DANH MỤC BẢNG BIỂUBảng 1: Bảng tổng hợp kết quả điều tra phỏng vấn Bảng 2: Phân tích chung sự biến động của chi phí kinh doanh Bảng 3: Phân tích chi phí kinh doanh theo chức năng hoạt độ
Trang 1LỜI CẢM ƠN
Qua quá trình học tập tại trường Đại Học Thương Mại, nhờ sự giảng dạy chỉbảo của các thầy cô giáo, em đã bị được những kiến thức cơ bản nhất về chuyênngành kế toán tài chính Kết hợp với thời gian thực tập tại Công ty cổ phần đầu tưxây Việt Anh, em đã có cơ hội vận dụng kiến thức đã học vào thực tiễn của côngviệc Do thực tế phong phú, sự đa dạng trong kinh doanh cũng như thời gian thựctập và nhận thức còn nhiều hạn chế nên trong quá trình thực hiện đề tài chuyên đềkhông tránh khỏi những sai sót và khiếm khuyết Em rất mong nhận được sự đónggóp ý kiến của các thầy cô giáo khoa Kế toán – Kiểm toán cùng toàn thể anh chịphòng kế toán Công ty Cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh để chuyên đề của emđược hoàn thiện hơn Em xin chân thành cảm ơn sự hướng dẫn và chỉ bảo củaPGS-TS Nguyễn Quang Hùng và sự giúp đỡ tận tình của ban lãnh đạo, cùng toànthể anh chị phòng kế toán Công ty Cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh đã giúp emnghiên cứu và hoàn thiện chuyên đề tốt nghiệp
Em xin chân thành cảm ơn!
Trang 2MỤC LỤC
Lời cảm ơn………
Chương I: Tổng quan những vấn đề nghiên cứu về phân tích chi phí kinh doanh 1.1 Tính cấp thiết của việc phân tích chi phí kinh doanh……… 5
1.2 Xác lập và tuyên bố đề tài……… 6
1.3 Các mục tiêu nghiên cứu……… 7
1.4 Phạm vi nghiên cứu……… 7
1.5 Một số khái niệm và phân định nội dung của vấn đề nghiên cứu……… 7
1.5.1 Một số khái niệm và phân loại chi phí kinh doanh ……… 7
1.5.1.1 Một số khái niệm……… 7
1.5.1.2 Phân loại chi phí kinh doanh……… … 8
1.5.2 Một số lý thuyết về chi phí kinh doanh……… 10
1.5.2.1 Sự cần thiết của việc phân tích chi phí kinh doanh……… ……10
1.5.2.2 Nguồn số liệu phân tích……… 10
1.5.3 Phân định nội dung của việc phân tích chi phí kinh doanh……… 11
Chương II:Phương pháp nghiên cứu và các kết quả phân tích thực trạng chi phí kinh doanh tại công ty Cổ phân đầu Tư xây dựng Việt Anh 2.1 Phương pháp hệ nghiên cứu phân tích chi phí kinh doanh……….… 17
2.1.1 Phương pháp thu thập dữ liệu……… ….17
2.1.2 Phương pháp phân tích dữ liệu trong phân tích chi phí kinh doanh tại Công Ty Cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh……… 19
2.2 Đánh giá tổng quan tình hình và ảnh hưởng nhân tố môi trường đến việc phân tích chi phí kinh doanh tại Công Ty Cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh…… 19
2.2.1 Giới thiệu tổng quan về công ty……… 19
2.2.2 Các nhân tố ảnh hưởng đến đối tượng nghiên cứu……… ……22
2.2.2.1 Các nhân tố khách quan……… 22
2.2.2.2 Các nhân tố chủ quan……… 25
Trang 32.3 Phân tích tình hình sử dụng và quản lý chi phí kinh doanh tại Công ty Cổ phần
đầu tư xây dựng Việt Anh……… 27
2.3.1 Kết quả phân tích dữ liệu sơ cấp……… … 27
2.3.1.1 Kết quả điều tra ……… 27
2.3.1.2 Kết quả phỏng vấn……… 29
2.3.2 Kết quả phân tích dữ liệu thứ cấp ……… … 29
2.3.2.1 Phân tích chung sự biến động chi phí kinh doanh trong mối quan hệ với doanh thu ……… 29
2.3.2.2 Phân tích chi phí kinh doanh theo chức năng hoạt động ……… 32
2.3.2.3 Phân tích chi phí tiền lương……… 34
2.3.3 Các kết quả khác……… 35
Chương III: Các kết luận và đề xuất với việc nghiên cứu “ Phân tích chi phí kinh doanh tại Công ty cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh” 3.1 Các kết luận và phát hiện qua nghiên cứu……… 36
3.1.1 Những thành tựu đã đạt được……… 36
3.1.2 Những tồn tại và nguyên nhân……… 37
3.2 Những giải pháp nhằm tiết kiệm chi phí kinh doanh tại công ty Cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh……… 38
3.2.1 Giải pháp: tăng cường tiết kiệm và chống tham ô lãng phí……… 38
3.2.1 Giải pháp: Xây dựng hoàn chỉnh kế hoạch chi phí kinh doanh……… 39
Trang 4DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 1: Bảng tổng hợp kết quả điều tra phỏng vấn
Bảng 2: Phân tích chung sự biến động của chi phí kinh doanh
Bảng 3: Phân tích chi phí kinh doanh theo chức năng hoạt động
Bảng 4: Phân tích chi phí tiền lương
DANH MỤC SƠ ĐỒ
Sơ đồ 1: Sơ đồ tổ chức công ty cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh
Sơ đồ 2 : Bộ máy kế toán tại công ty Cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh
DANH MỤC TỪ VIẾT TĂT
CP: Chi phí
CPKD: Chi phí kinh doanh
PHỤ LỤC
1 Bảng cân đối kế toán năm 2010 của Công ty cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh
2.Báo cáo kết quản kinh doanh năm 2010 của Công ty cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh
Trang 5CHƯƠNG I: TỔNG QUAN NHỮNG VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU VỀ PHÂN TÍCH CHI PHÍ KINH DOANH
1.1 Tính cấp thiết của việc phân tích chi kinh doanh
Xét về góc độ lý thuyết
- Trong xu hướng hội nhập kinh tế toàn cầu, nếu các doanh nghiệp không tựhoàn thiện và phát triển thì sẽ tụt hậu so với các doanh nghiệp khác trong nước vàcác doanh nghiệp nước ngoài Sự cạnh tranh trên thị trường ngày càng khốc liệt, thịphần của từng doanh nghiệp sẽ được phủ kín, các doanh nghiệp sẽ phải cạnh tranh
để giành thị phần Để có chỗ đứng trên thị trường, các doanh nghiệp phải có chiếnlược kinh doanh phù hợp, phải phân tích, đánh giá để làm sao giảm được chi phíxuống mức thấp nhất có thể để hạ giá thành sản phẩm, khi đó sẽ làm tăng sức cạnhtranh của doanh nghiệp, tăng khả năng tiêu thụ, làm tăng lợi nhuận Chi phí kinhdoanh là yếu tố làm giảm doanh thu từ đó làn giảm lợi nhuận của doanh nghiệp
Do vậy, để đạt được mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận thì vấn đề đặt ra đối với doanhnghiệp là làm thế nào để quá trình kinh diễn ra với mức chi phí là thấp nhất
- Chi phí kinh doanh có vai trò hết sức quan trọng tronh doanh nghiệp.Chi phíkinh doanh là bộ phận chiếm tỷ trọng lớn trong toàn bộ chi phí của doanh nghiệp.Khi tiến hành mở rộng hoạt động kinh doanh thì việc chi phí kinh doanh cũng tănglên là việc cần thiết Nhưng nếu chi phí doanh nghiệp tăng lên mà doanh thu khôngtăng hoặc tỷ lệ tăng doanh thu thấp hơn tỷ lệ tăng của chi phí kinh doanh thì chứng
tỏ doanh nghiệp chưa đạt được hiệu quả trên cơ sở chi phí đó Do đó doanh nghiệpcần có các biện pháp quản lý và sử dụng chi phí kinh doanh một cách hợp lý
- Phân tích hoạt động kinh doanh nói chung hiện nay càng trở thành nhu cầucủa doanh nghiệp nhất là trong bối cảnh hội nhập kinh tế Có thể nói hầu hết nhữngquyết định trong kinh doanh, đầu tư và tài chính có hiệu quả đều xuất phát từ cácphân tích khoa học và khách quan vì vậy hoạt động phân tích kinh doanh có ýnghĩa rất quan trọng Nhiệm vụ chính của phân tích hoạt động kinh doanh là đánhgiá chính xác hiệu quả kinh doanh thông qua hệ thống chỉ tiêu đã được xây dựng,đồng thời xác định các nhân tố ảnh hưởng tới quá trình và kết quả hoạt động kinh
Trang 6doanh Từ các số liệu phân tích sẽ đưa ra các đề xuất, giải pháp cụ thể, chi tiết phùhợp với thực tế của doanh nghiệp để có thể khai thác tiềm năng và khắc phụcnhững yếu kém Bên cạnh đó dựa vào kết quả phân tích còn có thể hoạch địnhphương án kinh doanh và dự báo kinh doanh.
Xét về góc độ thực tế: Trong quá trình kinh tế hội nhập và phát triển, các
doanh nghiệp trong nền kinh tế đều lựa chọn phát triển không chỉ theo chiều rộng
mà còn phát triển theo chiều sâu Để tồn tại và phát thì các doanh nghiệp cần phải
có chiến lược kinh hợp lý và hiệu quả Công Ty cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh
là một công ty có quy mô nhỏ và vừa cũng không nằm ngoài quy luật tồn tại vàphát triển của nền kinh tế, công ty cũng xác định được là muốn đứng vững trên thịtrường thì cần phải kinh doanh có hiệu quả Một yếu tố quan trọng tác động trựctiếp đến hiệu quả kinh doanh nghiệp là chi phí kinh doanh, vì vậy khi tiến hànhphân tích kinh tế doanh nghiệp, ta không thể không phân tích chi phí kinh doanh.Chi phí kinh doanh là một chỉ tiêu tài chính quan trọng, vừa phản ánh quy mô kinhdoanh, vừa phản ánh chất lượng hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.Tầm quan trọng của phân tích chi phí kinh doanh trong hoạt động kinh doanhnghiệp được thể hiện qua phiếu điều tra trắc nghiệm mà tôi đã tiến hành điều tratrong quá trình thực tập tại công ty Trong 5 phiếu phát ra thì cả 5 phiếu đều chorằng chi phí kinh doanh là một chỉ tiêu quan trọng trong phân tích tình hình hoạtđộng kinh doanh của doanh nghiệp và 4/5 phiếu cho rằng thực trạng quản lý chiphí kinh doanh tại công ty Cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh là chưa tốt, chưa cóhiệu quả cao Từ đó cho thấy, việc Công Ty cần tiến hành thực hiện các biện pháptiết kiệm chi phí trong kinh doanh, tập trung vào giải pháp thực hiện tiết kiệm chiphí đi đôi với hiệu quả và tiến hành quản lý chi phí gắn với xây dựng kế hoạch,định mức chi phí nhằm mục đích nâng cao năng lực cạnh tranh của công ty trên thịtrường trong và ngoài nước
1.2 Xác lập và tuyên bố vấn đề trong đề tài
Qua quá trình thực tập và nghiên cứu tại Công Ty Cổ Phần đầu tư xây dựng ViệtAnh, tôi nhận thấy một trong những vấn đề cấp thiết được doanh nghiệp đang quan
Trang 7tâm là làm thế nào quản lý và sử dụng hiệu quả chi phí kinh doanh của doanhnghiệp Vì vậy tôi đã lựa chọn đề tài “ Phân tích chi phí kinh doanh tại Công Ty cổphần đầu tư xây dựng Việt Anh”.
1.3 Các mục tiêu nghiên cứu
Để giải quyết được vấn đề cấp thiết trên, tôi xác định ba mục tiêu chính nghiên cứutrong chuyên đề như sau:
- Hệ thống hóa những vấn đề lý luận và thực tiễn về chi phí kinh doanh vàphân tích kinh doanh
- Phân tích tình hình quản lý và sử dụng chi phí tại công ty nhằm thấy đượcnhững thành tựu mà doanh nghiệp đã đạt được, những tồn tại của doanh nghiệp vànguyên nhân của nó trong công tác quản lý chi phí kinh doanh tại công ty cổ phầnđầu tư xây dựng Việt Anh
- Đề xuất những giải pháp nhằm tiết kiệm chi phí kinh doanh tại công ty cổphần đầu tư xây dựng Việt Anh
1.4 Phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu : chi phí kinh doanh thương mại
- Không gian nghiên cứu: Công ty cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh
- Thời gian nghiên cứu: số liệu, tài liệu năm 2009,2010
1.5 Một số khái niệm và phân định nội dung của vấn đề nghiên cứu
1.5.1 Một số khái niệm và phân loại chi phí kinh doanh
1.5.1.1 Một số khái niệm cơ bản
- Doanh thu: doanh thu là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được
trong kỳ kế toán, phát sinh từ các hoạt động sản xuất kinh doanh thông thường củadoanh nghiệp , góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu ( Theo chuẩn mực kế toán số14)
- chi phí kinh doanh: Theo giáo trình phân tích hoạt động kinh tế doanh nghiệp
thương mại- Trường đại học thương mại-NXB thống kê năm 2006: chi phí kinhdoanh thương mại là những khoản chi bằng tiền hoặc tài sản mà doanh nghiệp bỏ
Trang 8ra để thực hiện hoạt động kinh doanh thương mại Về bản chất, đó là những khoảntiêu hao về lao động sống và lao động vật hóa trong quá trình kinh doanh.
- chi phí mua hàng: Theo giáo trình phân tích hoạt động kinh tế doanh nghiệp
thương mại- Trường đại học thương mại-NXB thống kê năm 2006: chi phí muahàng là những khoản chi phí bằng tiền hoặc tài sản gắn liền với quá trình mua vật
tư, hàng hóa Chi phí mua hàng là những khoản chi phí từ khi giao dịch ký kết hợpđồng cho đến khi hợp đồng đã được thực hiện, hàng mua đã nhập kho hoặc chuyểnđến địa điểm chuẩn bị bán hàng
- chi phí bán hàng: Theo giáo trình kế phân tích hoạt động kinh tế doanh nghiệp
thương mại- Trường đại học thương mại- NXB thống kê năm 2006: chi phí bánhàng là toàn bộ chi phí cần thiết liên quan đến quá trình tiêu thụ sản phẩm, hànghóa và dịch vụ trong kỳ
- chi phí quản lý doanh nghiệp: Theo giáo trình kế phân tích hoạt động kinh tế
doanh nghiệp thương mại- Trường đại học thương mại- NXB thống kê năm 2006:chi phí quản lý doanh nghiệp là những khoản chi phí liên quan đến quản lý, baogồm quản lý kinh doanh và quản lý hành chính Đó là những khoản chi phí giántiếp, tương đối ổn định không phụ thuộc vào khối lượng hàng hóa mua vào bán ra
Như vây, có thể hiểu: chi phí kinh doanh là biểu hiện bằng tiền của toàn bộhao phí về lao động sống và lao động vật hóa và các chi phí khác mà doanh nghiệpphải chi ra để tiến hành các hoạt động kinh doanh trong thời kì nhất định
1.5.1.2 Phân loại chi phí kinh doanh
Có nhiều cách phân loại chi phí kinh doanh, tùy thuộc vào đặc điểm kinh doanh,các tiêu chuẩn kinh doanh, mục tiêu quản lý kinh doanh,…Sau đây là một số cáchphân loại chi phí kinh doanh phổ biến:
sau:
o Chi phí bổ sung
o Chi phí thuần túy
Trang 9 Căn cứ vào nội dung kinh tế và yêu cầu hạch toán: chi phí kinh doanh được
phân thành các khoản mục sau:
o Chi phí nhân viên
o Chi phí vật liệu bao bì
o Chi phí công cụ, dụng cụ
o Chi phí khấu hao tài sản cố định
o Chi phí dự phòng
o Thuế, phí, lệ phí
o Chi phí vận chuyển,bảo quản hàng hóa
o Chi phí dịch vụ mua ngoài
o Chi phí bằng tiền khác
chia thành các khoản mục chủ yếu sau:
o Chi phí mua hàng
o Chi phí bán hàng
o Chi phí quảng lý doanh nghiệp
doanh được phân loại thành :
o Chi phí gián tiếp
o Chi phí trực tiếp
o Chi phí cố định
o Chi phí biến đổi
Ngoài ra, người ta còn phân loại CPKD thành chi phí kiểm soát được và chi phíkhông kiểm soát được, chi phí cơ hội, chi phí chìm,…Như vậy, có rất nhiều cáchphân loại chi phí kinh doanh, nhưng theo đề tài đã lựa chọn, tôi sẽ tiến hành phânloại chi phí kinh doanh theo chức năng hoạt động và nội dung kinh tế của chi phí
Trang 101.5.2 Một số lý thuyết về phân tích chi phí kinh doanh
1.5.2.1 Sự cần thiết của việc phân tích chi phí kinh doanh
Trong nền kinh tế thị trường hiện nay thì sự cạnh tranh trong kinh doanhngày càng trở nên gay gắt, do đó các doanh nghiệp đều nỗ lực cạnh tranh để tồn tại
và phát triển thông qua việc xác định các chiến lược để đạt được mục tiêu tronghoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp Khi phân tích tình hình hoạtđộng kinh doanh tại doanh nghiệp thương mại thì chi phí kinh doanh là một chỉtiêu kinh tế có ý nghĩa quan trọng Phân tích tình hình chi phí kinh doanh trongdoanh nghiệp nhằm mục đích nhận thức và đánh giá chính xác, toàn diện và kháchquan tình hình quản lý và sử dụng chi phí kinh doanh, qua đó thấy được tác độngảnh hưởng của nó đến quá trình và kết quả kinh doanh Qua phân tích có thể thấyđược tình hình quản lý và sử dụng chi phí kinh doanh có hợp lý không? có phù hợpvới nhu cầu kinh doanh, với nguyên tắc quản lý kinh tế- tài chính và mang lại hiệuquả kinh tế hay không? Đồng thời phân tích chi phí kinh doanh nhằm tìm ranhững mặt tồn tại, bất hợp lý trong quản lý và sử dụng chi phí Từ đó đề ra cácchính sách, biện pháp khắc phục nhằm quản lý và sử dụng chi phí kinh doanh tốthơn Do đó, việc phân tích chi phí kinh doanh có vai trò rất quan quan trọng và cácdoanh nghiệp cần thiết tiến hành phân tích chi phí kinh doanh của doanh nghiệpmình
1.5.2.2 Nguồn số liệu phân tích
Phân tích tình hình chi phí kinh doanh tại doanh nghiệp thương mại căn cứvào những số liệu sau:
hợp phản ánh tổng quát toàn bộ giá trị tài sản hiện có và nguồn hình thành tài sản
đó của doanh nghiệp tại một thời điểm nhất định
BCTC tổng hợp, phản ánh tổng quát về tình hình doanh thu, chi phí và kết quả củacác hoạt động kinh doanh khác nhau của doanh nghiệp trong một thời kỳ
Trang 11- Các số liệu kế toán chi phí: bao gồm kế toán tổng hợp và chi tiết chi phí, sổ
chi tiết tài khoản 111,112…
quản lý chi phí tại công ty cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh: chế độ tiền lương,chính sách tín dụng , các hợp đồng vay vốn, hợp đồng lao động,…
1.5.3 Phân định nội dung của việc phân tích chi phí kinh doanh
Để phân tích tình hình quản lý và sử dụng chi phí kinh doanh ta tiến hành thực hiệntrên các nội dung sau:
1.5.3.1 Phân tích tình hình chi phí kinh doanh có liên hệ với doanh thu bán hàng
Phân tích chung tình hình thực hiện chi phí kinh doanh của doanh nghiệp là đánhgiá tổng quát tình hình biến động của các chỉ tiêu chi phí giữa kỳ phân tích và kỳgốc, qua đó thấy được sự tác động ảnh hưởng của nó đến việc thực hiện kế hoạchdoanh thu bán hàng, xác định mức tiết kiệm hay bội chi về chi phí Trong trườnghợp có sự biến động của giá cả hàng hóa, để đánh giá chính xác phải loại trừ ảnhhưởng của yếu tố giá trong chỉ tiêu doanh thu bán hàng Trong doanh nghiệpthương mại chi phí kinh doanh được sử dụng trước hết phải tạo ra doanh thu để bùđắp chi phí và có lợi nhuận Vì thế để đánh giá tình hình quản lý và sử dụng chi phíkinh doanh có hợp lý hay không phải xét đến sự biến động tăng giảm của chi phikinh doanh trong mối liên hệ với doanh thu
Phân tích chung tình hình chi phí kinh doanh trong doanh nghiệp thươngmại sử dụng các chỉ tiêu sau:
- Tổng mức chi phí( F) : là toàn bộ các khoản chi phí mà doanh nghiệp đã bỏ ra để
thực hiện các nghiệp vụ kinh doanh
Tổng chi phí kinh doanh là chỉ tiêu tuyệt đối tính bằng công thức:
Trang 12Fps: Tổng chi phí phát sinh trong kỳ
Fck: Số chi phí phân bổ cho hàng hóa dữ trữ cuối kỳ
Ý nghĩa: Chỉ tiêu tổng chi phí kinh doanh mới chỉ phản ánh quy mô tiêu dùng vậtchất, tiền vốn và sức lao động để phục vụ quá trình kinh doanh của doanh nghiệp.Song chỉ tiêu tổng chi phí kinh doanh chưa phản ánh được trình độ sử dụng nguồnlực của doanh nghiệp phục vụ kinh doanh là cao hay thấp Vì vậy, để khắc phụcđiều đó nên sử dụng chỉ tiêu tỷ suất chi phí kinh doanh
- Tỷ suất chi phí: Tỷ suất chi phí kinh doanh được xác định bằng tỷ lệ phần trăm
giữa chi phi kinh doanh với doanh thu của doanh nghiệp trong kỳ Được xác địnhtheo công thức :
F ’ = F/M*100
Trong đó: F’: Tỷ suất chi phí kinh doanh
F: Tổng chi phí kinh doanhM: Tổng doanh thu của doanh nghiệp
Ý nghĩa: Để đánh giá được chất lượng quản lý chi phí, cần phải phân tích được chỉtiêu tỷ suất chi phí Chỉ tiêu này phản ánh, cứ một đồng doanh thu đạt được trong
kỳ thì doanh nghiệp phải bỏ ra bao nhiêu đồng chi phí kinh doanh Vì vậy, chỉ tiêunày có thể được sử dụng để phân tích, so sánh trình độ quản lý và sử dụng chi phíkinh doanh giữa các kỳ của doanh nghiệp, giữa các doanh nghiệp cùng loại trongkỳ
- Mức độ tăng giảm tỷ suất chi phí ( ∆ F ’ ) : đây là chỉ tiêu tương đối phản ánh tình
hình và kết cấu hạ thấp chi phí kinh doanh của doanh nghiệp trong kỳ Chỉ tiêu nàyđược xác định như sau:
∆F ’= F ’
1 – F ’ 0
Trang 13Ý nghĩa: Chỉ tiêu này đánh thay đổi về số tuyệt đối của tỷ suất chi phí kinh doanh
qua đó nhận thấy sự tiến bộ hay yếu kém trong công tác quản lý cho CPKD củadoanh nghiệp
- Tốc độ tăng giảm tỷ suất chi phí ( TF ) : Tốc độ tăng ( giảm ) tỷ suất chi phí kinh ’
doanh là chỉ tiêu tương đối phản ánh mối quan hệ giữa mức độ tăng ( giảm) tỷ suấtchi phí kinh doanh kỳ thực hiện và tỷ suất chi phí kinh doanh kỳ gốc Chỉ tiêu nàyđược xác định :
TF ’ = ∆F ’ /F ’
0
Ý nghĩa: Chỉ tiêu này phản ánh rõ hơn tình hình kết quả phấn đấu hạ thấp chi phíkinh doanh Bởi vì trong một số trường hợp giữa hai kỳ của doanh nghiệp ( hoặcgiữa hai doanh nghiệp có thể so sánh được với nhau) đều có mức hạ thấp CPKDnhư nhau nhưng tốc độ giảm tỷ suất chi phí kinh doanh lại khác nhau, khi đódoanh nghiệp nào giảm nhanh hơn thì được đánh giá là tốt hơn
- Mức tiết kiệm hay lãng phí chi phí
Kết quả của việc hạ thấp CPKD là làm tăng lợi nhuận cho DN Chỉ tiêunày xác định rõ do hạ thấp CPKD thì tiết kiệm được bao nhiêu chi phí theo sốtuyệt đối Được xác định như sau:
STK= M 1 *∆F ’
Trong đó :
STK: Số tiền tiết kiệm ( vượt chi) do hạ thấp chi phí kinh doanh
M 1 : Tổng doanh thu của doanh nghiệp trong kỳ so sánh
Nếu STK > 0 thì doanh nghiệp đã sử dụng lãng phí chi phí kinh doanh và ngược lạithi doanh nghiệp đã tiết kiệm chi phí kinh doanh
- Hệ sô sinh lời của chi phí kinh doanh: Mục đích chủ yếu của kinh doanh là lợi
nhuận chủ yếu trong khuôn khổ của pháp luật quy định, lợi nhuận chẳng những làmục đích kinh doanh mà còn là phương tiện để phát triển kinh tế và thực hiệnnghĩa vụ với nhà Nếu xét mối quan hệ chặt chẽ giữa lợi nhuận và chi phí kinh
Trang 14doanh cần thấy rằng trong các điều kiện khác không thay đổi, chi phí kinh doanhcàng thấp thì lợi nhuận càng cao và ngược lại.
H= P/F
Trong đó:
H: hệ số sinh lời của chi phí kinh doanh
P: Tổng lợi nhuận sau thuế
F: Tổng chi phí kinh doanh trong kỳ
Nếu H> 1: là có lãi và nếu H càng cao thì hiệu quả quản lý càng cao và ngược lại Chỉ tiêu này phản ánh về mặt chất lượng của quá trình quản lý chi phí kinh doanh.Nói lên rằng khi doanh nghiệp bỏ ra một đồng chi phí kinh doanh thì thu về đượcbao nhiều đồng lợi nhuận Ngoài ra còn để so sánh chất lượng quản lý chi phí ở cácdoanh nghiệp khác trong một tổng thể hạch toán kinh tế
1.5.3.2 Phân tích tổng hợp tình hình chi phí kinh doanh theo chức năng hoạt động
Phân tích tổng hợp chi phí kinh doanh theo chức năng hoạt động nhằmphân tích đánh giá tình hình quản lý và sử dụng chi phí cho từng chức năng, qua đóthấy được sự ảnh hưởng của nó lên các chỉ tiêu chi phí chung và hiệu quả kinhdoanh của doanh nghiệp, đồng thời đánh giá sự phân bổ chi phí theo chức nănghoạt động có hợp lý hay không?
Trong doanh nghiệp thương mại, dịch vụ, chi phí bán hàng, chi phí muahàng là những chi phí trực tiếp do vậy khoản chi phí này chiếm tỷ trọng lớn vàtăng lên.Chi phí quản lý doanh nghiệp là chi phí gián tiếp, chiếm tỷ trọng nhỏ vàgiảm xuống là hợp lý
Để phân tích chi phí theo chức năng hoạt động ta cần tính :
- Tỷ trọng chi phí của từng chức năng trong tổng chi phí
- Tỷ suất chi phí của tổng chi phí nói chung cũng như tỷ suất chi phícủa từng chức năng nói riêng
Sau đó, so sánh sự tăng giảm về số tiền, tỷ lệ và sự thay đổi về tỷ trọng và ty suấtchi phí
Trang 151.5.3.2 Phân tích chi tiết chi phí mua hàng, bán hàng, và chi phí quản lý doanh nghiệp
Phân tích chi tiết chi phí mua hàng, bán hàng, chi phí QLDN nhằm đánh giá tìnhhình quản lý và sử dụng các loại chi phí trong quá trình mua hàng, bán hàng, quản
lý doanh nghiệp Từ đó, có thể đánh giá và đưa ra các định mức chi phí và cácbiện pháp thích hợp nhằm tiết kiệm chi phí
1.5.3.3 Phân tích chi phí kinh doanh theo đơn vị trực thuộc
Phân tích chi phí kinh doanh theo đơn vị trực thuộc nhằm mục đích nhận thức,đánh giá đúng đắn tình hình quản lý và sử dụng chi phí của đơn vị nào quản lý tốt
và đơn vị nào quản lý chưa tốt chi phí kinh doanh Từ đó đề ra được những chínhsách, biện pháp quản lý thích hợp
1.5.3.4 Phân tích chi phí tiền lương
Phân tích tình hình chi phí tiền lương nhằm nhận thức, đánh giá một cách đúngđắn, toàn diện tình hình sử dụng quỹ lương của doanh nghiệp trong kỳ Qua đó,thấy được sự ảnh hưởng của nó đến quá trình và kết quả kinh doanh của doanhnghiệp
Phân tích tổng hợp chi phí tiền lương sử dụng các chỉ tiêu sau:
Tổng quỹ lương: là chỉ tiêu phản ánh toàn bộ chi phí tiền lương của doanhnghiệp được sử dụng trong kỳ để thực hiện các nhiệm vụ kinh doanh bao gồm cảquỹ lương cho lao động trực tiếp và gián tiếp
Tỷ suất tiền lương: là chỉ tiêu phản ánh mối quan hệ so sánh giữa tổng quỹtiền lương trên tổng doanh thu bán hàng, được xác định theo công thức :
Tỷ suất tiền lương(%) = Tổng quỹ tiền lương/ tổng doanh thu bán hàng * 100
Mức lương bình quân : là chỉ tiêu phản ánh mức lương bình quân mà ngườilao động nhận được trên một đơn vị thời gian ( năm, tháng) Công thức xác định: Mức lương bình quân ( tháng) = Tổng quỹ lương ( năm) / (Tổng số lao động *12)
Số lượng lao động
Doanh thu bán hàng
Năng suất lao động bình quân
Trang 161.5.3.5 Phân tích chi phí lãi vay
Chi phí lãi vay là khoản mục chiếm tỷ trọng lớn trong chi phí kinh doanh củadoanh nghiệp Do vậy, cần phân tích chi phí trả lãi vay để đề ra những chính sách,biện pháp quản lý thích hợp
Chi phí lãi vay bao gồm các khoản sau:
Chi phí lãi vay ngắn hạn
Chi phí lãi vay dài hạn
Trang 17CHƯƠNG II: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ CÁC KẾT QUẢ PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG CHI PHÍ KINH DOANH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG VIỆT ANH
2.1 Phương pháp hệ nghiên cứu phân tích chi phí kinh doanh
2.1.1 Phương pháp thu thập dữ liệu
Thu thập dữ liệu là phương pháp được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vựctrong đó có phân tích hoạt động kinh tế Nếu các số liệu thu thập được chính xác,đầy đủ thì nó sẽ là căn cứ chắc chắn để tiến hành phân tích hoạt động kinh tế trongdoanh nghiệp chính xác Ngược lại, nó sẽ dẫn đến kết quả phân tích không chínhxác và đưa đến những kết luận không đúng về hoạt động kinh doanh của doanhnghiệp Khi tiến hành thu thập dữ liệu, ta có các phương pháp sau đây:
2.1.1.1 Phương pháp điều tra
Phương pháp điều tra là phương pháp thu thập dữ liệu trên phạm vi rộng.Nhằm nhận thức rõ được thực trạng vấn đề nghiên cứu tại công ty Cổ phần đầu tưxây dựng Việt Anh, tôi đã tiến hành xây dựng phiếu điều tra bao gồm các câu hỏiliên quan đến thực trạng công tác phân tích chi phí kinh doanh, tình hình quản lý
và sử dụng chi phí kinh doanh , các nhân tố ảnh hưởng và các giải pháp nhằm tiếtkiệm chi phí kinh doanh
2.1.1.2 Phương pháp phỏng vấn
Phương pháp phỏng vấn là phương pháp thu thập thông tin rất hiệu quả vàthông dụng, các câu hỏi được sử dụng trong phương pháp phỏng vấn là những câuhỏi mở, từ đó ta có thể thu thập được những quan điểm, nhận định của đối tượngđược phỏng vấn về vấn đề nghiên cứu
Để tiến hành phỏng vấn, tôi đã chuẩn bị các câu hỏi về thực trạng quản lý và
sử dụng chi phí kinh doanh, nguyên nhân sử dụng chi phí kinh doanh không hợp lý
và giải pháp cho vấn đề tiết kiệm chi phí kinh doanh tại doanh nghiệp và thực hiệncuộc phỏng vấn với đại diện công ty là Bà Vũ Thị Bé – Chủ tịch hội đồng quản trịkiêm giám đốc công ty và Bà Vũ Thị Thúy – Kế toán trưởng Nội dung cuộc phỏngvấn như sau:
Trang 18 Phỏng vấn Bà Vũ Thị Bé- chủ thịch HĐQT kiêm giám đốc công ty: câu hỏiđược đưa ra:
o câu 1: “ Theo bà phân tích kinh tế doanh nghiệp có cần thiết chodoanh nghiệp hay không?”
o câu 2: Bà cho đánh giá và nhận xét về tình hình sử dụng và quản lýchi phí kinh doanh tại Công ty trong các năm vừa qua? Bà hãy chobiết các giải pháp mà công ty đã, đang và sẽ tiến hành để thực hiệnquản lý tình hình sử dụng chi phí để đạt được mục tiêu lợi nhuận củadoanh nghiệp?”
Phỏng vấn Bà Vũ Thị Thúy- Kế toán trưởng: “Xin bà cho biết : Trong công
ty công tác phân tích chi phí kinh doanh của doanh nghiệp đã đạt hiệu quảchưa, công tác phân tích chi phí kinh doanh của doanh còn gặp những khókhăn gì?”
2.1.1.3 Phương pháp nghiên cứu tài liệu
Đây là phương pháp sử dụng các nguồn tài liệu có sẵn để tiến hành phân
tích Với nội dung phân tích chi phí kinh doanh tại Công Ty Cổ Phần đầu tư xâydựng Việt Anh, tôi đã sử dụng các tài liệu luận văn, chuyên đề, các sách báo, tạpchí và các tài liệu thu thập được tại công ty như báo cáo kết quả kinh doanh, bảngcân đối kế toán của Công Ty Cổ Phần đầu tư xây Việt Anh năm 2008, 2009 cùngmột số chế độ chính sách và các tài liệu quy định có liên quan đến tình hình quản
lý chi phí như: Chế độ tiền lương, hợp đồng lao động, các quy định về giá cướcvận tải,…
2.1.1.4 Phương pháp tổng hợp số liệu
Qua các số liệu thu thập được từ phòng kế toán, các số liệu tổng hợp, sô liệuchi tiết và các số liệu thu thập được qua phương pháp điều tra, phỏng vấn, tôi tiếnhành tổng hợp số liệu đã có nhằm tiến hành phân tích để đưa ra các kết luận và giảipháp tại công ty
Trang 192.1.2 Phương pháp phân tích dữ liệu trong phân tích chi phí kinh doanh tại Công Ty Cổ Phần đầu tư xây dựng Việt Anh
2.1.2.1 Phương pháp so sánh
Trong phân tích tình hình chi phí tại Công Ty cổ phần đầu từ xây dựng ViệtAnh, tôi sử dụng phương pháp so sánh để nhằm mục đích xác định xu hướng vàmức độ biến động của chỉ tiêu chi phi kinh doanh
Tiến hành so sánh số liệu giữa số liệu thực hiện năm 2009 với số liệu thựchiện cùng kỳ năm 2008 để thấy được sự biến động tăng, giảm của chỉ tiêu chi phítrong những thời kỳ khác nhau Qua đó thấy được tình hình sử dụng chi phí củacông ty qua các năm, đạt hiệu quả hay không?
2.1.2.2 Phương pháp tỷ suất, tỷ lệ
Khi tiến hành phân tích chi phi kinh doanh tại công ty cổ phần đầu tư xâydựng Việt Anh, hai phương pháp này được sử dụng để tiến hành phân tích các nộidụng sau:
- Phân tích chi phí kinh doanh trong mối liên hệ với doanh thu
- Phân tích chi phí kinh doanh theo chức năng hoạt động
- Phân tích chi tiết chi phí mua hàng, chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanhnghiệp
2.1.2.3 Phương pháp biểu mẫu
Phương pháp biểu mẫu là phương pháp quan trọng trong phân tích kinh tếdoanh nghiệp Do vậy, khi tiến hành phân tích CPKD tại công ty cổ phần đầu tưxây dựng Việt Anh, phương pháp này được sử dụng trong tất cả các nội dung phântích
2.2 Đánh giá tổng quan tình hình và ảnh hưởng nhân tố môi trường đến việc phân tích chi phí kinh doanh tại Công Ty Cổ Phần đầu tư xây dựng Việt Anh 2.2.1 Giới thiệu tổng quan về Công Ty
♣ Tên Công ty: Công ty cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh
♣ Địa chỉ: Số 3- Hẻm 32/30/3 – Phố Phan Đình Giót- Phường Phương
Liệt-Thanh Xuân – Hà Nội
Trang 20- Điện thoại: 04.38644660
- Fax: 04.38644660
- Giám đốc kiêm chủ tich hội đồng quản trị Bà: Vũ Thị Bé
- Phó giám đốc Ông : Hoàng Văn Minh
- Kế toán trường Bà: Vũ Thị Thúy
- Tài khoản ngân hàng : 77072569 tại ngân hàng thương mại cổ phần Á
Châu-Hà Nội (chi nhánh giao dịch Linh Đàm)
- Mã số Thuế: 0102369942
♣ Loại hình công ty: Công ty Cổ phần
♣ Quy mô của doanh nghiệp: nhỏ và vừa
Nguồn vốn sản xuất kinh doanh: 4.500.000.000 đồng
♣ Các lĩnh vực kinh doanh chủ yếu của doanh nghiệp
Căn cứ trên giấy phép đăng ký kinh doanh,công ty cổ phần đầu tư xây dựng cónhững ngành nghề kinh doanh sau:
- Xây dựng các công trình dân dụng; công nghiệp, công trình cấp thoát nước;công trình công cộng; hạ tầng kỹ thuật; hạ tầng đô thị và khu công nghiệp
- Xây dựng các công trình giao thông đường bộ, cầu đường bộ, côgn trìnhngầm,hầm, cầu, cống, nhà ga, bến cảng, hệ thống thông tin, tín hiệu
- Xây dựng các công trình thuỷ lợi, hồ chứa nước, đê đập, kè đê, kè đập, hệthống tưới tiêu
- Xây dựng các công trình thuỷ điện, nhiệt điện, đường dây tải điện, trạm biếnthế, hệ thống chiếu sáng giao thông đô thị
- Thi công nạo vét và san lấp mặt bằng
- Kinh doanh hàng kim khía; Vật liệu điện, vật liệu nước, vật liệu xây dựng
Sơ đồ 1: Sơ đồ tổ chức Công Ty cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh
Công ty cổ phần đầu tư xây dựng Việt Anh được thành lập năm 2007 theo Giấychứng nhận đăng ký kinh doanh: Số 0103019656 ngày 19/09/2007 do sở kế hoặchđầu tư Hà Nội cấp
Trang 21Ban Giám Đốc
Phòng tổ chức hành chính Phòng kế toán tài vụ Phòng kế hoạch sản xuất
Đội Sản xuất 3Đội Sản xuất 2
Đội Sản xuất 1
Chế độ kế toán áp dụng: Áp dụng chế độ kế toán Doanh nghiệp xây lắp
Hình thức kế toán áp dụng: kế toán trên máy vi tính