Đa số cơ quan quản lý tên miền của mỗi quốc gia đều phát triển một hệ thống các nhà đăng ký Registrar phân bổ theo điều kiện địa lý trên cả nước và ở nước ngoài, các nhà đang ký này được
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT
NGUYỄN VIẾT THỊNH
GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP TÊN MIỀN
INTERNET VIỆT NAM
Chuyên ngành : Luật quốc tế
Vào hồi giờ , ngày tháng năm 2007
Có thể tìm hiểu luận văn tại Trung tâm tư liệu - Thư viện Đại học Quốc gia Hà Nội
Trang 2Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TÊN MIỀN VÀ TRANH
CHẤP TÊN MIỀN INTERNET
4
Chương 2: CHÍNH SÁCH VÀ KINH NGHIỆM QUỐC TẾ 30 2.1 Chính sách giải quyết tranh chấp tên miền cấp cao dùng
2.2 Chính sách giải quyết tranh chấp tên miền Internet của một
số quốc gia trên thế giới
Trang 32.2.3 Các quốc gia có chính sách giải quyết tranh chấp tên miền
riêng được xây dựng trên chính sách giải quyết tranh chấp
tên miền thống nhất ICANN
43
2.3 Khuyến cáo của WIPO đối với tên miền ccTLD 51
Chương 3: CĂN CỨ ĐỊNH HƯỚNG GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP
63
3.1.2 Yếu tố nước ngoài trong tranh chấp tên miền 63
3.3 Thực trạng tranh chấp tên miền Việt Nam 67
3.4 Kiến nghị một số vấn đề pháp lý định hướng giải quyết
tranh chấp tên miền Internet Việt Nam
76
3.4.1 Chính sách giải quyết tranh chấp tên miền Việt Nam 76
3.4.1.2 Ban hành chính sách riêng giải quyết tranh chấp 78 3.4.2 Kiến nghị nội dung phán quyết của cơ quan có thẩm quyền 80
3.4.3.1 Về chính sách quản lý tên miền Internet 81 3.4.3.2 Về một số chế định pháp luật liên quan 83 3.4.3.3 Nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ tham gia giải
quyết tranh chấp
83
86
Trang 4MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của việc nghiên cứu đề tài
Internet ngày càng trở nên phổ biến trong đời sống xã hội và đã được thừa nhận là công cụ hữu hiệu trong quản lý, phát triển kinh tế - xã hội
Khoảng trống của pháp luật về tên miền Internet Việt Nam đã trở thành vấn đề hóc búa đối với các cơ quan có thẩm quyền trong việc giải quyết những tranh chấp phát sinh từ tên miền Internet Việt Nam Trước năm 2006, hầu hết các ngành luật không có những quy định trực tiếp điều chỉnh tên miền Internet Việt Nam, ngoại trừ một số văn bản pháp quy cấp Bộ Đến nay đã có một số văn bản luật có đưa nội dung này vào, tuy nhiên, thực tế triển khai còn nhiều bất cập
Tranh chấp tên miền ngày càng tăng, tỷ lệ thuận với sự phát triển của Internet, nó trở thành vấn đề bức xúc trong giai đoạn cả nước đẩy mạnh ứng
dụng Internet trong thương mại (thương mại điện tử) và quản lý nhà nước (Chính phủ điện tử) Việc giải quyết các tranh chấp tên miền hiện nay hầu như
chỉ đi theo con đường hành chính, không đáp ứng được yêu cầu khách quan
Với mong muốn góp phần làm rõ khía cạnh pháp lý của tranh chấp tên miền, giúp định hình hướng giải quyết những tranh chấp tên miền Internet Việt Nam trong giai đoạn hiện nay, do vậy, tác giả lấy tên đề tài luận văn là:
"Giải quyết tranh chấp tên miền Internet Việt Nam"
Trang 53 Mục đích nghiên cứu của luận văn
Đưa ra, đề xuất được những khía cạnh pháp lý về tranh chấp tên miền Internet Việt Nam
Giúp các nhà làm luật, cơ quan nghiên cứu pháp lý nhìn nhận rõ nét hơn những tranh chấp tên miền Internet Việt Nam để hoàn thiện pháp luật về giải quyết những tranh chấp này
4 Phạm vi nghiên cứu
Căn cứ vào thực tiến pháp luật Việt Nam, trên cơ sở tham khảo thông
lệ quốc tế, luận văn tập trung nghiên cứu về vị trí pháp lý của tên miền Internet Việt Nam, các dạng tranh chấp, chủ thể tham gia tranh chấp, những yếu tố cơ bản dẫn đến tranh chấp, hướng giải quyết tranh chấp tên miền Internet Việt Nam
5 Cơ sở khoa học của đề tài
Cơ sở lý luận: Luận văn dựa trên phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử
Cơ sở thực tiễn: Thực tiễn tranh chấp và giải quyết tranh chấp tên miền.vn trong giai đoạn phát triển công nghệ thông tin hiện nay
6 Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp được sử dụng trong luận văn là phép biện chứng khoa học kết hợp với các phương pháp phân tích, tổng hợp, đối chiếu so sánh, thống kê dựa trên các văn bản pháp luật trong nước và quốc tế cũng như các nguồn tư liệu sách báo, bài viết, các giáo trình của các học giả trong và ngoài nước liên quan đến tranh chấp tên miền
7 Điểm mới của đề tài
Nghiên cứu, phân tích, so sánh các chính sách pháp lý quốc tế về tên miền Internet và giải quyết tranh chấp tên miền Internet một cách có hệ thống
Trang 6trên cơ sở lý luận và thực tiễn, để góp phần đưa ra hướng giải quyết tranh chấp tên miền Internet Việt Nam
8 Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, nội dung của luận văn gồm 3 chương:
Chương 1: Những vấn đề chung về tên miền và tranh chấp tên miền Internet
Chương 2: Chính sách và kinh nghiệm quốc tế
Chương 2: Căn cứ định hướng giải quyết tranh chấp tên miền Internet
Việt Nam
Trang 7Chương 1
NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TÊN MIỀN
VÀ TRANH CHẤP TÊN MIỀN INTERNET
1.1 TÊN MIỀN INTERNET
1.1.1 Khái niệm tên miền Internet
Mạng Internet được hình thành từ việc kết nối các máy tính với nhau trên phạm vi toàn cầu Để kết nối được các máy tính, đòi hỏi mỗi một máy tính phải có một địa chỉ cụ thể, như vậy các máy tính có thể tìm và nhìn thấy nhau trên mạng, tương tự như việc, để tìm được một ngôi nhà trên phố thì ngôi nhà đó phải có địa chỉ rõ ràng Và hệ thống địa chỉ Internet (Internet Protocol address - địa chỉ IP) ra đời nhằm thực hiện chức năng đó, trong ngôn ngữ kỹ thuật đó là chức năng định tuyến các thiết bị
Với hàng tỷ thiết bị trên mạng và mỗi thiết bị có một địa chỉ dưới dạng số thì các số này là rất lớn, phức tạp và khó nhớ, vì vậy, hệ thống tên miền được tạo ra nhằm giải quyết những yếu tố bất lợi đó Mỗi một địa chỉ IP của thiết bị sẽ được gán với một tên dưới dạng chữ, đó là tên miền và tên miền được sử dụng để nhận dạng một máy tính từ hàng triệu máy tính khác kết nối vào Internet, cho phép sử dụng các dịch vụ trên mạng như email, web
và truyền các tệp dữ liệu (files)
Như vậy, về bản chất tên miền và địa chỉ Internet (IP) có mối quan hệ không thể tách rời và tên miền chính là hình thức thể hiện của địa chỉ IP trên Internet Tên miền là địa chỉ của một máy tính dưới dạng chữ, còn địa chỉ Internet (IP) là dưới dạng số
Mối quan hệ giữa địa chỉ Internet và tên miền Internet được mô phỏng bằng hình ảnh dưới đây:
Trang 8Do vậy, một tên miền là một địa chỉ Internet xác định vị trí một máy tính kết nối với Internet giống như cách một số điện thoại nhận dạng duy nhất một điện thoại kết nối với mạng lưới điện thoại nào, ở vùng địa lý nào và của nhà cung cấp nào Không thể có hai tổ chức cùng sử dụng một tên miền trên mạng vì không thể tồn tại hai địa chỉ trên mạng, tương tự như trường hợp không thể tồn tại hai số trên mạng điện thoại
Về mặt cấu trúc, tên miền được phân thành nhiều cấp và cách nhau bởi dấu chấm (.), sau mỗi dấu chấm từ trái sang phải thể hiện một cấp thấp hơn, đây chỉ là một quy ước đánh số mang tính kỹ thuật nhằm đảm bảo cho khoảng không gian của tài nguyên rộng hơn, tránh cạn kiệt
Hiện nay trên thế giới tồn tại 2 loại tên miền khác nhau về tính chủ quyền và tính chất khai thác, đó là:
- Tên miền cấp cao dùng chung (gTLD):.com,.net,.edu, Loại tên miền này được sử dụng tự do và do các công ty Hoa Kỳ sở hữu và bán cho đối tượng muốn sử dụng mà không chịu sự kiểm soát của bất kỳ quốc gia nào VD: www.bbc.com; www.vietnam.info,
203 162 0 75
khoaluat nu edu vn
PC Subnetworks Network
Tên miền cấp 1 Tên miền cấp 2 Tên miền cấp 3 Tên miền cấp 4
Trang 9- Tên miền mã quốc gia (ccTLD): là tên miền có phần kết thúc bằng mã quốc gia được quốc tế công nhận theo chuẩn ISO 3166 Ví dụ: Việt Nam là VN, Hàn Quốc là KR, Trung Quốc là CN, Loại tên miền này thể hiện chủ quyền tên miền của các quốc gia và được coi là tài nguyên quốc gia Muốn sử dụng cần phải đăng ký với cơ quan quản lý theo sự cho phép của Chính phủ quốc gia đó Tại Việt Nam Bộ Bưu chính Viễn thông được giao nhiệm vụ này
Tên miền Internet của VN được phân thành nhiều nhóm khác nhau:
.com.vn (kinh doanh), gov.vn (chính phủ), edu.vn (giáo dục, đào tạo), health.vn (y tế) Ví dụ: www.fpt.com.vn; www.quochoi.gov.vn
Ở Việt Nam, tên miền đã được thừa nhận từ năm 1997 khi Internet bắt đầu được triển khai Số lượng người sử dụng Internet ngày một tăng cùng với
số lượng đăng ký sử dụng tên miền tăng hàng năm cho thấy, tên miền ngày càng được sử dụng một cách rộng rãi, phổ thông trong giai đoạn phát triển kinh tế, xã hội của đất nước (bảng thống kê)
Thời gian Tên miền đăng ký Người sử dụng Internet
Trang 10Khái niệm về tên miền Internet Việt Nam được quy định tương tự như tên miền quốc tế và hầu như theo một chuẩn chung vì yếu tố kỹ thuật đã xác định và đã được quy định ở nhiều văn bản khác nhau Gần đây nhất, khái niệm tên miền.vn được quy định tại Luật Công nghệ thông tin và cụ thể hơn tại Quyết định số 27/2005/QĐ-BBCVT ngày 11/8/2005 của Bộ trưởng Bộ Bưu chính Viễn thông Đây là văn bản quy phạm pháp luật hiện hành chứa đựng các quy phạm thực định về tên miền Việt Nam.vn Theo văn bản này, tên miền là tài nguyên Internet quốc gia, được sử dụng để định danh các địa chỉ Internet (theo giao thức Internet dạng số - Internet Protocol), bao gồm:
- Tên miền cấp cao nhất.vn - đây là tên miền cấp cao nhất mã quốc gia (theo tiêu chuẩn ISO3166) được viết tắt là ccTLD (Country code Top Level Domain name);
- Tên miền cấp 2, cấp 3, cấp 4, cấp 5 là các tên miền theo trật tự nằm dưới tên miền cấp cao nhất;
- Tên miền tiếng Việt
1.1.2 Đặc tính tên miền Internet
Tên miền là duy nhất trên hệ thống Internet toàn cầu Khi một tên miền đã được đăng ký và sử dụng trên Internet bởi một chủ thể nào đó thì
Trang 11không ai có thể sử dụng tên miền đó trên mạng Internet nữa Đây là một đặc tính vốn có mang tính kỹ thuật của tên miền, tương tự như số điện thoại, không thể có hai số điện thoại như nhau cùng tồn tại trên thế giới
Khả năng tìm thấy trên Internet Đây là một đặc tính phổ thông trên mạng, khả năng này xuất phát từ tính năng và vai trò của Internet là tìm kiếm thông tin Vì thông tin trên Internet được thể hiện bằng các trang web, nội dung trên trang web sẽ được lưu tại một máy tính nào đó Và khi gõ tên của trang web (tên miền) thì một máy tính sẽ tìm đến máy tính lưu thông tin trang web thông qua địa chỉ dưới dạng số Như vậy, người tìm sẽ lấy được nội dung thông tin của trang web chính là lấy thông tin từ máy tính lưu giữ nội dung trang web đó
Khoảng không gian rộng Không chỉ có một loại tên miền mà có rất nhiều loại được thừa nhận, từ com; net; đến vn; kr; không những thế, sau mỗi tên miền cấp cao lại có các nhóm tên miền khác nhau và phân thành các cấp độ Chính vì vậy, với một nhãn hiệu hay tên thương mại có thể đăng ký sử dụng với rất nhiều loại tên miền khác nhau
Phương tiện nhận biết chủ thể kinh doanh, hàng hóa, dịch vụ của các chủ thể đăng ký trên mạng Internet bởi tính dễ nhớ và dễ nhận biết Do quan
hệ gắn bó với đối tượng sở hữu trí tuệ Tên miền, trong rất nhiều trường hợp,
có thể chứa đựng nhãn hiệu, tên thương mại và các đối tượng sở hữu trí tuệ, song không phải tất cả các nhãn hiệu, tên thương mại đều được "Internet hóa" Tuy nhiên, bộ phận tên miền gắn liền với nhãn hiệu, tên thương mại lại chính là đối tượng đang rất được quan tâm trong lĩnh vực này, và ngày càng phát triển mạnh mẽ về số lượng Mặc dù được xây dựng như một địa chỉ Internet, nhưng tên miền có vai trò rất quan trọng đối với các chuyên gia về nhãn hiệu từ giữa những năm 90 với sự ra đời của thương mại điện tử Những người kinh doanh đã sớm nhận ra tầm quan trọng của tên miền đối với các khách hàng hiện có và khách hàng tiềm năng trên toàn thế giới Chính họ là những người sẽ nhận ra tên công ty, thương hiệu và nhãn hiệu thông qua tên
Trang 12miền Trong nhiều trường hợp, tên miền phục vụ cho hoạt động thương mại điện tử giống như một chức năng của thương hiệu trong những phương thức kinh doanh truyền thống Người kinh doanh trở nên phụ thuộc vào tên miền,
vì nó trở nên hiệu quả trong việc thu hút tâm lý của người tiêu dùng trên mạng Tên miền được xem như là những phương tiện mà nhờ đó, người tiêu dùng có thể xác định nguồn sản phẩm hay dịch vụ mà họ mong muốn khi tìm kiếm thông tin và ra quyết định mua hàng Do vậy, tên miền không đơn thuần chỉ là một địa chỉ Internet Nó cũng nhận dạng một trang Web đối với những người tìm đến, rất giống như tên một công ty để chỉ tới một công ty cụ thể Nói tóm lại, người tiêu dùng thường xuyên mong đợi rằng một trang web hay địa chỉ email bao gồm hoặc chứa đựng một thương hiệu được sử dụng, được tài trợ hoặc có liên quan với người sở hữu thương hiệu đó
Tên miền có giá trị Với chức năng như là một chỉ dẫn thương mại, tên miền đã trở thành tài sản có giá trị thương mại, tương tự như các đối tượng sở hữu trí tuệ Các giao dịch gần đây cho thấy, có những tên miền lên tới hàng triệu đô như Business.com, university.com, loans.com, Do vậy, đã hình thành một thị trường về tên miền trên mạng, các giao dịch này ngày một phát triển và mang lại những khoản lợi nhuận kếch sù, và đã hình thành lên một số
"chợ" tên miền nổi tiếng như bestdomain.com, domains.com,
Sự hấp dẫn của tên miền Tên miền được cho là phù hợp với hoạt động kinh doanh vì có những đặc điểm sau:
- Định vị được trang web mà tại đó hoạt động thương mại được tiến hành;
- Hứa hẹn loại nội dung có thể tìm thấy trên trang web;
- Khả năng định hướng, thu hút thị trường nhờ tính dễ nhớ và chứa đựng nhiều thông tin;
- Tên miền là tiền đề cho các dịch vụ trên Internet như web, email phục vụ cho thương mại điện tử đang rất phát triển;
Trang 13- Tên miền thường được đặt theo tên các đối tượng sở hữu trí tuệ (tổ
chức, nhãn hiệu hàng hóa và dịch vụ; tên sản phẩm của doanh nghiệp), góp
phần cho quảng bá trong công việc
Vậy tên miền được sử dụng làm gì? Đây là một câu hỏi rất phổ thông
đã được đặt ra cho các nhà quyết định chính sách ứng dụng công nghệ thông tin trong một tổ chức hay cho các cá nhân có nhu cầu Đơn giản là, sử dụng tên miền cho các dịch vụ trên mạng như email, truyền file và web Về mặt thương mại, sử dụng tên miền để chỉ dẫn đến trang web, tức là, hướng cộng đồng sử dụng Internet tới những thông tin đã được định sẵn trên trang web của tổ chức hay cá nhân Suy cho cùng, sử dụng tên miền cho mục đích quảng
bá thương hiệu, sản phẩm, dịch vụ của mình Đây là công việc phổ thông mà người sử dụng Internet thực hiện cho mục đích cung cấp thông tin phục vụ công việc của mình
1.1.3 Quản lý tên miền Internet
Internet là môi trường nhiều địa chỉ và các tên miền tương ứng Vì thế,
để quản lý và định tuyến một cách chính xác cần phải có một hệ thống lưu giữ
và xử lý những địa chỉ và tên miền này Hệ thống này được gọi là hệ thống quản lý tên miền (Domain Name System - DNS) Cụ thể, hệ thống tên miền bao gồm một hệ thống các cơ sở dữ liệu chứa địa chỉ IP và các tên miền tương ứng với chúng Mỗi tên miền ứng với một địa chỉ ipv4 hoặc ipv6 (Internet protocol version 6) Hệ thống này có nhiệm vụ chuyển đổi tên miền sang địa chỉ IP và ngược lại Trong những thời kỳ đầu, tất cả các tên máy và địa chỉ IP tương ứng được lưu trong một file host.txt, file này được trung tâm thông tin mạng NIC (Network Information Centre) lưu giữ Tuy nhiên, khi hệ thống Internet phát triển, việc lưu giữ thông tin trong một file không thể đáp ứng được nhu cầu phân phối, cập nhật và dễ rủi ro Do đó, hệ thống tên miền DNS
đã phát triển dưới dạng các cơ sở dữ liệu phân tán, mỗi cơ sở dữ liệu này sẽ quản lý một phần trong hệ thống tên miền Thông tin về miền và các máy tính
Trang 14lưu giữ thông tin được trải rộng qua nhiều máy chủ gốc (root) và nhiều máy tính quản lý tên miền hoặc thiết bị kết nối với Internet Hệ thống máy chủ gốc này đều chứa các thông tin giống nhau là địa chỉ IP của các tên miền do các nhà đăng ký tên miền cấp cao nhất cung cấp, trong đó có.vn
Một máy chủ quản lý tên miền theo cách thức đơn giản là cung cấp các địa chỉ IP của một máy tính cụ thể trên Internet để trả lời cho câu hỏi do người nào đó đưa ra sử dụng chuỗi chữ số (địa chỉ IP) Máy tính của người sử dụng đó sẽ kết nối với máy tính đích (lưu trữ thông tin)
Các hệ thống máy chủ quản lý tên miền của các quốc gia cùng với hệ thống máy chủ quản lý tên miền quốc tế tạo nên hệ thống máy chủ quản lý tên miền Internet toàn cầu ở khía cạnh kỹ thuật, nhưng được phân định rõ ràng về thẩm quyền
Với hai hệ thống tên miền khác nhau đang tồn tại là tên miền cấp cao chung (general Top level Domain name - gTLD) và tên miền cấp cao mã quốc gia (ccTLD) nên hệ thống quản lý cũng do hai chủ thể thực hiện Đối với tên miền cấp cao chung (.com; net; …) do Tổ chức quản lý hệ thống tên miền thế giới (The Internet Corporation for Assigned Names and Numbers - ICANN) thực hiện dưới sự giám sát của Ủy ban Thương mại Hoa Kỳ Tổ chức này đã
ủy quyền cho một số các chủ thể có đủ điều kiện thực hiện một số công đoạn của công việc quản lý như đăng ký sử dụng, cấp phép, giải quyết tranh chấp, Đối với tên miền cấp cao mã quốc gia lại do quốc gia quản lý, phổ biến là các Trung tâm thông tin Internet (NIC) thực hiện Ở Việt Nam Bộ Bưu chính Viễn thông là cơ quan quản lý nhà nước về tên miền và trực tiếp là Trung tâm Internet Việt Nam (VNNIC)
Tùy từng điều kiện của từng quốc gia mà cách thức quản lý có những điểm khác biệt, một số nước giao việc quản lý tên miền quốc gia của mình cho một công ty như Nhật Bản, Ba Lan,… một số nước thì do cơ quan nhà nước trực tiếp quản lý như Hàn Quốc, Việt Nam, Trung Quốc, …
Trang 15Đa số cơ quan quản lý tên miền của mỗi quốc gia đều phát triển một
hệ thống các nhà đăng ký (Registrar) phân bổ theo điều kiện địa lý trên cả nước và ở nước ngoài, các nhà đang ký này được ủy quyền nhất định trong việc cấp phát, quản lý kỹ thuật, phát triển thị trường tên miền Quyền và nghĩa
vụ của các nhà đăng ký này được quy định trong một hợp đồng hay một thỏa thuận giữa họ với cơ quan quản lý tên miền quốc gia
Tên miền gTLD được các tổ chức quản lý xem như là một thứ "hàng hóa", nghĩa là, được chuyển nhượng, có giá cả theo thỏa thuận và có khả năng sinh lời Có nghĩa rằng, tên miền là một loại hàng hóa kinh doanh đem lại lợi nhuận cho bất cứ ai nếu việc đăng ký đó không vi phạm quyền và lợi ích hợp pháp của chủ thể khác, đương nhiên những quyền và lợi ích này phải được thừa nhận Và việc thừa nhận này được quy định trong các văn bản mang tính quy phạm hoặc do phán quyết của cơ quan giải quyết tranh chấp Tổ chức quản lý tên miền gTLD không đứng ra giải quyết tranh chấp nhưng ủy quyền mang tính cho một số tổ chức làm việc này
Tên miền Việt Nam.vn, về mặt pháp lý, đã được quy định tại Quyết định số 697/1997/QĐ-TCBĐ ngày 14/11/1997 của Tổng cục trưởng Tổng cục Bưu điện ban hành thể lệ dịch vụ Internet quy định:
"Máy chủ quản lý tên miền (DNS) là máy tính làm nhiệm vụ dịch tên của các máy tính chủ sang địa chỉ IP và ngược lại"
"Trung tâm thông tin về mạng của Việt Nam (VNNIC) là cơ quan quản lý địa chỉ tên miền vn, tên miền mức dưới (Sub-Domain names); tổ chức và khai thác hệ thống máy chủ tên miền; làm đầu mối quốc tế, đăng ký các miền địa chỉ IP, quản lý và phân phối các địa chỉ này tại Việt Nam"
"Nhà cung cấp dịch vụ Internet phải tuân thủ các quy định của Trung tâm thông tin về mạng của Việt Nam trong vấn đề thiết lập địa chỉ tên miền trong phạm vi mạng của mình (Sub-Domain names) và phân phối địa chỉ IP trong mạng của mình"
Trang 16Quyết định số 77/2003/QĐ-BBCVT ngày 23/04/2003 của Bộ trưởng
Bộ Bưu chính Viễn thông về việc quản lý máy chủ tên miền quốc gia.vn và tham gia các tổ chức quốc tế về tài nguyên Internet quy định, Trung tâm Internet Việt Nam có nhiệm vụ thiết lập, khai thác và duy trì hoạt động hệ thống máy chủ quản lý tên miền (DNS) quốc gia VN và tham gia các tổ chức quốc tế về tài nguyên Internet để đăng ký và duy trì địa chỉ IP, số hiệu mạng cho Internet Việt Nam
Đến ngày 26/5/2003, Bộ trưởng Bộ Bưu chính, Viễn thông ban hành Quyết định số 92/2003/QĐ-BBCVT ban hành quy định về quản lý và, sử dụng tài nguyên Internet, đây được xem như là văn bản đầu tiên quy định cụ thể về tên miền.vn
Cho đến nay, văn bản trực tiếp điều chỉnh lĩnh vực tên miền tại Việt Nam là Quyết định số 27/2005/QĐ-BBCVT ngày 26/05/2003 ban hành quy định về quản lý và sử dụng tài nguyên Internet, trong đó có một chương riêng
Trang 17quy định về tên miền (nội dung kế thừa Quyết định 92/2003/QĐ-BBCVT) Quy định này đã có sự thay đổi một số nội dung về tên miền so với Quyết định 92/2003 như cho phép sử dụng tên miền cấp 2; tên miền tiếng Việt; đưa một số nội dung quản lý tên miền gTLD vào; quy định về nhà đăng ký tên miền.vn; bao gồm các nội dung cơ bản sau:
- Tên miền cấp 3 mã quốc gia của Việt Nam.vn được sử dụng rộng rãi; tên miền cấp 2 chỉ các tổ chức tham gia hoạt động Internet được sử dụng;
- Nguyên tắc đăng ký tên miền: tổ chức, cá nhân nào đăng ký trước được xét cấp trước Nhà nước khuyến khích sử dụng rộng rãi tên miền dưới tên quốc gia.vn Cá nhân, tổ chức Việt Nam và nước ngoài đều có quyền đăng
ký tên miền.vn bất kể họ có cư trú trên lãnh thổ Việt Nam hay không Tuy nhiên, những tên miền trực tiếp tham gia hoạt động kinh doanh tại Việt Nam được ưu tiên và tổ chức, cá nhân xin đăng ký tên miền phải giải thích rõ mối liên quan của tên miền xin đăng ký với hoạt động của mình, hoàn toàn chịu trách nhiệm về tính chính xác của các thông tin cung cấp cho Trung tâm Internet Việt Nam Tổ chức cá nhân đăng ký, sử dụng tên miền phải hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật về mục đích sử dụng và tính chính xác về thông tin trong quá trình đăng ký
- Thủ tục đăng ký và sử dụng tên miền: Trung tâm Internet Việt Nam (Bộ Bưu chính viễn thông) là cơ quan đầu quản lý và quyết định cuối cùng việc cấp phát tên miền
Hồ sơ đăng ký tên miền bao gồm:
Đơn xin đăng ký tên miền theo mẫu do Trung tâm Internet Việt Nam phát hành, được ký, đóng dấu;
Chứng minh thư nhân dân đối với cá nhân; hoặc hộ chiếu đối với cá nhân là người nước ngoài đang sinh sống và làm việc tại Việt Nam
- Các hình thức đăng ký tên miền: Trực tiếp; qua mạng; nhà đăng ký;
Trang 18- Nguyên tắc đặt tên miền: Do các tổ chức, cá nhân lựa chọn không được xâm phạm đến lợi ích quốc gia, phù hợp với thuần phong, mỹ tục dân tộc;
- Hệ thống nhà đăng ký tên miền.vn: đã được thừa nhận và thực tế đã phát triển khá nhanh kể từ khi Quyết định 27 của Bộ trưởng Bộ Bưu chính, Viễn thông ban hành Đây là tổ chức cung cấp dịch vụ đăng ký tên miền được chỉ định Hiện nay việc đăng ký tên miền được thực hiện thông qua các nhà đăng ký này và ngày càng hướng đến việc đăng ký qua mạng, có nghĩa rằng, người đăng ký chỉ việc ngồi trên mạng và thực hiện các thao tác cung cấp thông tin đến nhà đăng ký và thanh toán qua mạng các loại chi phí là có thể sử dụng một tên miền mong muốn Đây là một xu hướng phát triển tất yếu của thị trường Internet, nhưng nó cũng tạo ra nhiều tiềm ẩn tranh chấp đằng sau những tiện ích của công nghệ
Qua những thông tin nêu trên, có thể thấy một số nét đặc điểm cơ bản của tên miền.vn và hệ thống quản lý tên miền tại Việt Nam hiện nay như sau:
- Số lượng tên miền ở Việt Nam đang phát triển rất mạnh mẽ, đặc biệt, tên miền.vn đang được cộng đồng quan tâm thể hiện bằng con số đăng
ký gia tăng rất nhanh qua mỗi năm Nếu như năm 1997 mới chỉ có 15 tên miền được đăng ký thì đến tháng 6/2007, con số đó đã lên tới 43.575 tên miền
- Ở Việt Nam chỉ có một cơ quan duy nhất chịu trách nhiệm thiết lập, khai thác và duy trì hoạt động hệ thống máy chủ quản lý tên miền (DNS) quốc gia.vn và tham gia các tổ chức quốc tế về tài nguyên Internet để đăng ký và duy trì địa chỉ IP, số hiệu mạng cho Internet Việt Nam, đó là Bộ Bưu chính Viễn thông Đây cũng là cơ quan duy nhất hiện nay chịu trách nhiệm giải quyết các tranh chấp tên miền theo con đường hành chính
- Việc quản lý tên miền ở Việt Nam có thể được coi là tương đối chặt chẽ Chủ thể đăng ký tên miền phải chỉ ra được mối liên hệ giữa tên miền đăng ký với hoạt động của mình và phải phù hợp với quy định pháp luật về sở hữu trí tuệ Tên miền được quản lý bằng công cụ hành chính nhà nước
Trang 19- Hệ thống tên miền ở Việt Nam do các chủ thể đăng ký lựa chọn tuân theo quy định bắt buộc của Nhà nước Tính từ tên miền cấp 3, người đăng ký
sẽ được tự do lựa chọn phù hợp với quy định của pháp luật Hệ thống phân cấp như vậy là phù hợp với thông lệ thế giới, nhằm đảm bảo chức năng định danh của tên miền và tăng khoảng không gian sử dụng tài nguyên
1.2 TRANH CHẤP TÊN MIỀN INTERNET
1.2.1 Khái niệm tranh chấp tên miền
Tranh chấp tên miền xảy ra trong trường hợp một chủ thể tiến hành đăng ký tên miền và phát hiện thấy tên miền này đã được sử dụng bởi một chủ thể khác Thực tế cho thấy, tranh chấp tên miền thường phát sinh từ các nguyên nhân sau:
- Xung đột giữa các tên miền với nhau;
- Xung đột giữa tên miền và nhãn hiệu, tên công ty (tên thương mại) hoặc chỉ dẫn địa lý;
- Xung đột giữa tên miền và tên cá nhân
Nhìn chung, cơ sở chủ yếu làm phát sinh tranh chấp tên miền là bởi người sử dụng Internet luôn mong đợi rằng một tên miền được sử dụng trên mạng sẽ có mối liên hệ có ý nghĩa với chủ sở hữu của một thương hiệu nào
đó Ví dụ như, tên miền có chứa đựng thương hiệu đang sử dụng có mối liên
hệ với chủ sở hữu thương hiệu chứ không phải với bất kỳ bên nào khác, tên miền mang tên của một cá nhân nổi tiếng sẽ chỉ dẫn đến trang web của chính
cá nhân đó hoặc trang web có mối liên hệ hợp lý với cá nhân đó v.v Việc mong muốn một cách tự nhiên như vậy dẫn đến rất nhiều tranh cãi xung quanh vấn đề tên miền, bởi vì:
- Tên miền được cấp trên nguyên tắc cấp cho người đăng ký đầu tiên;
- Không thể có hai công ty có cùng một tên miền trong cùng một nhóm tên miền cấp cao mặc dù chúng có thể có cùng tên miền được đăng ký
Trang 20bởi thực thể pháp lý khác nhau trong các nhóm tên miền cấp cao khác nhau
Do vậy, bạn có thể sở hữu tên miền khoaluat.com trong khi, về mặt lý thuyết,
có rất nhiều người khác có thể đăng ký khoaluat theo tên miền biz, info …
và hàng chục mã quốc gia - khoaluat.us; …
- Có rất ít hệ thống niêm yết (hệ thống đăng các tên miền xin đăng ký
trên mạng để xem xét có tranh chấp, phản đối gì không trong một thời hạn nhất định, nếu không mới được cấp chính thức), mặc dù các khảo sát cho
thấy, rất nhiều vùng địa lý trên thế giới, tại đó, để bạn có thể đăng ký một tên miền thì bạn phải chỉ ra rằng bạn có quyền đối với tên miền đó
- Và quan trọng nhất là có ý đồ không chính đáng trong việc đăng ký tên miền
Đó là những căn nguyên cơ bản dẫn đến việc phát sinh các tranh chấp
về tên miền Hiện nay, số lượng tranh chấp tên miền trên toàn thế giới và tại từng quốc gia vẫn không ngừng gia tăng Trong số đó, xung đột phức tạp và đáng quan tâm nhất, đó là các tranh chấp phát sinh giữa tên miền và các đối tượng sở hữu trí tuệ như nhãn hiệu, tên miền và tên công ty (tên thương mại), chỉ dẫn địa lý v.v
Thật vậy, hệ thống nhãn hiệu, tên thương mại được xây dựng dựa trên việc đăng ký cấp khu vực và quốc gia Khi một nhãn hiệu, tên thương mại được đăng ký, nó được chỉ định bao trùm lên một hàng hóa hoặc dịch vụ hoặc một thực thể pháp lý Một nhãn hiệu/ tên thương mại được đăng ký trao cho người sở hữu quyền độc nhất được sử dụng nhãn hiệu, tên thương mại đó trên hàng hóa hoặc dịch vụ hoặc thực thể pháp lý tại các nước mà nhãn hiệu, tên thương mại được đăng ký cho các hàng hóa, dịch vụ hoặc thực thể pháp lý đó Bất kỳ ai khác sau đó sử dụng nhãn hiệu, tên thương mại mà không được sự cho phép hoặc chuyển giao của chủ sở hữu tại bất kỳ nước nào trong phạm vi địa lý
mà nhãn hiệu, tên thương mại này đã được đăng ký trên hàng hóa hoặc dịch
vụ hoặc thực thể pháp lý có liên quan sẽ là bị coi hành vi vi phạm nhãn hiệu,
Trang 21tên thương mại được đăng ký Họ có thể sẽ phải chịu sự tài phán của toà hiệuể ngăn chặn việc họ tiếp tục sử dụng nhãn hiệu, tên thương mại và phải chịu các hình phạt để bồi thường thiệt hại cho chủ sở hữu nhãn hiệu, tên thương mại
Việc một nhãn hiệu, tên thương mại bị sở hữu dưới hình thức tên miền bởi một công ty lạ không có liên quan tại những quốc gia khác là điều bất hợp
lý Tuy nhiên, rất ít công ty có các nhãn hiệu/tên thương mại được đăng ký trên toàn thế giới Do vậy, việc quảng cáo trên Internet tại một nước do người chủ sở hữu nhãn hiệu, tên thương mại tại nước đó thực hiện có thể gây trùng lặp với nhãn hiệu, tên thương mại đã được đăng ký của công ty khác tại nơi
mà quảng cáo trên Internet có thể được tiếp cận
Như vậy, rõ ràng là nhãn hiệu hay tên thương mại, do bản chất mang tính quốc gia, là rất đa dạng và có thể, và được phép, trùng lặp giữa các quốc gia, các nền kinh tế hoặc các vùng lãnh thổ, thậm chí trùng lặp trong một phạm vi địa lý giữa các ngành hàng hóa, dịch vụ khác nhau Như việc, công ty hóa chất VIT không thể kiện đòi quyền thương hiệu đã đăng ký của mình với một công ty xuất nhập khẩu máy tính VIT
Mặc dù hiện nay, có một vài hệ thống đăng ký thương hiệu quốc tế hoặc có thể giúp cho các chủ sở hữu nhãn hiệu hoặc tên thương mại có các phương tiện dễ dàng hơn để mở rộng quyền sở hữu của họ, nhưng cũng không thể bao trùm toàn cầu và tất nhiên không thể giải quyết được các xung đột tồn tại Ví dụ, từ 1/4/1996, có thể đăng ký một tên miền trên phạm vi toàn EU như trên một quốc gia và có thể nộp đơn cho nhãn hiệu đó kể từ 1/1/1996 Điều đó dẫn đến hệ quả là quyền về nhãn hiệu, được biết như là nhãn hiệu cộng đồng, là quyền duy nhất có hiệu lực trong phạm vi EU
Nhãn hiệu, tên thương mại được quản lý theo một hay nhiều vùng địa
lý, có nghĩa là phụ thuộc vào vùng lãnh thổ Thế nhưng, các quy định về tên miền không thừa nhận cơ chế này Do vậy, một trang web đăng ký theo tên miền cấp cao mã quốc gia bất kỳ nào đó, sẽ được đặc định trong danh sách
Trang 22của các phần mềm tìm kiếm và do đó, có thể được tiếp cận từ bất kỳ máy tính nào kết nối với Internet ở bất kỳ nơi nào trên thế giới Thực tiễn, nhà đăng ký tên miền có thể cho phép bất cứ ai đăng ký bất kỳ tên nào mà không phải chứng minh họ có quyền đối với tên đó Do vậy, việc đăng ký tên miền mã quốc gia của một lãnh thổ cách xa hàng nghìn dặm có thể đe dọa tới chủ sở hữu nhãn hiệu, tên thương mại ở Nhật, Hà Lan hay Canada nếu như nó chỉ dẫn đến một trang web đang hoạt động với chức năng là một phương tiện thương mại điện tử cho hàng hóa cùng loại Bên cạnh đó, không có nhà đăng
ký tên miền nào được thành lập hoặc hoạt động như các nhà đăng ký nhãn hiệu Quy trình kiểm định mà một số nhà đăng ký nhãn hiệu chấp nhận lại không được một số nhà đăng ký tên miền chấp nhận Hệ quả là, có khả năng
có nhiều chủ thể cùng xin đăng ký cùng một tên miền có chứa đựng nhãn hiệu, tên thương mại mà họ đã đăng ký ở những thời điểm khác nhau, nhưng chỉ có một chủ thể duy nhất đăng ký đầu tiên được cấp
Ngoài ra, do tính đa dạng và cạnh tranh cao của môi trường thương mại, nhiều chủ thể kinh doanh đã tiến hành đăng ký trước những tên miền mà theo tính toán của họ, trong tương lai sẽ có chủ thể đăng ký Khi có đối tượng cần đăng ký, chủ thể kinh doanh này sẽ bán lại để thu lợi, hiện tượng này được gọi là "đầu cơ tên miền" Một trường hợp khác, các chủ thể kinh doanh đăng ký trước tên miền các đối thủ cạnh tranh trên thương trường của mình nhằm gây khó khăn cho công việc kinh doanh và công tác tiếp thị của họ, được coi là hiện tượng "chiếm dụng tên miền" Không ít các doanh nghiệp đã
đã phải hối tiếc về sự chậm trễ của mình trong việc nắm lấy Internet khi họ khám phá ra rằng đối thủ của họ đã làm gì và tên miền của họ lẽ ra đã là cái
gì Một cuộc khảo sát của US Fortune với 500 công ty năm 1994 đã khám phá
ra rằng, có 14% công ty mà tên của họ đã bị người khác đăng ký
Qua thời gian, để đáp ứng được yêu cầu của tình hình thực tiễn, các nhà đăng ký tên miền đã đưa các quy tắc được ghi nhận trong các hợp đồng
ký với những người đăng ký tên miền, theo đó, người nộp đơn đăng ký sẽ
Trang 23không đăng ký tên miền nếu như họ rõ ràng là không có quyền về mặt thương mại để sử dụng tên đó, hoặc người nộp đơn đăng ký chỉ có thể đăng ký tên miền theo đó chỉ định rõ nước cụ thể nếu nó có trụ sở kinh doanh tại nước đó
Theo quan điểm về một hệ thống toàn cầu không biên giới, dường như trên bề mặt có sự thay đổi trong việc phân chia ban đầu trong các tên miền cấp cao được xây dựng dựa trên nguyên tắc lãnh thổ bất chấp bản chất "duy nhất" trên toàn cầu có tính lịch sử của tên miền Cho dù vậy, theo quan điểm của những chủ sở hữu nhãn hiệu, việc phân chia lãnh thổ có thể dẫn đến sự gia tăng các vấn đề đáng lưu tâm Liên bang Nam Tư là một ví dụ, khi tan rã
và chia tách thành các quốc gia khác, thì hàng loạt các tên miền đã đăng ký trước đây có nguy cơ bị đăng ký mất tại các quốc gia mới
Khó khăn là ở chỗ, các nhà đăng ký tên miền khác nhau từ trước tới nay vốn chỉ quan tâm đến việc đảm bảo cho các tên miền được đăng ký là duy nhất trên cơ sở, đây là yêu cầu về mặt kỹ thuật đối với Internet Việc thiếu sự kiểm tra tên miền được cấp theo các tiêu chí của nhãn hiệu, tên thương mại đã dẫn đến việc nảy sinh những tranh chấp tên miền nghiêm trọng Như việc, tạp chí Wired, một tạp chí truyền thông hàng đầu, đăng ký tên miền "mcdonalds.com" McDonalds, nhà sản xuất bánh hamburger đã thuê luật sư kiện ra tòa trên cơ
sở họ đã đăng ký nhãn hiệu này Tranh chấp được giải quyết bằng cách McDonalds phải mất một khoản tiền "cho không"
Do có mối quan hệ mật thiết với các đối tượng sở hữu trí tuệ như đã phân tích ở trên, các tranh chấp tên miền mang nhiều đặc điểm như một tranh chấp sở hữu trí tuệ, và trong nhiều trường hợp khi tên miền chứa đựng nhãn hiệu, tên thương mại hay chỉ dẫn địa lý thì các tranh chấp tên miền được coi như một tranh chấp sở hữu trí tuệ đặc biệt:
Thứ nhất, tranh chấp tên miền thường có nội dung tương đối phức ta ̣p , gắn liền với các yếu tố kỹ thuâ ̣t của Internet và quyền sở hữu trí tu ệ, do vậy đòi hỏi người xét xử phải có kiến thức chuyên ngành thích hợp để có thể đưa
ra những phán quyết đúng đắn
Trang 24Thứ hai, tên miền có tính "duy nhất" trên toàn cầu , do vậy tranh chấp về tên miền có bản chất "đa quốc gia " Các tranh chấp loại này có thể phát sinh từ các mối quan hê ̣ trải rô ̣ng trên nhiều quốc gia khác nhau , do các chủ thể có quốc ti ̣ch khác nhau, đi ̣a điểm xảy ra tranh chấp có thể cù ng mô ̣t lúc ta ̣i nhiều vùng trên thế giới Phán quyết đối với các tranh chấp này cũng đòi hỏi sự công nhâ ̣n quốc tế để có thể thi hành trên thực tế
Thứ ba, trong nhiều trường hợp, tranh chấp tên miền đòi hỏi tính bảo mật để đáp ứng các yêu cầu về bí mật kinh doanh , trình tự thủ tục ngắn gọn, phán quyết có hiệu lực thi hành nhanh để giảm thiểu thiệt hại cho bên bị vi phạm v.v… ví dụ, một doanh nghiệp khởi kiện đòi lại tên miền có chứa thương hiệu của mình bị mất vào tay đối thủ cạnh tranh trong trường hợp
"chiếm dụng tên miền" chắc chắn sẽ có nhu cầu thu hồi lại tên miền trong thời gian ngắn nhất để tránh việc tên miền bị lạm dụng vào mục đích xấu
Với đặc điểm cơ bản như trên, tranh chấp tên miền đòi hỏi có cơ chế giải quyết phù hợp để đáp ứng yêu cầu thực tiễn của các bên trong tranh chấp, làm lành mạnh hóa và thúc đẩy sự phát triển của hệ thống tên miền trên toàn thế giới
1.2.2 Các dạng tranh chấp tên miền
Ngày nay, để có một cái nhìn rõ nét về tình hình đầu cơ, chiếm dụng tên miền trên thế giới, chúng ta có thể căn cứ trên con số các vụ tranh chấp tên miền đã được giải quyết thời gian qua
Từ thời điểm Quy tắc giải quyết tranh chấp tên miền thống nhất có hiệu lực từ 01/09/1999, tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO), một tổ chức giải quyết tranh chấp tên miền được ICANN (The Internet Corporation for Assigned Names and Numbers) ủy nhiệm, đã thụ lý và giải quyết được một số lượng lớn các vụ tranh chấp mà chủ yếu phát sinh từ đầu cơ và chiếm dụng tên miền như sau:
Trang 25(Các vụ tranh chấp được giải quyết theo UDRP)
Những con số trên đây mới chỉ là những tranh chấp do các cơ quan giải quyết tranh chấp theo ủy quyền của ICANN thụ lý theo Quy tắc giải quyết tranh chấp tên miền thống nhất Nó chỉ biểu hiện một phần rất nhỏ tình hình đầu cơ, chiếm dụng tên miền trên toàn thế giới, mà rất nhiều trường hợp, được giải quyết theo pháp luật quốc gia hoặc chưa được giải quyết Thực tế
Trang 26hiện nay, có rất nhiều tên miền chứa thương hiệu của các hãng nổi tiếng đang thuộc quyền sở hữu của các cá nhân không có liên qua, mà do yếu tố về mặt lịch sử, người ta không thể thu hồi lại Trên mạng Internet, hàng ngày có hàng vạn tên miền vẫn đang được công khai rao bán mà không có một chế tài cụ thể nào có thể ngăn chặn được Đồng thời, do gắn liền với yếu tố thương hiệu -
sở hữu trí tuệ, tên miền trở nên có giá trị rất lớn và ngày càng được đẩy lên cao Giá tên miền kỷ lục hiện nay trên thế giới thuộc về business.com với mức giá chuyển nhượng là 7,5 triệu USD vào năm 1999 và theo sau là 3 triệu USD cho loans.com vào tháng 01/2000 Vừa qua, tên miền men.com đã được bán với giá 1,3 triệu USD
Có thể nhận thấy, các tranh chấp tên miền được xuất phát từ mục đích khác nhau, do vậy tranh chấp tên miền là khá đa dạng Tranh chấp tên miền xảy ra trong trường hợp một chủ thể tiến hành đăng ký tên miền và phát hiện thấy tên miền này đã được sử dụng bởi một chủ thể khác
Trong khi pháp luật của các nước công nhận sự cùng tồn tại của các nhãn hiệu hàng hóa, dịch vụ giống nhau giữa các quốc gia thì hệ thống tên miền trên thế giới cũng như tại mỗi quốc gia chỉ chấp nhận tính duy nhất của một tên miền cụ thể Do đó, khả năng nhiều chủ thể cùng xin đăng ký một tên miền ở những thời điểm khác nhau là vì tên miền là duy nhất nhưng sự cùng tồn tại của nhiều thương hiệu, nhãn hiệu hàng hóa và dịch vụ lại là điều dễ xảy ra
Do tính đa dạng và cạnh tranh cao của môi trường thương mại, nhiều chủ thể kinh doanh đã tiến hành đăng ký trước những tên miền mà theo sự tính toán của họ, trong tương lai sẽ có chủ thể đăng ký Khi có đối tượng cần đăng ký, chủ thể kinh doanh này sẽ bán lại để thu lợi Hiện tượng này được gọi là "đầu cơ tên miền" (domain name speculation)
"Chiếm dụng tên miền" (domain name cybersquatting) Chủ thể kinh doanh đăng ký trước tên miền của các đối thủ cạnh tranh trên thương trường của mình nhằm gây khó khăn cho công việc kinh doanh và công tác tiếp thị
Trang 27của họ AirFrance là hãng hàng không nổi tiếng của Pháp và đã đăng ký rất nhiều tên miền theo tên công ty để quảng bá, bảo vệ thương hiệu và cung cấp dịch vụ đặt vé trực tuyến và hàng năm phải đầu tư khoảng € 350.000 để duy trì sự hoạt động của các tên miền này Năm 2001, AirFrance phát hiện hãng Unicon Media đã đăng ký tên miền wwwairfrance.com và dẫn đến website www.superinternetdeals.com/cheaptickets.html chuyên kinh doanh vé máy bay chiết khấu và các chương trình giảm giá du lịch Ngay lập tức, AirFrance
đã gửi thư yêu cầu Unicon Media ngừng sử dụng tên miền này nhưng chẳng những không nhận được phản hồi mà sau đó còn được biết tên miền này đã được Union Media chuyển bán cho công ty Seven Summit Ventures Một lần nữa, AirFrance lại nhận được sự im lặng sau khi gửi yêu cầu tới Seven Summit Ventures yêu cầu chấm dứt sử dụng tên miền và vì vậy, AirFrance đã
đệ đơn lên WIPO yêu cầu xử lý tranh chấp tên miền theo chính sách và cơ chế giải quyết tranh chấp tên miền thống nhất Sau những nỗ lực không thành công trong việc liên hệ với Seven Summit Ventures, WIPO đã đưa khiếu nại về tên miền wwwairfrance.com của AirFrance ra xét xử và phán quyết như sau:
- Tên miền wwwairfrance.com dễ nhầm lẫn với thương hiệu Airfrance nổi tiếng vì tiền tố www là viết tắt của World Wide Web rất phổ biến và không đủ khả năng tạo nên sự khác biệt giữa tên miền và thương hiệu;
- Bị đơn không có mối quan hệ kinh doanh nào với nguyên đơn, không phải là đại lý của nguyên đơn Hơn nữa, nguyên đơn cũng chưa từng cho phép bị đơn sử dụng thương hiệu của mình vì bất kỳ mục đích gì;
- Mặc dù bị đơn mua lại tên miền của một chủ thể khác nhưng trước
đó, tên miền đã bị chủ thể đăng ký trái phép Vì những lý do trên, hội đồng trọng tài của WIPO quyết định trả lại tên miền cho AirFrance (theo
www.wipo.org)
Gây nhầm lẫn (Typosquatting) Một số đối tượng đăng ký sử dụng tên miền tương tự với một tên miền của chủ thể khác hoặc tương tự với nhãn
Trang 28hiệu, tên thương mại của tổ chức, cá nhân khác Công ty Coryn Group và
Apple Vacations West, bang Pennsylvania, US tiến hành khởi kiện công ty V.S International, bang Florida, US tại Trung tâm Trọng tài WIPO về việc đăng ký tên miền applevactions.com với một số lập luận như sau:
- Nguyên đơn đã đăng ký thương hiệu APPLE và APPLEVACATIONS tại Mỹ và Mexico, và sử dụng liên tục từ năm 1979 Nguyên đơn cũng sử dụng têm miền applevacations.com để quảng cáo, bán và xúc tiến các dịch vụ
du lịch và đặt chỗ của mình
- Tên miền applevactions.com của bị đơn giống với nhãn hiệu APPLEVACATIONS của nguyên đơn nên đã gây ra những nhầm lẫn trong khách hàng
- Bị đơn không có quyền hoặc lợi ích hợp pháp liên quan đến tên miền;
- Bị đơn đã đăng ký và sử dụng tên miền applevactions.com với mục đích xấu
Hội đồng trọng tài, sau khi không tiếp nhận được phản ứng từ bị đơn
đã đưa ra phán quyết như sau:
- Tên miền applevactions.com thực sự giống nhãn hiệu và tên miền của nguyên đơn Việc viết thiếu chữ cái "a" thứ hai trong từ "vacation" được coi là hành vi cố ý viết lệch đi tên nhãn hiệu của nguyên đơn, một nhãn hiệu nổi tiếng Đây là thủ đoạn đầu cơ tên miền là những thương hiệu nổi tiếng để kiếm lời
- Theo điều tra thấy rằng tên miền applevactions.com của bị đơn đã tự động dẫn người sử dụng đến trang web chính của bị đơn tại địa chỉ: www.discountreservation.com, một trang web cạnh tranh với trang web của nguyên đơn Trọng tài cho rằng tên miền applevactions.com sẽ là vô nghĩa nếu không được sử dụng để kết nối đến trang web www.applevacations.com của nguyên đơn Hơn nữa, bị đơn không có mối quan hệ thành viên với
Trang 29nguyên đơn, cũng không chào hàng tại applevactions.com, và chắc chắn nguyên đơn không được biết đến qua tên miền vô nghĩa này.
- Bị đơn là đối thủ cạnh tranh của nguyên đơn đã cố ý chuyển hướng lưu lượng người sử dụng đến trang web của mình vì mục đích thương mại cá nhân
Với ba lập luận trên, và theo Điều 4(a) của Chính sách và Điều 15 của Điều lệ, Ủy ban trọng tài đã quyết định tên miền applevactions.com phải được chuyển sang cho nguyên đơn (theo www.wipo.com)
Hiện nay, tranh chấp tên miền theo tên doanh nghiệp là một hiện tượng hết sức phổ biến Nguyên nhân gây tranh chấp có thể do sự trùng lặp, giống nhau giữa các tên doanh nghiệp các đối thủ đăng ký tên miền để khống chế lẫn nhau hoặc đăng ký để bán lại thu lợi nhuận Tùy theo nguyên nhân, chính sách và cơ chế giải quyết tranh chấp tên miền có những phương thức xử
lý khác nhau: tên miền có thể được giữ nguyên chủ sở hữu, bị hủy bỏ hoặc chuyển đổi Chính vì lý do này, tên miền thường được đăng ký song song với
sự ra đời của doanh nghiệp, thậm chí, nhiều doanh nghiệp còn đăng ký tên miền theo tên doanh nghiệp dưới nhiều đuôi khác nhau, hoặc với các ký tự gần giống, tương tự với tên doanh nghiệp để thu hút sự truy nhập của người
sử dụng Internet
Ở Việt Nam, khi nền thương mại điện tử ngày một phát triển, khi người dân ngày càng có cơ hội thường xuyên hơn tiếp xúc với Internet và nguy
cơ cho các tranh chấp tên miền ngày càng nhiều Hiện nay, chưa có con số thống
kê chính thức về tình hình đầu cơ và chiếm dụng tên miền ở Việt Nam Tuy nhiên, thực tế cho thấy, rất nhiều doanh nghiệp, tổ chức lớn ở Việt Nam, do chưa nhận thức được đầy đủ tầm quan trọng của Internet và thương mại điện tử đã đánh mất tên miền của mình: www.saigontourist.com; www.baotuoitre.com; www.vinamilk.com; www.baothanhnien.com; www.vietnam.tv;
Các trường hợp trên đây đều là tên miền quốc tế, do thủ tục đăng ký đơn giản và nhanh chóng nên tranh chấp cũng phát sinh rất nhiều và phức tạp
Trang 30Đối với tên miền quốc gia Việt Nam, do thủ tục đăng ký phức tạp hơn nên khả năng đầu cơ tên miền có hạn chế hơn, tuy nhiên, không phải là không thể bị mất Tên miền visa.com.vn từ Công ty TNHH Thương mại Thông tin Việt Nam Hoặc một công ty tư nhân ở Việt Nam hiện đã đăng ký một loạt tên miền.vn theo tên miền của một số công ty nổi tiếng thế giới như: bmw.com.vn; ibm.com.vn; 3com.com.vn; isuzu.com.vn; niit.com.vn; tcl.com.vn Trong đó Công ty IBM đã nhiều lần khiếu nại lên Bộ Bưu chính Viễn thông nhưng đều không có kết quả
1.2.3 Chủ thể tham gia tranh chấp
Trong quá trình phát triển của công nghệ thông tin như hiện nay, việc
sử dụng tài nguyên Internet ngày càng trở nên là một nhu cầu tiềm năng với yêu cầu sử dụng ngày càng cao, với nhiều đối tượng khác nhau, xuất phát từ mục đích sử dụng khác nhau
Đa số những người sử dụng tên miền Internet cho mục đích công việc
và cá nhân, một số khác cho mục đích kinh doanh và tìm kiếm lợi nhuận thông qua việc đăng ký sử dụng và mua bán tên miền
Có thể thấy những đối tượng sử dụng tên miền là rất đa dạng từ những
cơ quan, tổ chức đến các cá nhân, như vậy, họ cũng là một đối tượng tiềm ẩn trong các tranh chấp về tên miền
Từ các dạng tranh chấp đã được đề cập ở trên, việc phân loại các đối tượng tham gia tranh chấp dựa trên tiêu chí về mức độ tham gia vào quá trình đăng ký, sử dụng tên miền Internet:
- Cơ quan quản lý tên miền Internet Đối với các tên miền gTLD thì
cơ quan này là ICANN và các nhà đăng ký tên miền (cấp phát tên miền trực tiếp - Registrar) Đối với tên miền.vn thì cơ quan quản lý tên miền là Trung tâm Internet Việt Nam - Bộ Bưu chính, Viễn thông Ở đây có một sự khác biệt về tính chất quản lý giữa gTLD và.vn, đó là cơ quản quản lý tên miền
Trang 31gTLD là một tổ chức hoặc một doanh nghiệp phi nhà nước, còn.vn lại là một
cơ quan nhà nước Việc tham gia của các cơ quan quản lý này trong các cuộc tranh chấp chỉ mang tính "liên quan" chứ không phải là một bên trong tranh chấp Ở Việt Nam, Bộ Bưu chính Viễn thông có thể là một bên trong tranh chấp mang tính hành chính, khiếu nại, tố cáo
- Các tổ chức, cá nhân không phân biệt quốc tịch hay nơi cư trú Đối với tên miền quốc tế yếu tố chủ thể không quan trọng vì, dù họ là ai, ở đâu, khi có tranh chấp đều có thể được giải quyết bằng UDRP Nhưng tên miền mã quốc gia lại khác vì tính lãnh thổ, chủ quyền và đặc thù quản lý của từng nước Và việc áp dụng pháp luật để giải quyết cũng sẽ khác nhau
1.2.4 Nguồn pháp lý giải quyết tranh chấp
Những tranh chấp phát sinh đòi hỏi phải có cơ chế giải quyết phù hợp Mặt khác, những con số về sự phát triển vũ bão của Internet và hệ thống tên miền tại Việt Nam, cũng như sự phổ biến của các giao dịch thương mại điện
tử, về một mặt nào đó, đã tạo ra những nguy cơ ngày càng lớn phát sinh tranh chấp tên miền Đây là vấn đề mà các nhà quản lý phải đi trước đón đầu để có thể, không những giải quyết những tồn tại của thực tế, mà còn hướng tới xây dựng một nền tảng vững chắc và thông suốt cho sự phát triển tên miền.vn tương lai
Đối với các tranh chấp tên miền quốc tế gTLD thì nguồn pháp lý quan trọng cho việc giải quyết chính là Chính sách giải quyết tranh chấp tên miền thống nhất (UDRP) và Quy tắc giải quyết tranh chấp do ICANN thông qua và
ủy quyền cho WIPO thực hiện Đây là các quy định mang tính thực định và thủ tục cho việc giải quyết tranh chấp tên miền quốc tế
Đối với tên miền mã quốc gia, căn cứ chính để giải quyết được các tranh chấp là nội luật, vì đa số đối tượng về chủ thể cũng như khách thể đều ở trên một lãnh thổ nhất định Ở Việt Nam, hệ thống pháp luật về thủ tục giải
Trang 32quyết tranh chấp là khá đầy đủ trong các lĩnh vực dân sự, thương mại và hành chính Tuy nhiên những quy định về mặt luật nội dung đối với các tranh chấp tên miền còn thiếu và các cơ quan có thẩm quyền rất khó đánh giá nguồn pháp lý để xử lý vụ việc và căn cứ để giải quyết tranh chấp tên miền vn
Bên cạnh đó, một số tranh chấp có yếu tố nước ngoài, thì nguồn pháp
lý có thể được giải quyết theo pháp luật tố tụng Việt Nam và đã được quy định Bộ luật Tố tụng dân sự nếu đương sự khởi kiện ra tòa và có thể thỏa thuận luật áp dụng nếu chọn hình thức trọng tài Điều quan trọng nhất là việc giải quyết tranh chấp đều phải dựa trên căn cứ pháp lý thực định về tranh chấp tên miền vn
Trang 33Chương 2
CHÍNH SÁCH VÀ KINH NGHIỆM QUỐC TẾ
2.1 CHÍNH SÁCH GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP TÊN MIỀN CẤP CAO DÙNG CHUNG GTLD - WIPO
2.1.1 Lịch sử hình thành chính sách giải quyết tranh chấp tên miền gTLD
Vào ngày 05/6 /1998, trong cuốn White Paper Chính phủ Mỹ đã kêu gọi việc hình thành một tổ chức phi lợi nhuận nhằm mục đích tạo ra một cơ sở đồng nhất trong việc quản lý kỹ thuật đối với cơ sở hạ tầng của Internet Đồng thời, cuốn sách này khẳng định rằng Chính phủ Mỹ sẽ yêu cầu Tổ chức sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) thực hiện việc nghiên cứu tư vấn các vấn đề có liên quan đến tên miền và nhãn hiệu Từ ngày 08/7/1998 đến ngày 30/8/1999, WIPO thực hiện vai trò tư vấn của mình và đã gửi Bản báo cáo cho ICANN (The Internet Corporation for Assigned Names and Numbers) Bản Báo cáo bao gồm rất nhiều vấn đề, đặc biệt trong đó tại Chương 3 chứa đựng nhiều nội dung về việc giải quyết tranh chấp tên miền Liên quan đến vấn đề giải quyết tranh chấp, bản Báo cáo của WIPO khuyến nghị hình thành một chính sách được tất cả các cơ quan đăng ký tên miền cấp cao dùng chung như.com,.net
Trang 34cho tất cả các Cơ quan quản lý và cấp phát tên miền Ngày 04/8/1999, Hội đồng DNSO đã thông qua bản Báo cáo của nhóm làm việc và gửi bản Báo cáo
đó tới Hội đồng của ICANN Ngay sau đó, vào ngày 20/4/1999, một nhóm các cơ quan quản lý và cấp phát tên miền đã đệ trình "Chính sách giải quyết tranh chấp tên miền được các Cơ quan quản lý và cấp phát tên miền tự nguyện chấp nhận "(Model Domain Name Dispute Resolution Policy for Voluntary Adoption by Registrars)
Vào ngày 24/8/1999, một ngày trước khi ICANN tổ chức diễn đàn công khai về chính sách giải quyết tranh chấp tên miền tại Santiago, Chile, các chuyên viên của ICANN cũng đã gửi tới các tổ chức Internet và Hội đồng của ICANN "Chính sách giải quyết tranh chấp tên miền áp dụng cho các Cơ quan quản lý và cấp phát tên miền tên miền cấp cao dùng chung" (Uniform Dispute Resolution Policy for gTLD Registrars) Ngày 26/8/1999, Hội đồng của ICANN đã chấp nhận đề xuất của DNSO về việc hình thành một chính sách thống nhất về giải quyết tranh chấp tên miền, đồng thời chỉ thị các chuyên viên của mình triệu tập một cuộc họp trù bị và chuẩn bị các tài liệu bổ sung phục vụ cho việc phê chuẩn sau khi có được ý kiến của công chúng, sử dụng Mẫu chính sách giải quyết các tranh chấp tên miền của các Cơ quan quản lý và cấp phát tên miền làm cơ sở Ngày 29/9/1999, các chuyên viên của ICANN đã đăng tải
"Bản báo cáo của các nhân viên ICANN về các tài liệu bổ sung cho chính sách giải quyết tranh chấp tên miền" cùng các tài liệu bổ sung bao gồm UDRP
và quy định thống nhất về việc lấy ý kiến của công chúng cho đến hết ngày 13/10/1999 Ngày 24/10/1999, Hội đồng của ICANN thông qua các tài liệu bổ sung đã được chỉnh lý phù hợp với ý kiến của công chúng Việc thông qua này được dựa trên "Báo cáo lần thứ hai của các chuyên viên về các tài liệu bổ sung cho Chính sách đồng nhất về việc giải quyết các tranh chấp tên miền"
Trên cơ sở khuyến nghị của WIPO, ICANN đã chính thức thông qua UDRP Chính sách này tạo cho chủ sở hữu của nhãn hiệu hàng hóa một cơ
Trang 35chế hành chính để giải quyết một cách có hiệu quả các tranh chấp phát sinh từ việc đăng ký với mục đích xấu và việc xâm phạm đến quyền về nhãn hiệu hàng hóa thông qua việc sử dụng tên miền của một bên thứ ba
Để giải quyết đúng đắn các tranh chấp tên miền, ICANN còn phê chuẩn "Điều lệ giải quyết tranh chấp tên miền thống nhất" (Rules for Uniform Dispute Resolution Policy) nhằm mục đích quy định cụ thể hơn các điều khoản trong UDRP, đặc biệt là các quy định về quá trình giải quyết tranh chấp, phương thức lựa chọn trọng tài, thời gian xử lý, ngôn ngữ sử dụng, phí dịch vụ…
Sau khi phê chuẩn UDRP và Điều lệ giải quyết tranh chấp tên miền thống nhất, ICANN đã chỉ định 4 tổ chức sau đây làm nhiệm vụ cung cấp dịch vụ giải quyết tranh chấp tên miền, bao gồm:
- Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO)
- Diễn đàn trọng tài quốc gia (NAF)
- Công ty CRP (ADR IN INDUSTRY & PRACTICE AREAS)
- Công ty eResolution
Đây là các Tổ chức quốc tế và công ty luật đã có uy tín và kinh nghiệm trong việc giải quyết hàng loạt các tranh chấp có liên quan đến tài chính, ngân hàng, xây dựng, chống độc quyền và cạnh tranh không lành mạnh, thương mại, ngoại thương Nhận thấy uy tín, kinh nghiệm cũng như sự
mở rộng nghiên cứu, phát triển sang lĩnh vực sở hữu trí tuệ có liên quan đến tên miền, vì vậy ICANN đã ủy nhiệm cho các tổ chức và công ty này quyền
và trách nhiệm trong việc giải quyết các tranh chấp có liên quan đến tên miền Tuy nhiên, để có thể thực hiện nhiệm vụ của mình các cơ quan này không chỉ đơn thuần tuân thủ các quy định của UDRP mà còn trên cơ sở chính sách này phát triển và xây dựng quy chế giải quyết tranh chấp tên miền riêng áp dụng trong nội bộ tổ chức
Trang 36Nguyên tắc quan trọng trong sự phối hợp và phân định trách nhiệm giữa các tổ chức có quyền và nghĩa vụ liên quan đến tên miền thể hiện ở nguyên tắc: các tổ chức quản lý và cấp phát tên miền không chịu trách nhiệm
xử lý các tranh chấp mà chỉ tiến hành chuyển giao hoặc hủy bỏ tên miền theo quyết định của tổ chức cung cấp dịch vụ giải quyểt tranh chấp tên miền được ICANN ủy nhiệm hoặc theo quyết định của các cơ quan pháp luật
2.1.2 Nội dung của chính sách giải quyết tranh chấp tên miền thống nhất (UDRP)
Chính sách giải quyết tranh chấp tên miền đưa ra các điều khoản và điều kiện về việc giải quyết các tranh chấp liên quan đến việc đăng ký và sử dụng tên miền Quy trình giải quyết tranh chấp theo thủ tục này được quy định tại phần 4 của UDRP sẽ được thực hiện theo Điều lệ giải quyết tranh chấp tên miền (Rules for Uniform Domain Name Dispute Resolution Policy)
và Điều lệ giải quyết tranh chấp của các cơ quan cung cấp dịch vụ giải quyết tranh chấp
* Chủ thể đăng ký phải đảm bảo và thực hiện đúng đắn tên miền
Thông qua việc nộp đơn đăng ký, yêu cầu duy trì hoặc gia hạn việc đăng ký tên miền, chủ thể đăng ký phải cam kết và đảm bảo rằng (1) các thông tin mà chủ thể đăng ký đưa ra trong Hợp đồng đăng ký là hoàn toàn đúng và đầy đủ; (2) theo sự hiểu biết của người đăng ký, việc đăng ký tên miền sẽ không xâm phạm hoặc vi phạm quyền của bất cứ bên thứ ba nào; (3) việc đăng ký tên miền không nhằm bất cứ mục đích bất hợp pháp nào; (4) chủ thể đăng ký sẽ không cố ý sử dụng tên miền vi phạm bất cứ quy tắc, quy định nào pháp luật
* Thay đổi, hủy bỏ hoặc chuyển nhượng
Việc đăng ký tên miền sẽ được thay đổi, hủy bỏ hoặc chuyển nhượng trong các trường hợp sau đây:
Trang 37a Khi cơ quan quản lý và cấp phát tên miền nhận được đề nghị hợp lý bằng văn bản hoặc thư điện tử từ phía chủ thể hoặc tổ chức được chủ thể đăng
ký ủy quyền
b Cơ quan quản lý và cấp phát tên miền nhận được yêu cầu của trọng tài hoặc lệnh của tòa án yêu cầu thực hiện việc thay đổi, hủy bỏ hoặc chuyển nhượng;
c Cơ quan quản lý và cấp phát tên miền nhận được một quyết định của Hội đồng hành chính yêu cầu thực hiện thay đổi, hủy bỏ hoặc chuyển nhượng;
Cơ quan quản lý và cấp phát tên miền cũng có thể thay đổi, hủy bỏ hoặc chuyển nhượng việc đăng ký các tên miền theo các điều khoản quy định trong Hợp đồng đăng ký hoặc theo bất cứ yêu cầu hợp pháp nào khác
* Thủ tục giải quyết tranh chấp bắt buộc
Theo UDRP, các chủ thể đăng ký tên miền được yêu cầu tham gia vào quá trình giải quyết tranh chấp khi bên khiếu nại gửi đơn yêu cầu giải quyết tranh chấp ra một Nhà cung cấp dịch vụ giải quyết tranh chấp tên miền mà ICANN ủy nhiệm (administrative dispute resolution service provider)
Các loại tranh chấp được giải quyết
Chủ thể đăng ký sẽ được yêu cầu tham gia vào thủ tục này khi một bên thứ ba gửi đơn kiện theo đúng quy định đến Nhà cung cấp dịch vụ giải quyết tranh chấp tên miền được ICANN uỷ nhiệm cho rằng:
(i) Tên của chủ thể đăng ký trùng hoặc gây nhầm với một nhãn hiệu hàng hóa, dịch vụ mà bên khiếu nại có quyền sở hữu theo các quy định của pháp luật hiện hành
(ii) Chủ thể đăng ký không có các quyền và lợi ích hợp pháp đối với tên miền đó;
(iii) Tên miền đã được đăng ký và sử dụng với ý đồ xấu
Trang 38 Bằng chứng của việc đăng ký và sử dụng với ý đồ xấu
Trong quá trình giải quyết tranh chấp, nếu Hội đồng hành chính (Administrative Pannel) tìm được các chứng cứ sau đây thì sẽ chứng tỏ tên miền được đăng ký và/hoặc sử dụng với ý đồ xấu:
- Chủ thể đăng ký tên miền chủ yếu nhằm mục đích bán, cho thuê hoặc chuyển nhượng tên miền cho bên khiếu nại hoặc chuyển nhượng tên miền đó cho đối thủ cạnh tranh của bên khiếu nại nhằm mục đích thu lợi nhuận;
- Chủ thể đăng ký tên miền nhằm cản trở bên khiếu nại đăng ký tên miền tương tự;
- Chủ thể đăng ký tên miền nhằm cản trở hoạt động kinh doanh của bên khiếu nại;
- Bằng việc sử dụng tên miền, chủ thể đăng ký vì mục đích thương mại đã cố ý thu hút người sử dụng Internet truy cập tới trang web của họ hoặc các địa chỉ khác trên mạng thông qua việc tạo ra sự tương tự gây nhầm lẫn với nhãn hiệu của nguyên đơn khiến người sử dụng Internet hiểu nguyên đơn như
là nơi cung cấp nguồn hoặc nhà bảo trợ, tài trợ, bảo đảm cho sản phẩm hoặc
dịch vụ trên trang web của chủ thể đăng ký
Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của chủ thể đăng ký tên miền trước đơn kiện của một bên thứ ba
Nếu Hội đồng hành chính tìm được các chứng cứ sau thì sẽ chứng tỏ được quyền sở hữu hợp pháp của chủ thể đăng ký đối với tên miền:
- Trước khi xảy ra tranh chấp, chủ thể đăng ký tên miền đã sử dụng hoặc chuẩn bị sử dụng tên miền hoặc tên tương ứng với tên miền nhằm cung ứng hàng hóa hoặc dịch vụ với thiện ý tốt
- Chủ thể đăng ký (là một cá nhân, doanh nghiệp, tổ chức) đã được nhiều người biết đến qua tên miền này, kể cả trường hợp chủ thể chưa đăng
ký sở hữu nhãn hiệu hàng hóa hoặc dịch vụ
Trang 39- Chủ thể đăng ký sử dụng tên miền với mục đích phi thương mại, không nhằm mục đích lừa gạt khách hàng để thu lợi nhuận hoặc bôi nhọ, làm giảm uy tín của nhãn hiệu hàng hóa, dịch vụ
Lựa chọn nhà cung cấp dịch vụ giải quyết tranh chấp tên miền
Nguyên đơn có thể chọn Nhà cung cấp dịch vụ giải quyết tranh chấp tên miền trong danh sách các cơ quan được ICANN ủy nhiệm Cơ quan này
sẽ thực hiện việc giải quyết tranh chấp theo quy chế riêng của mình Nếu đang phải thụ lý nhiều vụ tranh chấp và xét thấy không có khả năng xử lý, nhà cung cấp có thể từ chối nhận đơn Trong trường hợp này, bên khiếu nại có thể gửi đơn lên một nhà cung cấp dịch vụ xử lý tranh chấp khác trong số 4 cơ quan được ICANN ủy nhiệm
Đơn khiếu nại phải gửi bằng văn bản tới nhà cung cấp dịch vụ giải quyết tranh chấp với những nội dung cơ bản sau:
- Yêu cầu giải quyết tranh chấp theo UDRP và "Nguyên tắc giải quyết tranh chấp tên miền"
- Cung cấp đầu đủ thông tin về bên khiếu nại và như: tên công ty, địa chỉ liên hệ, e-mail, số điện thoại, số fax, đại diện bên khiếu nại v.v
- Lựa chọn phương thức giải quyết tranh chấp bởi tổ trọng tài gồm 1 chuyên gia hoặc 3 chuyên gia
- Cung cấp thông tin về bên bị (chủ sở hữu tên miền tranh chấp) mà bên khiếu nại có được
- Cho biết tên miền đang bị tranh chấp và tên của cơ quan quản lý và cấp phát tên miền
- Cung cấp đầu đủ các thông tin về nhãn hiệu hàng hóa hoặc dịch vụ
mà bên khiếu nại sở hữu và cung cấp các bằng chứng tỏ tất cả các trường hợp sau: (1) tên miền tranh chấp trùng hoặc dễ gây nhẫm lẫn với nhãn hiệu hàng hóa hoặc dịch vụ của bên khiếu nại; (2) bị đơn là chủ sở hữu tên miền không
Trang 40có quyền hợp pháp với tên miền đó; (3) tên miền tranh chấp được đăng ký và
sử dụng trái phép hoặc với mục đích chiếm dụng
- Đề xuất phương thức giải quyết đối với tranh chấp (đề nghị chuyển giao, hoặc hủy bỏ tên miền tranh chấp)
- Cung cấp thông tin tố tụng đã được bắt đầu hoặc kết thúc có liên quan đến tên miền đăng tranh chấp
- Thông báo đã gởi một bản sao đến chủ sở hữu tên miền
Nếu sau khi thụ lý hồ sơ, nhận thấy thông tin cung cấp chưa đầy đủ, Nhà cung cấp dịch vụ giải quyết tranh chấp tên miền có trách nhiệm thông báo đến bên khiếu nại Trong vòng 5 ngày sau khi thông báo, bên khiếu nại phải hoàn tất hồ sơ Quá thời hạn trên, hồ sơ giải quyết tranh chấp không có giá trị
Quyết định của Hội đồng hành chính
Đơn vị cung cấp dịch vụ xử lý tranh chấp tên miền sau khi chấp nhận thụ lý hồ sơ khiếu nại sẽ cử một Hội đồng gồm các chuyên gia để tiến hành giải quyết Chủ thể đăng ký tên miền hoặc bên khiếu nại có thể yêu cầu mời thêm chuyên gia tham gia vào Hội đồng những tổng số không quá 3 người Hội đồng sẽ ra quyết định dựa trên các văn bản và tài liệu do hai bên gửi đến theo quy định của UDRP và quy định của cơ quan cung cấp dịch vụ xử lý tranh chấp tên miền Trong vòng 14 ngày kể từ ngày được bổ nhiệm, Hội đồng phải đệ trình lên cơ quan xử lý tranh chấp quyết định của mình bằng văn bản Trong trường hợp tranh chấp được xử lý bởi Hội đồng gồm 3 thành viên, quyết định của Hội đồng sẽ dựa trên nguyên tắc đa số
Ngôn ngữ được sử dụng trong quá trình giải quyết tranh chấp
Ngôn ngữ được sử dụng trong quá trình giải quyết tranh chấp tên miền
sẽ là ngôn ngữ được sử dụng trong bản khai đăng ký tên miền Trong trường hợp các văn bản được gửi tới là các ngôn ngữ khác, các chủ thể phải gửi theo bản dịch sang ngôn ngữ được sử dụng trong bản khai đăng ký tên miền