MỘT SỐ KINH NGHIỆMKHẮC PHỤC TÌNH TRẠNG VIẾT CHỮ XẤU, VIẾT SAI CỦA HỌC SINH LỚP 1 TRONG GIAI ĐOẠN VIẾT CỠ CHỮ VỪA SANG VIẾT CỠ CHỮ NHỎ I/ LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI: Tập viết là một phân môn có t
Trang 1MỘT SỐ KINH NGHIỆM
KHẮC PHỤC TÌNH TRẠNG VIẾT CHỮ XẤU, VIẾT SAI
CỦA HỌC SINH LỚP 1
(TRONG GIAI ĐOẠN VIẾT CỠ CHỮ VỪA SANG VIẾT CỠ
CHỮ NHỎ)
I/ LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Tập viết là một phân môn có tầm quan trọng đặc biệt ở tiểu học, nhất là đối với học sinh lớp 1 Học vần dạy học sinh đọc thông, tập viết giúp học sinh viết thạo Đọc thông và viết thạo có mối quan hệ mật thiết với nhau, cũng như dạy tập viết, học vần, tập đọc không thể tách rời nhau Ngoài ra,phân môn tập viết còn góp phần quan trọng vào việc rèn luyện cho học sinh những phẩm chất đạo đức tốt, như tính cẩn thận, tinh thần kĩ luật và óc thẩm mĩ Cố vấn Phạm Văn Đồng đã nói: “Chữ viết cũng là một biểu hiện của nết người Dạy cho học sinh viết đúng, viết cẩn thận, viết đẹp là góp phần rèn luyện cho học sinh tính cẩn thận, tính kỷ luật, lòng tự trọng đối với mình cũng như đối với thầy và bạn mình”
Trong thực tế giảng dạy, tôi nhận thấy học sinh vẫn viết sai, viết xấu và viết rất chậm Đây là một tình trạng đáng báo động Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng học tập của các em
Tiểu học là bậc học nền tảng, dạy Tiếng Việt và tập viết Tiếng Việt là chúng
ta đã trao cho các em chìa khóa để mở ra những cánh cửa bước vào tương lai, là công cụ để các em vận dụng suốt đời
Trang 2Nhận thức được tầm quan trọng đó, tôi đã mạnh dạn chọn đề tài “ Một số kinh nghiệm khắc phục tình trạng viết chữ xấu, viết sai của học sinh lớp 1 trong giai đoạn viết cỡ chữ vừa sang viết cỡ chữ nhỏ ”
II/ THỰC TRẠNG:
Trường PT cấp 1-2 Trần Văn Ơn là một trường vùng sâu, địa bàn rộng nằm rải rát ở 4 thôn của xã Bom Bo Rất khó khăn cho việc sinh hoạt, học tập của học sinh
Dân cư sống thưa thớt, đời sống kinh tế của người dân nơi đây còn nhiều khó khăn Bên cạnh những phụ huynh quan tâm đến việc học tập của học sinh, còn có một số phụ huynh chưa thật sự quan tâm đến việc học tập của con em mình
Qua khảo sát, tôi nhận thấy học sinh chưa thật sự quan tâm đến việc rèn chữ giữ vở của bản thân Trong bài viết, học sinh thường mắc nhiều lỗi chính tả Đặc biệt học sinh lớp 1 thường viết sai về độ cao chữ, viết xấu, cẩu thả, chữ viết chưa được nắn nót
Lỗi thường sai nhất là sai về độ cao chữ viết Kết quả khảo sát xếp loại chữ đẹp của lớp 1A1, năm học 2009-2010 như sau:
TSHS LOẠI A % LOẠI B % LOẠI C %
*Nguyên nhân:
- Phụ huynh bận làm ăn chưa thật sự quan tâm đến việc học tập của con em, chưa nhận thức được tầm quan trọng trong việc rèn chữ giữ vở của con em mình
- Học sinh thực hiện chưa đúng qui định khi viết chữ:
+ Sai về tư thế ngồi viết
+ Sai về cách cầm bút
+ Sai cách trình bày bài
Trang 3- Theo tinh thần của công văn số: 896/BGD-ĐT thì sau tuần 8 thực hiện hướng dẫn học sinh viết cỡ chữ nhỏ vào vở luyện viết cho học sinh Nhưng trong thực tế giảng dạy cho thấy thời gian trên lớp chỉ đủ để dạy học 2 tiết học vần, dạy tiết tập viết và các tiết học khác theo thời khóa biểu mà không có thời gian chính cho việc hướng dẫn và rèn luyện cho học sinh cách viết cỡ chữ nhỏ cho học sinh
Và hầu như giáo viên chỉ giao bài viết về nhà cho học sinh tự viết vào vở luyện viết
III/ BIỆN PHÁP:
Xác định được những nguyên nhân làm ảnh hưởng đến chất lượng học tập của học sinh, và những điểm còn bất cập trên thực tế giảng dạy trong việc rèn chữ viết Qua kinh nghiệm đứng lớp của mình, sau đây là một số biện pháp để khắc phục tình trạng học sinh lớp 1 viết chữ sai, viết chữ xấu trong giai đoạn chuyển từ viết cỡ chữ vừa sang viết cỡ chữ nhỏ cho học sinh
1.Về phía phụ huynh học sinh:
Giáo viên cần gặp gỡ phụ huynh nhiều lần để tuyên truyền, vận động phụ huynh quan tâm đến việc học tập của con em mình Cho phụ huynh nhận thấy được tầm quan trọng trong việc rèn luyện chữ viết Tiểu học là bậc học nền tảng, dạy Tiếng Việt và tập viết Tiếng Việt là chúng ta đã trao cho các em chìa khóa để mở ra những cánh cửa bước vào tương lai, là công cụ để các em vận dụng suốt đời Nhìn thấy được những nét chữ đẹp, ta có nhiều hi vọng ở tương của con mình Ông bà ta
có câu: “ mưa dầm thấm lâu, mưa lâu thấp đất”, chắc rằng sự kiên trì cùng với sự nhiệt tình của người giáo viên, phụ huynh sẽ thấy được tầm quan trọng trong việc học tập của con mình, từ đó sẽ quan tâm đến việc học tập của con mình hơn
2 Thực hiện đúng qui định khi viết chữ:
* Tư thế ngồi viết: Tư thế lưng thẳng, không tì ngực vào bàn, đầu hơi cúi, mắt cách vở 25 – 30cm; nên cầm bút tay phải, tay trái tì nhẹ lên mép vở để trang
Trang 4viết không bị xê dịch; hai chân để song song, thoải mái (tham khảo hình vẽ minh hoạ ở trang 2, vở Tập viết 1 – tập 1)
* Cách cầm bút: Học sinh cầm bút bằng 3 ngón tay (ngón cái, ngón trỏ và ngón giữa) với độ chắc vừa phải (không cầm bút chặt quá hay lỏng quá): khi viết, dùng ba ngón tay di chuyển bút nhẹ nhàng, từ trái sang phải, cán bút nghiêng về bên phải, cổ tay, khuỷu tay và cánh tay cử động theo, mềm mại, thoải mái Cách cầm bút: Khi viết chữ đứng, học sinh cần để vở ngay ngắn trước mặt Nếu tập viết chữ nghiêng, tự chọn cần để vở hơi nghiêng sao cho mép vở phía dưới cùng với mép bàn tạo thành một góc khoảng 15 độ Khi viết độ nghiêng của nét chữ cùng với mép bàn sẽ tạo thành một góc vuông 90 độ Như vậy, dù viết theo kiểu chữ đứng hay kiểu chữ nghiêng, nét chữ luôn thẳng đứng trước mặt (chỉ khác nhau về cách để vở)
* Cách trình bày bài: Học sinh nhìn và viết đúng theo mẫu do giáo viên hướng dẫn; viết theo yêu cầu được giáo viên hướng dẫn tránh viết dở dang chữ ghi tiếng hoặc viết chòi ra mép vở không có dòng kẻ li; khi viết sai chữ, không được tẩy xoá mà cần dung bút chì gạch sát chân một nét mờ rồi viết lại
3 Bài tập viết và quy trình hướng dẫn viết cho học sinh:
a) Bài tập viết: Hướng dẫn các nhóm chữ theo thứ tự:
Nhóm 1: Hướng dẫn viết nhóm chữ cái có độ cao 1 dòng li: a, ă, â, o, ô,
ơ, u, ư, n, m, i, c, x, v.
Nhóm 2: Hướng dẫn viết nhóm chữ cái có độ cao 1,12 dòng l(viết nét
thắt hơi quá 1dòng li): s, r.
Nhóm 3: Hướng dẫn viết nhóm chữ cái có độ cao 1,25 dòng li: t.
Nhóm 4: Hướng dẫn viết nhóm chữ cái có độ cao 2 dòng li: d, đ.
Nhóm 5: Hướng dẫn viết nhóm chữ cái có độ cao 2,5 dòng li: l, b, h, k.
Nhóm 6: Hướng dẫn viết nhóm chữ cái có độ cao (dài xuống dưới):
+ Chữ cái có độ cao (dài xuống dưới) bằng 2 dòng li: p, q.
Trang 5+ Chữ cái có độ cao (dài xuống dưới) bằng 2,5 dòng li: g, y.
b) Quy trình viết và thực hiện chương trình:
- Theo công văn: 896/BGD ĐT quy định sau tuần 8 thực hiện hướng dẫn cho học sinh viết cỡ chữ nhỏ Nhưng để phù hợp với đối tượng học sinh, tôi áp dụng thực hiện hướng dẫn cho học sinh từ ngay sau tuần thi giữa học kì I, tức là tuần hoạt động.(12/10/2010-18/10/2011)
- Trong tuần hoạt động thực hiện hướng dẫn lần lượt theo thứ tự các bước sau:
+Bước 1: Hướng dẫn ở bảng con Trong quy trình dạy học vần, bước hướng
dẫn viết các vần, từ mới thực hiện hướng dẫn trên bảng lớp, cho học sinh viết vào bảng con cỡ chữ nhỏ
+Bước 2: Hướng dẫn viết vào vở luyện viết Giáo viên viết mẫu vào vở
luyện viết cho học sinh viết trong những tiết học tăng cường
+Bước 3: Hướng dẫn viết vào vở tập viết ( Lưu ý: Vì trong vở tập viết đến
tuần 25 mới có bài viết về cở chữ nhỏ, điều này gây khó khăn cho học sinh trong việc rèn viết chữ cỡ chữ nhỏ và luyện viết chữ đẹp, nên nhiều học sinh còn lúng túng, chữ viết xấu Cần hướng dẫn học sinh thực hiện ngay trong quy trình dạy tiết học vần- bước viết vào vở tập viết.)
-Thực hiện hướng dẫn bước viết vào vở tập viết trong quy trình dạy tiết học vần như sau:
+ Vở tập viết tập 1: mỗi vần, mỗi từ viết 1 dòng
+ Vở tập viết tập 2: mỗi vần viết ít nhất 1 dòng, mỗi từ viết ít nhất 1 dòng tùy theo mứ độ của học sinh ( Từ cuối của bài có thể viết 1 hoặc 2 dòng phụ thuộc vào dòng kẻ của vở tập viết.)
- Tiết tập viết:
+ Hướng dẫn viết cỡ chữ vừa theo hướng dẫn của chuẩn kiến thức kĩ năng + Từ tuần 25: Hướng dẫn viết các vần cần ôn cỡ chữ nhỏ
Trang 6IV/KẾT QUẢ:
Qua thời gian áp dụng ngay tại lớp tôi chủ nhiệm: lớp 1A1, năm học
2010-2011, bắt đầu từ tuần 9 đến nay tôi đã thu đưa một kết quả đáng kể như sau:
THỜI
GIAN
TSHS LOẠI
A
% LOẠI B % LOẠI C %
GHKI 24 18 75,0 4 16,7 2 8,3
CHKI 24 20 83,3 4 16,7 0 /
GHKII 23(2HS c.đi.
1HS c.đến)
đến)
4,3
Trong hội thi viết chữ đẹp vòng trường vừa qua lớp đẫ đạt được giải cao và
có học sinh được chon thi viết chữ đẹp tạo huyện
V/ KIẾN NGHỊ:
Qua một thời gian áp dụng, tôi thấy học sinh lớp có những chuyển biến
rõ rệt về chữ viết Viết nắn nót, cẩn thận đã thành thói quen của học sinh Các em luôn tự giác trong học tập, sách vở luôn giữ sạch đẹp Cải thiện được tình trạng viết chữ xấu, viết chữ sai ở học sinh Vở viết của học sinh đảm bảo chất lượng, chữ viết đúng mẫu, tốc độ viết đúng quy định Bản thân giáo viên khi dạy cũng thấy hứng thú, say sưa nâng cao chất lượng giờ dạy tốt hơn
Tuy vậy trong quá trình dạy học sinh tôi nhận thấy còn một vài bất cập sau đây:
- Trong công văn 896/BGD-ĐT, nên thêm nội dung quy định về thời gian để giáo viên hướng dẫn học sinh viết cỡ chữ nhỏ giữa vở luyện viết và vở tập viết để đảm bảo chất lượng chữ viết khi chuyển sang viết chính tả, phù hợp với nhu cầu của các em trong việc rèn viết chữ đẹp
Trang 7- Nên điều chỉnh lại cỡ chữ của vở tập viết sao cho phù hợp với chương trình
mà bộ giáo dục quy định Ở học kì 2: nên thêm 1 dòng tô chữ hoa cỡ chữ nhỏ; thay đổi viết vần cỡ chữ vừa sang cỡ chữ nhỏ
- Nhà trường nên quy định học sinh sử dụng vở tập viết mới in từ tháng 5 năm 2010 Không dùng vở tập viết cũ ở những năm trước vì chất lượng giấy: giấy quá mỏng, học sinh viết bị nhòe nên các em không dùng được bút luyện viết chữ đẹp; không có dòng kẻ 5 ô li, không có dấu chấm điểm đặt bút để học sinh viết chuẩn hơn…)
-Hiện nay có vở ô li có mẫu chữ sẵn rất phù hợp với yêu cầu rèn chữ viết cho học sinh nhưng cần cải tiến thêm: nên có 3-4 dòng chữ để học sinh tô sau đó các em viết tiếp xuống dưới.( Đối với chữ nhỏ việc làm này sẽ rất hiệu quả vì các
em sẽ xác định được rõ độ rộng, hẹp, độ cao của từng chữ.)
Trên đây là một số kinh nghiệm giảng dạy của bản thân tôi về cách khắc phục tình trạng viết chữ sai, viết chữ xấu của học sinh lớp 1 trong qua trình chuyển sang giai đoạn từ viết cỡ chữ vừa sang viết cỡ chữ nhỏ của học sinh Còn nhiều sai sót kính mong quý cấp lảnh đạo góp ý và nhắc nhở để tôi kịp thời khắc phục những sai sót của bản thân
Bom Bo, ngày 10 tháng 3 năm 2011
Người viết
Danh Kim Pha