Tuv nhiên vấn để quản lv hoại động thanh tra của Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hoá đổi mới còn chậm, cône tác quản lý chỉ đạo hoạt động thanh tra giáo dục chưa đáp ứng kịp tình hình thực
Trang 1B ộ GIÁO DỤC VÀ ĐẢO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC sư PHẠM HÀ NỘI• • • •
BIỆN PHÁP QUẰN LÝ HOẠT ĐỘNG THANH TRA GIÁO DỤC ở TỈNH THANH HOÁ
Trang 2BANG KÝ HIỆL CAC C H Ì'V IẼ T TẮT
Cán hộ quan lý thanh tra íỉiáo dục
Cơ sờ vật chát
Cộng tác viên thanh tra
G i á o d ụ c
Giáo dục và Đào tạo
Giáo dục thường xuvên-dạv nchề Giáo dục chuyên nehiệp
Kinh tế - xã hội
Thanh tra
Thanh tra Bộ Thanh tra Sở Thanh tra tỉnh
Thanh tra viénThanh tra viên chuyên ngànhThanh tra Nhà nước
Thanh tra nhân dân
Trunũ học cơ sởTrune học phổ thôngTrunu học phổ thỏng dân tộcTru ne học chuyên nchiệp - Đại học
Uv ban nhán dânVãn bằnc chứn« chi
Trang 3Phún ihừnhẩi: Những vấn dế chung 7
1 Lý do chọn để tài 7
2 Mục đích nghiên cứu 9
3 Già thuyết khoa h ọ c 9
4 Nhiệm vụ nghiên cứu y 5 Khách thể và đói tượng nghién c ứ u 10
5.1 Khách thé nshién cứu 10
5.2 Đối tượnẹ nahiên cứu 10
6 Phạm vi và kế hoạch nghién cứu: 10
6 i Phạm vi nehiên c ứ u 10
6.2 Kê hoạch nshiên cứ u 10
6.3 Đề lài nahién cứu được triển khai trên các đối tượníi 10
7 Các phương pháp nghiên cứu 11
7.1 Nhóm các phương pháp nehiên cứu lý luận 11
7.2 Nhóm các phưons pháp nạhiên cứu thực liễn 11
7.3 Phươns Pháp chuyên aia 13
7.4 Nghiên cứu các sản phẩm hoại độns thanh tra siáo dục ờ lỉnh Thanh Hoá lừ 1992 -2002 T ! 13
7.5 Phươna pháp quan sát 13
8 Đóng góp mói của đé tài 13
CHƯƠNG 1 : C ơ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÁC VẤN ĐỂ NGHIÊN c ứ u 14
1 L ịch s ử h ì n h t h à n h h o ạ t đ ộ n g t h a n h t r a và q u à n lý h o ạ t đ ộ n g t h a n h t r a 14 1.1 Nước nẹoài 14
1 2 V iệ t N a m 18
1.3 Lịch sừ nghiên cứu hoạt độn» thanh tra và quản K' hoạt độns Ihanh tra eiáo dục trên địa bàn một tỉnh 21
2 Hoạt động th a n h tra và th a n h tra giáo dục ( TTG D ) : 21
2.1 Hoạt độno thanh tra 21
2.1.1 Khái niệm 21
2.1.2 Chức năns của thanh tra 23
2.1.3 Nhiệm vụ cùa hoạt độnẹ thanh tra 23
2.1.4 Q u y ề n h ạ n c ủ a c á c tổ ch ứ c T h a n h tra N h à n irớ c 24
2 i 5 Cơ cấu bộ máy hệ thốne TTNN 25
2.1.6 Nhữne yếu tố ảnh hườne đến hoạt độn« TTNN 26
2.2 Hoạt động thanh tra giáo dục .26
2.2.1 Khái niệm 26
2.2.2 Chức năne của Thanh Ira giáo dục .27
2.2.3 Nội dunu của hoại động Thanh tra aiáo dục 27
2.2.4 Q u y ề n h ạ n c ù a T h a n h tra g iá o đ ụ c 28
2.2.5 Trách nhiệm của Thanh ira giáo dục .28
M I C LUC
T ran g
Trang 4ịiirr ỊỉhiíỊ/ tịuuK /' ÌK/tií Ị hanh Iro Giỉtoỉhtc àiiiĩỉi ỉ tui I tỉ: li Oa
2.2.6 Đói Iượnu c ù a T h a n h ira íiiáo dục 28
2.2 " Mọ ihoni: T h a n h ira iiiáo d ụ c 2 9 2.2.K Nhữnu n<juvẽn tắc hoạt động cua Thanh ira ũiáo dục 31
2.2.9 Nhữnu vủ'u lú' ành hườntĩ đốn Ttianh ưa íiiáo dục 31
2.2.10 Phươníỉ pháp, hình thức hoạt độníi TTGD 31
2.3 Thanh tra Sở Giáo dục và Đào tạo 32
3 3 1 K h á i n iệ m : ! 32
3.3.2 Chức nãnu nhiệm vụ quvén hạn phiron" pháp hoại dộng của Thanh ưa ỉiiáo dụ c 32
3.3.2.ì Chức năne của Thanh tra S ở 32
3 3 2 2 N h iệ m v ịT 3 3 3.3.23 Quvền hạn cùa Thanh tra Sở Giáo dục và Đào lạo 34
3.3.2.4 Hình ihức, nội duns hoạt độn« cùa Thanh tra S ò 34
3 Quản lý thanh tra giáo d ụ c 41
3.1 Quản lý quản lý giáo d ụ c 41
3.1.1 Khái niệm quản lý 41
3 ] 2 Khái niệm về quanlỹ eiáo d ụ c 43
3 ] Nội dunc quản ]ý nhà nước về íiiáo dục và đào tạ o 45
3.1.4 Trách nhiệm cùa thủ irưởne cơ quan quàn lýeiáo dục đối với Thanh tra ẹiáo dục cùne cấp : 46
3.2.Quản lý thanh tra giáo d ụ c 46
ỏ.2.1 Khái niệm vể quản lý Thanh tra aiáo dục 46
3.2.2 Chủ thể quản lý’ Thanh tra giáo dục 46
3.2.3 Đối lượng quản lý của Thanh tra siáo d ụ c 47
3.2.4 Nội duns của quản ]ý Thanh ira giáo d ụ c 47
3.2.5 Biện pháp quản ]ý Thanh tra giáo dục 47
3.2.6.Nhữniỉ vếu tố ảnh hưởng đến hoạt độníi quản )ý Thanh tra eiáo d ụ c 47
3.2.7 Chu trình quản lý TTGD ." 7 ! 48
3.3 Hệ thống quản lý thanh tra giáo dục cua một tỉnh 49
3.3.1 Các quan hệ trons hoại độne của Thanh tra Sở 49
3.3.1.1 Quan hệ trực thuộc ( với cấp trẽn ) .49
3.3.1.2 Quan hệ chỉ dạo ( với cấp dưới ) 51
3.3.2 Chánh thanh ira sả 54
3.3.2.1 Nhiệm vụ của Chánh thanh tra Sò .54
3.3.2.2 Quyển hạn của Chánh Thanh ưa Sờ .55
3.3.4.3 Quan hệ phối họp 57
3.?.4.4 Quan hệ với cốns dân các cơ quan, tổ chức kinh tế - xã hội 58
3.4 Quàn lý hoạt động của Thanh tra s ỏ 59
3.4.1 Những ncuyên tấc cơ bản quản lý hoạt độne Thanh ira .59
3.4.2 Nội dunũ cơ bản của quản ]ý hoại độnụ Thanh ira Sở 61
3.4.2.1 Hoại độns q u ả n iý của Giám đốc Sờ Giáo dục .61
3.4.2.2 Hoạt ctộníi quản lv của Chánh thanh ira Sở 62
CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG CỐNG TÁC QUẢN LÝ HOẠT ĐỘ 64
2.1 Khái quát vé giáo dục và Thanh tra Giáo dục ở Tỉnh Thanh Hoá 64
Trang 5ítiẹn ịỉlitiỊi quim hoai đúng ihanh ira (jiao duc o linh Tharìli Hoa
2.1.1 Sơ lược về địa lý, kinh tế và văn hoá Tinh Thanh Hoá 64
2.1.2 Sơ lược về TTGD Thanh Hoá từ trước đến n a y 65
2.2 Thực trạng hoạt động TTGD ở Thanh Hoá hiện nay .78
2.2.1 Thực irạns bộ máy, lổ chức TTGD tỉnh Thanh H oá 78
2.2.2 T h ự c transi đội n e ũ cá n b ộ T T G D tỉnh T h a n h H o á 79
2.3 Đ ánh giá m ức độ phù họp của bộ máy hệ thống TTG D ỏ T h a n h H oá và hiệu quả cóng tác TTGD hiện nay ờ tỉnh Thanh H o á 80
2.3.1 Đánh giá và thực irạne mức dộ phù họp của bộ máy, hủ ihổne TTGD Thanh Hoá hiện nav 80
2.3.1.1 M ức độ phù họp c ủ a bộ máy hệ theme TTGD ờ Thanh Hoá 80
2.3.1.2 Hiệu quả hoạt động TTGD ờ Thanh Hoá hiện nay 82
2.3.2 Thuận lợi, khó khân trions hoạt độns TTGD ờ Tỉnh Thanh Hoá 84
2.3.2.1 Thuận lợi r 84
2.3.2.2 Khó khăn 85
2.4 Thực trạng các biện pháp quản lý hoạt động TTGD ở Thanh Hoá 86
2.4.1 Thực trạns quản lý về nội duna, công tác TTGD tỉnh Thanh H oa 86
2.4.2 Các biện pháp quản lý côna tác thanh tra siáo dục ờ tỉnh Thanh Hoá 88
2.4.2.1 Thực trạns mức độ triển khai các nhóm biện pháp quản lý TTGD ờ Thanh Hoá hiện nay 88
2.4.2.2 Thực irạne hiệu quả cốns tác quản K' TTGD ở Thanh Hoá hiện nav9l 2.4.3 Nhữna neuyên nhản và vếu tố lác độns đến hiệu quả các biện pháp quán lý TTGD ờ Thanh Hoa hiện nay * 7 92
2.4.3.1 Nauvên nhãn thuộc về bối cành lịch sử, thời đại 92
2.4.3 2 N«uỵên nhốn thuộc vể các cấp quản lý giáo dục 93
2.4.3.3 N hững yếu tố ánh hưởng đến hoạt động quản lý TTG D ở T hanh H o á 7 7 ! 97
CHƯƠNG 3 : MỘT s ố BIỆN PHÁP QUẢN LÝ THANH TRÁ GIÁO DỤC ỏ THANH HOÁ HIỆN NAY ! 100
3.1 Các nguyên tác qu ản lý chỉ đạo TT G D 100
3.1.1 Những nguyên tác co bàn quản lý hoạt động Thanh Hoá 100
3.1.2 Các biện pháp quản lý TTGD ờ Thanh Hoá .101
3.2.1 Củns cố, hoàn thiện các nhóm biên pháp quản lý thanh tra giáo dục đans; được triền khai có hiệu quà trong thực tiễn 102
3.2.1.1 Quản lý hoại độns của bộ máy TTGD và Thanh tra viẽn thông qua quá trình soạn thảo và điều chỉnh kế hoạch hoạt động thanh tra giáo dục 102
3.2.1.2 Các biên pháp nâng cao hiêu quả hoạt độns của bộ máy thanh tra _ _ gỉáo dục 104
3.2.1.3 Quản lý hiệu quả hoại độns của TTY bằno các biện pháp nghiệp vụ hoại dộne thanh tra siáo dục 105
3.2.1.4 Nhóm cao biện pháp độns viên khích lệ tổ chức TTGD và TTY 106
3.2.1.5 Nãne cao năno lực hoạt dộne bầne các biện pháp đào tạo, bổi dưỡng irao đổi nshiệp vụ TTGD.~ 107
3.2.2 Các nhóm biện pháp cần được triển khai tronu cóng tác quản lýTTGD ò' Thanh Hoá thời sian tới 108
Trang 6lĩo r Ị/iiCỊ íỊiiiin / \ hom tĩồny Thanh tra Gioo till, tt Iiiìh Thanh ỉ ỉ oi:
3 2 2.1 Tănẹ cườnn cônc tác tuyên truyền, náng cao nhãn thức cùa các
c á p q u à n K u i á o d ụ c c ù a c á n b ộ c i á o v i ẽ n h ọ c s i n h n h ậ n i h ứ v v ề v ị t r í , v a i i r o ,
chức nàne nhiệm vụ quvén han của cỏnẹ tác thanh ira eiáo duc với quản lý eiáo
d ụ c 108
3.2.2.1 N h ó m biẻn pháp quàn lv TTGD hăne cách phối hợp ciữa Thanh ira uiáo dục với các tố chức Thanh tra Nhà nước và các tổ chức chính trị -xã hội khá c .109
3.2.2.3 Nhóm biện pháp quan lý bănu cách khai thác, sửdụníĩ phươnu tiện kỹ thuật hỗ irợ hiện đại cho TTS và TTY: ,T 110
3.2.3 Trưníĩ cầu các ý kiến đánh 2Ìá về tính khả thi của các biện pháp hổ suns; vào công lác quản lý TTGD ờ Tlianh Hoá Ironu thòi gian tớ i 111
3.3 Điều kiện để thực hiện các biện p h áp 112
Phẩn 3 : KỂT LUẬN VÀ KHUYỂN NGHỊ Ị 15 1 Kết luận ! 115
2 - Khuyến n g h ị 116
TÀ! LIỆU T H A M K H Ả O : 117
P H Ụ LỤC : .119
Trang 7iitrti ỊtỉuỉỊ) iftuiH l\ hoot tlờHịỉ Thanh tra Giuodw Ỏ unh ThanJi Hoo
PHẦN T H Ứ N H Ấ T NHỮNG VẤN ĐỂ CHUNG
T hanh ira là m ột khâu cốnc tác quan iro n s trong toàn bộ công tác quản
lỷ của Bộ m áv quản lỵ N hà nước N ó có m ục đích giúp cơ quan lãnh đạo vừa kiểm tra sự đúng đắn của bản thán sự lãnh đạo củ a m ình, vừa kiểm tra sự chấp
hành của các cơ quan thuộc quyền, nhằm tìm ra những biện pháp chỉ đạo và
quản lý tốt nhất, b ảo đảm cho những chủ trương, chính sách của Đ ả n s và Nhà
nước Pháp luật của Nhà nước được chấp hành mội cách đầy đủ và có hiệu quả
N ghị q u vết Hội nghị lần thứ 2 Ban chấp hành Trung ươnc Đ ản c Cộne sản V iệt N am khoá V III, phần nói về định hướng chiến lược p hát triển giáo dục
quản lý, bồi dưỡng cán bộ, sắp xếp chấn chỉnh và nâng cao năng lực của Bộ
T hanh tra là m ột hoạt độ n e chuyên m ôn nên tất yếu phải có chuyên m ôn
của nghề, mỗi cán bộ trong hệ thống thanh tra dù là nsưòi lãnh đạo hay nsười
hi lãnh đạo đều phải tinh thống n eh iệ p vụ về cô n e việc m ình được d a o Níihiệp
vu thanh tra chủ vếu gồm: N iihiệp vụ của neưòi quản lý tổ chứ c thanh ư a và nuhiệp vụ h oạt độnu cuả Thanh tra viên.
Trang 8Hư II ỊilniỊi tfutin t\ hum li Oil ị; I hanh Ira Liiao due ớ linh Tlianli Hon
Hiệu quả cône lác thanh ira hao gỏm: Các hiện pháp quản lỷ cúa Lãnh
những mục lieu, nhiệm vụ đã đề ra lừ Lrưức với thời gian và chi phí vậi chất íl nhái Hiệu quả lhanh ira uắn bó mậl thiối với hiệu quả quản ]ý Nhã nước, bởi vì
có nu lác thanh tra là một khâu thiết yếu của cônti lác quản lý Nhà nước
Năm 1990 Hội đồns Nhà nước (nay là Chu lịch nước) ban hành Pháp
Thanh tra bộ Thanh ira lỉnh Thanh tra sỏ Thanh tra huvện.
Năm 1992 Hội đổn£ Bộ trưởng (nay là Chính phú ) ban hành Nghị định
Sở, Thanh tra phòng giáo dục
Hơn 10 nàm được thành lập với tư cách là một tổ chức thanh tra nhà nước Thanh ưa Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hoá đã và dans trưởne thành, phát triển Trons quá trình hoạt động đã rúi ra được nhiéu bài học kinh nghiệm
về chi đạo quản lý nehiệp vụ thanh tra giáo dục Thanh tra Giáo dục và Đào
hiệu quả quản lv Nhà nước của neành Giáo dục và Đào lạo Thanh Hoá
Tuv nhiên vấn để quản lv hoại động thanh tra của Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hoá đổi mới còn chậm, cône tác quản lý chỉ đạo hoạt động thanh tra giáo dục chưa đáp ứng kịp tình hình thực tế của yêu cầu quản lý giáo dục, chậm phái hiện các vấn đề bức xúc, hoạt động nshiệp vụ thanh tra còn nhiều bất cập tính chất các cuộc thanh ưa còn manc đậm nét tính chất kiểm ưa của thủ trưởng
Hiệu quả công tác thanh tra chưa cao là do chưa đề ra đầy đủ những biện
dục trên địa bàn ĩỉnh Thanh Hoá.
Trang 9iiirii ỊìhtiỊi (fuan tiuui ilo/iy I hanh ira GuiO ríu: if linh I tio n ỉi li Oil
Từ thực lú hức xúc là cẩn nánu cao hiệu quá cõng tác ihanh tra nhăm
uóp phán nãnii cao hiệu qua quan lv Nhà nước vê giao dục và đào lạo ó' linh
Thanh Hoá tronu iươni: lai
3 GIẢ THUYẾT KHOA HỌC.
Nehiên cứu đề tài nàv tôi xuất phát từ giả thuvết sau:
Trone hệ thốns; thanh ra giáo dục ỏ' tỉnh Thanh hoá cán bộ quản lí thanh tra đã tiến hành nhiều biện pháp quản lí hoạt độnẹ thanh tra cúa thanh tra viên
và của cả bộ máy thanh tra giáo dục từ tỉnh xuống CO' sở Tuy nhiên, việc triển khai những biện pháp đó hiệu quả chưa cao: Có ihể hoàn chỉnh các biện pháp
đã có và triển khai những biện pháp mới cho phù hợp với sự phát triển của nciành giáo dục và của tiến bộ khoa học kỹ thuật, qua đó nâng cao hiệu quả việc quản lí hoại động thanh tra giáo dục tỉnh Thanh Hoá trong thời gian tới
4.2 Khảo sát thực trạ nu quản lý hoại động ihanh tra giáo dục của Sớ Giáo dục và Đào lạo Thanh Hoá, nhữnu biện pháp đã và đane iriển khai, hiệu
A’tỊitvỷii I r ill! 1’ Son —Luận vãn Thọc s ĩ Khoa học Giáo dục 9
Trang 10qua cua nó chỉ ra nizuvcn nhán cơ han cua những lỏn tại yêu kém trong cõng
liii- quan lv lhanh ira giáo dục ở tỉnh Thanh Hoá
nhàm nàng cao hiệu qua quan lý hoạt động ihanh Ira giáo dục ỏ' lỉnh Thanh
Hoá giai đoạn hiện nav
5 KHÁCH THỂ V À Đ Ố Ỉ TƯỢNG NGHIẾN c ứ u
5.7 K hách ilỉê nghiên á m :
Hoạt động thanh tra giáo dục và còng tác quản lý hoạt động thanh
tra giáo dục ở tỉnh T hanh Hoá
5.2 Đối iươìig nghiên cứa:
6.2 K ế hoạch nghiên cứu:
+ Từ tháng 8 năm 2002 đến thánc 10 năm 2002: Chọn đề tài
+ Từ tháng 11 năm 2002 đến tháng 12 năm 2002: Viết đề cương đề tài
+ Từ tháng 1 năm 2003 đến tháng 3 nảm 2003: xâv dựng kế hoạch, khảo sát đối tượng
+ Từ tháng 4 nãm 2003 đến tháng 9 năm 2003: Tons hợp viết Luận vãn
+ Thám: 10 nãm 2003 : Bảo vệ Luận vãn khoa học
6.3 Để lài Ii»hiẻii CÍŨI được triển khai irớìì một sá'đối lượng:
6.3.1 Cán bộ quản lv cỏnii tác lhanh Ira:
Trang 11Bao góm: + Ban Giám đòc Sò, Chánh ihanh tra Sở Phó chánh TTS.
+ Trưởng, phó phòng giáo dục các huyện
6.3.2 Các Ihanh tra viên Nhà nước, Thanh ưa viên chuyên ngành, Cộnu lác viên thanh ưa của Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hoá
7 CÁC PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN c ứ u
7.7 Nhóm các phương pháp nghiên CÍỈII lý luận:
* Nghiên cứu lài liêu về w « T h a n h ira Nhà nước, vé hoai » đ ộ n e Thanh • w>< ưa Nhànước, các vãn bản quản lý, chỉ đạo của Đảnu và Nhà nước vể Thanh tra Nhà nước, Thanh Ira giáo dục
* Nchién cứu kinh nehiệm của các cán bộ lãnh đạo các tổ chức Thanh tra Nhà nước ở tỉnh Thanh Hoá, Bộ Giáo đục và Đào lao, Thanh tra Nhà nước
7.2 Nhóm các phương pháp nghiên cứu ihực liễn.
* Điều tra xã hội học: Điều ưa bằng phiếu với các đối tượne:
(Ban Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo, Trưởng phòng GD huyện, Trưởng phòng
Cơ quan Văn phòng Sở Lãnh đạo Thanh ưa tính, Thanh tra Bộ Giáo dục và Đào tạo, Lãnh đạo Thanh tra sở)
* Đối với cán bộ quán lý ĩhanh Ira giảo dục ở tỉnh Thanh Hoá:
(Giám đốc Sở Chánh thanh ỉra sỏ, Trưởng phòng giáo dục huyện).
Nội dung điều ira:
- Tập trung vào hoạt độnc quản lý thanh tra giáo đục.
+ Thanh ira viên chuvén neành:
+ Cộng tác viên thanh tra của Sở:
Trang 12- Các biện pháp quàn lý hoại dộnu ihanh tra giáo dục đã ihực hiện.
- Hiệu quá của các biện pháp quản lý hoại độn” thanh ưa giáo dục đã thực hiện
- Thuận lợi khó khãn khi thực hiên các biện pháp quản lý hoạt độne, thanh ira giáo dục Irên địa bàn thuộc phạm vi quản lý
- Đề xuáĩ các biện pháp mới nhầm náníi cao hiệu quả quán lv hoại động lhanh ira ciáo duc
* Đối với các Thanh ira vién Nhà nước, Thanh ira viên chuvêìì ngành: Nội dung đìéỉi tra :
- Tập trung vào hoạt động nghiệp vụ của các thanh tra viên:
- Nhiệm vụ, quvền hạn, nội dung, phươns pháp hoạt động
- Đánh giá của các Thanh tra viên về côns tác quản lý hoại độns thanh ira giáo dục ở tỉnh Thanh Hoá
- Đánh giá của các Thanh tra viên về các biện pháp của lãnh đạo các tổ chức thanh tra giáo dục ở tỉnh Thanh Hoá
- Đánh giá của các Thanh tra viên về hiệu quả của các biện pháp quản lý hoạt động thanh ưa giáo dục ở tỉnh Thanh Hoá
- Đề nghị thav đổi, điều chỉnh của các Thanh tra viên về các biện pháp đó
* Đối với các cộng lác viên thanh na của Sở:
(Trưởng phòng, ban cơ quan sỏ, Hiệu ưưởng các trườììg irực thuộc)
Nội dung điều ưa tập trung vào công tác quản lý hoạt động thanh tra của Sỏ' GD & ĐT và hoạt động nghiệp vụ của các cộng tác viên thanh ưa:
- Nhiệm vụ, quvền hạn, nội duns, phương pháp hoạt độns
- Đánh giá của các Cộng tác viên thanh tra về cône tác quản lý hoạt độnc ihanh tra giáo dục ở tỉnh Thanh Hoá
- Đánh iiiá của các Cône Lác viên lhanh Ira về các biện pháp của Lãnh đạo các tổ chức thanh tra qiáo dục ỏ' tỉnh Thanh Hoá
Trang 13/il.-/ /ihiiỊi I / M il l ly hoại li on í; 'I hanh tra Ctao thu ò linh I hanh Ho<.
quán lý hoại động thanh ira giáo dục ỏ' lỉnh T hanh Hoá.
- Đế nuhị thay đổi diều chỉnh của các Cộnii lác viên lhanh Ira vé các
biẹn pháp đỏ
7.3 Phương pháp chuyên gia:
Các cán bộ q u ản lý s iá o dục ỏ' lỉnh Thanh H oá, L ãn h đạo T hanh tra tỉnh
Thanh H oá, các T hanh tra viên nhà nước C ộng lác vién lhanh ira.
7.4 Nghiên CÍŨI các sản phẩm hoại động ihanlỉ ira giáo dục ớ lỉnh Thanh
Hoá nì 1992 - 2002.
- C ác báo cáo đ án h giá hoạt đ ộnc thanh tra giáo d ụ c của T hanh tra tỉnh
Thanh Hoá
- Các báo cáo định kỳ về côns tác thanh tra của các phòng giáo dục
- Các báo cáo định kỳ về cône tác tự kiểm tra nội bộ trường học của các
irườns trực thuộc
7.5 Phương pháp quan sáỉ:
Q uan sát thực tế cô n g tác quản lý hoạt động thanh tra g iáo dục ở tỉnh
Thanh hoá.
8 ĐÓNG GÓP MỚI CỦA ĐỀ TÀI.
hạn, p h ư o ìis p háp h o ạt độne: của hệ thống Thanh tra ơjáo dục v ề các biện
pháp quản lý h o ạt đ ộ n g th anh tra giáo dục của cán bộ q u ản lí cô n g tác th an h tra
‘_úáo dục (Giám đốc sỏ, Chánh thanh tra Sở, Trưởng phòng giáo dục huyện)
liiáo dục ở tỉnh Thanh Hoá và hiệu quả của các biện pháp đã thực hiện; đề ra
các biện p háp q uản lý h o ạt đ ộnc thanh tra giáo dục ỏ' tỉnh T hanh H oá nhằm
nà nu cao hiệu quả q u ản lv hoạt độnu thanh Ira d á o cỉục ỏ' tỉnh Thnnh H oá niai
đoạn hiện nay.
Trang 14Ịìit t, Ịiiiup (ỊunH /v hoai dôỉtịỉ Thanh tra Giao dur o unỉi 'I ỉuiiiíi ìíOi,
Cơ SỞ LÝ LUẬN VỂ VẤN ĐỂ NGHIÊN c ứ u
/./ Lịch sử hình thành hoại dộng thanh tra và quản /ý hoạt động thanh tra: / / / N kờc ngoài.
Giáo dục và đào lạo là một chuvén níiành có tính chấl dặc thù nên hoại động thanh ira ũiáo dục cũng có lính chất chuyên ngành đặc biệt Tlìanh Ua giáo dục là thanh tra chuyên ngành Thanh ưa chuyên ngành là loại hình thanh tra được thành lặp ỏ hẩu hết các nước trên thế giới Nhiều quốc gia, thanh tra chuyên ngành được tồn lại song song với nhiều loại hình thanh tra khác như Thanh tra Quốc hội hoặc Thanh tra, giám sát hành chính Được thành ỉập ở các Bộ, Neàrh thanh tra chuyên ngành có chức nãng cơ bản chủ vếu là: thanh tra các lĩnh vực do Bộ Neành đó quàn lý, nhàm đảm bảo cho việc thực hiện pháp luật, quyết định, chỉ thị mệnh lệnh quản lv điều hành của Bộ tnrởne đươc chấp hành và tuân thú một cách nehiẻm minh
Trên thế eiới nhiều nước có tỏ chức thanh ira chuyên neành như: Pháp Đức
nay Pháp có 18 cơ quan thanh tra với qui mô lớn nhỏ khác nhau: Trong đó Tổng thanh Ira tài chính, Tổns thanh tra hành chính được thành lập sớm nhất và có tổ chức chính qui nhất
Thanh tra chuyên noành được thành lập ở các Bộ ngành; Tuỳ tìnn hình ở mỗi nước mà thanh tra chuyên ngành được tổ chức theo đặc thù hành chính ở quốc gia
đó Do tính chất quản lý và tầm quan trọng của các Bộ, nsành mà người tổ chức
ra cơ quan thanh tra ở các cấp độ khác nhau Nên thanh tra chuvên ngành ở mỗi
Bộ ncành có qui mồ, mức độ khône giống nhau, số lượng cán bộ, thanh tra viên
cũ nu không iiiống nhau Ví dụ: ỏ' Pháp có các cơ quan Tổng thanh Ira được chia làm các cấp độ khác nhau như: cấp độ tối cao là Tổng thanh tra tài chính Tổnu lhanh ira hành chính Xây dựng ỏ' cấp độ cao như: Tổng thanh ira Quán đội Hái nuoại ỏ' cấp độ trung bình như: Tổne Thanh Ira Công nghiệp Thương mại Y lố ớ cấp độ thấp như: Tổng thanh tra ơiáo dục Lao động,
CHƯƠNG 1
Trang 15I Ur tì Ị ỉh u p quan ix hoai dỏng Thanh trü G 1(10 duc ờ finit Thanh Ị loti
Dí) tính chất đặc Ihù cúa thanh tra chuyên ngành nén việc lựa chọn và tuyển dụng các thanh ưa viên được tiến hành rất kỹ và có các liêu chuẩn rất cao như: trình độ chuyên môn được đào lạo, nàng lực công tác, độ tuổi lối thiểu, trong đỏ
chính trong cơ quan đó Khi tiến hành thanh tra hoặc xem xét nhữnu vấn dề có tính chất chuvên sáu thì có thể sử dụnc nhữníi chuvên gia về lĩnh vực đó sonc khỏnc sử dụnc cán bộ với tư cách Thanh tra viên kiêm nhiệm
Pháp quan niệm rằng: Quản lý tức là trônỉỉ coi Nhiệm vụ của quản lý tức là xem xét việc áp dụng các qui định hiện hành, các chính sách của cơ quan quvền lực có được thực hiện đầv đủ và có hiệu quả hay không, có được tôn trọng khống,
kiến, lổ chức, ra lệnh, phối hợp, kiểm tra, thanh tra Thanh tra, kiểm tra là xem xét nhữne sự việc diên ra có đúng với qui tấc đã xác lâp và các lệnh đã ban ra hay khỏnu Mỗi dơn vị phải lự tổ chức kiểm ưa các hoạt động của đơn vị minh, gọi là kiểm tra nội bộ Mội cơ quan quản lý cấp trên có nhiệm vụ kiểm tra nội bộ trong phạm vi Bộ Nsành mình phụ trách
Thuật ngữ thanh ưa có nghĩa là nhìn vào bên trong; Nhữns nhân viên chuyên môn trong lĩnh vực này gọi là Thanh tra viên hoặc Kiểm tra viên Thanh tra thực hiện từ bôn ngoài, có mục tiêu kiểm tra xem việc kiểm tra nội bộ có thực hiện tốt hay không, các dữ kiện đưa ra theo cơ chế kiểm ưa có đúng đắn hay không Thanh tra viên ở ngoài đơn vị mà mình thanh tra không phải là một thành viên có mặt trong đơn vị đó Thanh tra không được tham dự vào cơ quan chỉ đạo Sự lách rời siữa cơ quan thanh tra với cơ quan được thanh tra là một ncuvên tấc cơ bản
mà nằm nçoài hệ thống đó Cho nên cơ quan Tổng thanh tra nằm neoài cơ quan chỉ đạo của Bộ (Tone Thanh tra do Tổng thốnc hổ nhiệm) Nhò' có lính độc lập nàv mà hoạt động thanh tra đảm bảo tính khách quan hơn Cơ quan Tổng thanh ira irực thuộc Bộ trưởng, chịu trách nhiệm thanh ira toàn hộ các vấn đề quản lý của Bỏ Lrưởnũ iron í’ cá nước.c o
Trang 16ở Pháp, người ta nhấn mạnh nhiều hơn đến việc kiểm Ira diễn ra trong quá irmh thực hiện, nhãm phái hiện nhữnL: hoai động cán điều chinh và nhữrm qui dinh can sứa dơi Trong thanh ira ũiáo dưc ĩìỉiười la chú V nhiều hơn đen Ihanh ira
cá nhàn (lức là lhanh Ira đánh ilia Tliu irươnu đưn vị dánh iiiá iiiáo vién về trinh' *— u • c* c
độ chuvén món) Việc kiểm ira trước đây chủ yếu là xem xél cụ ihc ùnm mật: Nẹàv nav trên cơ sở xem xéi lừng phần để kiểm tra tone, thể cơ qi:an nghía là kiểm tra loàn bộ lổ chức và hoạt động của cơ quan Việc kiểm tra vượi lên trên yêu cẩu ki cm ira tính hợp thức, nhằm quan sál toàn bộ các măt quản lý đổ đưa ra các khuyến nuhị góp phần điều chỉnh toàn bộ tổ chức và hoại động của cơ quan
đó Như vậy nó khổng chí đối chiếu với qui định mà còn xem cách thức mà đơn vị
đó đă thực hiện và hiệu quả của nó
Chẳnc hạn khi tiến hành thanh ưa 1 «riáo viên, Thanh Ira viên không những ihanh tra vé phương pháp giảne dạv nội dunç đã Iruvền đạt mà còn thanh tra chất lượne eiờ dạy qua việc kiểm ưa kết quả nhận thức của học sinh thônc qua bài kiểm tra sau khi kết thức siờ dạv của giáo viên, lừ dó thanh ira viên mới đưa ra những khuvến nehị cẩn thiết phù hợp với khả năne chuyên môn cúa giáo viên đó.Như vậy người thanh tra không chỉ đóng vai trò phán quyết mà còn done cả vai trò cổ vấn Việc thanh tra kiểm Ira khỏnsi thể ihực hiện đối với loàn bộ các đơn vị trực thuộc và toàn bộ các cá nhân dưới quyền ưong cùng 1 thời £Ìan nào
đỏ mà phải định ra 1 số lượng hợp lý, có V nghĩa đảm báo tính thường xuyên, liên tục và tạo ra 1 sự răn đe nhất định
Thanh tra phải lựa chọn giữa hai nsuyên tấc : kiểm tra tổng quát đối với các cơ quan, bằng cách kiểm tra nhanh nhưng chắc chấn, tuy nhiên không được triệt để
nhữne điển hình tiêu biểu, từ đó rút ra nhừns vấn đề chung, đáy là cách thường được áp dune Ncoài ra còn có nhữníĩ cuộc kiểm ira với các mục đích khác nhau: Kiếm ira nhữníi việc khòne bình thườnc của các đơn vị khỏnc hình ihường nhữnũ mâu ihuản nội hộ thành lập hav done cứa một cơ quan
Trang 17hit't ỊtiuiỊ) quun Is hoai doiìịỉ I hanh tra Giao di*i if litiii ỉ ềúình ỉ ha.
Do vai irò nhiệm vụ cúa thanh tra thay dổi, không phái chi là “cánh sát” mà là những "có van”, cho nén nuoài nhiệm vụ lhanh ira kiém ira lừng dơn vị cá nhàn, lhanh ira còn có nhiệm vụ nghiên cứu dieu tra Hoạt dộnii ĩìíihién cứu dieu ira nà\ của các cơ quan Tổng ihanh tra trẽn thực lố đều có xu hướníi phái triển Nhò'
đáy chuvén chi đạo ihực hiện, đã đem lại cho cấp quan lv những thônụ tin chính xác hơn Nghiên cứu điều tra là hướng vào việc tìm ra những khuvếl điểm trong
cơ ché chính sách hoặc nhữnc điểm bảì ốn iron í! sự vận hành của Jơ quan nhà nước, từ đó giúp cho Thủ trưởní: cơ quan tác động, điều chỉnh một cách kịp thời: Đàv là một biện pháp phòníi nsừa từ xa và thể hiện vai trò quản lý vĩ mỏ có hiệu quá của mộl nhà nước phát triển
để giảng dạy của giáo viên, bao gồm việc thanh tra việc thực hiện qui chế chuyên môn và năng lực sư phạm của họ Lúc đầu chủ yếu là thanh tra việc thực hiện các qui định có dầy đủ clùnç đắn hay khónti ngoài ra họ còn đật ra vấn đề qua thanh tra nhầm giúp đỡ ciáo viên hoàn thành tốt nhiệm vụ Giáo viên có quvền lựa chọn cuốn sách giáo khoa và phươnc pháp ciảne dạv thích hợp Thanh tra viên phải am hiểu hết các ưu điểm nhược điếm của các cuốn sách eiáo khoa, củá các phươníi pháp, để chỉ cho giáo viên thấy cách sử dụng có hiệu quả nhất Trước đâv kế hoạch thanh tra của Pháp được ciữ bí mật chỉ có Thanh tra viên và cấp trên được biết
Nuày nay ỏ' Pháp, Thanh tra viên giáo dục thỏnu báo trước kế hoạch thanh tra
giảnii, đồns thời với việc quan sát các hoạt động của thầy và trò, giáo án lén lóp,
sổ theo dõi siò' học, các bài kiểm tra mà ciáo viên đã chấm điểm; sau giờ dạy
nav ớ Pháp ne ười ta cho rằne chất lượnu eiáo dục khỏne chỉ phụ thuộc vào châì lượnii dội neũ cán bộ giáo viên mà còn phụ thuộc vào tập thể sư phạm, vào mỏi irirờnụ của xã hội Vì vậv Bộ giáo dục Pháp đã yêu cẩu các nhà irườnũ xây dựní:
ke hoạch Ihựe hiện và yêu cẩu các Tổng thanh Ira kiêm tra việc thực hiện các kế
\ ] - l O / J q £
; _ _ i " ■ 'Itp ■ ’ ■■■• / I
Trang 18Ị,it ! ị/ỉiii Ị' tỊUxti, i\ haut il I ni y, I tMHti ưa Kjidti <iíi( o tiiĩh Ị hanh ho.
hoạch đo 'l ư năm 1989 Phap ỉiiao nhiệm vu cho các Tỏng ihanh ira giáo dục tiến
h ã n h th a n h ira llieo c h u y ê n (Je b an u c á c h c h ọ n m a u phối h ợ p VỚI lh a n h ira c á c
vùn ụ miền linh, ốc lien hành thanh ira: sau thanh ira lien hành tổng két báo cát)
Bõ trương, tir đó rút ra các vấn đề ch un í: cho lirnu vùnu ùrnn nhỏm đối tương hoặc irong cá nước: Kêí quả thanh ira dược cỏn í: bõ’ rộnụ rãi trôn phương tiện ihõnu lin dại chúnụ
1.1.2 \ 'iệi Nam.
Lịch sứ hình thành và phái triển hoạt dộne thanh tra cho ihấv, mỗi thời đại eiai đoạn lịch sử các quvền hạn về thanh tra được xã hội và Nhà nước cho phép khác nhau Thế kỷ 11 thời nhà Lý có các quan Gián nghị đại phu, thườnu tháp tùnc các cuộc kinh lv của Vua về các vùne thôn dã để xem xét việc quan, việc dán Thê' kỷ thứ 13 thời nhà Trần có "Neự sứ đài" - mộl cơ quan có nhiệm vụ quyền hạn khá quan trọng như quyền can gián Vua quyền đàn hạc các Quan irons triều, quyền xéi xử tại chỗ các quan lại lộne hành: Năm 1429 Lê Thái Tổ đã
nêu rõ nhiệm vụ của Ngự sử đài: "Hễ thấy Trẫm có chính sự hù khắc, làm hại dán Ị hưởng phạl không đúng phép và quan lại Ìớìì ììhỏ khống giữ phép công ỉ hì
chì chăm nhầm nhữỉig việc nhỏ Ìihặì hay ì à bắì bang, nói càn thì đều phải lội"
Tronc các Bộ luật của các Triều đại phong kiến Việt Nam sau nàv như: Bộ luật Hónỵ Đức thế kv 15: Thế kỷ 18 thời Hậu Lê có “Bộ khán tụne điều lệ”: Thế kỷ
nhiệm thanh tra và siải quvếi các khiếu kiện của dân chúns
Về thanh tra giáo dục dưới thời Pháp thuộc đã hình thành hệ thốnũ Thanh tra máo dục lừ truns ương đến các tỉnh, huyện, các quan thanh tra siáo dục thời Pháp ihuộc đã để lại nhữne dấu ấn đối với tâì cà nhữne nu ười dã được dạy học
thời kv irưứe 9/1945 Sự đánh uiá của các "quan thanh Ira íĩiáo dục" thườrm bâì
quan thanh tra íiiáo dục thòi Pháp ihuộc râì lớn
\ ïin c i; i Ilitiạ X <1: - ỉ.ttụr VŨIÍ I ititi -VV k i i o u học CìuiiI dta 18
Trang 19Ví dụ: "Quan thanh Ira giáo dục" vào bất chợi dự 1 giờ bấl kv của 1 giáo viên không thòng báo cho Hiệu trướng và giáo viên đó biốl, khôn ụ cần dự hối gi ừ, sau thanh ira liêì dạy dó, nếu xél thấv không đủ khả Iiãnu tiếp lục giảng dạy ihì thanh tra viên có quyền quyết định thuyên chuvển giáo viên - làm nhiệm vụ khác,
ha bậc lươne
Cách mạne tháne Tám năm 1945 thành cône, nüày 23 tháne 9 năm 1945
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký Sắc lệnh ihành lập Ban thanh ira học chính, nhiệm
"diệl giặc dốí'\ làm trọng tám của nền giáo dục quốc dân.
Ngày 23 tháng 11 năm 1945 Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh sô' 64/SL
thành lập Ban thanh tra đặc biệt, giao cho những quvền hạn quan trọng như: nhận cúc đơìì khiếu nại của dán: diều ira, hỏi chứiig, xem xét các lài liệu giấy tờ của UBND hoặc các cơ quan của Chính phủ cần xem xét các lài liệu giấy íờ của UBND hoặc các c,ơ quan của Chính phủ cần ỉhiểỉ cho công việc giám sái; Đình chức, bổi giam bất cứ nhản viên nào Irong ƯBND hay của Chính phủ đõ phạm lỗi lịch biên, niêm phoiìẹ truy tố, đặc biệí Ịà có quyền giải quyết rồi bảo cáo sau Chính có được nhữnc quyền hạn đặc biệt đó mà trong thời eian ngắn Ban
thanh tra đặc biệt đã hoàn thành trọns trách của mình, góp phần an dân và củng
cố chính quyền công nông còn non trẻ
Ngày 18 tháng 12 năm 1949 Chủ tịch Hồ Chí Minh ký sắc lệnh số 138/SL,
về việc thành lặp Ban thanh ira Chính phủ; sắc lệnh số 261/SL, ngày 28 tháns; 3
năm 1956 thành lập Ban thanh tra Trung uơng của Chính phủ với nhiệm vụ: thanh ira công íúc của các Bộ, các cơ quan dân chính và chuyên môn các cấp các doanh nghiệp; thanh (ra việc thực hiện k ế ìioạch Nhà nước, việc sử dụng, bảo quản lài sản Nhà nước, chống phá lìOỢ, ỉham ô, lãng phí Nghị định số 165/CP,
ngàv 31 tháng 8 năm 1970 của Hội dồng Chính phủ qui định nhiệm vụ, quvền hạn lổ chức bộ máy của Ưv ban thanh tra của Chính phủ; Nghị định số 01 /CP nyày 3 tháng 1 năm 1977 của Hội đổnc Chính phú han hành Điều lệ về tổ chức hoạt động của ư ỷ ban thanh tra của Chính phú: Nghị quyết số 26/HĐBT ngày 15
A y / m ' / i 11 HHiỊ Sơii - Luận vùn ỉ Itạc SX Klioü học Giáo dục 19
Trang 20iháng 2 nãm 1984 của Hội đónc Bộ trưởng và Chỉ thị số 38/BBT nuày 20 tháng 2 nàin 1984 cùa Ban hí thư 'Irunụ uơnu Đan£ về lănu cưứnu cõnsi lác lhanh ira: Pháp lệnh thanh tra nuàv 1 ihánu 4 nàm 1990 cùa Hội đồng Nhà nước; Luặl khiêu nại lô cáo năm 1998.
Vé lhanh ira ụiáo dục: Bộ Giáo dục và Đào lạo ban hành Quvếi định sô' 1019/QĐ neày 18 tháng 9 năm 1989; về tổ chức và hoạt độnsi của Hệ thống
Bộ Thanh tra Sở, Thanh tra plions giáo dục., nhiệm vụ chủ yếu của thanh ira giáo dục là: thanh tra chuyên môn, thanh tra quản lý thanh tra khiếu tố Việc Bộ Giáo dục ban hành quyết định 1019/QĐ là một mốc quan trọn2 đánh dáu sự chuyển biến về nhận thức và hoạt động của thanh tra giáo dục
Pháp lệnh ihanh tra được Nhà nước ban hành năm 1990, trong đó qui định Thanh tra Bộ Giáo dục và Đào tạo, Thanh tra Sở Giáo dục và Đào tạo thuộc Hệ thốne Thanh tra Nhà nước Ngày 28 tháns 9 năm 1992 Hội đồns Bộ trưởnc ban hành Nghị định số 358/HĐBT, về tổ chức và hoại độne của Hệ thống Thanh tra Giáo dục qui định Hệ thốns thanh tra eiáo đục gồm: Thanh tra Bộ Giáo dục Thanh tra Sở công tác thanh tra ở Phòns siáo dục do Trưởng phòng trực tiếp phụ
trách Nạhị định 358/HĐBT đã ghi: " Thanh ira giáo dục ílỉực hiện quyền ỉhanh ira Nhà nước về giáo dục và đảo tạo trong phạm vi cả nước nhầm táng cường hiệu ìực quản lý, bảo đảm và nâng cao ch á lượng giáo dục và đào tạo".
Căn cứ vào Pháp lệnh thanh tra 1990, Nghị định 358/HĐBT, ngày l ì tháng
3 năm 1993, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành quyết định 478/QĐ-BGD&ĐT, qui định về hệ thống, lổ chức bộ máy và hoạt động của Hệ thốnc thanh tra giáo dục từ Bộ Giáo dục và Đào tạo đến Phòng siáo dục Tiếp theo, Bộ Giác dục và Đào tao đã ban hành các Tnòne tư hướne dẫn hoạt đòng thanh tra 1 cơn vi trườne học thanh tra 1 giáo viên, thanh tra các kỳ thi theo qui chế của Bộ, thực sự đáy là chuyển biến rõ rệt về hoạt độns thanh tra giáo dục Irên phạm vi cả nước, trong cả
hiệu quà quán lý Nhà nước về giáo dục và dào tạo
Trang 211.2 Lịch sử níịhi ớn Cỉht hoại dôììỊi I han li tra và quản ì ý hoai dộiiỊỉ í ha II h ira ỉịião dục irẽỉì dịu hùn mội 11 nh.
Do VCU cầu của thực liễn ẹiáo dục đặc biệi tronc ui ai đoạn đối mới kinh lõ hiện nay uiáo dục dang liép lục đổi mới vé mục lieu, nội dunu phươniỉ pháp, hoàn thiện hộ ihốnu giáo dục quốc dán lừ mám non đen dai học với các loại hình
thi ỐI đặt ra cho cône tác quản lí ciáo dục nói chung, cỏnc tác thanh tra nói riênụ
Hệ ihốnụ ván bản pháp quy chưa dược ban hành kip thời, nhiều chỏ chons’ chéo, cônu lác thanh ira, kiểm tra chưa được đề cao Từ đó đặt ra hàng loại vấn để cần phải nshiên cứu giải quyết Đặc biệt là các nghiên cứu nhằm triển khai vận dụnũ các chủ trương các vãn bản pháp quỵ có tính vĩ mô đến các cơ sở, các nsành các
thanh tra và vặn dụnc các văn bản pháp quv vào côn a tác thanh tra ở các lình vực íiiáo dục khác nhau Nhờ đó chúne ta đã ra được nhiều văn bản hưưns dẫn công lác thanh ira các cấp học: Nghị định số 101/2002/NĐ-CP neàv 04-08-2002 của chính phú về tổ chức và hoại độne của thanh tra eiáo dục Các thổne tư của Bộ Giáo duc và Đào tao hướns dẫn cỏn<L tác thanh tra trong các neành học mần non
chính phủ và của Bộ cần có sự nghiên cứu chỉ đạo cho phù hợp với đặc điểm giáo
trons phạm vi một tỉnh, trong đó có Thanh Hoá Để góp phần tháo gỡ khó khăn
nàv ch ú n £ tôi tiến hành nghiên cứu đề tài nêu trên.
2 Hoạt động thanh tra và Thanh tra giáo dục (TTGD):
2.1 Hoạt động thanh tra
2.1.1 Khái niệm:
*Thanh tra (TT)
Thanh tra có Iiehĩa ỉà nhìn vào bên trong, chỉ sự xem xél ỏ' bén nuoài vào hoại độni: cùa một đối iượni: nhâì định: là sự kiểm soái đối với đối iượniì thanh ira trên cơ sỏ' thám quyền được dao nhàm đạt được mục đích nhất định
Trang 22Un; II ỊiluiỊi tịuuìì ì\ hom don If Thanh Ira G ia o (lục ri linh Thanh li 0(1
* Thanh tra Nhà nước (TTNN):
các cơ quan Nhà nước, đơn vị vũ tranu nhãn dán tổ chức hừu quan và cá nhãn có trách nhiệm, nhàm phái huv nhãn tô' lích cực, phòng ngừa, xử lý các sai phạm,
pháp chế xã hội chủ nehĩa bảo vệ lợi ích của Nhà nước, các quvền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, công dán
Hoạt độno ihanh tra Nhà nước là hoạt động xem xét, kiểm ira của cơ quan Nhà
quan Nhà nước, tổ chức, cá nhân cấp dưới (mang tính trực thuộc) và là bộ phận của hoạt độnẹ hành pháp
Hiệu quả của hoạt động thanh tra nhà nước được xác định bởi khả năng của Hệ thốne Thanh tra Nhà nước lác độníi điều chỉnh các quan hệ xã hội với nhừne chi
được mục tiêu về hoạt độne thanh tra mà Nhà nước đã xác định trước
* Kiểm tra:
Trên thực tế, trong các trườne phổ thông thườns tồn tại các hoạt độrm: Thanh tra kiểm tra thi đua kiểm tra nội bộ Các khái niệm nàv có điểm giống và khác nhau Kiểm tra là xem xét tình hình thực tế để đánh giá nhận xét, chỉ hoạt động của chủ thể tác động vào đối tượng kiểm tra; là chức năng chung của quản
lv Nhà nưóc, là hoại động mang tính phản hồi đối với chu trình quản lý, nhằm phán tích, đánh siá theo dõi nhữne mục tiêu, nhiệm vụ quản lý đề ra
ihanh tra nhán dân Thanh ira nhán dân là tổ chức do quần chúng bàu ra ở các cấp
cơ scS chú yếu nhàm íiiám sát nằm bất lãm tư nguyện vọna của ciáo viên, cán bộ cõnu nhân viên, phụ huynh, hoc sinh trong irưừiiii; đổnu thời kiếm ta việc thực hiện các chủ trươnu chính sách, pháp luật của Nhà nước về cóng lác d á o dục ở
cơ sO'
A V 'iiV iv ; 7 run,í* Sơn - Luận vãn Tlụic SV Khoa lioc Giáo duc 22
Trang 23/iý ; Ị ỉ t / H ị , i f i t ' r í\ htxu (tong ! hanh tra o too d u r a ímh 7 hanh iio tj
Như vạy qiữa thanh tra và kiêm tra có điểm ci ống nhau là cùng mục đích
lình vực ụiáo dục và dào lạo nhàm phái hy những nhân lổ lích cực phái hiện và nuãn chận nhữiìi: nhừnu lieu cực phát sinh Y é chức nãnu cà lhanh ira và kiêm ira
cách Ihức xử lí các tình huốnc
quan hệ hữu cơ với nhau Kiểm ira cuns cấp thông tin cho cons} lác thanh tra thanh tra làm lãns, hiệu lực của kiểm tra
2.1.2 Chức năng của thanh tra:
Thanh tra là một chức năng thiết yếu của cơ quan quản lý nhà nước, là phươne thức bảo đảm pháp chế lăn» cường kỷ luật irong quản lý nhà nước, thực hiện quyén dân chú xã hội chủ nẹhìa
Tronc phạm vi chức nãne của mình, các cơ quan quản lý Nhà nước có trách nhiệm tự kiểm tra việc thực hiện các quyết định của mình và thanh tra
quan Nhà nước, đơn vị vũ tranç nhân dân tổ chức hữu quan và cá nhân có trách nhiệm, nhàm phát huv nhán tố tích cực, phòne ngừa, xử lv các vi phạm, góp phần thúc đẩy hoàn thành nhiệm vụ, hoàn thiện cơ chế quản ỉý, tănp cường pháp chế xã hội chủ nghía, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, các quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức và công dán
2.1.3 Nhiệm vụ của hoại động thanh tra
Nhiệm vụ 1: Thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ kế hoạch nhà nước của các cơ quan, tổ chức, cá nhân, trừ hoại độne điều ưa truy tố, xét xử kiểm sál của các cơ quan: Điều tra Kiểm sát, Toà án và việc giải quyết
quan Trọng tài kinh lé
Trang 24Nhiệm vụ 2: Xem xél, kiến nghị cấp có thẩm quyền eiải quyết hoặc uiải quyếl các khiếu nại ló cáo Ihco qui định của Luậl khiếu nại, lố cáo.
Jộnu thanh tra đối vói cơ quan, lổ chức hữu quan:
Nhiệm vụ 4: Tuyên truyền, hướne dản việc thực hiện pháp luật về ihanh tra:Nhiệm vụ 5: Kiến nghị với cơ quan nhà nước có Ihẩm quyền nhữnỵ vấn đề cần sửa đổi, bổ suns hoặc ban hành các qui định phù hợp với yêu cầu của quản lv nhà nước
2.1.4 Quxến hạn cùa các lổ chức Thanh ira Nhà nước:
Trons quá trình hoạt độne thanh ưa các tổ chức Thanh tra Nhà nước có các quyền sav đây:
* Quyền yêu cầu, trưng cầu:
- Yêu cầu cơ quan, đơn vị, các tổ chức thanh tra có liên quan cung cấp thông tin cần thiết phục vụ cho việc thanh tra
- Yêu cầu cơ quan, đơn vị hữu quan cử người tham gia hoạt động thanh tra
- Yêu cầu đối tượng thanh tra cung cấp tài liệu, báo cáo bằng văn bản, trả lời chất vấn của tổ chức Thanh tra Nhà nước, Thanh tra viên nhà nước
- Tnms: cầu giám định
* Quyền quvếỉ đinh vé thanh tra:
Xuất phát từ yêu cầu thanh tra, trong quá ưình thanh tra các tổ chức Thanh
ưa nhà nước, Trưởng đoàn thanh tra Thanh tra viên của Nhà nước được ra các quyết định sau đâv:
- Quyết định niêm phong; tài liệu
- Quvết định kiếm ké lài sản
- Quvết định yêu cầu cơ quan có thẩm quyền tạm giữ tiền, đồ vật, giấy phép
- Quyết định đình chỉ v i ệ c làm gây tác hại
T ntnti Sơn —Luận ván Thạc s ĩ Khoa /lọc Giáo dục
Trang 25f ỊMtuỊt tỊititi is ilO',: à(ii:y ỉ ỉuinh irn GttìO (iu litiii I th in Ịịnn
- Quvẽt t lịnh l am đ i n h c h i vi ệc thi h à n h k v luật, t h u y ê n c h u y ế n c o n n t á c (3ỎI
với rmưòi đanu là dõí tượni: lhanh Ira hoặc đanu cộní: túc với ihanh tra
trự việc ihanh ira khỏnu ill ực hiện đáv đủ các VCU cáu kiến nghị, quvôl định ve thanh ira
- Các quyéi dinh xứ lv kliác theo qui định cùa pháp luặi
Nhìn chung khi sử dụns; quyền đưa ra các quvếl định trong quá trình thanh tra có lính cưỡng chế cao và có hiệu quả thiết thực Tuy nhiên, khi thực hiện các quyền này dỗ tác động tới tám lý, thậm chí ảnh hưởng đến hoạt động bình thườnc của đối luợne thanh tra do đó trước khi áp dụne các tổ chức Thanh tra Nhà nước cần cán nhắc kỹ lưỡng, bảo đảm đúns qui định của pháp luật
* Quyền kết luận, kiến nghị về ! hanh tra:
Kết luận và kiến nehị là quyền hạn có tính đặc thù được pháp luật qui định cho các lổ chức Thanh ira Nhà nước, các Đoàn thanh tra hoặc Thanh tra vién tronỵ quá trình liến hành thanh tra Thône qua các quvén Đoàn thanh ira Thanh tra viên Nhà nước đưa ra các kết luận, kiến nehị về những vấn đề được thanh tra tạo co' sở để các cơ quan Nhà nước có thẩm quvền ban hành các quyết định quản lý-
2.L5 Cơ cấu bộ máy, hệ thống ĨT N N :
Hệ thống Thanh tra Nhà nước bao gồm:
Thanh tra Nhà nước Thanh tra Bộ, Thanh tra tỉnh, Thanh tra Sở, Thanh tra huyện:
Hệ thốne TTNN và các mối quan hệ được mô tả khái quái như sau:
Trang 26Sơ dồ Ị : Quan hệ của các lổ chức ihanh ira nhà nước
2.1.6 Những yếu tố ảnh hưởng đến hoại động rĩT N N :
Một là: Hệ thốna các văn bản pháp luật (đồng bộ chặt chỗ kịp thừi khả thi).Hai là: Môi trường, điểu kiện kinh tế - xã hội việc áp dụns vàn bản pháp luật:
Ba là: Năn» lực sử dụng vãn bản pháp luật;
Bốn là: Nhận thức và thói quen trong việc sử đụne pháp luật
2.2 Hoạt động thanh tra giáo dục
2.2.1 Khái niệm:
Thanh tra giáo dục là thanh tra chuvên nçành về giáo dục Thanh tra giáo dục thực hiện quyền thanh tra trong phạm vi quản lv về giáo dục, nhằm đảm bảo việc thi hành pháp luật, phát huv nhân tố tích cực, phòng ngừa và xử lý vi phạm, bảo v ệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp cùa tổ chức, cá nhân tronc lĩnh vực ơịáo dục
Hoạt động thanh tra giáo dục: là hoạt động của các tổ chức, co' quan quản
lv ạiíẳo dục có chức năng quản lý Nhà nước về giáo dục và đào tạo đối với tổ chức, cá nhản cỏ liên quan nhằm Ihực hiện đúni: các qui định của pháp luật về çiào dục
Trang 27Hiệu quả Thanh tra ỉiiáo dục được xác dinh bởi khả nâng cúa Thanh ira iiiáo dục lác độn<_u dieu chỉnh các quan hệ xã hội với nhữnu chi pní vậi chái íl
của Thanh ira giáo dục đã xác định trước
2.2.2 Chức lìủiìíi nia Thanh Ira ỉiiáo dục:
Thanh ira giáo duc là mội chức nănc thiết vếu của Cơ quan quản lv Nhà nước về giáo dục là phươnu thức bảo đảm pháp chế tănu cườnu kỷ luâi Ironu quản lý nhà nước, thực hiện quyển dán chủ xã hội chủ nghía
Tronti phạm vi chức năng của mình- các cơ quan quản lý Nhà nước về íìiáo dục có trách nhiệm tự kiểm tra việc thực hiện các quvết định của mình và thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ, kế hoạch Nhà nước về giáo dục và đào lạo của các cơ quan Nhà nước, đơn vị vũ trane nhán dân tổ chức hữu quan và cá nhấn có ưách nhiệm, nhầm phát huy nhân tố tích cực, phòne nsiừa xử lý các vi phạm, eóp phần thúc đẩy hoàn thành nhiệm vụ, hoàn thiện CO' chế quán lý siáo dục tãnc cườnc pháp chế xã hội chủ nshĩa bảo vệ lợi ích cùa iNhà nước, các quvền và lợi ích hợp pháp cúa cơ quan, lổ chức và công dãn
2.2.3 Nội dung của hoạt động Thanh ira giáo dục:
Một là: Thanh ưa việc chấp hành pháp luật về giáo dục;
Hai là: Thanh tra việc thực hiện mục tiêu, kế hoạch, chương ưình, nội dung, phương pháp giáo dục, qui chế chuvên món; qui chế thi cử cấp vẫn bằng, chứng chỉ; việc thực hiện các qui định về điều kiện cần thiết bảo đảm chất lượne ẹiáo dục ở các cơ sở giáo dục;
Ba là: Xác minh, kết luận, kiến nghị siải quvết các khiếu nại tố cáo về hoạt độns RÌáo dục; kiến nghị với cơ quan Nhà nước có thẩm quvền xử ]ỷ vi phạm pháp luật về giáo dục:
Bốn là: Kiến nghị các biện pháp bảo đảm thi hành pháp luật về ciáo dục; đề nuhị sửa đổi bổ sung các chính sách và qui định của Nhà nước về ui áo dục;
Nãm là: Hướne dản nội đunẹ bồi ciưỡnìi nehiệp vụ thanh ira và nuhiộp vụ Thanh ira giáo dục cho cấp dưới
Trang 28Him 1 /tuin Ạ hoại dóng Tlitiiili irti Oitio rlut a link Tiưinh liu.
2.2.4 Qỉiyén hạn của Tỉỉũnìỉ tra ỉiián dục:
Khi tien hành thanh tra Thanh tra ciáo dục có nhừni: quyền hạn sau dáv:Một ỉà: Yêu cầu đươnc sự và các bén cỏ liên quan cunII cáp tài liệu, ehứníi
cứ va tra lời nhữnc, vẩn dề cần ihiếl có liên quan irực liếp đốn việc thanh tra:
Hai là: Lập hiên bản thanh ira kiến ĩìũhi biện pháp eiải quyết đối với nhữnc sai pham:
Ba là: áp dụng các biện pháp ngàn chặn và xử lý sai phạm Iheo qui định của pháp luật
2.2.5 Trách nhiệm của Thanh ira giáo dục:
Một là: Xuất trình quyết định thanh tra và Thẻ Thanh Ira viên:
Hai là: Thực hiộn đúng trình tự thú lục thanh Ira không gây phiền hà cản trở hoại độns giáo dục bình thườnạ và gây thiệt hại tới lợi ích hợp pháp của người day và neười học; ✓ C - •
Ba là: Báo cáo với cơ quan có thẩm quvền về kết quả ihanh tra và kiến nghị biện pháp giải quyết:
Bốn là: Tuân thủ pháp luật và chịu trách nhiệm trước cơ quan nhà nước có ihẩm quyền về mọi hành vi và quyết định của mình
2.2.6 Đối iượng của Thanh ira giáo dục:
• Đối rượng của Thanh tra giáo dục bao sồm các thành phẩn sau:
Thứ nhất: Các cơ sở giáo dục của cơ quan nhà nước, của tổ chức chính trị -
xã hội của lực lượng vũ trang iihân dân của tổ chức kinh tế và của cá nhân;
Thứ hai: Các cơ sỏ' siáo dục có vốn đầu tư nước ngoài, cơ sở hợp tác với tổ chức, các nhân nước ngoài về siáo dục hoạt độnc trẽn lãnh thổ Việt Nam:
Thứ ba: Tổ chức cá nhản hoai đón e đưa nu ười đi đào tạo ở nước nuoài llieo chương irình giáo dục phổ thôiìiì, giáo dục đại học và sau đại học, giáo dục nghề nghiệp cho cônc dân Việt Nam:
: \ / rưnụ Sơn - Ltián vãn Thor SX Khoa học Giáo dục 2 8
Trang 29luttí ịiht>i‘ I/IUUI l\ how thing I hiinh ira Giíio dur VIIUÍI Tlitini ị in,
Thứ tư: Tổ chức, cá nhân hoại độnu giáng dạv íiiáo duc iheơ chươnu
đại học và sau đại học thực hiện nuoài các cơ sở giáo dục
• Quyén cúa đối iượng TTGD:
Khi Thanh tra máo dục ihực hiện việc thanh tra đối tượng lhanh Ira có các quyền sau đây:
Một là: Yêu cẩu Thanh ira viên xuất irình quyếí định thanh ira thé Thanh tra viên và thực hiện đúne pháp luật về ihanh tra;
Hai là: Khiếu nại tô cáo, khởi kiện với cơ quan Nhà nước có thẩm quyền
mình có cãn cứ cho là khônẹ đúne:
Ba là: Yêu cầu bồi thưượrm thiệt hại do các biện pháp xử lý không đúns pháp luật của Đoàn thanh tra hoặc Thanh tra viên gây ra
• Trách nhiệm của đối tượne TTGD:
Khi Thanh tra giáo dục thực hiện việc thanh tra đối njrçfnç ihanh tra có nhữnc trách nhiệm sau đâv:
Một là: Thực hiện yêu cầu của Đoàn ihanh tra Thanh tra viên;
Hai là: Tạo mọi điều kiện để thanh tra thực hiện nhiệm vụ;
Ba là: Chấp hành các quyết định xử lý của Đoàn thanh tra, Thanh tra viên theo qui định của pháp luật
2.2.7 Hệ thống Thanh ira giáo dục:
• Thanh tra Bộ Giáo dục và Đào tạo (Dưới đây gọi tất là Thanh tra Bộ).
• Thanh ira Sở Giáo dục và Đàt) lạo (Dưới đây eọi tắt là Thanh tra Sở)
irực tiếp phụ trách và theo sự chỉ đạo nehiệp vụ của Thanh ira sỏ
• Hệ thống TTGD được khái quái theo sơ đồ sau đây:
Trang 30Sơ đó 2: Hệ thống thanh tra giáo dục
THANH TRA BỘ GIÁO DỤC
Cộng tác viên thanh tra
A
C ộng tác viên thanh tra
THANH TRA SỞ GIÁO DỤC
>
t r
Trang 312.2.8 Những tiiỊuyớn tắc nia Thanh tru ịiiúo dục:
* Hoạt động TTGD chi tuán theo pháp luậl và chịu trách nhiệm trước
pháp luật, nhàm đảm hảo việc thi hành pháp ỉuậl và hiệu lực của cỏnu tác quan lý giáo dục
* Không một lổ chức, cá nhân nào được can thiệp trái pháp luật vào hoạt động TTGD
Một là: Hệ thốne các văn bản pháp luật có liên quan đến giáo dục, Thanh tra giáo dục (phải đảm bảo tính đầy đủ chặt chẽ kịp thời, khả thi);
Hai là: Môi trường giáo duc, điều kiện kinh tế - xã hội (Kinh tế Vãn hoá Giáo dục);
siáo viên các cấp của đội neũ cán bộ quản lý công tác thanh tra eiáo dục đội ngũ Thanh ira viên eiáo duc:c* • ■
Bốn là: Nhận thức và thói quen irons việc thi hành các văn bản pháp luật về
* Thanh tra do các Đoàn thanh ira thực hiện hoặc do Thanh tra viên, Thanh ira viên kiêm nhiệm độc lập thực hiện, có báo trước hoặc khôns có báo trước cho
N ịìh v c ii Ti iiiii’ Sơn - Luận vàn 7 hục S) Khoa hục Giáo dục
Trang 32• Cử Thanh tra vicn phu trách địa phươnu hay phụ trách cụm irườnu trực thuộc, đè thường xuyên kiểm ira, ciám sát hoại độnu giáo dục dào lạt) và hỏ irợ
các dơn vị Ironu vùnũ
2.3 Thanh tra s ở Giáo dục và Đao tạo
2.3.J Khái niệm
* Thanh ira Sở (TTS)
Là tổ chức thanh tra Nhà nước về giáo dục và đào tạo của tỉnh, ihành phố
trực thuộc Trung uơng, thuộc quvến quản lỷ của Giám đốc Sở Giáo dục và Đào
tạo chịu sự chỉ đạo về cổnc tác nẹhiệp vụ thanh tra chuvên ngành của Thanh tra
Bộ Giáo dục và Đào tạo chịu sự chỉ đạo của Thanh tra tỉnh về chươns trình kế« • L.
hoạch, tổ chức, nghiệp vụ thanh tra Nhà nước Thanh tra Sở có Chánh thanh tra,
phó chánh thanh Ira các thanh tra viên về mộl số môn học ngành học và một số
mặi quán lý chú yếu irong lình vực siáo dục và đào tạo Giám đốc Sở Giáo dục và
Đào lạo bổ nhiệm các Cộng tác vién thanh tra để kiém nhiệm làm cône lác thanh
tra giáo dục
* Hoại độìig thanh ira ở SỞGD & ĐT
Hoạt động thanh tra giáo dục ở Sở Giáo dục và Đào tạo là hoạt động xem
xét, kiểm tra của Cơ quan Sở Giáo dục và Đào tạo hoặc theo sự uỷ quyền của cơ
quan Nhà nước cấp trên đối với cơ quan, đơn vị, trường học cán bộ, giáo viên cấp
dưới trực thuộc và là bộ phận của hoạt độns hành pháp
Thanh ira Sớ.
2.3.2.1 Chức năng của Thanh ira Sở:
Hoạt độnc thanh tra giáo dục là chức năne thiết vếu của cơ quan sỏ' Giáo
dục và Đào lạo Thanh tra sỏ' Giáo đục và Đào tạo thực hiện quyền ihanh tra Nhà
nước về ui áo dục va đào tạo irong phạm vi cả tỉnh nhàm lăne cường hiệu lực quán
IÝ Nhà nước của Sớ Giáo dục và Đào tạo hao đám và nánụ cao chất lượng d áo
dục và dào lạo trên địa hàn loàn tỉnh
Trang 33iiựn ỊỉếiũỊs quilt i\ htnu (lung ỉ fulfill ira Giao duc ớ liiilt ì hanh Ị loa
2.3.2.2 Nhiệm vụ
Nhiệm VII Ị : Thực hiện nhiệm vụ quan lý Nha nuớc vé cóng lúc ihunh ira
và HIUI c/uyi'! khiếu nại, lố cáo:
* Tuyên iruỵén hướng dẫn phổ bien quán triệt pháp luật vè lhanh Ira giáo
dục Luật khiếu nại tó’ cáo
* Ban hành hoặc tham mưu với Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo ban hành các vãn hàn, nhầm triển khai nhiệm vụ thanh tra về giáo dục và đào tạo giải quyêì các khiếu nại tố cáo về giáo dục và đào tạo Irên địa bàn toàn tỉnh, trong các
cơ quan, đơn vị thuộc sỏ' Giáo dục và Đào lạo quản lý
* Hướnc dẫn về nghiệp vụ cống lác thanh ira giáo dục cho thanh ưa phònụ iiiáo dục Cộng tác viên thanh tra chuvên neành, Cộng tác viên thanh tra và eiải quvết các khiếu nại, tố cáo về giáo dục và đào tạo
năm dối với các Phòng ẹiáo dục, các Hicu trưởna trực thuộc sở Giáo duc và Đào lạo Đóne thời kiểm tra, thanh tra trách nhiêm của Thủ tmởns đơn vi tronH việc ũiải quyết các khiếu nại tố cáo theo qui định của pháp luật
* Tổns hợp tình hình thực hiện chương trình, kế hoạch về cône tác thanh tra của CO' quan Sở Giáo dục và Đào tạo và toàn ncành eiáo dục giải quyết khiếu nại tố cáo định kỳ báo cáo cấp trên (Giám đốc S ạ Thanh tra tỉnh Thanh tra Bộ Giáo dục và Đào tạo)
* Hướng dẫn, chỉ đạo thanh tra phòng giáo đục, Hiệu trưởne các trườnẹ trực thuộc để xấv dựng lực lượng Thanh tra viên chuyên ngành, Cộng tác viên thanh tra các ban kiểm tra ưons; Nhà trường
* Tổ chức tổns kết, rút kinh nghiệm, nghiên cứu khoa học về thanh tra
d áo dục khiếu nại tố cáo nhằm bổi dưỡnc nânũ cao nshiệp vụ cho cán bộ Thanh tra viên
* Thanh ira việc chấp hành pháp luật về giáo dục;
Trang 34* Thanh ưa việc thực hiện mục lieu, ké hoạch, chươniỉ trình, nội dunu phươniL pháp giáo dục qui cho’ chuvên món: qui chẽ ihi cử cấp phát, sứ dụní: vãn bàng chứng chỉ: việc thực hiện các qui định về dieu kiện cán ihiốt hảo đảm chái lượng íiiáo dục ở các cơ sở ciáo dục:
* Xác minh, kết luận, kiến nnhị giải quyếl các khiếu nại tố cáo về hoạt
đ ộng íiiáo dục; kiến nchị với CO' quan Nhà nước có thẩm quyền xử lv vi phạm về
uiáo dục và dào lạo:
* Kiến nuhị các biện pháp bảo đảm thi hành pháp luật về giáo dục; đề nghị sứa đổi bổ sung các chính sách và qui định của Nhà nuớc vể giáo dục và đào lạo
2.3.2.3 Quvền hạn của Thanh tra Sở Giáo dục và đào lạo:
Khi liến hành thanh Ira, Thanh tra Sở giáo dục cố nhữìig quyền hạn sau đáy:
* Yêu cầu đương sự và các bên có liên quan cunc cấp tài liệu, chứnc cứ và trả lời nhữns vấn đề chất vấn cần thiết có liên quan đến việc thanh tra;
* Dự các tiết dạy hav các hoạt độne giáo dục; Tổ chức kiểm tra đánh giá% J ■ c o T crchất lượnc; giáo duc và đào tao của học sinh.c c t
* K iến n ch ị khen thưởng đơn vị cá nhán có thành tích.
* Đình chỉ các tiết dạy nếu xét thấy giáo viên cố ý đạv trái chương trình của Bộ Giáo dục và Đào tạo hoặc khôns đủ rư cách giảng đạv và vêu cầu các cấp
có thẩm quvền eiải quyết;
* Đình chỉ sử dụns các phòns học hay phươns tiện giảne dạy, ïïiào dục nếu xét thấv có thê gây nguy hiểm đến sức khoẻ, tính mạng học sinh, giáo viên
* Lập biên bản thanh ưa, kiến nshị cơ quan có thẩm quyền và Hiệu trưởng đlnlì chỉ các hoạt độnc của Nhà trườne hay cơ sở eiáo dục và đào lạo trái với qui định của pháp luật hoặc gây ảnh hưởng xấu tronsi nhân dán gâv nguy hiểm đến sức khoe, tính mane học sinh, giáo viên
2.3.2.4.HÌÌĨỈĨ llỉức, nội dung hoại động của Thanh ira Sở:
a Hình thức hoại động của Thanh tra Sà ihườiìỊỉ là:
* Thanh tra mội cơ sở giáo dục hoặc mộl giáo viên theo đinh kỳ hoặc đột xuất:
, \ í run-ỉ Soli - l.itàn VÙ I! 1 liụ< S X kh o a hục Giát' dn< 34
Trang 35* Thanh tra một chuvên đổ: Thi và tuycn sinh, dạy thêm học them, cấp phát VBCC thu chi ngoài ngản sách ;
ira viên kiêm nhiộm độc lập ihực hiện, có báo irước hoặc klìỏng cỏ báo trước cho đối tượnt! thanh tra:
* Cử Thanh Ira viên phụ trách địa phươnc hav phụ trách cụm irườnii trực ihuộc, dế thườne xuyên kiểm ưa giám sái hoai đỏns giáo duc.* cr J ' c c o .
Mộỉ là: Xúy dựng chương trình, k ể hoạch công ỉ ác:
Chương ưình, kế hoạch là công cụ là phươne tiện quan irọng của công lác quán lý điều hành Chánh Thanh ưa Sở phải cùng các Thanh tra viên làm việc khoa học tập trung, dán chủ để xây dựns được chương trình, kế hoạch thanh tra hàng nãm để đạt được mục đích, mục tiêu của còns lác quản K' một cách toàn diện ở mọi linh vực eiáo dục và đào tạo trcn địa bàn toàn tính Việc xác định chươns trình, kế hoạch là một quá trình đòi hỏi tư duy sáng tạo năng độnc thích ứne với chủ irươns cơ chế chính sách mới trên cơ sở qui định của pháp luật Chương trình, kế hoạch phải xác định đúns hướns thể hiện sự nhạy bén về chính trị và đưa ra các quyết định trên cơ sở mục tiêu rõ ràng, đảm bảo tính khả thi cao, mang tính toàn diện nhưng có ưọng tám, trọng điểm
Quản lý, chỉ đạo, điều hành bằng chương trình, kế hoạch là phương pháp làm việc khoa học của cơ quan quản lý nói chung , của tổ chức Thanh ưa sỏ' nói riêns; nhầm tránh sự chồng chéo hoặc không đầv đủ, không toàn diện
Trong hoạt động thanh ưa tính mục đích luôn luồn phải được xác định là quan trọng nhất Vì vậy trong việc xây dựne chương trình, kế hoạch Thanh ưa sỏ' phải chọn lựa đề tài thanh tra đề tài thanh tra phải căn cứ vào yêu cầu của cónìi lác quản lý iiiáo dục nhiệm vụ chính trị của ngành, của địa phương và sự chi đạo của cơ quan thanh tra Nhà nước cấp trén
NiỊnyvii i ntiiĩỊ Soil — l.ttụii VÙ I! 1 liợi s ĩ Khoa học Giáo dục 35
Trang 36Chánh lhanh Ira Sở phải là ncười tham mưu đề xuấi, tổ chức quản lý, chỉ dạo điéu hành việc xãv dựng, thực hiện chương Lrình kế hoạch Irong từng thời kỳ phù hợp với điều kiện của Sở Giáo dục và Đào lạo của cơ quan Thanh ira sỏ.
Hai lù: Kiếm ira đón đốc hưởng dảìì cấp dưới:
Muốn biết chương trinh, kế hoạch có sát ihực tế hay không, 'hưc hiện tòi hay không Chánh Thanh tra sỏ' phải kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện của cấp dưới và người dưới quyền Kiểm ira để có sự nhận định, đánh giá và uốn nán chấn chỉnh việc thực hiện, khi cần thiết thì điều chỉnh, bổ suns một số giải pháp kịp thời nhầm tháo gờ cho cấp dưới và cho cơ sở
Trên địa bàn một tỉnh, có nhiều huyện thị, Thành phố nên có đặc điểm riêng của từno địa phương, Chánh thanh tra Sở phải biết được để chỉ đạo quản lý điều hành cho sát hợp Thực tiễn đặt ra cho Chánh thanh tra Sở phải có tác phone làm việc sâu sát và cụ thể theo chức trách và bổn phận của nsười quản lý Trong quản ]ỷ chỉ đạo, điều hành phải thể hiện sự bao quát trẽn địa bàn toàn tỉnh, nhưnki phải có địa bàn trọns điểm
Mặt khác Thanh tra Sở phải tham mưu cho Giám đốc sỏ' kiểm tra việc chấp hành chính sách pháp luật, nhiệm vụ kế hoạch của cơ quan, đơn vị thuộc quyền quản lv của Sở: đổnsí thời phối hợp với Thanh tra các huyện, thị , thành phố chỉ đạo vê công tác quản lỹ chuvẽn môn tạo hậu thuẫn cho Thanh ưa sở thực thi nhiệm vụ một cách thuận lợi Tăns cườnc trách nhiệm kiểm tra đôn đốc, hướns dẫn cấp dưới, đồng thời có biện pháp tốt nhất để phối hợp với Thanh tra các Sở, Thanh tra các huyện, thị, thành phố ưong tỉnh tổ chức triển khai nhiệm vụ thanh tra giáo duc trên đia bàn toàn tỉnh
Ba là: Thu thập, xử lý thông tin:
Trong thời đại bùng nổ thồns tin nhu cầu được tiếp nhận thôns tin và nhu cẩu truyền đạt thônc tin vói bên ngoài, với cấp dưới là vô cùng quan trọng; Đối với tổ chức Thanh tra Sở Chánh Thanh tra Sở càng có ý nghĩa quan trọng; Bởi vì chính qua thông tin mà Thanh tra Sơ trở thành hệ thống mở, tác động tương hồ và quan hệ hữu co' với nhiều cơ quan, lổ chức khác
Trang 37Biên phap q uan lý hoai dọng ĩ hanh tra Ciáo duc ớ nnliT hanh Hou
Xuất phát từ yêu cẩu của cơ quan quản lv, tổ chức Thanh ưa Giáo dục tỉnh Chánh thanh tra Sở phải chủ động xây dựng những kênh thông lin chuẩn xác, độ
Ún cày cao, ưong đỏ bao gồm từ cấp trên xuốns, lừ dưới lên từ bên ngoài vào và các kênh thông lin theo chiều ngang
Trong quản lý, chỉ đạo điều hành thórm tin phải có mục đích, phục vụ thiết thực cho hoạt động thanh tra và giải quyếi khiếu nại tố cáo Đặc biệt hoạt động ihanh tra siáo dục cần quan tám đến nhữnc thông tin về mặl trái của vấn để mà Thanh Ira Sở cấn xem xét
Trong giải quyết các khiếu nại, tố cáo thì thông tin chuẩn xác lại càng có ý nuhìa vỏ cùng quan trọng để Thanh tra Sở xem xét, kết luận vấn đề Vì thế để giúp Chánh thanh tra Sở tránh mắc lỗi trong xử ]ỷ thông tin, cần phải có đội ngũ Thanh ưa viên, Cộns tác viên thanh tra am hiểu cống việc, lác phong làm việc khoa học có phẩm chất đạo đức tốt; đồng thời phải yêu cẩu Thanh tra viên thực hiện chế độ bào cáo thườns xuvên và đột xuất
Bốn là: Xảy dinig nội qui, qui chế nội bộ Thanh ira Sở:
Thanh ira Sở Giáo dục với ru cách là một tổ chức Thanh tra Nhà nước đứng đầu là Chánh thanh tra với tư cách là neười quản lý, chỉ đạo điều hàuh hoạt động thanh tra trên phạm vi toàn tỉnh, thẩm quyền pháp luật qui định, có nhiều việc
Năm là: Xác lập và xử ì ỷ các mối quan hệ với Thanh tra Sở:.
Đê quản lv, chỉ đạo điều hành tốt Chánh ihanh tra Sở phải xây dune được các moi quan hệ tối với nhiều cơ quan, tổ chức trôna và ngoài lổ chức Thanh ira Sỏ' theo các tuyến, phương và chiều Các mối quan hệ đó nhằm mục đích phục vụ
Trang 38ÜH'fï pho lỊuan hoai (iotiy I hatth trư Gttìữ tiu( o Httii Títatiiỉ li
việc chunsỉ, khi cần thì sử dụm: và phái huy lạo thành sức mạnh lổng hợp iron*: xáv dựnu chương trình kế hoạch, tronc tổ chức tricn khai thực hiện nhiệm vụ iron*: xáv dựng lực lượng và nhâì là khi liến hành thanh tra két luân niai quỵốl các khiêu nai lố cáo phức tạp
Thanh ira Sở và Chánh thanh tra phải xây dune được các mối quan hệ loi là
hậu thuản cho việc giải quvếl những vấn để hức xúc, nổi cộm, nhữnu vấn đé phức lạp: đổng thời là cơ sở tạo ra niềm tin với các cấp quản lý khi được giao nhiệm vụ
Các mối quan hệ của Thanh tra Sở bao gồm:
+ 1 'ới cấp trên trực liếp:
(Chánh Thanh ira Bộ, Chánh Thanh ira tỉnh, Giám đốc Sở)
Thanh tra Sở phải bằng nhiều biện pháp tích cực để khẳns định được uy tín với Đảng bộ cơ quan Sở Giáo dục, Ban Giám đốc Sở, Thanh tra tỉnh Thanh tra Bộ Giáo dục Chánh Thanh ưa Sở phải có UY tín với Sở Giáo dục Thanh tra lỉnh
"Thanh Ira Bộ Giáo dục; Để có được điều đó phải bằng nhiều công việc cụ thể và
có một quá irình cần thiết Trong tham mưu để xuất và triển khai nhiệm vụ phải thể hiện irách nhiệm cao và luôn manc lại hiệu quả thiết thực Trong báo cáo cône tác phải đảm bảo đúne theo qui định về thời sian, có chất lượng, thể hiện độ chính xác cao, độ tin cậv cao, qua đó thể hiện tinh thần trách nhiệm, ỷ thức chấp hành nghiêm sự chỉ đạo của cấp trên: đổng thời phản ánh nàng lực, trình độ tư duy sáng tạo sự vận dụng linh hoạt, sát thực tế cuả cấp dưới
+ Quan hệ với cấp dưới (đây ỉà quan hệ chỉ đạo):
Cấp dưới của Thanh tra Sở sồm có: Trưởng phòng giáo dục, Hiệu trưởníi iruừng THPT, dưn vị trực thuộc Thanh ưa viên, Thanh ưa viên chuyên nsành,
Tôn trọng lắng nshe ý kiến của cấp dưới và nsười dưới quvền nhưrm khi
đã có chủ trương, quyết định đúng thì kiên quyết nhất quán trong quản lý, chỉ đạo điêu hành, lạo diêu kiện cho cấp dưới thực hiện
Trang 39hint ỊỉtiitiỊi (fiitin h itoạt tlọtiỊỊ Ị iuinh tra Ciiiỉo ÚU( à tiiĩh l lưtnh Ỉ Ỉ O i i
Lãnh dạo nói chung là sự lác ũộnu đen con nũười dẫn dắt mội lập thê con
nụư<ời ò đo mỏi con người đều có chức irách nhiệm vụ rõ rà nu Vì vậy Chanh
ihanh tra can phải có phươnii pháp, cách thức lãnh đao lốt để sao cho cấp dưới sán sàn ự cố ìiánu chủ độne, nhiêi lình Iront: SUY nuhì và hành độnu vì mục đích cónu
v i ệ c c h u n u D o n c t h ừ i t h ỏ n LI q u a c ô n u v i ệ c m à x â y d ự n s : đ ư ợ c t ậ p t h ế đ o à n k é t
ihỏníỊ nhái đạt hiệu quả cao trong ihi hành còng vu
Sư lãnh đạo bao hàm ý nehìa tuán thú và sự phục tùnu Con nuười nói chu ne cỏ xu hướm: tuân Iheo nhữni: níiười iânh đạo mà họ thấv ớ đó có sự Ún tưởng, tính quyết đoán và lòng vị tha
Chánh Thanh tra Sở là người quản lý, thực hiện chức nàng lẳnh đạo trực liếp một tập thể cán bộ Thanh tra viên do Nhà nước bổ nhiệm các chức danh cône lác Thône qua bộ máy cơ chế điều hành và nhữn« nảy sinh t-hườrm nhát cỏ thể nắm hắi được nhữnẹ tám tư tình cảm nhừnụ nsuvện vọng chính đáne của từnẹ Thanh ira viên Cộne tác viên, từ đó khơi dậy động viên nsưừi lốt việc tốt Tron.fi tổ chức Thanh tra sỏ Chánh Tììanh tra Sở phải xáv dựng được nhíĩne cốt
cán làm hại nhãn cho các công việc tronc lime thời kỳ từns giai đoạn, bộ phận
dưỏi quyền
Trong chỉ đạo xây dựn.2 chươne trình, kế hoạch và triển khai cône việc phải thể hiện chắt lọc được những V tưởne tốt từ dưới lén, từ đầu mối các phòní: ban cơ quan Sở các bộ phận đơn lẻ từ dưới lên, thể hiện tính toàn điện, lính bao quát cônẹ việc trong tổng thể nhưng phải có trọn? tấm, trọns điểm Tronç đó phải coi trọne xây dựníi tổ chức, luôn luôn quan tám đến con neười xây dưníi lực lượne và chăm lo nhữns điều kiện phục vụ côns tác Làm sao khỏn£ bộ phận nào cá nhân
mà thựuc chất công việc cần làm Tronc cơ cấu nhiệm vụ của mỗi, lổ chức đã tính đến khá nàng hoàn thành nhiệm vụ của từng hộ phận gắn với đội ncũ cốt eán
Trang 40irường THPT và irực thuộc, chịu sự chỉ đạo, điều hành vổ cóng lác, chuvén món
thanh tra đối với các phònu iũáo duc huvện cônc tác tự kicm ira cùa Hiệu
trườnÍ2 các trườn <: trực thuộc Chi đạo hoại độn<2 thanh ira ở các phòn<2 giáo cluc
irường trực tiếp qua Hiệu irưởng Chánh thanh tra sỏ' phải sáu sál giúp dỡ Tnrởng
phòng giáo dục huyện Hiệu irưởng nhà irườns trực ihuộc, xây dựns: dược sự Ún
cậv cao bằng việc họ tháo gỡ những khó khăn irons công tác, giữ uy tín cho họ,
khơi dãv lòng nhiệl tình, trách nhiệm và độns viên đúng lúc đúng chỗ
Đối với Chánh Thanh ưa sỏ' phải thưòĩm xuvên quan Lãm sáu sát trong
quản lý chỉ đạo cả về tổ chức, chuvên môn nghiệp vụ, phải xem Trưởng phòng
giáo dục các huvên? Hiệu trườn £ các trườns trực thuộc là cánh tay nối dài vươn
tới các vùnc lãnh thổ các cơ sở thuộc quyền quản lv của Sở Giáo dục
+ Quan hệ với cúc cơ quan hữu quan:
Trong hoạt độns thanh tra với tư cách là neười quản lý Chánh Thanh tra
Sỏ phải tiếp nhận rất nhiều thỏnc tin và xứ lý thónc tin thật chính xác khách
quan Vì thế neoài việc xác lập các mối quan hệ theo cấp bậc, ưén dưới, quan hệ
eiữa các bộ phận nsav tronc tổ chức Thanh tra Sở một cách ổn định, bền vững,
Chánh Thanh tra Sơ còn phải xác lập được các mối quan hê giữa tổ chức Thanh
tra Sở với nhiều cơ quan hữu quan, trong đó đặc biệt quan tâm mối quan hệ giữa
Thanh ưa Sở với các cơ quan thuộc khối nội chính, cơ quan kiểm tra Đảng, với
Thanh tra các Sở, ban ngành cấp tỉnh, Thanh tra các huyện, thị, thành phố, cơ
quan thông lấn báo chí Bởi vì xét cho cùne là các cơ quan này đều có một mục
đích chunc là góp phần việc tâng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, làm trong
sạch đội ngũ cán bộ công chức trons bộ máv-Đảng và Nhà nước, làm lành mạnh
các mối quan hệ xà hội: tạo dựne được các mối quan hệ đó sẽ có lợi trên nhều
mặi thể hiện là:
chéo, bỏ irốníi địa bàn hoặc lĩnh vực quan trọnc Sự phối hợp giữa tổ chức Thanh
ira Sở với các cơ quan hữu quan sẽ là cơ sở tốt cho việc tham mưu đề xuất các đề
Nviiyt’ 1! Tru tri Sơn - Luụt: vùn Thạc ,v V Khoa hoe Giáo cliK 40