu cuòc dàu tranh cùa dàn toc ta ò mién Nam Viét Nam truòc kia, trong dò co mat tran dàu tranh tu tuòng Tu dò góp phàn phé phàn, dành già nhùng tu tuòng hién sinh dang hién dien trong vàn hgc Viét Nam

Trong càc nhà trièt hgc hién sinh, S de Beauvoir dà dugc nhiéu nguòi nghién cùu Bà là mot nhà trièt hgc, mot tièu thuyéi già lón cùa Phàp Bà dà viét rài nhiéu tièu thuyéi, hói ky mang màu sàc hién sinh, nói bàt nhàt là

Giài thù hai, mot chuyén luàn bàch khoa do so viét ve nguòi phu nù vói tu

càch là "giói" dua trén nén tàng trièt hgc hién sinh Bà dà xuàt phàt tu lai ehi

dàn cùa Mac: Móì quan he trite tiép, tu nhién, tàt yen giifa con nguòi vói con

nguòi là mói quan he giùa dàn óng vói dàn bà dò là mói quan he tu nhién nhàt giùa nguài vài nguài Bà cho ràng: "Nguòi ta khòng the nói ehinh xàe

Mot ly do khòng kém phàn quan trgng là viec nghién cùu S de Beauvoir, mot nhà triéi hgc phi màc xù là nhàm thuc hién tinb thàn Nghi quyèt 01 ngày 28 thàng 3 nàm 1992 cùa Bò Chinh tri: "Trong nhiéu nàm qua nói dung dào tao dòi ngù càn bò ly luàn bau nhu chi bó hep trong càc bò mòn Màc - Le nin, chua coi trgng viéc nghién cùu càc trào luu khàc va tièp càn nhùng tu tuòng khoa hgc cùa thè giói Hau qua là sé dòng càn bò ly luàn thiéu hièu bièt ròng rài ve kho tàng tri thùc cùa loài nguòi, do dò khà nàng phàt hién

bi han che"

2 Tinh hình nghién cihi

Chù nghTa hién sinh là mot trào luu trièt hgc dugc phàt trièn ràm rò trong nhiJng nàm sau thè chién làn thù II, va dac biét là ò Phàp Ngay tu khi

ra dòi, dà co nhiéu hgc già nghién cùu trào luu trièt hgc này trén nhiéu bình dién khàc nhau Song nhìn chung càc tàc già déu tàp tmng tìm hièu chù nghTa hién sinh ò nhùng vàn de ly luàn, nguón gèc phàt sinh, phàt trièn cùa chù nghTa hién sinh va nhiJng khài niem, luàn thuyéi ma trièt hgc hién sinh su dung làm nén tàng Viec di sàu phàn tich tu tuòng cùa càc nhà hién sinh mói e chi dÌJìig ò giói han nhài dinh Dac biét, S de Beauvoir, mot tièu thuyéi già, mot nhà triéi hgc hién sinh ben canh J.-P Sartre thì duòng nhu chua eó ai nói dén vói tu càch là nhà trièt hgc

Tàc phàm Giài thù hai cùa S de Beauvoir dà dugc phó bién ròng rài,

dugc dich ra nhiéu thù tièng, chù yéu là tiéng Anh Tàp 1 ra dòi dà bàn 20.000 cuèn trong mot tuàn O càc nuóc nói tiéng Anh, nàm 1953, tàc phàm dugc dich va bàn khoàng 2 trieu cuèn

Nhùng còng trình nuóc ngoài nghién cùu ve S de Beauvoir eó mal ò

nuóc ta rài it Cuèn Le deuxìème sexe - S de Beauvoir cùa tàc già Daniel

Arrnogathe (giào su vàn hgc) mói dìmg ò viec giói thiéu ehàn dung cùa tàc già Ngoài ra càc cuèn lich su triéi hgc, lich su vàn hgc chi eó mot so doan, mot sé càu nhàn xét chung ve tàc già

Truòc kia ò mién Nam nuóc ta, S de Beauvoir dà dugc nhàe tói trong

càc còng trình trièt hgc hién sinh: May trào luu triéi hgc phuang Tày cùa

Pham Minh Làng, Lich su vàn hgc Phàp the ky XX co bài viét ve S de

Beauvoir cùa tac già Le Hong Sàm, chù yéu duói gèc dò vàn hgc, trong dò

Giài thù hai chi dugc néu vài net chinh, Cuèn Phé phàn vàn hgc hién sinh chù

nghia cùa Dò Due Hièu co nói dén S de Beauvoir nhung nàng ve phé phàn

mang tinh tiéu cuc

Riéng ve tàc phàm Giài thù hai, dugc su tài trg cùa Dai su quan Phàp,

nhà xuài bàn Phu nù cùa Bòi lién hiép Phu nù Viét Nam dà dich va xuàt bàn nàm 1996, tòi co mot sé nhàn xét:

Thù nhàt, nguòi dich dà dòi dàu de Giài thù hai (Le deuxìème sexe)

thành Giài nù Ò day tàc già muèn dèi làp vói giài thù nhàt là dàn òng nhàm làm rò màu thuàn giùa giài thù nhàt va giài thù hai di tu dò de xuóng nhùng

càch giài quyèt eó sue thuyéi phuc nhài làm cho chù nghTa hién sinh di vào

phong trào nù quyén Ngoài ra, tén de Giài thù hai nhàm làm cho nguòi dgc thày ràng phu nù chi là giài thù hai, theo thù tu là nguòi dùng vi trf thù hai so

vói dàn òng Dò là mot vàn de ca bàn càn dugc giài quyèt

Thù hai, bàn dich dà miéu tà khà rò ràng nhùng hién tugng tàm, sinh ly

cùa nguòi phu nù qua càc thòi ky Nhung rat tiéc là nhùng khài niem trièt hgc cùa S de Beauvoir khòng dugc chuyén dich chinh xàe, tham chi eó nhiéu doan mang tinh triéi hgc bi tuòc bò (phàn mò dàu) Bài giói thiéu tàc phàm thì thiéu

su chi dàn triéi hgc ma nang ve miéu tà tàm, sinh ly cùa phu nù Tàc phàm cùa

S de Beauvoir ma khòng làm ro dugc nén tàng triéi hgc thì sé khòng làm cho nguòi dgc nhàn thùc dugc ehiéu sàu cùa còng trình khoa hgc Do chinh là muc dich cùa tàc già khòng thè bò qua

Tu tình hình nghién cùu trén, nguòi viét luàn vàn dat ra nhiem vu phàn tfch rò han nén tàng trièt hgc cùa tàc phàm làm ea so cho viec tìm hièu thàn phàn phu nù thòi hién dai trén thè giói va ò nuóc ta

3 Muc dich va nhiem vu nghién cùu:

Giài thù hai thuòng dugc eoi là mot còng trình lón ve xà hói hgc

Nhung tài cà càc y tuòng cùa tàc già déu dugc xày dung trén nén tàng triéi hgc hién sinh Vi vày, muc dfch nghién cùu dat ra truòc hét là ra là làm rò nhùng

khài niém, nhiJìig luàn dièm, nhiìng y tuòng cùa chù nghTa hién sinh trong

khuón khó cùa vàn de giói, chù khòng phài là toàn bò he thèng triéi hgc hién

sinh cùa bà

De dat muc dich trén, phài thuc hién dugc nhiing nhiem vu sau:

1- Trình bay nhiJng diéu kien ra dòi cùa chù nghTa hién sinh Phàp trong

dò co S de Beauvoir: diéu kien lich su, tièu su , su nghiép cùa tàc già de làm

rò su quy dinh này dèi vói tu tuòng va tàc phàm cùa bà

2- Làm rò nhùng tu tuòng trièt hgc hién sinh ma S de Beauvoir dùng de phé phàn càc quan dièm ve giói eó truóc bà Tu su phé phàn trén, tièp tue làm

rò nhùng tu tuòng hién sinh làm ca so cho nhùng y tuòng cùa bà dèi vói viec cài tao hoàn cành va tièn tòi giài phóng nguòi phu nù,

4 Dòi tirgng va pham vi nghién cùu:

Do giói han cùa mot luàn vàn thac sy, tàc già luàn vàn ehi de cap dén

nhùng tu tuòng dugc trình bay trong tàc phàm Giài thù hai, con càc còng trình

khàc cùa bà thì dugc de càp dén trong ebùng muc eó lién quan Nhùng luàn dièm ca bàn cùa bà dugc ITnh bòi bang nguyén bàn tiéng Phàp, eó dèi ehiéu vói bàn tiéng Viét Ngoài ra, do nguón tài liéu eó han, nhùng tàc phàm khàc cùa bà, tàc già luàn vàn chù yéu dua vào còng trình cùa nhùng nguòi di truóc

5 Phirang phàp nghién cùu:

Day là luàn vàn nghién cùu mot nhà triéi hgc thuge trào luu trièt hgc hién sinh phuang Tày Vi vày phuang phàp nghién cùu ò day là van dung phuang phàp nghién cùu lich su trièt hgc vói nguyén ly ve quan he giùa tón tai

xà bòi va y thùc xà bòi, phuang phàp phàn tieh va tóng hgp, phuang phàp lich

su va logie

De hoàn thành tòt nhiem vu luàn vàn, tàc già luan vàn thày càn phài

nghién cùu trén quan dièm khàch quan, hién chùng theo tinh thàn Nghi quyèt

01 cùa Bò Chinh tri

Khàch quan là ò chò mgi phàn tfch, phé phàn muón eó sue thuyét phuc déu phài càn eù mot càch khàch quan vào nhùng "tài liéu tu tuòng", tue càc

khài niém cùa chinh nhà triéi hgc dang dugc nghién cùu Càc khài niém dò khi chuyén dich sang tiéng Viét phài dàm bào dò tin cày va chinh xàe

Bién chùng ò chò, khòng co ehàn ly tuyét dèi, phó bién dành cho bàt eù nhà trièt hgc nào ò phuang Tày, cùng khòng cào bang mgi già tri trong viec bình già tùng nhà trièt hgc Mòi trào luu triéi hgc thuòng là mot khoi màu thuàn: phàn dòng góp va phàn han che, phàn tfch cuc va phàn tiéu cuc dèi vói lich su cùa mói dàn toc, noi ma nò ra dòi, dèi vói su tièn hóa lich su chung cùa loài nguòi

6 Dóng góp cùa luàn vàn:

- Nghién cùu, trình bay rò nhùng luàn de ca bàn trong tàc phàm ve vàn

de giói, góp phàn vào còng cuòc vàn dòng phu nù ò nuóc ta hién nay, truóc hét góp phàn vào viec nghién cùu giói tinh va sinh san

- Luàn vàn khai tbàc va phàn nào dua ra càch nhìn mòi ve nguyén nhàn này sinh bài bình dàng giói theo quan dièm cùa S de Beauvoir Diéu này góp phàn khàc phuc tình trang bài bình dàng giói ò nuóc ta hién nay

- Nghién cùu tu tuòng hién sinh cùa S de Beauvoir góp phàn làm phong phù bò mat triét hgc hién sinh Phàp cùng nhu chu nghTa hién sinh cbàu Au Vi vày, luàn vàn eó thè dùng làm tài liéu tham khào trong giàng day, nghién cùu triét hgc, vàn hgc phuang Tày hién dai

7 Két càu cùa luan vàn:

Mòdàu

Chuomg 1 : S de Beauvoir trong bèi cành ra dòi cùa chù nghTa hién sinh Chuong 2: Su phé phàn cùa S de Beauvoir dèi vói nhùng tièp can ve

giói trong lich su

Chuang 3: Tu qua trình hình thành va hoàn cành phu nù dén su giài

phóng phu nù

Chiroìig 1

SIMONE DE BEAUVOIR TRONG BOI CÀNH RA DÒI CÙA

CHÙ NGHlA HIEN SINH

1.1 Chù nghia hién sinh- mot phàn ùmg dòi vói chù nghTa duy ly phuang Tày

Vào dàu thè ki XX, chù nghTa tu bàn phuang Tày dà bò lai phia sau thòi

ky c6 dièn de buòc sang thòi ky hién dai Cuòc càch mang còng nghiép va sau

dò cuòc càch mang khoa hgc va còng nghe dà làm bién dói tàn góc nén san xuài cùa xà hói

Buòc vào thòi ky hién dai, còng nghiép ca khi phàt trièn, quy mò san xuài tàng lén manh me dàn tòi viec tfch tu san xuàt ò càc xf nghiép lón, san phàm xa bòi nhu tuòn trào khàp noi Tièn bò khoa hgc - ky thuat dugc y thùc

he cùa xà bòi phuang Tày miéu tà nhu thành qua cùa chù nghTa duy ly

Qua dò tu chù nghTa phong kién sang chù nghTa tu bàn dugc ggi là thòi

ky Ành sàng va thay thè cho "thòi Trung eó " àm dam dà dua dén quan niém cho ràng tièn bò duòng nhu chi eó thè eó dugc trén ca sa phàt trièn phón vinh cùa khoa hgc va ky thuat thòng qua su duy ly hoà chinh tri, kinh té va toàn bò dòi song kinh té xà bòi Su lac quan dèi vói tri tue va tri thùc dà thè hién mot càch day dù va triét de nhàt trong y thùc lày còng nghe làm nén tàng Tinh duy ly dugc nguòi ta coi là phuoìig sàch van nàng de hoàn thien xà hgi Tièn

bò dugc hièu nhu là két qua cùa viec truyén bà nhiJng tu tuòng duy ly ehàn thuc de loai trù mgi diéu phi ly bi àn, de toà ành sàng tri tue trén khàp thè giói Nguòi ta dua lén tan mày xanh va khuyéeh truang quan niém cho ràng khoa hgc - ky thuàt là chiéc dua thàn, là bién phàp duy nhàt va van nàng de giài quyèt mgi vàn de cùa xà bòi, là phuang tien tao nén su bài hoà xa hói trén con duòng xày dung mot càch duy ly trat tu xà bòi ngày nay

Cuòc càch mang còng nghe bàt dàu vào giùa thè ki này dà làm này sinh mot y tuòng cho ràng su phàt trièn cùa khoa hgc - ky thuat eó thè cùu chù nghTa còng nghiép khòi cuòc khùng hoàng, loai trù nhùng ung nhgt va loai trù nhiJng màu thuàn xà bòi vèn co cùa xà bòi dò Su phàt trièn kinh té manh me, cuòc "bùng nò kinh té'" vào nhiing nàm 50, 60 cùa thè ky dà làm hình thành

mot xu huóng duy ly cao ggi là chù nghTa ky tri Nhùng quan niém ky tri

dugc bóc lo rò ràng trong nhiing mò hình xà bòi cùa nhiing nhà tuang lai hgc

ve chù nghTa còng nghiép mang nhiéu màu sàc khàc nhau

Trong vò sé bièu hién cùa chù nghTa duy ly thuóc dòi song xà bòi, truòc hét phài nói dén chù nghTa duy ly ve nhà nuóc, thi truòng, nhùng cài ma J

Habermas cho là hai tru còt cùa xà hói phuang Tày hién dai

Tinh duy ly cùa nhà nuóc phuang Tày thè hién ò chò nò bi chi phèi bòi nhùng nhà ky tri, nhà quàn ly chuyén nghiép tao thành mot nhà nuóc quan liéu ngày mot truang phinh de lén con nguòi Ngày nay tinh duy ly dat tói cao

dò Trong Làn song thù ha, A.Toffer nói ve "nhiing nhóm ra quyèt dinh vò

hình này kièm soàt dòn bay dàu tu trong xà bòi còng nghiép" Thi truòng dugc nguòi ta coi là mot thành tuu vT dai sành ngang vói nhiing thành tuu tri tue khàc cùa loài nguòi Sue manh cùa nò dà de ra "xà bòi tiéu thu", "xà bòi du thùa" Hién tugng "tien nghi dai chùng" dà dugc y thùc he hoà bòi vi nò trò thành phuang tien hoà nhàp, khoà chat con nghuòi vào xà hgi khòng con mot lèi thoàt

Vói chù nghTa duy ly, xà bòi phuang Tày dà dat dén giai doan tòt cùng

cùa nò Nhung chinh ò dièm dinh cùa su phón vinh dò nò dà sa vào cuòc

khùng hoàng Càc nhà triéi hgc phi duy ly nhu Spengler, Nietzsche dà nói tói

su suy tàn, su suy dói cùa phuang Tày chinh ò chù nghTa duy ly ky thuat

mói tir xua dén nay chua ai biét, duòng nhu do mot surc manh thàn ky nào do lai dang bién thành nguón góc cùa su nghèo khó Nhùng thàng lai cùa ky thuàt duòng nhu dà duoc mua bang cài già cùa su suy dói ve màt tinh thàn" 118-10] "Tà't cà nhiing phàt minh cùa chùng ta va tà't cà su tien bò cùa chùng

ta tua ho nhu dang dàn tói chò là nhung lue luong vàt chat duoc ban cho mot dòi song tinh thàn, con dòi song con nguòi vón dà bi tuóc màt cài màt tinh thàn thì nay lai bi ha thàp xuóng trình dò nhung lue luong vàt chat don thuàn"tl8-10]

Xà hói duy ly hoà à phuong Tày dà sa vào khùng hoàng, suy dói bòi vi

nò phi nhàn vi con nguòi, coi con nguòi chi con là "mot lue luong vàt chat don thuàn" Mot khi con nguòi trò thành bàn cùng va kiét qué trong bò mày ky thuàt khóng lo cùa xà hói hién dai thì su suy sup cùa eà nhàn là mot diéu hién nhién Thàn phàn con nguòi dà nhu thè thì thành tuu ky thuàt ma loài nguòi giành dugc tà't khòng phài bang già tri con nguòi ma bang "già tri suy dói cùa dao due

F Fromm nói ve con nguòi trong nén vàn minh ky tri nhu sau: vàn de cùa thè ki XIX là "Chua dà chét" (nhu Nietzsche dà nói) van de cùa the ki XX

là con nguòi dà chét O thè ki XIX su tàn bao chóng lai con nguòi, ò thè ki

XX là su tha hoà eó tinh thàn kinh phàn liét Trong qua khù, tai boa là ò chò con nguòi trò thành nò le, trong tuang lai con nguòi eó nguy ca trò thành nhiing ròbot Con nguòi khòng con là con nguòi ma bién thành càc mày khòng

tu duy, khòng tình càm Con nguòi bi mày mòc hoà, tu dòng hoà trò thành mot yéu tè don giàn cùa khoa hgc - ky thuat cho nén dành mài hét mgi due tinh cùa riéng minh va khòng tón tai nhu mot nhàn vi, mot eà nhàn nùa Con nguòi bi tuang dóng hoà, phi eà tinh hoà, cà nhàn tra thành mot dièn hình khòng màu s à c ,

Tom lai, cà xà bòi nhu bi nhàn chìm trong su kiéu càng cùa chù nghTa

duy ly

Truóc tình hình ày su phàn ùng cùa xà bòi dà dién ra ngày mot gay gàt

v e màt chinh tri - xà bòi, dò là nhùng phong trào xà bòi Ò My là phong trào Phàn vàn hoà cùa thanh nién, sinh vién, ò Phàp là cuòc bao loan thàng Nàm-Sàu (1968)

Ve mat vàn hoà, dò là phong trào vàn hgc hién dai, vàn hgc mói (chù nghTa tugng trung, chù nghTa siéu thuc v.v.,)

Trén mat tran triéi hgc: Tu cuòi thè ky, mot chùm triét hgc phi duy ly dà xuài hién: nhàn hgc triét hgc, triét hgc dai song (Bergson, Nietzsche), chù

nghTa nhàn vi, chù nghTa Freud, Chù nghTa hién sinh phàt trièn manh me di

vào dai chùng va thuc su trò thành mot phong trào

Chù nghTa hién sinh ò Phàp cùng là su phàn ùng chong lai chù nghTa

duy ly Nhung nò gàn vói nhùng diéu kien lich su riéng cùa nuóc Phàp, nò

dién ra ò mot nuóc co tmyén thèng vùng chai ve tu do, nò này sinh ngay trong thòi ky chièm dòng cùa chù nghTa phàt xit Due do dò nò eó nhùng net dac thù khòng thè bò qua

Co nguòi cho ràng chién tranh tàn khèe là nguón gèc cùa chù nghTa hién sinh, do vày nò chìm ngàp trong chù nghTa bi quan, tbài bai Su that, dò ehi là mot diéu kién chù khòng phài là nguón gèc cùa chù nghTa hién sinh

0 Phàp, sau khi chién tranh két thùc (1945) chù nghTa hién sinh dà phàt trièn rài manh me va J.-P Sartre là nhà triét hgc hien sinh lón nhài Co nguòi ggi òng là "Giào hoàng cùa chù nghTa hién sinh" Ong lén ngòi Giào hoàng ày khòng phài vi bi quan ma chinh là phàn ehàn, phàt cao nggn eò tu

do Ong dua ra mot càu bòi eó ve nhu là nghich ly de nói ve cài khàt vgng dén khòng thè nói hét cùa con nguòi ràng: "Khòng bao giò chùng ta càm thày tu

do han trong thòi ky chièm dóng cùa Due" Va giò day bgn ehiém dóng khòng con nùa thì "mòi nguòi tha bò chai" (theo kiéu chù nghTa hien sinh) S

de Beauvoir con day manh han su giài phóng huóng ve tu do theo theo chù

nghTa vi Ieri cùa Epieure: "De y tuòng ve su giài phóng eó mot y nghTa cu thè

thi su vui ve dà hién hùu dugc mgi nguòi xàe nhan trong mgi lue Chinh su lón lén trong khoài lac, trong hanh phùc ma cuòc van dóng lién ve tu do eó bó mal nhue thè va hién thuc trong thè giói"[5-123J Va Paris, thù dò nuóc Phàp trong ben nàm (tu 1945) trò thành "Thù dò vàn hoà cùa thè giói'\ nhó chù

nghTa hién sinh ò day dà tièp tue nàng cao là co tu do, ma nuóc Phàp dà tu bào

là dà co mot tmyén thèng ve tu do

Chù nghTa hién sinh cùng nhu nhiéu trào luu triéi hgc khàc ò phuang Tày co xu huóng dai chùng hoà, tue di vào dòi song bang ngày, cho nén nò khòng chi dùng lai ò nhiing sàng tàc ma tra thành mot phong trào xà hói Nguòi ta nói ràng chù nghTa hién sinh di tu "Kierkegaard dén Saint - Germain-des-prés" Nguòi ta miéu tà su ra dòi cùa chù nghTa hién sinh Phàp nhu sau:

"Ay là mot buoi sàng mùa dòng (1946), vùa thùc giàc cà thành phè Paris thày minh "hién sinh", sàch bào day hién sinh quyén rù tran ngàp phè phuòng, nhùng "dàm thanh nién nam nù vui ve" kéo dén nhùng càn nhà hàm ò Saint - Germain, àm vang diéu nhac jazz trong nhùng trang phuc mai la vói mài toc xoà, quàn tùm Òng va àn nói chào mòi phóng tùng Nguòi ta bào dò là mot lèi song mói, là mot phong trào mòi dà trò thành nhu mot huyén thoai"[19-133]

Trong nhùng càn hàm ò Saint-Germain-des-prés, nhùng nhà hién sinh

dà tó chùc le hòi vói nhiing ngUòi con lai cùa phong trào zazou chai nhac jazz Duòng nhu nhac jazz va hién sinh eó gì dò gap gò nhau NhiJng nguòi zazou khòng phài là nhà triét hgc, nhà chinh tri cùng nhu phong trào hién sinh hg thuòc mot phong trào ly khai co tinh tu san va tièu tu san ehi huòng vào mot quy ehiéu vàn hoà duy nhài là nhac jazz My Nguòi ta cho ràng bòi he này là mot kiéu eó tinh xà bòi, noi dièn ra "càch mang" chù khòng phài là hình thùc

tó chùc cùa nhiing thiét che Mò hình ve tinh xà hgi lién thòng va vui ve là nhac jazz Mòi nguòi tu làm noi lén tiéng nhac cùa minh, rai vào chò ngàu hùng may rùi dàp lai may rùi cùa nguòi kbàc Tom lai là ngàu hùng trong mot

ky thuàt dóng hoà cùa dàn nhac Mot ngàu hùng khòng phài là mot hón loan

eó tfnh tra dùa ma là mot su tuang tàc cùa àm thanh bài ngò Trong tiéng nói chung eó nhùng tiéng nói riéng biét de cùng tao thành mot càch phó bién ma

cu thè Nguòi ta ma tuòng ràng dàn nhac jazz xap xình ày chfnh là mot lién hiép vò bang trong choc làt cùa nhùng nguòi tu do sé giành lày cài dep Khòng phài là thién duòng ma chi tran thè trong phù du, trong cành "dia ngue

là tha nhàn"

Chù nghTa hién sinh khòng chi là phong trào di vào lèi song ma eó màt trong càc cuòc bao loan cùa sinh vién trong nhiing thàng Nàm - Sàu nàm 1958 tai Paris va cà ò phong trào "Phàn vàn hoà" ò My Trong "cuòc càch mang vui ve", vói nhiing Festival, Camaval noi lén chù nghTa siéu thuc trong nghe thuat, nhiéu loai chù nghTa phi duy ly kè cà chù nghTa hién sinh trong lèi song cùa nhiing hippy Nguòi ta tu bò càu nói cùa Descartes "Tòi tu duy vày tòi hién hùu" ma thay bang su sùng bài cài phi duy ly "Tòi càm giàc vày tòi hién hùu"

Tu duy bang ly tri, càm giàc bang trai tim

Chù nghTa hién sinh càng là mot phong trào khi nò di vào dòi song va con giành dugc cà dia vi trong vàn hgc.J.-P, Sartre nói ve chùc nàng xà hgi cùa vàn hgc: "Vàn hgc là boat dòng cao nhài cùa con nguòi" bòi vi nò nói tói nhàn

vi cùa con nguòi, cài hién sinh cùa con nguòi, do dò nò thiét lap "su giao té^' chat che giùa nguòi sàng tàc va nguòi dgc" Cung vi vày, khòng eó nuóc nào lai eó nhiéu nhà vàn hién sinh nhu ò Phàp J.-P Sartre khòng ehi eó nhiing tàc phàm triét hgc lón va cà nhiing tàc phàm nói danh dén mùc giành giài thuòng Nòbel ve vàn hgc, Ngoài J.-P Sartre, nguòi ta khòng quén kè tói càc nhà vàn hién sinh cung rài nói tiéng nhu S.de Beauvoir, A Camus, F Sagan

Cùng nhu bài eù phong trào luu triét hgc nào déu phài eó nguón góc trong "tài liéu tu tuòng" cùa qua khù O Phàp nguòi ta dac biét chù y tói Blaise Pascal, coi nhà triét hgc này là "òng tó" cùa chù nghTa hién sinh vi cuón

Tu tuòng cùa òng dà dat mot nén tàng cho nò Co mot mòi lién he dàng luu y

giùa dòng tu Jansénisme, dòng tu cùa Pascal va cùng là dòng tu chiù ành huòng cùa Augustin Nguòi sàng lap ra chù nghTa hién sinh là Kierkeegard, cùng chiù ành huòng cùa giàm muc thành Hippone

Pascal suy tu ve con nguòi trong tình trang bài an, con nguòi bi treo la lùng giùa hai he thàm, mot ben là vò han, mot ben là hu vò "Con nguòi là cày sày" nhung là "cày sày biét tu duy" Con nguòi khòng ngùng thàng boa, siéu viét: "Con tim eó nhùng ly le ma ly trf khòng thè eó", cho nén "ehàn ly ben này ràng Pyrénée là ngò nhàn ò ben kia"

Là mot hình thùc cùa cùa chù nghTa phi duy ly, chù nghTa hién sinh ó Phàp tièp thu hién tugng hgc cùa Due (Husseri, Heiddegger ) va theo lap

truòng chèng chù nghTa duy ly cùa S Kierkeggard Nguòi ta eó thè dua ra mot

sa dò ve chù nghTa hién sinh nhu sau: "Hién tugng hgc Due -i- Kierkeggard = chù nghTa hién sinh" Càc nhà hién sinh Phàp trong dò eó S de Beauvoir déu nhài tri chTa mùi nhgn phé phàn chù nghTa duy ly cùa A Comte, nhài là cùa Hegel, nhà trièt hgc duy ly lón nhài cùa thè ky này Co thè nói dugc ràng mgi luàn de cùa chù nghTa hién sinh déu là két qua cùa su phé phàn dèi vói chù nghTa duy ly cùa nhà triéi hgc Due

1.2 S de Beauvoir va màu sàc Beauvoirien cùa chù nghTa hién sinh Phàp

S.de Beauvoir sinh ngày 09-01-1908 tai Paris trong mot già dinh khà già, òng bó ò lung chùng giùa quy toc va tu san, con me là tin dò nhiét thành cùa Còng giào

Cuòc dòi bà ngay tu tuoi thiéu thòi dà bào bieu bòi nhiéu bién dòng Màc dù chiù su giào due cùa mot già dinh nén nép, nhung bà luòn luòn muón dùt bò nò de song theo phong càch dgc dào cùa minh Tu rat som, bà dà nhan thùc dugc ràng minh phài dàm duang su ménh "vén bue man cùa thè giói" va

"giàt càc su vàt ra khòi dém tèi" Va theo bà càn nhìn "cuòc dòi nhu mot cuòc phiéu luu vui ve" Bà dà dat dugc uòc muón cùa minh bang mgi co gang de thoàt ra khòi tình trang u tèi, gò bó cùa già dinh,

Bà là nguòi rài barn me hièu biét va dac biét thòng minh Nàm muòi ben tuoi, mài long tin ò tòn giào, bà dà theo con duòng ly khai Sau khi dò tu tài, bà vào hgc tai Sorbonne va dò cu nhàn vàn chuang, bà con hgc toàn dai euang ò hgc vién Còng giào Nàm 1926, bà dành nhiéu thì giò di sàu vào triét hgc, dgc càc nhà duy tàm Due Nàm 1929, bà dà thi thac sT vói luan àn mang tua de: "Tu do va ngàu nhién" Day là mot bàn vàn nghi luan eó tàm co dói vói càc nhà hién sinh tuang lai Cùng chinh trong thòi ky này, bà da gap J.-P Sartre Ngay tu khi mòi gap nhau, hg dà nói chuyén vói nhau bang giò va eà hai déu thày rat thieh thù va hàp dàn nhau Day là su khòi dàu that tòt dep cho hai nguòi Qua thàt eà J.-P Sartre va S de Beauvoir déu cùng chung mot chi huóng, mot quan niém ve cuòc song va cùng quyèt tàm tu bó nguón góc già

dinh cùa minh, chóng lai vàn hoà tu san Làn dàu tién, S de Beauvoir bi thu

hùt ve mat tri tue cùa J.-P Sartre va thùa nhàn J.- P Sartre là "con nguòi thù hai cùa minh", co thè "cùng chia xè moi su ò trén dòi"

"Tu lue dàu, quan he cùa ho dà eó mot co so tòt dep: su thòng càm

ve tri tue dà kéo dai suót cuòc dòi cùa ho, khòng co gì co the ngàn càn cuòc trò chuyén ày dà bat dàu tu càc buoi vàn dàp cùa ky thi thac sì Dói vói S de Beauvoir, cuòc gap gò vói J.-P.Satre là su bùng no cùa niém vui va nhùng tran trò" 116-354] J.-P Sartre dà nhàn xét ve S de Beauvoir nhu sau:

" Em là nguòi phu nù hoàn hào nhàt, thòng minh nhàt, dep nhàt va dam me nhàt Em khòng chi là cuòc dòi cùa anh, ma con là nguòi ehàn thuc nhàt trong cuòc dòi dò" 136-9]

Tuy hai nguòi rat tàm dàu y hop, nhung ho thich lói song tu do, phóng khoàng, ho xày dung quan he cùa minh theo càc luàt le riéng Khòng thùa nhàn hòn nhàn, lói song mot vo mot chóng va cành song chung duói mot mài nhà, nhung dòi ban tình này hàu nhu ngày nào cùng ò ben nhau va néu phài càch xa ho lai viét thu cho nhau Cà hai thùa nhàn cuòc tình cùa ho là mot bàn

"hgp dóng" va "eó khà nàng tài han" S de Beauvoir cùng dà tùng tàm su cùng J.-P Sartre: "Dói vói em, quan he cùa chùng ta là mot diéu quy già, mot diéu phài rat càng thàng mói giù dugc, nhung dóng thòi lai trong sàng, nhe nhàng" [36-8] Su thuc mói tình cùa J.-P Sartre va S de Beauvoir cùng khóng don giàn chùt nào O hg hình thành mot "da giàc tình yéu" va S de Beauvoir cùng thàt dùng vói tén ggi "hai ly" bòi vi "hai ly" là loài dóng vàt song quàn

cu va co tinh yéu dèi vói su sàng tao" Trong cuòc dòi minh S de Beauvoir luòn coi J.-P Sartre nhu mot thàn tugng Con J.-P Sartre, màc dù thùa nhan S

de Beauvoir là "cuòc dòi" cùa minh, song òng cùng eó quan he vói nhiéu nguòi dàn bà khàc, nhu Olga Kadakevits (vèn là hgc trò cùa S de Beauvoir ò Rouen), Vanda em gài cùa Olga va co gài toc hung Bianca Bienenfeld Con S

de Beauvoir eó thòi là ban tinh cùa Jacques Loren Bost - mot hgc sinh eù cùa J.-P Sartre va anh này sau khi trò thành thành vién cùa già dinh lai yéu Olga Ngoài ra, J.-P Sartre con eó sue hàp dàn vói nhiéu eò gài khàc nùa S de

Beauvoir dà phài thù nhàn vói J.-P Sartre ràng: "Em vùa thuóc ve giói cùa minh vùa khóng"

Co thè nói cuòc tinh da giàc cùa ho vói phuong chàm tói chung thuy vài

em theo càch cùa minh cùng thè hién nhùng tu tuòng tu do, tién de cùa cuòc

song hién sinh cùa ho sau này va cùng tao làp mot thù triét hoc lày su ehàn

thuc làm casa Tuy nhién ho vàn ké vai sàt cành ben nhau di hét cuòc dòi

Vói su tu chói khòng làm vg, S de Beauvoir con hy sinh quyén làm

me de hién tà't cà cho su nghiép vàn chuang Khòng sinh con vi nò se càn trò còng viéc, S de Beauvoir quan niém: "nguòi ta khòng the cùng lue làm hai viéc trgng dai Càn chgn dùa tre hay su ménh giàt lich su ra khòi dém tói"[38-

9] Vi thè bà dugc ménh danh là nguòi thich vàn hgc han tré con

Tu nhùng nàm chién tranh thè giói hai, S de Beauvoir bàt dàu càm thà'y minh di xuóng Bà bòng lìa bò su "ich ki" cùa minh, ròi bò su uu tu chi nhàm vào hanh phùc cà nhàn cùa minh Bà tàm su "tói dà tìm thày su doàn két Nàm 1939, cuòc dòi tòi dà bi dong dua lich su dà nàm lày tòi va chàng bao giò buòng tha nùa" [16-354] Thòi gian này, theo yéu càu cùa J.-P Sartre,

bà dà di dén càc quàn cà phé de viét nhàt ky ve chién tranh

Cùng trong thòi gian này, S de Beauvoir vàn day hgc ò Marseille, Rouèn va Paris Nàm 1943, bà bi buòc tói lùa dào vi thành nién, màc dù nguòi này khóng phài là co hgc trò cùa bà Rót cuòc bà bi tuóc quyén giàng day ò truòng dai hgc

Nàm 1943 cùng là nàm thàng dành dàu móc cuòc dòi cùa bà Chfnh

nàm này bà cho ra dòi cuón tiéu thuyét dàu tay Khàch mòi (L'invitée) Vói tén

de Khàch mùi nhung tàc phàm lai nói ve tình yéu tay ba cùa J.-P Sartre khi bi

S de Beauvoir phàt hién Vi thè, tàc phàm mot màt dugc xày dung trén su trai nghiém ghen tuòng, mot màt trén y tuòng hién sinh chù nghla ve quan he giùa

"cài tòi" va "tha nhàn", quan he mang tinh xung dot Cuón sàch bàn rat chay

va thu dugc mot thành còng lón

Nàm 1944, bà cho ra dòi cuón "Pyrhus va Cinéas" Tàc pham cùng dugc hoan nghénh nhiét liét Qua tàc phàm, tàc già the hién luan de triét hgc

"tu do", "lira chgn" luòn gàn vói dao due, tràch nhiem va "mói nguòi déu chiù

tràch nhiém ve mgi su truóc mgi nguòi" Con nguòi khòng chi càu vién dén Chùa bòi "Chùa dà chét" do dò mgi nguòi phài "dàn thàn", "nhàp cuòc" va tu chiù tràch nhiém ve chinh minh Ngoài ra, nàm 1944, S de Beauvoir con cho

ra dòi tàc phàm Màu cùa tha nhàn Tàc phàm dugc viét trong thòi ky phàt xft

Due chièm dòng, vi thè, dà nghién cùu su khòng trùng khòp giùa "càc bàn thè cho nò" (pour soi) va hình ành cùa bàn thè này dèi vói tha nhàn Tàc già dà dat ra vàn de lua chgn, tu do, khi phàt xit Due chièm dóng thì viéc di theo càch mang, vào Dàng còng san de bào ve diéu thién là co y nghTa tèi cao Nhu thè nguòi ta da thoàt khòi su bó buòc cùa chinh bàn thàn minh va dat tói su tu

do Buòc tòi tu do là con nguòi phài nhàp cuòc, lo àu va chàp nhan bièm nguy,

kè cà cài chét S de Beauvoir dà de cho nhàn vàt Jean, nguòi di theo càch mang nói ràng: "Co mot diéu khién con nguòi co thè chàp nhàn cài chét dò là chét de ma giù lày y nghTa cuòc song" va tài nhién khòng ai eó thè quyèt dinh thay ai su lua chgn cùa minh Cuòi cùng Jean luòn loay hoay vói "tràch nhiém" va dà "bèi bàn" bòi su lua chgn cùa minh luòn ành huòng dén cuòc dòi nguòi khàc Co thè nói, day là tiéng nói day tinh hién sinh chù nghTa

Nhìn chung, nhiing tàc phàm trén dành dàu buòc chuyén dac biét, thè hién su hoà hgp giùa vàn hgc va triét hgc vói nhiing tu tuòng hién sinh nói bai, gàn vói càc khài niém: tràch nhiém, lo àu, tu do, lua chgn Ngoài ra S de

Beauvoir co nhiéu tàc phàm khàc nùa nhu : Mgi nguòi déu phài chét (1947), dac biét tièu thuyét Càc quan viét ve càc nhà tri thùc cành tà, tàc phàm dà dat

giài thuòng Goneourt

Giài thù hai xuàt bàn nàm 1949 vói su chào dòn nóng nhiét cùa giói

hàm mò, Tàc phàm này là mot chuyén luan do so, dugc xày dung trén ca so dành già nhiéu khoa hgc Tàc phàm viét ve thàn phàn nguòi phu nù, do dò dà

mò dàu cho cà mot dòng vàn hgc lón dat ra vàn de phu nù Nhò do, nàm 1970,

S de Beauvoir dà trò thành nù vàn sT noi tiéng nhàt thè he minh trén toàn càu,

mot trong nhùng nhàn vàt dàn dàu phong trào nù quyén [20-2831 Diéu dò

cùng thè hién mèi tuang hgp giùa su nghiép cùa bà va mot phong trào xà hgi

dà tao cho bà danh phàn co mot khóng hai giùa nhùng nguòi cùng thòi Bà con dugc xép vào danh muc mot trong hai muai phu nù làm nén thékv

Khòng chi nói tiéng bòi nhùng tàp tièu thuyéi, còng trình triéi hgc, xà bòi hgc ma S de Beauvoir con dugc nhiéu nguòi biét dén bòi nhùng tàp tu

tmyén nhu Hói ki cùa mot thiéu nù né nép (1958), Thòi sung sue (1960), Su

dòi (1963) Va mot kiét tàc dugc J.-P Sartre dành già cao là Mot cài chét thàt

ém diu (1964) kè ve càn bénh cùa me bà va nhùng suy tu ve tuoi già trong Tuoi già (1970) Nàm 1981, sau càichét cùa J.-P Sartre, bà vò cùng dau buon

va dà cho ra dòi Nghi le vTnh bièt day xùc dòng

Qua càc tàp hói ki, S de Beauvoir muèn làm rò quan niém ve giói nù, néu nhiing diéu dà trai nghiém, khai ggi, dòng vién nguòi ta hành dòng Chfnh cuòc dòi bà là mot cuòc trai nghiém day tinh hién sinh nhàm muc dfch tó cào phé phàn vàn hoà tu san Cuòc dòi bà là mot qua trình tu giài phóng, tu khàng djnh Bà rù bò tài cà nhiing còng viéc ggi là tmyén thèng cùa nguòi phu nù de dàn thàn, còng hién tài cà cho su nghiép sàng tàc Vói sue làm viéc say me, hét minh va khòng mét mòi, bà dà thu dugc két qua lón dò là: mot su nghiép vàn hgc, triét hgc thành còng, mot lùa dòi y hgp tàm dàu cùng J,-P Sartre va càc nguòi tinh, kè cà su sung tue ve dòi song vàt chài

Tuy nhién, khòng chi sàng tàc, S de Beauvoir con quan tàm va tham già càc boat dóng chinh tri Bà da cùng J.-P, Sartre di du lich rài nhiéu noi trén thè giói nhu: Tày Ban Nha, Italia, Due, Thuy sT, Bi, Maròe, Bó Dào Nha, Ha Lan, My, cbàu Phi, Brazin, Cuba, Turquie, Trung Quoc , Qua càc chuyén di khào sàt nhu vay, bà dà tó rò lap truòng chinh tri cùa minh, hoàn toàn dùng ve cành tà Chàng han bà dà lén tiéng ùng ho nén dgc lap cùa Angièri, lén àn chién tranh My ò Viét Nam, dac biét eó thién càm vói Trung Quóc, bà dà viét

ve Trung Quóc "dai nuóc kém phàt trièn duy nhàt dà chién thàng dugc nan

dói" trong phóng su Van ly truòng chinh (1957) Mat khàc, bà cùng tham già

nhiéu phong trào chfnh tri, nhu tham già "Uy ban bénh vue nù thanh nién Angiéri" Bà rat eó càm tình vói sinh vién va gàn bó vói hg, song vói hg

"nhùng niém vui va su hy vgng cùa tuoi tré" Bà quyèt cùng hg dua cuòc nói loan (1968) dén càch mang, san sàng thuc hién ly tuòng: "Kéo nhùng nguòi già ra khòi ò chugt cùa hg" Khi tu do bào chi bi de doa, bà dà thành lap Lién

hiép Nhùììg nguòi han vi ly tuòng nhàn dàn Dói vói phu nù, bà luòn bénh vuc

hg Bà dà tham già phong trào "Vi phu nù", dàu tranh tich cuc trong phong trào nù quyén, nhu bénh vuc viéc phà thai, tham già ngày tó cào tòi àc (5-1972), là chù tich "Lién doàn càc quyén phu nù" (3-1974) Bà thàng thàn dua

ra quan diém cùa minh: bao lue phài dugc dành do bang bao lue: Phu nù bi

dàn òng tàn còng cùng phài dùng bao lue de dành lai" [16-358]

Ve viéc xem xét S de Beauvoir eó phài nhà triét hgc hién sinh hay khòng dà dugc dat ra tu làu Khi Grenier dà hòi bà ve viéc này, bà dà tò ra

lùng tùng khi phài tra lòi Bà dà ké lai càu chuyén này trong Sue manh cùa

tuoi tàc

" Tòi dà dgc Kierkegaard, con ve Heiddegger thì tu làu nguòi ta dà nói dén triét hgc sinh tón (existential) nhung tòi chua rò nghTa cùa tu "chù nghTa hién sinh" ma Gabried Marcel vùa tung ra" 144-58] Diéu dò co nghTa

là, vào nhùng nàm 1943, làp truòng cùa bà chua rò ràng Bà cùng thùa nhàn ràng, tu khi dgc Hegel bà mói bàt dàu ham thich triét hgc Theo bà, triét hgc Hegel thi khó kinh khùng song bà cùng co gang nghién cùu mot càch kién trì

de con thuyét trình vói J.-P Sartre Thuc ra, bà muón dói ehiéu càc y tuòng cùa Sartre va càc y tuòng cùa Hegel ve càc pham trù "hu vò", "cài tu nò", " cài

vi nò" Gàn gùi vói Sartre cùng vói viéc dgc ky Hegel, S de Beauvoir dà dem dói làp y kién cùa Sartre va càc luàn de cùa Hegel Cùng chinh ò chò này, S

de Beauvoir dà tìm thày su tu do trong tu duy, tu duy bang chinh bàn thàn minh ve mot diéu gì dò Su bién dói trong tình càm, tri tue cùa bà dugc bàt dàu

tu day Nàm 1943, khi cuón Khàch mòi cùa bà ra dòi, bà dà ghi càu cùa Hegel

ò trang dàu nhu sau: "Mgi nhàn thùc déu theo duòi cài cùa mot nhàn thùc khàc" Nguòi ta dà dòi hòi bà phài xàe dinh làp truòng cùa minh, vàn de này

dà cham dén long khiém tón va tinh tu tón cùa bà Bà dà khàng dinh thài dò cùa minh, dùng ve phfa cành tà, vi dò là: "Su thàt chù khòng phài lap truòng mot hgc thuyét eó san"

Pyrhus va Cinéas {\941) ra dòi là còng trình co tinh chat hién sinh chù

nghTa va sau này dugc làp lai trong Vi mot nén dao ly cùa su hàm ho tue con

nguòi chi eó khàc phuc su hàm ho (ambiguité), tue su "khóng co hién hùu" bang càch "hién sinh" Nhu vày su già nhàp chinh thùc chù nghTa hién sinh là

diéu rò ràng va cùng mang tinh hién nhién: "Néu viéc già nhàp tu tuòng cùa Kierkegaard cùa J.-P Sartre, va trò thành "hién sinh chù nghTa" là diéu tà't nhién dÓi vói tòi thi dò là lich su cùa tòi dà chuàn bi cho tói nhu vày" [44-60]

Thuc té, khòng chi chinh cuòc song cùa bà dà the hién mot phong càch

hién sinh dòc dào ma tu tuòng dò con dugc thàm nhuàn trong càc tiéu thuyét, hói ky Qua càc hói ky dà nói nén mot thòng diép: cuòc song qua it phù hgp vói ky vgng cùa con nguòi Nhùng hói ky ày cùng bòc lo mot phuang dién bi dàt nhàt cùa chù nghTa hién sinh, dò là cài vò bang (cài khòng nhàt thiét) su thù thàch ma con nguòi trai nghiém trong cài chét, trong phóng dgi cùa cài chét là tuoi già, là su suy thoai Cuòc dòi dù eó tu do nhàt cùng chi là vét ggn

ly ti trén dai duong ménh mòng cùa cài phi ly Vi thè cuòc dòi con nguòi eó thè dat dugc mgi uòc mo nhung nò vàn khòng thoàt khòi su hu vò khi sành vói cài vò cùng

Tuy nhién, trong tu tuòng hién sinh chù nghTa cùa S de Beauvoir nguòi ta thuòng nhìn thày net dac sàc mang tinh chat lac quan va nhàn vàn Nhùng khài niém "tu do", "lua chgn" luòn gàn lién vói tràch nhiém, vàn de hành vi gàn vói su sàng tao, su tu do Dùng truóc nhùng vàn de cu thè, bàn thè phài lira chgn, dàn thàn va chinh su dàn thàn ày là su tu do, su tón tai cu thè cùa bàn thè S de Beauvoir quan niém: "Niém vui hién sinh càn dugc khàng dinh ò mòi con nguòi" Day là mot y tuòng hién sinh lac quan nhàn vàn bao trùm toàn bò tu tuòng cùa bà

1.3 Giài t/iù/iai cùa S de Beauvoir trong dòi song vàn hoà Phàp

Viét ve phu nù, nói ve phu nù là mot de tài muón thuò khóng con mói

me nùa Song theo S de Beauvoir: "Tàt cà nhùng gì dàn òng viét ve phu nù déu dàng nghi ngò vi dàn òng vùa là quan toà, vùa là tó tung" (Poulain de Barre) Cho dén nay, cuòc tranh cài ve vàn de nù quyén vàn chua chàm dùt Nhàn loai cùng dà tón rat nhiéu giày muc ve vàn de này, song két qua là nguòi

ta vàn cho dàn òng là dai dién cho cuc duong va cà cuc trung hoà, thàm chi

trong tiéng Phàp nguòi ta dùng tu homme de chi con nguòi nói chung va nghTa rìéng cùa tu vir dà dóng nhàt vói nghTa chung cùa tu homo Phu nù bi coi nhu

yéu tè phù dinh, day han che, chi là "con nguòi tuang dói", S de Beauvoir

thày rài khó chiù ve diéu này, song dàn òng lai cho ràng: "Bà nghT nhu vày bòi

vi bà là phu nù" S de Beauvoir dà khòng ngàn ngai dàp lai ràng: "Tòi nghT

nhu vày bòi diéu dò là dùng" Su lap luàn sàc sào ày cùa S de Beauvoir dà loai trù yéu tè "chù quan" cùa bà, vi bà cùng thuòc giói nù Theo bà, "phé phàn mot giói thuòng là de han là tha thù cho giói khàc", do dò nhiing bùt chién lap luàn tranh cài ve vàn de này thuòng khòng con dùng nùa, dà dén lue "càn nhìn vào su thàt" Cho dén thòi dièm S de Beauvoir, su tranh cài hòn dòn dà thoàt

khòi thòi ky bùt chién S de Beauvoir dà viét Giài thù hai vói y nghTa dièm lai

tình hình dò

Nhu vày, Giài thù hai là mot cuèn sàch viét ve phu nù do mot phu nù

viét Tàc phàm vùa là su phàn tfch ve thàn phàn nguòi phu nù qua càc thòi dai dóng thòi cùng là mot bàn àn dèi vói che dò phu quyén Qua gàn 1000 trang sàch, vói nhiitig dù kién, tu liéu phong phù da dang, qua mot so dinh de ca

bàn, ta co thè tòm tàt ngàn ggn nhu sau: Phàn làn phu nù hi xem nhu dùng

ngoài le tién trình xà hói, hai vi nhùng nguòi dàn óng tu xem minh duang nhién là ké duy nhàt co quyén dà phù dinh càc khà nàng song dgc làp cùa phu nù

Tàc phàm dugc hoàn thành dua trén rat nhiéu tài liéu va càc còng trình nói bàt trén càc ITnh vuc: khoa hgc tu nhién, khoa hgc thuc nghiém va nhàn vàn (sinh hgc, sinh ly hgc, su hgc, tàm ly hgc, xà hòi hgc ) Theo S de Beauvoir, còng trình cùa bà thuc hién dugc "phàn lón là nhò qua trình dào tao

ò dai hgc cùa bà"

Mac dù là mot còng trình mang dam tinh khoa hgc, nhung qua nói dung tàc phàm, ta vàn thày su bièu lo lién quan dén cuòc song cùa bà, Thoat nhìn, nguòi ta eó thè cho ràng khòng eò mèi quan he nào giùa cuòc dòi bà vói

Gicri thù hai Truóc nàm 1946, chinh S de Beauvoir cùng tuyén bó ràng bà

khòng he quan tàm dén vàn de nù quyén Thòi tha àu, truòng già va thanh bình cùa bà dà chàng he làm cho bà eò tién càm vói nhùng khó khan cùa phu

nù, Bà nói Giài thù hai dugc bình thành trong tu duy "mot càch tình eò": "Vi

muèn nói ve bàn thàn nén tòi dà thày phài miéu tà thàn phàn phu nù" [38-71

Qua thàt, day là mot su trùng hgp ky la va mot nguón gèc phàt sinh thù vi ve mot cuèn sàch ve nù quyén dang dugc bàn chay nhàt Song, tìm hièu mot càch ky han, chùng ta cùng nhàn thày ràng cuòc song riéng tu cùa tàc già vói

càc khuynh huòng trièt hgc, nói rò han là noi dung tu tuòng cùa tàc phàm eó lién quan vói nhau trong chùng muc dàng kè

Thuò nhò, bà cùng chiù mot cuòc khùng hoàng mành liét do mot lòi nói dùa cùa nguòi cha ve bièu hién cùa tuoi day thì cùa bà Bà càm thày còng viéc nói trg hàng ngày cùa nguòi phu nù là hét sue khé cuc va bà dà tu chói nò: "Ngày nào cùng àn trua àn tèi, ngày nào cùng chén bàt, càc giò phùt tài dién mot càch vò tàn ày dà chàng dàn tòi dàu, bà tòi lai phài song nhu vay? Khòng, tòi tu nhu minh thè trong khi xép mot chóng dTa vào góc tuòng, cuòc song cùa tòi sé theo mot càch khàc kia " 138-7]

Nhu vày là cuòc khùng hoàng tuoi thiéu thòi da dàn dàn dua S de

Beauvoir di trén Càc con duòng cùa su tu do Phài chàng dò là su tu do ma

trong tàc phàm, tàc già dà dàt ra cho tàt cà phu nù Bà cùng dà tùng nói ve khàt vgng tu do cùa minh:

"Thàng 9 nàm 1929, khi tòi trò ve Paris, diéu làm tòi choàng vang truòc bèi là su tu do cùa tòi Tòi dà hàng ma uòc nò tu thuò nhò Khi trò thành sinh vién, tòi dà nói, tòi ggi dén nò vói mot su dam me nhu thè nào? Bòng nhién tòi eó nò" [38-8] S de Beauvoir rat khao khàt tu do va khòng muèn hy sinh mot chùt gì cho nhiing quy uòc cùa xà bòi Tu do theo S de Beauvoir là nguòi phu nù thoài mài theo vòng dòi va sé trò thành nhà tu tuòng lón, tu do tue là tfch cuc tham già càc phong trào khàng chién ma chfnh J.-P Sartre va A Camus dà góp phàn khòi xuóng Dac biét, theo bà tu do chfnh là sàng tao Cùng chfnh vi thè ma vàn chucmg dèi vói bà nhu là su song Diéu dò cùng ly giài su tu chèi chuc nàng làm me cùa bà Cuòi cùng S de Beauvoir dà

hy sinh tàt cà cho su lua chgn dòc dào, quyèt khòng chàp nhan thàn phan vò dinh cùa nhùng nguòi phu nù, bà dà buóc lui mot buòc de biéu thàn phan nguòi phu nù Theo Jeanson: "Bà dà hièu dugc hoàn cành cùa nguòi phu nù trong chùng muc ma bà dà thoàt ra dugc khòi hoàn cành dò" Bàn thàn bà là mot minh chùng hùng hón cho su vuom tói tu do, phà bò dinh kién ve thàn

phàn nguòi phu nù, khàng dinh nhu mot tàt yéu ràng: làm phu nù khóng phài

là mot chùng tàt

Chinh trièt hgc ve su tu do ày dà ggi lén càc y tuòng cùa cuèn Giài thù

hai, khàng dinh "giói tfnh nù" khòng phài là mot sé phan va vi vày, khòng gì

co thè ngàn càn phu nù chgn con duòng cùa mot cuòc song dòc lap va chfnh dàng Thuc té, mot sé tàc già dà nhàn xét mot càch cu thè ve tàc phàm va y tuòng cùa bà nhu sau: "Y dò rò rét cùa bà là dua ra, qua mot so phàn tfch phong phù, bang chùng ma càc càch quan niém co tmyén de cap dén càc so hùu, dugc xem là ca bàn cùa phu nù va khài niém coi nhu là giói tfnh nù khòng thè dùng truóc nhùng bang chùng cu thè ve nhiéu cuòc dòi phu nù dà dugc giài phóng khòi nhùng ràng buòc ma dia vi xa hòi cùa hg dà tao ra" (Madeleine Descubes) Con Armano Hoog dà viét nhu sau: "Bi nhue nhà khi phài làm mot nguòi phu nù, eó y thùc ve nói dau long bi vày hàm trong thàn phàn bòi nhùng con màt cùa dàn òng, bà dóng thòi phàn dèi cài nhìn ày va cài thàn phàn ày"

Nhùng tu tuòng dò thè hién chù nghTa nù quyén va dà dugc néu rò trong tàc phàm qua lich su phong trào nù quyén cùng nhu huóng tói mot su giài phóng phu nù,

Nhu dà nói ò trén, Giài thù hai là mot còng trình bàch khoa dò so Tuy

day là mot tàc phàm eó tfnh khoa hgc sàu sàc song noi dung tu tuòng cuón sàch cùng eó su gàn bó vói su tran trò riéng cùa tàc già, phàn ành vàn de bue xùc cùa mgi thòi dai Jeanson, mot nguòi bèi sue co vu cho S, de Beauvoir dà

nói nhu sau: ''Giài thù hai dà dòng cham dén phu nù chi trong chiJng muc ma

tàc già càn phài lui mot buòc de miéu tà thàn phan ma bà dà phàn nào thoàt khòi, nhung lai càm thày khòng bao giò hét thòng càm vói thàn phan dò S de Beauvoir khòng eó nói dau khó vi phài làm phu nù nhung vi cuòc song riéng cùa bà khòng òn, ngày này qua ngày khàc bòi su tón tai thuòng xuyén cùa mot cài he sàu giùa sé dòng dàn òng va so dòng phu nù"[38-781 Chinh vi vay ngay tu khi ra dòi, tàc phàm dà gay dugc su chù y cùa dòng dào quàn chùng Tàc phàm dà dugc du luàn ròng rài hoan nghénh nhiét liei, dóng thòi cùng trò thành de tài cùa nhiéu cuòc tranh luan sòi nói Nhùng su phè phàn vùa mang

tinh cà nhàn, vùa mang tfnh chài phé phàn ve màt tu tuòng, xoay quanh nhùng luàn de cùa S de Beauvoir Dóng thòi nò cùng làm ngac nhién càc nhà quan sàt va thàm chi ngay cà tàc già

Ra dòi vào nàm 1949, tàc phàm dà khuày dóng nguòi dàn nuóc Phàp, dac biét giói dàn òng nuóc Phàp S de Beauvoir dà kè lai cuòc phàn dèi cùa quàn chùng qua nhiing bue thu vói nhùng lòi le mia mai dèi vói bà Dac biét, giói trf thùc cùng khòng chia sé vói bà (nhu F Mauriac, A Camus) Hg con che tràch bà là "dà bién dàn òng nuóc Phàp thành trò cuòi"

Nhìn chung, cà phe tà cùng nhu phe hùu déu lén àn lap truòng cùa S de Beauvoir, Rome con dua tàc phàm cùa bà vào danh muc sàch càm Con nhùng nguòi màcxù Phàp thi dàp lai ràng: "Mot khi cuòc càch mang dà hoàn thành, vàn de phu nù sé khòng dàt ra nùa"

Va nhu vày, càc phàn ùng dà xàe dinh y tuòng màu cbòi cùa Giài thù

hai là quyén lue cùa dàn òng dà dén lue phài dugc dat thành vàn de va S de

Beauvoir thuc ra cùng chò dgi su thè sé nhu thè Cùng vi vay su thò bao trong nhùng lòi còng kfch cùng chàng làm bà phién long là bao

Vói mot cuèn sàch gay tranh luan nhu vay, viec "khòng dgc ky, khòng hièu dùng nò dà làm xào tròn càc dàu oc" Vi vay, S de Beauvoir dà khòng phài màt thì giò de bàc bò càc diéu hièu sai dèi vói bà Theo con màt cùa ai

dò, bà là bièu hién cùa con nguòi thài vgng, càu kinh Trai lai, dói vói bà, bà thày minh thàt sàng suoi va dà khàng dinh ràng minh khòng he bi dau khó vi

dà sinh ra là dàn bà, mgi nguòi xung quanh dà còng nhan bà "là mot con nguòi vói su toàn ven cùa nò" Co nguòi con cho bà là "ghét phu nù" nhung

bà dà dàp lai ràng: "Tòi khòng tàn duang hg, va tòi dà miéu tà càc nhuge dièm

ma hoàn cành cùa hg dà tao ra, song tòi cùng cho thày due tfnh va già tri cùa hg" 138-661

Cùng eó quan dièm cho ràng bà dà nói ve vai trò cùa nguòi me ma khòng biét rò ve vai trò dò, nhung bà dà tra lòi ràng, dàn òng khóng eó tu càch gì han bà de nói ve diéu ày Nguòi ta con buòc tói bà là dà tuyén truyén

su phóng tùng tình due, trong khi ò ITnh vuc này bà ehi eó nói mot diéu là

"nhùng su lua chgn dóng tinh, tu chèi khòng bi buge phài tuàn theo càc the che, càc quy uòc va càc quyén Igi"

Màc dù nhiéu quan dièm phàn dèi khàc nhau, kè cà phe tà cùng nhu phe hùu, nhung tàc phàm vàn dugc nhiéu nguòi bénh vuc Tàc phàm dà gay ành huòng ròng lón cà ò nuóc Phàp cùng nhu nuóc ngoài Khòng chi J.-P Sartre, Jeanson, ma cà Michel Leiris, Maurice Nadeau, Emmanuel Mounier, Jean Marie Domenach, Colette Audry cùng chào dòn su mói la va cà ehiéu sàu trong càch nhìn cùa S de Beauvoir Dac biét là su chào dòn cùa nhùng

nguòi phu nù ma bà rài sung suòng vi dà thuyéi phuc dugc hg Trong Hói ky,

bà dà kè lai ràng bà dà nhàn dugc rài nhiéu thu tu va nhùng là thu ày "eù dén mài vói bà chàng bao giò thòi" Vi cuèn sàch cùa bà, hg dà tim ra dugc ehàn

ly cùa minh va hg dà lày cuèn sàch cùa bà làm nguón sue manh de dàu tranh

Nhàn xét ve Giài thù hai, trong Bàch khoa toàn thu, muc "phu nù", F J

J Buytendijk viét:

"Cuèn sàch này là cuèn sàch quan trgng nhài trong nhiing cuèn sàch viét ve phu nù: eó cài gì han là su miéu tà khoa hgc ve tfnh càch phu nù , han cà mot tuyèn tàp càc hgc thuyét de càp dén bàn chat cùa nguòi phu nù hoac mot bàn thuyét trình don phuoìig ve càc quan niém phàn tàm hgc Nò vugt lén trén làn song cùa càc cuèn sàch thòng thuòng, su dung càc su kién

tàm ly hgc hay xà bòi hgc nhàm bénh vuc mot dinh kién: No hoàn toàn dua

trén casa nhàn hgc va tàm ly hgc hien sinh'' [38-78]

Vói tàm quan trgng nhu trén, tàc phàm eó y nghTa to lón 0 nuóc My xuàt hién vào mùa xuàn nàm 1953, tàc phàm dà thu dugc thành còng lón ma khòng eó thù doan nào làm giàm sue hàp dàn cùa nò dugc Vói so lugng mot triéu cuón, tàc phàm dugc phó bién ròng rài tai nuóc My va dà mò ra cho phu

nù My nhùng ehàn tròi mói la, nuòi duòng tu tuòng cùa nhùng nguòi phu nù

ma ve sau hg trò thành càc nù thuyét già cùa Wowen's Lib: Sulamith, Firestone, Ti-Grace Atkinson, Juliet Micheli, Kate Millett, Germaine Greer

Ngoài ra, tàc phàm con dugc phó bién ròng rài ò Tày ban Nha, càc nuóc

chàu My la tinh va Cuba Ngày nay Giài thu hai dugc phó bién ròng rài ò Viét

Nam chùng ta va dac biét dugc phu nù nhiét liét dòn chào

Chiromg 2

sa PHÉ PHAN CÙA S DE BEAUVOIR OÓl VÓI NHUNG TIÈP CAN

•

VE G I O Ì T R O N G LJCH SU

S de Beauvoir dà xuài phàt tu mot y tuòng cùa chù nghTa hién sinh, lày

dò là "mot dinh de" cho mgi su phé phàn cùa minh Dò là ménh de Nguòi ta

sinh ra khóng phài là phu nù ma nguòi ta trò thành phu nù [3-245] Nhu vay

su dèi djch giùa càc giói khòng phài là nguón gèc nhu bàn tfnh dàn bà dà eó san, nguòi ta dùng tu "tfnh nù" de nói ve su khàc biét ca bàn va tu nhién giùa càc giói là diéu vò ly nói

Tàt cà càc nhà hién sinh déu gap nhau ò mot luan de ca bàn cho ràng mói con nguòi phài là mot hién sinh eó nghTa là con nguòi mang dam tfnh chù thè, con nguòi tu tao nén minh, tu "dinh nghTa ve minh", tu làm cho minh thành "nguòi"

Con nguòi hién sinh là con nguòi khòng nbòi minh, khòng nàm ly trong mot màu dà dinh san, dùng tai chò "là", chò hién hùu chét cùng, dóng bang va nhu vày, hg khòng con là hién sinh, hg dà dành mài, dà bò cuòc va nhu vay là khòng con hién sinh nùa

Theo S de Beauvoir, nhiéu khoa hgc dà màc sai làm ò chò dà àp dal cho

nguòi dàn bà nhiing tinh càch dà duac dinh san

2.L Su khifòc tu cùa S de Beauvoir dòi vói mot so khoa hgc

Pòi vói sinh hoc va giài phàu hoc

Vói tàm kién thùc ròng lón, su am hièu tuòng tan ve sinh hgc, S de Beauvoir dà khào sàt rài ky càc dù kién sinh hgc de di dén su khài quàt rgng lón ve su phàn chia giói va vai trò chùc nàng cùa nù giói trong dòi song S.de Beauvoir dà khai thac mot càch triét de thành tuu sinh hgc nói ve su phàn chia

cà thè tu thuc vàt cho dén dòng vàt, rói dén con nguòi So dì S de Beauvoir di

xa nhu vày bòi vi su phàt trièn cùa nhàn loai cùng nhu su bình thành "tfnh càch nù" là mot qua trình làu dai Su hình thành ca thè nù cùng eó qua trình phàt trièn nhu ò giói dòng vàt ma "thàn thè là còng cu de hièu biét thè giói"

Vi vày muèn biéi ve thè giói phu nù thi phài nghién cùu ve ca thè cùa hg

Mò dàu phàn "Dù kién sinh hgc", S de Beauvoir dà dùng nhùng khài niém dèi làp nhau de chi hai giói khàc nhau ò dòng vàt, dò là "con due" va

"con cài" Dèi vói loài nguòi cùng vày, phu nù là thuòc ve "con cài" va nam giói thuòc ve "con due" Dàn òng thuòng tu hào ve minh vi hg là "con due" Con dèi vói phu nù , trong cùa miéng nguòi dàn òng, tu "con cài" cài lén nhu mot lòi thoà ma Su khinh bi nguòi phu nù bàt dàu tu dò Cài tu "con cài" mang mot nghTa xàu khòng phài vi nò "càm sàu nguòi phu nù vào trong long

tu nhién ma chfnh vi nò dòn nguòi dò vào trong giói cùa minh" [3-11] So dT nguòi dàn òng rài khinh bi phu nù là vi "mèi bàn thù day dùt" ma nguòi dàn

bà dà gay cho hg Cùng vi thè, hg dà bién minh cho su khinh bi dò bang càc

dù kién sinh hgc Dò là hình ành 'con cài' dành thùc ò hg day rày cài xàu xa nha bàn ve mat sinh hgc Chàng han: "mot cài noàn tròn to tuóng dóp lày va ngàu nghién con tinh trùng nhanh nbay, con mèi chùa gòm guèc vi no ù tri vi nhùng con due bi bàt làm tòi tó " [3-11] Qua dàn chùng ve su da bàn cùa nhiing con chò cài, khi cài, ho cài, su tu va beo cài S de Beauvoir cho ràng dàn òng két luan ve cài noàn muèn "nghién nàt va àn song nuòi tuoi con due"

Do dò dàn òng dà gàn cho dàn bà tfnh càch cùa tàt eà nhiing con cài ày vói nhimg tfnh tu thiéu thién càm nhu: li Igm, nóng này, xào tra, dàn dòn, vò càm, dàm dàng, tàn bao, tu ti S de Beauvoir cùng dat ra càu hòi: "con cài trong giói dòng vàt dai dién cho cài gì ?" va "loai con cài dac biét gì thè hién ò nguòi phu nù " Song theo S de Beauvoir, con due va con cài là hai tfp cà thè dugc cà biét hoà trong mot loài phuc vu sinh san va ehi eó thè xàe dinh chùng trong "quan he tuang bò", tue là càc eà thè luòn trong su tàc dòng ngang bang

va bò trg làn nhau, muc dfch cuòi cùng là phuc vu vice sinh san Khòng nén

eó su tuyét dèi bòa tfnh khàc biét giùa due va cài va dói vói con nguòi cùng vày, khòng eó su khàc biét dac biét cùa phu nù dói vói nam giói Co chàng su khàc biét ve ca thè chi là de thuc hién chùc nàng sinh hgc

Tuy nhién, trong giói tu nhién, su phàn chia due cài là khòng rò ràng va khòng dugc thuc hién mot càch ph6 quàt Chàng han, ò loài vàt eó cà thè don bào su sinh san khàc bàn nàng giói tfnh vi té bào tu phàn chia Con càc àu trùng sinh san theo lèi liét sinh tue theo lèi chia càt cùa cà thè hoac theo lèi san sinh màm Trong sinh san don tfnh, trùng phàt trièn thành pbòi va khòng

7

càn co su can thiép cùa con due 0 loài nguyén sinh dòng vàt dà eó hién tugng hai tè bào hoà làn vào nhau tao thành "tièp hgp tu" Nhu vay, ehi eó nhiing sinh vàt sa dàng, càp thàp là eó thè sinh san ma khòng càn ca quan sinh due Theo càc nhà sinh hgc, diéu này sé làm giàm sue song cùa thè he sau Nhung

S de Beauvoir cho ràng, già thuyéi này khòng hoàn toàn dùng va bi phàn dèi kjch liét Dac biét, khi ngày nay nhiéu còng trình khoa hgc va thuc nghiém dà chùng minh ràng hién tugng sinh san vò tfnh hoàn toàn co thè xày ra ma khòng làm giàm sue song cùa hàu due Diéu dò cùng co nghTa là phù nhàn vai trò cùa "con due", sinh san vàn eó thè dién ra ma khòng càn eó vai trò cùa dàn òng Day eó phài là diéu ma càc phu nù mong muèn de thoàt khòi su thòng tri cùa dàn òng hay khòng? Thuc té chua thè cho phép chùng ta két luan nhu vày Theo S de Beauvoir, sinh hgc cùng khòng thè du doàn dugc su phàn chia due, cài tu càu trùc té bào, su phàn hoà càc té bào sinh san cùng khòng dàn tói

su phàn chia loài thành hai tfp Mot so nhà sinh hgc thì cho ràng hién tugng phàn tfnh là qua trình thuc hién cùa hién tugng luong tfnh Nhung eó quan dièm cho ràng hién tugng phàn tfnh mang tfnh chat nguyén thuy, con hién tugng luong tfnh chi là mot hình thùc thoài hoà cùa hien tugng phàn tfnh S, de Beauvoir cho ràng cà hai hién tugng này déu tón tai song song trong tu nhién

de duy tri loài, con càc tuyén sinh due thì xuài hién mot càch ngàu nhién Do

dò "viéc phàn chia càc cà thè thành con due, con cài là mot su kién ngàu nhién va khòng thè thay dói dugc" [3-15]

Nhìn chung, càc nhà triét hgc, tu thòi eó dai cùng déu thùa nhan su phàn chia càc giói (due, cài) nhung hg khòng tìm càch giài thfeh Chàng han Platon eó quan niém ràng:

"Lue dàu eó dàn òng, dàn bà va cà thè luong tfnh, mòi cà the eó hai mat, ben cành tay, ben càng ehàn va hai thàn minh dfnh vào nhau, mot hòm

hg tàch ra làm dòi "nhu kièu nguòi ta tàch qua trùng" va tu day mòi nùa tìm càch gap lai nùa cùa minh, ve sau thàn linh quyèt dinh bang su ghép dòi hai nùa khàc nhau, sé tao ra nhiing con nguòi mòi " [3-15] Càch giài thfeh này khòng co ca sa khoa hgc ma chi là vién dàn dàng thàn linh siéu nhién Vi vày

S de Beauvoir cho ràng, "day chi là càu chuyén tmyén ky giài thfeh tình yéu"

ma thòi

Trai lai, S de Beauvoir dà dóng tinh vói quan niém cùa Aristote ràng: lue dàu su phàn thành giòng due, cài chi duac xem nhu là mot "dù kién", tue mang tfnh ngàu nhién nhung cùng khòng nhài thiét là càc boat chat va càc tfnh chài phài phàn bè thành hai cà thè di biét

Nhu vày giùa due va cài eó su phàn chia va eó mot khoàng càch, càc nhà triét hgc cho dò là su khàc nhau ca bàn Theo S de Beauvoir, chfnh su khàc nhau dò cùa hai giÓng cùng dàn dén su ành huòng khàc nhau va vai trò khàc nhau cùa mòi gièng dèi vói su sinh de Trong lich su, dà eó rài nhiéu y kién khàc nhau ve vai trò cùa "gièng due" va "gièng cài" Nhung theo S de Beauvoir, càc y kién này déu khòng eó ca so khoa hgc ma chi "phàn ành" càc huyén thoai ve mat xà bòi

O thòi ky nguyén thuy, khi che dò màu he thòng tri, nguòi ta de cao vai trò cùa nguòi me dói vói viéc sinh con, con nguòi bó "chàng du phàn nào hét" trong su hoài thai dùa con Sang che dò phu he, nguòi ta vàn thùa nhàn vai trò cùa nguòi me vi hg là nguòi "nuòi duòng cài màm song dòng" Tuy nhién nguòi bó vàn là nguòi "sàng tao" ra dùa con, hg co còng gieo màm giòng cho nguòi phu nù nuòi duòng Aristote lai eó càch nhìn tièn bò va bién chùng hon khi hình dung cài thai là san phàm cùa su gap gò giùa tinh trùng va kinh nguyét Nhung theo òng, nguòi dàn bà chi cung càp mot chat thu dóng, chinh nguyén ly due mói là sue lue, là yéu tó dòng, là su song Hypocrate mot thày thuóc nói tiéng cùa Hilap co dai cùng thùa nhàn nhu vày Quan niém này cùa Aristote dà tón tai trong suót thòi trung dai dén hién dai va Hegel là nguòi tièp tue quan niém ày Hegel cùng thùa nhàn su phàn chia due cài nhung lai dàt giùa hai giói mot khoàng càch, mot su dòi làp chù dóng va thu dóng:

"Do su phàn hoà này, dàn òng là nguyén ly chù dòng, con dàn bà là nguyén ly thu dòng vi nàm trong su thèng nhài khòng phàt trièn cùa minh" [3-17]

Mot sé nhà khoa hgc thì chi xem con due nhu là mot tàc nhàn hoà ly va

hg con già dinh ràng giao tu due khòng càn thiét cho su sinh san, nò chi eó tàc dóng nhu mot chài men Theo càn cu tu dòng vàt nhu vay, phài chàng sé co ngày vai trò cùa nguòi dàn òng trò lén vò fch Tuy nhién cùng khòng co ca sa khoa hgc nào giùp ta khàng dinh diéu dò Tài cà nhiing diéu bàn dén ò trén theo S de Beauvoir déu mang tfnh duy ly, là nhiing ly thuyéi "bàp bénh" va mang tfnh chài tién nghiém Mac dù noàn va tinh trùng déu eó vai trò gièng nhau, chùng cùng tao ra mot sinh vàt trong dò "cà hai déu mài di va tu vugt qua minh", song vàn phài thùa nhàn ràng càn thiét de này nò su song vàn thuc hién qua yéu tè "due" Diéu dò là hién nhién

S de Beauvoir cho ràng, sé tao bao néu tu ca so sinh hgc dò dem àp dal cho vj trf cùa nguòi phu nù ò trong già dinh Thuc té, tu "noàn" dén nguòi phu

nù là cà mot con duòng rat dai, khòng thè gàn ghép cho phu nù nhùng tfnh càch nhu mot con cài Do dò: "bàn thàn khài niém con cài khòng chùa dung trong noàn" Hegel dà nhàn xét ràng:

"Quan he tinh due khòng phài don thuàn là quan he giùa hai giao tu"

Vi vay de khàc phuc quan niém sai léch trén day càn nghién cùu ca thè nù mot càch toàn dién trong qua trình tién boa va dat nò trong hién thuc cu thè mòi hièu hét dugc y nghTa, vi trf, vai trò cùa nguòi phu nù

Tu su phàn tfch qua trình bình thành "con cài" trong dóng vàt, S de Beauvoir di dén két luan ràng, lich su hình thành phu nù phùc tap han rài nhiéu so vói dòng vàt Càu tao sinh hgc cùa phu nù ve noàn, trùng rat phùc tap Chfnh nhiing yéu tò loài dò dà "chièm doat nguòi phu nù", buòc phu nù phài khàng dinh minh ngay tu khi mòi chào dòi

Qua thàt, su phàt trièn cùa giói tfnh nù là phùc tap han rat nhiéu so vói nam giói, mòi buóc phàt trièn dành dàu giói tfnh nù déu dién ra nhùng bién dòi to lón, sàu sàc cà ve tàm làn sinh ly cùa ca thè Buóc vào tuoi day thì, ea thè sinh ly xuài hién nhiéu hién tugng mai la: chu ky kinh nguyét bàt dàu dóng thòi cùng là lue xuàt hién mot so bénh nhu su xanh mét cùa làn da, lao,

veo còt sèng, viém xuang tuy nhùng hién tugng này dién ra gay gàt, gay ra

mot cuòc khùng hoàng tram trgng cho giói nù ò tuoi day thì Thòi dièm này, tfnh loài dang khàng dinh ò co thè nù Trai qua tuoi day thi, buòc sang tuoi

truòng thành, xày dung già dinh, phu nù eó nhiéu thay dói sàu sàc Thai nghén, mot còng viéc nhgc nhàn dòi hòi su hy sinh to lón, de gay ra cho phu

nù nhùng bién dòi bàt thuòng Nguòi ta vf thòi ky này phu nù nhu eó "bénh tàt trong bung" Sau khi thai nghén, sinh de cùng gay dau dòn va nguy bièm cho phu nù, néu khòng dugc chàm sòc càn thàn, cài chét eó thè xày dén vói hg Ngoài ra viéc cho con bù cùng cùng là mot còng vice dòi hòi su hy sinh cùa nguòi me vi nò làm cho nguòi me chóng già nua Theo S de Beauvoir, nhùng net trén day thè hién dac tmng "tfnh loài", cùa gièng cài Nói càch khàc chfnh "loài" dang gam nhàm thàn thè nguòi phu nù

Nhu vày, su nghién cùu dòng vàt giòng cài eó vù chuyén sang nghién cùu nguòi phu nù, S, de Beauvoir cho thày càc hién tugng: khùng hoàng tuoi day thi, man kinh, "tai uang kinh nguyét", thòi gian mang thai làu, "vugt can" bièm nghèo, bénh tàt, tai nan là dac trung cùa "con cài" trong nguòi phu nù

Dò là nhiing gành nang trùt lén dàu nguòi phu nù, hg phài gành chiù mot minh Con dàn òng, hg khòng chia xé dugc gì cùng phu nù Day chfnh là ly

do khién S de Beauvoir khào sàt rài ky càc dù kién sinh hgc, dac biét là nhùng yéu tè mang tfnh "loài" ma nguòi phu nù chiù ành huòng truc tièp

Nói tòm lai, nhiing dù kién sinh hgc ma S de Beauvoir dà khào sàt là vò cùng quan trgng: "chùng giù trong lich su phu nù mot vai trò hàng dàu va là mot yéu tè chù yéu cùa vi trf nguòi phu nù"[3-40] Sa dT nhu vay, bòi càu tao sinh hgc ca thè nù sé ành huòng truc tièp dén vai trò cùa phu nù, dóng thòi là càn eù cho viéc nghién cùu phu nù S de Beauvoir cho ràng: "Thàn thè là còng cu de hièu biéi thè giói", là "chia khoà" de di tìm hièu phu nù [3-41J

Cùng nhiJng dù kién sinh hgc ày cho ta thày ràng, tuy dùng ve mat sinh hgc, phu nù khàc dàn òng Nhung theo quan dièm cùa chù nghTa hién sinh ma nguòi dai dién dugc S de Beauvoir néu lén là Merleau-Ponty: "Con nguòi là mot khài niém lich su cho nén sinh hgc khòng thè xàe dinh nhùng dugc

nhùng tinh càch co san, nhùng phàm chài cùa nguòi phu nù khóng bi àp dal

bòi nhùng hormones, cùng khòng bi bào truóc trong nhùng ngàn cùa bó oc"

Tom lai, con nguòi là mot hien sinh, tue là mot trò thành (devenir),

khóng phài là cài gì bàt di bàt dich ma là cài thuòng xuyén hién hoà do su siéu viet cùa bàn thàn con nguòi vài tu càch là mot hien sinh trung thuc

Vói su phàn tfch này, S, de Beauvoir cho ràng phu nù khòng eó nhiéu thè manh bang dàn òng vi hg phài sinh de nhiéu, sue khoè yéu va cuòc song riéng cùng khòng phong phù bang dàn òng Song khòng phài vi thè ma dàn òng co dac quyén va uu thè han phu nù, thèng tri phu nù Nói càch khàc, vi rf cùa phu nù khòng phài dà dinh san, con nguòi khòng phài là mot bàn thè nhàt thành bài bién ma tu minh làm ra minh nhu hién dang tón tai, tue nhu mot hién sinh Chfnh ò mat này con nguòi khàc vói dòng vàt cao càp khàc Theo S

de Beauvoir diéu chù yéu là ò "nàng lue" cà nhàn phu thuòc vào tình hình kinh tè - xà bòi, eó nghTa là cà nhàn sé phàt buy hét tài nàng cùa minh khi diéu kién xà hòi cho phép

Tu viéc khào sàt thàt ky càng nhùng yéu tè sinh hgc cùa nguòi phu nù,

S de Beauvoir muòn khàng dinh ràng: nhiing dù kién sinh hgc cùa nguòi phu

nù chi là mot trong nhiing yéu tè "chù yéu" nói lén vi trf cùa hg trén thè giói

Dù kién sinh hgc khòng thè dù xàe dinh vj trf cùa nguòi phu nù Do dò khòng thè dùng ành sàng sinh hgc de àp dat vi trf thàp kém cùa phu nù so vói dàn òng

Ròi cuòc, sinh hgc khòng phài là càu tra lòi cho càu hòi "Vi sao phu nù

là tha nhàn" ma "tha nhàn là gì ?", J.-P Sartre là nguòi eó quan niém "tà" ve tha nhàn Trong quan he "tòi - tha nhàn" òng phù nhan "tfnh lién chù thè" va khàng dinh dò là quan he chù thè - dèi tugng Tha nhàn là dói tugng cho nén rùt cuòc tha nhàn là "tòi tó tòng", là "dia ngue",

S de Beauvoir cho ràng, dàn òng bao giò cùng coi phu nù là "tha nhàn" cho nén mgi bién phàp de di tòi giài phóng phu nù là giài quyèt quan he gai góc va nghin dòi dò, Theo dòi tièp nhiJng y tuòng cùa S de Beauvoir, nguòi ta

sé thày bà gàn gùi vói Merleau-Ponty cho ràng khòng thè nhìn "tói" va "tha nhàn" nhu hai su vàt, nhu hai con nguòi, do dò màu thuàn eó thè khàc phuc dugc Do là cài nhìn nhàn dao ve quan he "tòi - tha nhàn"

Nhu vày, su khàc nhau ve màt ca thè, bình thài hgc, ve giói khóng dù de

gidi thich su thong tri làu dòi va ngoan co cùa dàn óng Vi vày, de làm rò vàn

de, càn phài khào sàt mot sé càc khoa hgc khàc dèi vói thàn phàn nguòi phu

nù

Pòi vói phàn tàm hoc

Già tri khòng kém phàn quan trgng cùa phàn tàm hgc là cho ràng nhiJng khoa hgc nghién cùu ve tàm linh con nguòi déu mang mot y nghTa ve con nguòi Con nguòi ò day chfnh là thàn thè sèng cùa chù thè

Phàn tàm hgc là mot khoa hgc di sàu nghién cùu tàm - sinh ly cùa con nguòi Do vày, nò cùng hét sue phùc tap va nghién cùu nò là mot còng vice càn thiét Song trong pham vi chù de cùa minh, S de Beauvoir chi xem xét phàn dòng góp phàn tàm hgc trong viéc nghién cùu phu nù

Khòng thè tìm ò dàu bò mat dfch thuc cùa phàn tàm hgc ngoài càc nhà phàn tàm hgc Chfnh càc nhà phàn tàm hgc dà phàt ngòn ràng: "Ké thù tói té nhàt cùa phàn tàm hgc chfnh là càc nhà phàn tàm hgc" 13-50], eó nghTa là phàn tàm hgc tu nò con co nhiéu màu thuàn Dèi vói Freud nhùng càu chù òng dua ra eó thè bién minh theo lòi triét hgc, chàng han "giói tfnh" (sexuel), tình due (génital) song òng khòng nhan minh là nhà triét hgc va làng trành su còng kfch trén dia hat siéu hình hgc Theo S de Beauvoir, càch su dung ngòn ngù cùa Freud chfnh là òng dà eó su làn lòn, do vay càn phài phé phàn

Dèi vói Freud, òng khòng quan tàm nhiéu dén vàn de phu nù, ngay eà khi de càp dén vàn de so phan nguòi phu nù thì cùng ehi là do lai, sao chép lai

su mò tà nguòi phu nù theo bàn mò tà cùa dàn òng va eó thay dói dòi chùt Ong cho ràng bàn nàng giói tfnh cùa dàn bà cùng tién hoà nhu dàn òng nhung òng cùng khòng nghién cùu cu thè bàn thàn su tién hoà cùa phu nù Theo òng

"due nàng mang bàn chài nam tfnh mot càch thuòng xuyén va déu dàn, dù no xuàt hién ò dàn òng hay dàn bà" [3-51], Ong khòng nghién cùu due nàng phu

nù trong bàn sàc riéng cùa nò va due nàng cùa phu nù ehi là mot hién tugng

"chech huòng" cùa due nàng loài nguòi nói chung ma ban dàu due nàng cà nam va nù déu gièng nhau Tuy nhién khà nàng hùng due cùa nam khàc nù

do chò càu tao sinh hgc ò bò phàn sinh due khàc nhau Han nùa, theo S de Beauvoir cùng khòng nén coi bàn nàng sinh due là mot dù kién bàt bién ma

nò con là su "tim kièm bàn thè" nhu ò sinh vàt Va su sèng là su thèng nhàt qua su phàn chia càc sinh vàt, nò bièu hién trong càc ca thè gièng nhau trong nhiJng diéu kién gièng nhau Tuy nhién, phàn tàm hgc co còng lòn trong viéc làn dàu tién dua ra càc khài niém thuàn tuy sinh hgc, tap trung nghién cùu ve tinh due va giói tfnh S de Beauvoir dà bàc bò phuang phàp phàn tàm hgc ò chò càc nhà phàn tàm hgc khòng bao giò truc tièp nghién cùu due nàng cùa phu nù nhu dà nói ò trén, hg chi xuài phàt tu due nàng cùa nam giói Dèi vói

S de Beauvoir, càn phài dàt sé phàn cùa hg theo chù nghTa hién sinh trong thè giói già tri va "dinh cho hành vi cùa hg mot khuòn khó tu do" Nhà hién sinh cho ràng tu do khòng eó bàn chài nào khàc bàn thàn nò Hành dòng cùa con

nguòi do dò là hành dòng bàn nàng vi vày là tu do khòng bò ben Di thuc hién

hành dòng tu do, theo nhà hién sinh S de Beauvoir, phài thuc hién mot su dèi

chgn (alternative) mot ben là su siéu viet, mot ben là su tha hoà

Siéu viét bòi vi néu ta, ò day là nguòi phu nù, khòng tu minh vugt lén minh thì sé tu nhòi minh trong "thè giói tu nò", su tu do chi con là tfnh su kién (dugc xàe lap san, chua eó dàu àn cùa chù thè ) Tha hoà nghTa là nguòi phu nù dành mài minh bién minh thành nguòi khàc, phu thuge vào nguòi khàc

Tòm lai, su lua chgn tu do hoàn toàn do nguòi phu nù tu quyèt dinh Nhà hién sinh cho ràng chi khi dò con nguòi mòi là mot hién sinh trung thuc

Ngoài ra, S de Beauvoir cùng khòng dóng tình vói Freud ve nhùng già dinh bé gài cùng thèm muèn duang vàt, chùng eó mac càm bi thién, mae càm OEdipe Theo S de Beauvoir trong mot thòi gian dai, bé gài eó thè khòng biét dugc chi tièt càc bó phan cùa nam giói, va em cùng khòng càm thày "su vàng mal" cùa giói tfnh nhu là mot su thiéu hut, bi tuóc doat ma diéu do ehi xuàt hién trong mòi truòng giào due vói tré em nam, qua sinh boat chung cùng bc trai Tu dò càc em gài nhan thày giói nam eó già tri han minh S de Beauvoir con lén àn Freud cho khoài lac ma phu nù muón ehiém là khóng phài Freud

dà lap lai y tuòng cùa tién bèi bang càch khàng dinh su hùng thù ve giói tinh

nù là ò chò nguòi phu nù eó su càt xèo mot càch tugng trung dói vói nguòi dàn òng va muòn chièm lày cho minh giói tfnh nam Cùng nhu vay viéc quan

niém co dùa con vói nguòi phu nù là su bièu hién tugng trung vói duong vàt

là mot sai làm S de Beauvoir cho ràng, ò dièm này, nhà phàn tàm hgc dà cùng ce su lùa phinh làm cho hg tin ràng hg chi eó thè giài thoàt bang càch eó mot dùa con, nghTa là lai tròi buòc hg trong mot thài dò thoài lui cùa phu nù Nhu vày, màc càm OEdipe khòng phài nhu Freud mong muèn, mot su xung dot giùa bàn nàng va su càm doàn cùa xà bòi Néu nhu bé trai tu chèi cài nhìn nhue due dèi vói me nò thì là do nò dà thày bà qua su ly tuòng hg ma xà bòi

dà tao ra nò: "Long tòn kfnh cùa nò là mot su thàng boa trong mot thài dò ehàn ghét eó tfnh bàn lai"

Phé phàn nhiing quan dièm trén, S de Beauvoir cho ràng giói tfnh khòng chi giài thfeh mgi diéu thuóc ve nhàn tfnh Trong cuòc sèng, khòng chi

eó tinh due ma con chju su chi phèi rài nhiéu yéu tè khàc nhu: lao dòng, chién tranh, trò chai, nghe thuàt Tài cà nhùng thù dò dà góp phàn xàe dinh vi trf phu nù trén thè giói

Ngày nay, tàm ly hgc xà bòi dà xàe nhan quan dièm này Mot cuòc diéu tra dà cho thày càc tré em gài thuòng mong muèn làm con trai nhài vào dò tuoi tu 13 dén 15, eó nghTa là dùng vào lue ma càc em bàt dàu eó y thùc ve thàn phàn hàm hiu dành cho phu nù (su ban biu, phài chiù dung nhùng khùng hoàng sàu sàc cà ve tàm, sinh ly)

Nói tòm lai, su màc càm ve giài nù khóng phài do giài tinh quy dinh ma

do càc ành huòng xà hói, vàn hoà chù khóng phài do su ham muon duang vàt nhu hgc thuyét Freud dà nói

Pòi vói chù nghìa duv vàt ve lich su

0 chuang này, S de Beauvoir dà phàn tfch quan dièm cùa F Àngghen

trong Nguón góc cùa già dinh, che do tu hùu va nhà nuàc ve su phàn biét nam

nù va bà ggi dò là mot quan niém duy vai ve lich su

Theo bà, F Angghen cho ràng nguyén nhàn cùa su phàn biét quyén lue,

vi trf cùa phu nù trén thè giói dò là che dò tu hùu Lich su loài nguòi bàt dàu bang che dò thi toc màu he, tue quyén lue nàm trong tay nguòi phu nù Nhung dàn dàn do nhu càu tàt yéu cùa su phàt trièn san xuàt, dàn òng dàm nhan vice

lao dòng san xuài de nuòi sèng già dinh Tu dò, vai trò cùa xà bòi chuyén sang tay nguòi dàn òng Cùng vói su phàt trièn cùa san xuài, che dò tu hùu ra dòi

Do dò, vói su xuàt hién cùa che dò tu hùu, xà bòi dà chuyén tu che dò thi toc màu he sang che dò thi toc phu he Dò là diéu tài yéu kinh té xày ra va quyén

tu hihi tài san là nguyén nhàn dàn dén bài òn dinh ve kinh té, bàt bình dàng nam nù Vi vày, de giài phóng phu nù, tài yéu phài thay dói quan he san xuài, phàt trièn kinh tè

S de Beauvoir cho ràng su ly giài cùa F Angghen là chua thoà dàng:

"Khòng thè tu quyén tu hùu suy luàn ra su àp bue phu nù "[3-69] va su phàn hoà giói tfnh khòng phài chi do còng cu san xuài (lue lugng san xuàt) tao nén

Vi vày, theo bà, viéc xoà bò che dò tu hùu trong "còng dóng xà bòi chù nghTa" de thù tiéu già dinh là giài phàp triiu tugng, do dò "thù tiéu già dinh khòng tài yéu giài phóng phu nù"

So dT, S de Beauvoir quan niém nhu vay, vi theo bà, hòn nhàn va già dinh tròi buòc nguòi phu nù Phu nù eó già dinh là màt tu do, hg bi ràng buòc vào nhiéu còng viéc nhu chàm sòc nhà cùa, nuòi day con cài Vi vày hg khòng thè dòc lap làm kinh té, tham già mot càch ròng rài càc boat dòng xa bòi Theo nhiing nguòi màcxft, vàn de khòng phài ò chò phu nù eò thè chién dàu ngoài nhiing nguòi lao dòng chong su àp bue dac thù ma "cuòc chién tranh giành lày càc quyén Igi mói khòng dién ra ngoài cuòc chién dàu chung chong su bóc lòt tu bàn chù nghTa Nò dugc tién hành vói toàn thè nhùng nguòi lao dóng chèng giói chù va chfnh quyén" [3-71] Co nghTa là dàu tranh giài phóng phu nù dugc tién hành dóng thòi vói cuòc dàu tranh chung cùa nhàn loai S, de Beauvoir dà khòng hoàn toàn dóng tình vói quan niém dò Nàm 1949 khi viét tàc phàm này, S de Beauvoir con rat gàn gùi vói nhùng nguòi màc xft Phàp khi bà nghT ràng lao dóng cùa phu nù trong mot xà bòi, thàt su là xà bòi chù nghTa thì eó thè giài quyèt dugc nhiéu vàn de Sau này, S

de Beauvoir tò ra hoài nghi sau chuyén thàm Lién xò khi nhìn thày thàn phan nguòi phu nù Nga Bà cho ràng chfnh Lién xò dà phuc hói nhùng ly thuyét cùa che dò phu quyén nhu: phài xày dung già dinh, phài sinh con, càm khóng dugc phà thai, han che ly hòn sau này ò Trung Quóc cùng nhu thè

Nói tóm lai, S de Beauvoir cho ràng, vói su phàn tich cùa F Ang ghen viéc giài quyèt màu thuàn giùa càc giai càp khòng dù de giài quyèt màu thuàn giùa càc giói Càch mang vò san là càn nhung chua dù de giài phóng phu nù Xoà bò chù nghTa tu bàn chi là sàp xép còng viéc tot hon de giài phóng phu nù chù chua dat tói dò

Su thàt, mgi nguòi phu nù déu khòng thè xem nhu nhùng nguòi lao dóng bi bóc lòt, vi: "nguòi ta dà bóc lòt già tri thàng du cùa nguòi còng nhàn, con nhùng nguòi nói trg - phu nù khóng tao ra mot già tri thàng du nào Su bóc lòt nguòi phu nù vói tu càch là nguòi nói trg khòng giòng nhu su bóc lòt còng nhàn" [38-72] Sau này chù nghTa nù quyén hién dai dà phàt trièn quan dièm này

Nhu vày, quan niém "duy vàt ve lich su" cùng chua thè ly giài thàn phàn nguòi phu nù Chi riéng che dò tu hùu tài san, su phàt trièn cùa lue lugng san xuàt khòng thè giài thich rò ràng su thàp kém cùa phu nù trong xà hòi S

de Beauvoir cho ràng chi eó thè nghién cùu phu nù trong bue tranh toàn ven cùa nò Nhung diéu càn bàn là nguòi phu nù phài tu vugt lén bàn thàn minh de vuon tói su bình dang va cuòc song tòt dep hon

Tàc phàm Nguón góc cùa già dinh, che do tu hùu va nhà nuóc cùa F

Àngghen chi giói han trong mói quan he giùa già dinh, che dò tu hùu va nhà nuóc trong thòi nguyén thuy khòng dóng nhàt, nhu S de Beauvoir dà dàt ra vói toàn bò ly luàn ve chù nghTa duy vàt lich su

Trong duong thòi, thuc tién xày dung chù nghTa xà hói ò Lién xò, Trung quóc eó thè chua giài quuyét dugc vàn de giài phóng phu nù Nhung chù nghTa xà hòi vói tu càch là mot hình thài kinh té - xà hòi thay cho chù nghTa tu bàn, thì vàn de giài phóng con nguòi trong dò co phu nù là muc tiéu cao nhàt cùa loài nguòi Nhà trièt hgc nù theo chù nghTa hién sinh duong nhién khó co thè thày dugc vién cành va ly tuòng cao cà dò

Tuy vày su co gang di gàn chù nghTa Màc cùa S de Beauvoir là diéu rat dàng ghi nhàn Khòng vùa long vói su giài thich theo chù nghTa duy vài

lich su trong tàc phàm Nguón góc cùa già dinh, che dò tu hùu va cùa nhà

nuóc cùa F Àng ghen, nhung theo Daniel Arrnogathe, luàn de cùa bà chù ycu

nhò cày vào chù nghTa Màc Néu dùng là su phu thuóc cùa phu nù là dà eó tu

xa xua tu che dò tu hùu, thì cùng rat dùng khi bà nói ràng che dò phu quyén tu san va tu bàn chù nghTa dà hgp phàp hoà uu thè cùa dàn òng va nhu thè là thàn phàn nguòi phu nù cùng gàn lién vói dia vi kinh tè S de Beauvoir dà di tói mot két luàn lón dùng dàn là su phu thuòc Ijch su cùa phu nù chi eó thè giài quyèt trong xà hòi khòng giai càp

2.2 Huyén thoai va sir de nén cùa lich sur dòi vói phu nù

2.2.1 Cam bay cùa nhùng huyén thoai:

Khóng chi khào sàt càc dù kién sinh hgc, phàn tàm hgc va chù nghTa duy vàt lich su, S de Beauvoir con miéu tà tàc hai cùa nhùng huyén thoai cùng nhu càc diéu càm kj dói vói thàn phàn cùa nguòi phu nù Tim hièu y nghTa cùa nhùng diéu càm ky là de xét xem hình ành phu nù dà bi giói dàn òng phóng vào y thùc cùa hg nhu thè nào de chùng minh uu thè cùa hg va phuc vu truc tièp Igi ich cùa dàn òng Thàt vày, vói uy thè khòng thè phù nhàn, huyén thoai bièu hién mot sue ép con nàng né dai dàng hon cà sue ép lich su Bòi vi huyén thoai dà truyén bà su thàp kém cùa phu nù nhu mot su thàt S de Beauvoir dà co gang làm màt di tinh huyén hoac cùa su thàp kém cùa phu nù ma dà dugc nguòi dòi thùa nhàn tu làu

Truóc hét, S de Beauvoir dà chi ra huyén thoai ve Ève va tinh khàc biét

ve giói tinh Huyén thoai ve dòi trai gài nguyén thuy dà chi rò su thàp kém cùa

phu nù nhu là mot dù kién tu nhién Chinh Adam dà dugc tao ra dàu tién va Ève dà dugc tao ra tu Adam, do dò Ève khòng eó tinh dgc làp, là nguòi sa ngà nén nguòi phu nù co nhugc dièm là hèn yéu va bi tón thuòng Huyén thoai ve dòi vg chóng nguyén thuy dugc S de Beauvoir nàm lày de de càp tói mot khài niém cùa chù nghTa hién sinh: dò là tinh nguòi khàc (alterile) ma J.-P Sartre

dà tùng dinh nghTa ràng "nguòi khàc chfnh là tha nhàn, tue là cài tói khóng phài là tòi" Ève là vàt bó sung càn thiét cho chóng vi "dàn óng khóng co su hoàn thién minh trong su don dgc" ma càn co nguòi làm chùng cho hg, giòng nhung khòng dóng nhàt vói hg Theo S de Beauvoir cùng nhu J.-P Sartre "tha

nhàn" dugc uu dai chinh là chù thè thuòc ve giói khàc vói minh Do dò, nguòi dàn óng mong muón "tu hoàn thién bàn thàn minh vói tu càch con nguòi bang càch chièm doat mot con nguòi khàc ve mat nhue thè, trong lue tu khàng dinh minh bang mot su tu do ngoan ngoan" [3-182]

S de Beauvoir dà theo càch gidi thich cùa chù nghTa hien sinh de phàn

tich vàn de tu do ben trong cùa dòi trai gài Khi hai su tu do déu eó gang de

dat cho minh thi mot ben giành dugc phàn thàng, con ben kia lai co su nhugng

bó, co mot chù thè va mot khàch thè Càch giài thfeh này khòng eó gì mòi ma

dà dugc Hegel dat ra truòc day vàn de su dèi khàng càc y thùc Tu dò, S de Beauvoir rùt ra bau qua cùa nguòi phu nù là luòn luòn bj thàt bai trong vice làm cho nguòi dàn òng còng nhan su tu do cùa minh Chfnh phu nù là nguòi

phài chiù tra già cho thàt bai cùa minh trong quan he giùa cài tói - tha nhàn

• Huyén thoai ve cuóc song va khà nàng sinh san:

Càc huyén thoai này dà truyén bà tu tuòng cho ràng chfnh nguyén ly nam giói mói thuc su là nhàn tè sàng tao, nguyén ly nù giói chi dóng mot vai trò thu dòng Rò ràng phu nù eó khà nàng sinh san song nguòi dàn òng da dén gieo bat giòng Vò sé càc huyén thoai dà vf phu nù nhu dai dai va dàn òng là chiéc cày Muc dfch cùa càc huyén thoai là dua phu nù trò ve vói tu nhién, làm cho hg bàt dòng trong chùc nàng bàt di bài dich va lap di làp lai

• Càc huyén thoai ve sutrinh tiét:

Huyén thoai ve su trinh tiét dà cho thày tfnh chat hai mat cùa tình càm nam giói dèi vói phu nù: su sg bài va long ham muèn Nam giói bao giò cùng

bi thu hùt bòi cài con nguyén ven Phu nù cùng nhu nggn nùi là thù chuang ngai vàt ma nguòi dàn òng muón chi eó minh là nguòi duy nhài nàm dugc va dòi bòi hoàn toàn con trinh nguyén Bòi vi anh ta nghT ràng ta sàng tao ra mot cài mòi ò cài ma anh ta ehiém dugc

Tuy nhién, dàn òng cùng rài lo ngai ve su trinh baeh cùa phu nù Trong mot so còng dóng nguyén thuy, tu tuoi day thì nguòi con gài da bi buge phài phà trinh Ngày nay, nguòi ta vàn con nghi ngò dói vói phu nù giù trinh liét

do phài hy sinh hoac bj ruóng bò