Sự phân nhóm trong mẫu điều tra thế hệ Net và một số dị biệt trong cách thức sử dụng các phương tiện truyền thông đại chúng giữa các phân nhóm………..63 2.3.1.. Phần lớn các nghiên cứu bài
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-
HOÀNG THỊ THU HÀ
(chữ hoa, BOLD, Times New Roman, cỡ 13)
CÔNG CHÚNG THẾ HỆ NET VỚI CÁC PHƯƠNG TIỆN TRUYỀN THÔNG ĐẠI CHÚNG
(chữ hoa, đậm, Times New Roman, cỡ 18)
LUẬN VĂN THẠC SĨ BÁO CHÍ
(chữ hoa, không đậm, Times New Roman, cỡ 13)
Hà Nội, 2011 (chữ thường, đậm, Times New Roman, cỡ 13)
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
LUẬN VĂN THẠC SĨ BÁO CHÍ
Người hướng dẫn khoa học: TS Đặng Thị Thu Hương
Hà Nội, 2011
Trang 3MỤC LỤC
MỞ ĐẦU
1 Lý do lựa chọn đề tài ……… trang 1 2 Lịch sử nghiên cứu vấn đề……….3
3 Mục đích nghiên cứu……….11
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu……… 11
5 Phương pháp nghiên cứu……… 12
6 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn……… 12
7 Cấu trúc của luận văn………12
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT 1.1 Cơ sở lý thuyết ……… 13
1.1.1 Vài nét về lịch sử nghiên cứu truyền thông đại chúng trên thế giới………….13
1.1.2 Một số phương pháp nghiên cứu truyền thông đại chúng cơ bản………19
1.2 Vài nét về sự phát triển của mạng internet ………22
1.3 Một số khái niệm được sử dụng trong luận văn……….26
1.3.1 Truyền thông……….26
1.3.2 Truyền thông đại chúng……… 27
1.3.3 Công chúng……… 27
1.3.4 Thế hệ Net……… 28
1.4 Các câu hỏi nghiên cứu……… 29
1.5 Các phương pháp điều tra……… 29
Tiểu kết chương 1……… 30
CHƯƠNG 2: CÁC KẾT QUẢ ĐIỀU TRA 2.1 Đối tượng và đặc điểm của mẫu điều tra thế hệ Net………31
2.2 Những đặc điểm nổi bật trong cách thức sử dụng các phương tiện truyền thông đại chúng của mẫu điều tra thế hệ Net……… 32
2.2.1 Mức độ và cách thức sử dụng mạng internet……… 32
2.2.1.1 Mức độ sử dụng mạng internet……….32
2.2.1.2 Mục đích sử dụng mạng internet……… 37
2.2.2 Mức độ và cách thức đọc báo in………46
2.2.3 Mức độ và cách thức nghe phát thanh……… ….49
2.2.4 Mức độ và cách thức theo dõi truyền hình……… 53
Trang 42.2.5 Tương quan giữa việc sử dụng mạng internet với
việc sử dụng các phương tiện truyền thông đại chúng khác ……… 59
2.3 Sự phân nhóm trong mẫu điều tra thế hệ Net và một số dị biệt trong cách thức sử dụng các phương tiện truyền thông đại chúng giữa các phân nhóm……… 63
2.3.1 Phân nhóm theo thị hiếu và giới tính……….…63
2.3.2 Phân nhóm theo môi trường học tập……….67
Tiểu kết chương 2……… 70
CHƯƠNG 3: MỘT SỐ KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT ĐỐI VỚI CÁC PHƯƠNG TIỆN TRUYỀN THÔNG ĐẠI CHÚNG 3.1 Mẫu điều tra thế hệ Net có nhu cầu sử dụng các phương tiện truyền thông đại chúng tương đối cao……….…71
3.1.1 Nhu cầu sử dụng mạng internet……….71
3.1.2 Nhu cầu theo dõi truyền hình……….…75
3.1.3 Nhu cầu nghe phát thanh……… 76
3.1.4 Nhu cầu đọc báo in……….…77
3.2 Mạng internet có ảnh hưởng tới mức độ và cách thức sử dụng báo in, phát thanh và truyền hình của mẫu điều tra thế hệ Net………78
3.3 Thế hệ Net là tập hợp của các phân nhóm công chúng với các đặc trưng dị biệt 80
3.4 Một số đề xuất đối với các phương tiện truyền thông đại chúng……….…81
Tiểu kết chương 3 ……… 83
KẾT LUẬN……… 84
TÀI LIỆU THAM KHẢO……….87
PHỤ LỤC……… 94
Trang 5Vậy, công chúng thế hệ Net tại Việt Nam có diện mạo như thế nào? Với quan điểm, thái độ và thói quen tiếp nhận các sản phẩm truyền thông đại chúng ra sao? Sự ảnh hưởng của mạng internet tới thói quen tiếp nhận của nhóm công chúng này đối với các loại hình truyền thông truyền thống (báo in, phát thanh, truyền hình) như thế nào?
2 Lịch sử nghiên cứu vấn đề
Về lịch sử nghiên cứu thế hệ Net trên thế giới: Don Tapscott được coi là người đầu
tiên giới thiệu thuật ngữ Net Generation (thế hệ Net), trong cuốn sách xuất bản năm
1998 của ông, Growing up digital: The rise of the Net generation (Lớn lên cùng công
nghệ số: Sự vươn lên của thế hệ Net) Tapscott gọi thế hệ Net là thế hệ toàn cầu
(global generation) đầu tiên Lý giải cho sự hình thành thế hệ toàn cầu đầu tiên – thế
hệ Net, Don Tapscott cho rằng, nguyên nhân căn bản nằm ở sự ra đời và phát triển như vũ bão của mạng internet toàn cầu Tapscott cũng cho rằng, mặc dù dân số trẻ (bao gồm thế hệ Net) tập trung đông nhất tại phương Đông, song, văn hóa đại chúng phương Tây, vốn được “xuất khẩu” qua các kênh truyền thông đại chúng, đặc biệt qua mạng internet, mới là yếu tố ảnh hưởng chủ yếu tới thế hệ Net toàn cầu
Trong khi đó, một số công trình nghiên cứu khác lại đặt giả thuyết và chứng minh rằng thế hệ Net không đơn thuần tập hợp những đặc điểm tương đồng trên diện rộng trong cách thức sử dụng công nghệ số và các loại hình truyền thông mới Ví dụ, nghiên cứu của Carmel McNaught, Paul Lam và Annisa Ho (2009) đã chỉ ra những khác biệt đáng chú ý trong kinh nghiệm sử dụng công nghệ giữa các sinh viên và cán
bộ của trường đại học Hong Kong, Trung Quốc [46] Cuộc điều tra của Rolf Schulmeister (2008) với 2098 sinh viên tại châu Âu đã gợi ý về sự tồn tại của các
Trang 62
phân nhóm (sub-group) trong số những người tham gia khảo sát và các phân nhóm này có các xu hướng khác nhau trong việc sử dụng các phương tiện truyền thông số [72]
Về lịch sử nghiên cứu thế hệ Net tại Việt Nam: Theo sự tìm hiểu của các tác giả thì
cho tới nay, chưa có công trình nghiên cứu nào ở Việt Nam sử dụng thuật ngữ thế hệ Net Tuy nhiên, đến nay, đã có một số công trình nghiên cứu về nhóm công chúng trẻ tại Việt Nam
Phần lớn các nghiên cứu bài bản về truyền thông đại chúng chỉ mới được Viện Xã hội học thực hiện trong khoảng hơn một chục năm trở lại đây, với những nghiên cứu
như Sinh viên Hà Nội trong giao tiếp đại chúng (Khảo sát tại Đại học Khoa học Xã
hội và Nhân văn, Đại học Khoa học Tự nhiên và Đại học Dân lập Thăng Long), do tạp chí Xã hội học thực hiện năm 1998; hoặc các nghiên cứu theo đơn đặt hàng của
các tổ chức, ví dụ như các nghiên cứu về tạp chí Vì trẻ thơ, chương trình truyền hình
Vì trẻ em, báo Thiếu nhi dân tộc với công chúng trẻ em và Khảo sát các kênh truyền thông hiện có và tác động của chúng đối với phụ nữ và trẻ em Việt Nam do UNICEF
(Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc) tài trợ hoặc chương trình nghiên cứu hình ảnh trẻ em
trên báo chí và vấn đề quyền trẻ em do AMIC (Trung tâm Thông tin và Truyền thông
châu Á) tài trợ
Bên cạnh đó, không thể không kể đến một số công trình nghiên cứu độc lập về công chúng truyền thông, bao gồm công trình nghiên cứu quy mô của Trần Hữu
Quang, Truyền thông đại chúng và công chúng (nghiên cứu trường hợp thành phố Hồ
Chí Minh) (2000); gần hơn là nghiên cứu Công chúng Hà Nội với việc đọc báo in và báo điện tử của Nguyễn Thu Giang (2007) Cả hai công trình nghiên cứu trên đều
đáng tin cậy ở phương pháp nghiên cứu Các phương pháp nghiên cứu được áp dụng
có hệ thống và được trình bày rõ ràng trong báo cáo, giúp các nghiên cứu sau được kế thừa
Trong bối cảnh các nghiên cứu về công chúng truyền thông, từ góc độ tiếp cận thực chứng, còn chưa nhiều, thì các nghiên cứu về nhóm công chúng thanh niên lại càng ít Một trong những nghiên cứu đầu tiên về nhóm công chúng này, phải kể đến
công trình Sinh viên Hà Nội trong giao tiếp đại chúng (Khảo sát tại Đại học Khoa
Trang 73
học Xã hội và Nhân văn, Đại học Khoa học Tự nhiên và Đại học Dân lập Thăng
Long), do tạp chí Xã hội học thực hiện và công trình khoa học cấp Bộ, Truyền thông
đại chúng với công chúng thanh niên đô thị Nghiên cứu trường hợp Hải Phòng, cũng
do Viện Xã hội học thực hiện
Gần đây nhất, đầu tháng 8/2011, dự án nghiên cứu của Yahoo! Việt Nam và công
ty Kantar Media đã công bố một số điểm nổi bật từ công trình khảo sát tình hình sử dụng internet tại bốn thành phố lớn là Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng và Cần Thơ Nghiên cứu này áp dụng phương pháp phỏng vấn trực tiếp, được thực hiện trên 1500 công chúng nam và nữ (chọn mẫu xác suất qua nhiều giai đoạn), độ tuổi từ 15 đến 54 tại bốn thành phố, có sử dụng internet trong vòng 1 tháng cho tới thời điểm được
phỏng vấn là tháng 1 và 2 năm 2011
3 Mục đích nghiên cứu
Sau đây là những mục tiêu cụ thể của luận văn:
- Đo lường cách thức và mức độ sử dụng mạng internet của công chúng thế hệ Net, nhằm chỉ ra và lý giải những đặc điểm chung nổi bật trong cách thức sử dụng mạng internet của nhóm công chúng này
- Đo lường cách thức và mức độ sử dụng các phương tiện truyền thông truyền thống là báo in, phát thanh và truyền hình của công chúng thế hệ Net, nhằm chỉ ra những đặc điểm chung nổi bật trong cách thức sử dụng các phương tiện truyền thông này của công chúng thế hệ Net
- Từ đó, chỉ ra và lý giải sự ảnh hưởng của mạng internet tới cách thức công chúng thế hệ Net tiếp nhận các loại hình truyền thông truyền thống là báo in, phát thanh và truyền hình
- Đưa ra những đề xuất để góp phần tăng hiệu quả truyền thông của các phương tiện truyền thông đại chúng truyền thống và hiện đại đối với công chúng thế hệ Net
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của luận văn này là cách thức, mức độ, thói quen và nhu cầu
sử dụng các phương tiện truyền thông đại chúng của nhóm công chúng trẻ, có sử dụng mạng internet, đang sinh sống tại nội thành Hà Nội, được tác giả gọi là nhóm
công chúng thế hệ Net (sẽ được định nghĩa trong chương 1)
Trang 84
Trong khuôn khổ của một luận văn thạc sỹ, tác giả lựa chọn khách thể điều tra cụ thể là 252 học sinh lớp 10, 11 và 12 của hai trường Phổ thông Trung học Việt Đức và Chu Văn An, thành phố Hà Nội Thời điểm điều tra là tháng 5 năm 2011
5 Phương pháp nghiên cứu
Cơ sở lý thuyết của luận văn là những lý thuyết truyền thông đại chúng và xã hội học về truyền thông đại chúng
Cơ sở thực tiễn của luận văn là việc điều tra bằng bảng hỏi (questionnaire) với 252 học sinh của hai trường Phổ thông Trung học Việt Đức và Chu Văn An, thành phố
Hà Nội vào tháng 5 năm 2011 Trên cơ sở những kết quả định lượng từ cuộc điều tra này, tác giả tiến hành thảo luận nhóm tập trung (focus group) với nhóm thứ nhất, gồm
7 học sinh trường Việt Đức và nhóm thứ hai, gồm 7 học sinh trường Chu Văn An
6 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
Kết quả của công trình nghiên cứu này phần nào phác họa chân dung nhóm công chúng thế hệ Net của Việt Nam – nhóm công chúng chịu ảnh hưởng mạnh mẽ nhất từ
sự phát triển vũ bão của mạng internet toàn cầu Những hiểu biết mới về nhóm công chúng này tại Việt Nam chắc chắn sẽ gợi ý các nhà truyền thông về những cách tiếp cận công chúng hiệu quả hơn
Công trình này cũng phần nào đóng góp vào hệ thống lý luận ngành khoa học truyền thông đại chúng tại Việt Nam, nhất là mảng nghiên cứu về công chúng truyền thông đại chúng Đây là mảng rất quan trọng, song tới nay vẫn chưa được quan tâm nghiên cứu đúng mức
7 Cấu trúc của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn được chia làm ba chương như sau:
- Chương 1: Cơ sở lý thuyết
- Chương 2: Các kết quả điều tra
- Chương 3: Một số kết luận và đề xuất đối với các phương tiện truyền thông đại chúng
Trang 95
CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ THUYẾT 1.1 Cơ sở lý thuyết
1.1.1 Vài nét về lịch sử nghiên cứu truyền thông đại chúng trên thế giới
Giai đoạn thứ nhất từ đầu thế kỷ 20 đến cuối thập niên 30 của thế kỷ này: Quan
điểm chủ đạo của giai đoạn này là truyền thông có sức tác động to lớn tới đám đông
và có hiệu quả trực tiếp, đồng nhất ở mọi cá nhân đơn lẻ (lý thuyết “mũi kim tiêm”, hypodermic needle theory) Trường phái phê phán Frankfurt (Frankfurt critical school, gồm nhiều học giả người Đức như Max Horkheimer, Theodor Adorno, Leo Lowenthal, Karl Wittfogel, Erich Fromm và Hebert Marcuse) vào thập niên 30, 40 của thế kỷ trước, được coi là tiêu biểu cho giai đoạn này
Giai đoạn thứ hai từ sau thập niên 40 đến đầu thập niên 60 của thế kỷ 20: Quan
điểm chủ đạo của thời kỳ này là hiệu quả của truyền thông chỉ mang tính hạn chế (limited effect paradigm), trong đó, truyền thông không có quyền lực vạn năng mà chỉ củng cố thêm những xu hướng xã hội có sẵn Tiêu biểu cho giai đoạn này là nghiên cứu khảo sát mức độ ảnh hưởng của chiến dịch bầu cử đối với quyết định bỏ phiếu của công chúng do nhà nghiên cứu Paul F Lazarsfeld và nhóm nghiên cứu tiến hành
Giai đoạn thứ ba từ cuối thập niên 60 của thế kỷ trước tới khoảng 1995: Ngoài
hướng nghiên cứu công chúng và nghiên cứu tác động của truyền thông đại chúng, xuất hiện nhiều hướng nghiên cứu đa dạng Chẳng hạn như các nghiên cứu về nội dung các thông điệp của truyền thông đại chúng, về quá trình truyền thông đại chúng, quá trình sản xuất của các phương tiện truyền thông, nghiên cứu về tổ chức và lao động của bản thân những người làm truyền thông…
Giai đoạn thứ tư mới bắt đầu từ khoảng năm 1995 đến nay Giai đoạn này được
đánh dấu bằng sự bùng nổ của mạng internet toàn cầu Bên cạnh đó còn là sự phát triển và hội tụ đa tính năng truyền thông vào điện thoại di động, máy tính bỏ túi, ipod…Chính do đặc điểm này mà việc nghiên cứu truyền thông tập trung vào tìm hiểu mạng internet và tác động của nó đối với xã hội loài người
1.1.2 Một số phương pháp nghiên cứu truyền thông đại chúng cơ bản
Trang 106
Trong khoảng một thế kỷ qua, hệ thống phương pháp nghiên cứu truyền thông đại chúng đã phát triển khá đa dạng, chủ yếu được phân thành hai nhóm, các phương pháp nghiên cứu định lượng và các phương pháp nghiên cứu định tính Các phương pháp nghiên cứu định lượng có thể kể đến là điều tra qua thư hay điều tra bằng bảng hỏi trực tiếp Một số phương pháp định tính phổ biến bao gồm phỏng vấn sâu, thảo luận nhóm tập trung, phân tích nội dung hay thí nghiệm
1.2 Vài nét về sự phát triển của mạng internet
Vài thập kỷ trở lại đây, sự phát triển của khoa học công nghệ đã đem đến cho xã hội loài người những thay đổi vượt qua sự tưởng tượng của chính những người phát minh ra chúng Trong lĩnh vực truyền thông, sự ra đời của mạng internet, điện thoại
di động và các loại phương tiện tích hợp đa chức năng khiến cho việc truyền thông của xã hội loài người có bước thay đổi lớn lao
Kể từ khi World Wide Web (WWW) được Tim Berners Lee phát minh vào năm
1991, tới tháng 3/2011, đã có 30.2% dân số thế giới sử dụng mạng internet [67] Có thể nói, trong hai thập kỉ qua, mạng internet đã tạo ra một cuộc cách mạng trên tất cả các lĩnh vực của đời sống con người, mà trước nhất và ấn tượng nhất là trong lĩnh vực truyền thông đại chúng Cho tới nay, đã có rất nhiều các nghiên cứu lớn, nhỏ được tiến hành nhằm tìm hiểu những vấn đề mà truyền thông internet đặt ra, đặc biệt là sự ảnh hưởng qua lại giữa loại hình truyền thông mới này với các phương tiện truyền thông ra đời trước đó là báo in, phát thanh và truyền hình
Việt Nam chính thức hòa mạng internet toàn cầu vào tháng 11/1997 Có thể nói, cho tới nay, sự phát triển của mạng internet tại Việt Nam đã tương đối bắt nhịp với thế giới Tính tới tháng 8/2011, số người sử dụng mạng internet tại Việt Nam là 30.04 triệu người, chiếm 34.58% dân số, tăng 13.53% so với cùng kì năm 2007 (thời điểm Việt Nam hòa mạng thế giới được 10 năm) [21]
1.3 Một số khái niệm được sử dụng trong luận văn
1.3.1 Truyền thông
Thuật ngữ này cho tới nay có nhiều ý nghĩa và định nghĩa khác nhau, nhưng về cơ bản thì truyền thông (communication) là một quá trình làm gia tăng sự tương đồng
Trang 117
hoặc sự chia sẻ giữa những người tham gia, trên cơ sở của hành vi gửi và nhận thông điệp (message) [48, pg.552]
1.3.2 Truyền thông đại chúng
Truyền thông đại chúng (mass communication) được hiểu là quá trình truyền đạt thông tin một cách rộng rãi đến mọi người trong xã hội thông qua các phương tiện truyền thông đại chúng (mass media)
Từ cách hiểu này chúng ta thấy truyền thông đại chúng là một quá trình xã hội phụ thuộc chặt chẽ vào các phương tiện kỹ thuật, hay còn gọi là các kênh (channel)
1.3.3 Công chúng
Công chúng (audience) được hiểu là đối tượng của các phương tiện truyền thông đại chúng, trong một quá trình xã hội là truyền thông đại chúng (mass communication)
Công chúng có thể phân tán về mặt không gian nhưng điều này không có nghĩa là công chúng hoàn toàn cô lập nhau, rời rạc nhau Công chúng không phải là một khối người thuần nhất và đồng dạng mà ngược lại đây là một thực thể phức tạp, bao gồm nhiều nhóm, nhiều giới, nhiều tầng lớp và giai cấp xã hội khác nhau với những đặc trưng đa dạng và những quyền lợi dị biệt và nhiều khi mâu thuẫn nhau
1.3.4 Thế hệ Net
Thuật ngữ “thế hệ Net” được dùng trong luận văn này được định nghĩa bởi hai yếu
tố sau: Thứ nhất, đây là những người sinh trong khoảng từ năm 1985 đến 1999 (15 năm); Thứ hai, đây là những người có sử dụng mạng internet
Tất nhiên việc lựa chọn khoảng năm sinh như trên để xác định thế hệ Net tại Việt Nam của tác giả luận văn chỉ mang tính tương đối Hi vọng với các nghiên cứu quy
mô hơn trong tương lai về cùng đề tài sẽ giúp hoàn thiện định nghĩa về thế hệ Net của Việt Nam
1.4 Các câu hỏi nghiên cứu
Luận văn này nhằm mục đích trả lời các câu hỏi nghiên cứu sau đây về nhóm công chúng thế hệ Net đang sinh sống tại nội thành Hà Nội:
- Những đặc điểm chung nổi bật trong cách thức sử dụng mạng internet của công chúng thế hệ Net như thế nào?
Trang 128
- Những đặc điểm chung nổi bật trong cách thức tiếp nhận các loại hình truyền thông truyền thống là báo in, phát thanh và truyền hình của công chúng thế hệ Net như thế nào?
- Mạng internet có ảnh hưởng thế nào tới cách thức công chúng thế hệ Net tiếp nhận các loại hình truyền thông truyền thống là báo in, phát thanh và truyền hình?
1.5 Các phương pháp điều tra
Phương pháp chọn mẫu cho khảo sát là chọn mẫu phi xác suất vì vậy kết quả của khảo sát không có tính đại diện cho toàn bộ quần thể mẫu là thế hệ Net hiện đang sinh sống tại nội thành Hà Nội
Phương pháp thảo luận nhóm tập trung (focus group): Thảo luận nhóm tập trung là một phương pháp định tính, sử dụng các câu hỏi mở, các câu hỏi nối tiếp nhằm tìm kiếm để thấu hiểu động cơ, cảm xúc và phản ứng của những người tham gia thảo luận Số lượng người tham gia thảo luận nhóm có thể dao động từ 6 tới 12 người Số lượng tối ưu được cho là từ 6 tới 8 người [15, tr.287]
Với đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn này là công chúng thế hệ Net tại nội thành Hà Nội, cụ thể là hai nhóm học sinh của trường Việt Đức và Chu Văn
An, tác giả đã tiến hành một thảo luận nhóm tập trung với 7 học sinh trường Việt Đức
và một thảo luận nhóm tập trung với 7 học sinh trường Chu Văn An Tổng cộng là hai thảo luận nhóm tập trung
CHƯƠNG 2 CÁC KẾT QUẢ ĐIỀU TRA 2.1 Đối tượng và đặc điểm của mẫu điều tra thế hệ Net
Đối với Hà Nội, cũng tính tới ngày 1 tháng 4 năm 2009, dân số thành thị chiếm 41% tổng số dân của thành phố này Và trong tổng số dân thành thị của Hà Nội, nhóm tuổi từ 15 đến 19 là 236472 người, chiếm 8.9% [2]
Tỉ lệ về giới tính của mẫu điều tra thế hệ Net tại nội thành Hà Nội trong nghiên cứu này là đồng đều, 50% nữ và 50% nam Và quá nửa mẫu điều tra là 16 tuổi, hầu hết đang học lớp 10 (tại thời điểm điều tra)
2.2 Những đặc điểm nổi bật trong cách thức sử dụng các phương tiện truyền thông đại chúng của mẫu điều tra thế hệ Net
Trang 13Có 66.7% mẫu điều tra thế hệ Net sử dụng mạng internet gần như hàng ngày Và
27.8% mẫu điều tra sử dụng mạng internet một đến vài lần mỗi tuần Chỉ 5.6% mẫu
điều tra có tần suất sử dụng mạng internet một đến vài lần mỗi tháng Nhìn chung,
mẫu điều tra thế hệ Net tại nội thành Hà Nội có tần suất sử dụng mạng internet tương đối thường xuyên Và nhóm người sở hữu mạng internet tại nhà có xu hướng sử dụng
mạng internet nhiều hơn nhóm người không sở hữu mạng internet Có 92.1% mẫu điều tra lựa chọn Ở nhà là địa điểm hay sử dụng mạng internet nhất
Nhìn chung, thời gian từ tối đến đêm là khoảng thời gian rảnh nhất của nhóm công chúng thế hệ Net, khi hầu như không bị trùng vào lịch học trên lớp Thời điểm sử dụng mạng internet của nhóm công chúng này có thay đổi trong năm, khi lịch học chính khóa và lịch học thêm thay đổi
Có 56% mẫu điều tra có thời lượng sử dụng mạng internet trung bình theo ngày là
dưới 3 tiếng Thảo luận nhóm tập trung cho thấy tần suất và thời lượng sử dụng mạng
internet trung bình của nhóm công chúng này có thay đổi trong năm Nhóm công chúng này có xu hướng sử dụng mạng internet với tần suất và thời lượng sử dụng mạng trung bình cao hơn trong các dịp nghỉ hè hoặc nghỉ lễ
Bên cạnh đó, điểm đáng lưu ý là có tới 22.2% mẫu điều tra có thời lượng sử dụng mạng internet trung bình theo ngày từ 4 tiếng trở lên Nếu xét tới quỹ thời gian của
một học sinh cấp ba, vào giai đoạn cuối năm học, thì thời lượng sử dụng mạng internet 4 tiếng/ ngày là khá cao
Có thể thấy sự khác biệt giữa nhóm công chúng nam và nhóm công chúng nữ trong
mức độ sử dụng mạng internet là không đáng kể, khi tỉ lệ sử dụng mạng internet gần
như hàng ngày và một đến vài lần mỗi tuần đều trên 90% Nói cách khác, yếu tố giới
Trang 14này bao gồm nhiều loại, từ trang web tin tức đến các trang web giải trí hay giáo dục
Trong đó, cách gọi các trang tin tức không phân biệt các trang báo điện tử hay các
trang thông tin điện tử bằng tiếng Việt hay tiếng nước ngoài Thảo luận nhóm tập trung cho thấy, dường như, với nhóm công chúng thế hệ Net, hầu hết các trang web trên mạng internet đều có thể trở thành nguồn thông tin, không chỉ các trang báo điện
tử, các trang thông tin điện tử, mà cả các trang mạng xã hội (facebook, youtube,
wikipedia) hay các diễn đàn trực tuyến 68.3% mẫu điều tra cho biết thường xuyên
theo dõi các trang tin tức trên mạng internet Có thể thấy, nhu cầu thông tin của nhóm công chúng này là khá cao
Khi được đề nghị kể tên trang tin tức trên mạng internet mà bạn thường vào nhất,
137 lượt người đã kể tên trang web Kenh14.vn, chiếm tỉ lệ cao nhất, 54.4% tổng số
người trả lời (Bảng 2.12) Kenh14.vn là trang thông tin trực tuyến dành cho đối tượng
là thanh thiếu niên, bao gồm nhóm công chúng thế hệ Net Thảo luận nhóm tập trung cho thấy các chuyên mục thu hút sự quan tâm nhất của nhóm công chúng này là Star (người nổi tiếng), 2-Tek (công nghệ), Fashion (thời trang), Teeniscovery (khoa học thường thức) và Giới tính Đặc biệt, đề tài về người nổi tiếng được nhóm công chúng này đặc biệt quan tâm theo dõi khi vào Kenh14.vn cũng như khi vào hầu hết các trang web khác như Ngoisao.net, Vnexpress.net hay Zing.vn Những người nổi tiếng thu hút sự quan tâm theo dõi của nhóm công chúng này là các ca sĩ, diễn viên, người mẫu, người dẫn chương trình truyền hình trong nước và nước ngoài và nhiều khi là những nhân vật đang nổi tiếng trên các trang mạng xã hội hay diễn đàn trực tuyến như Youtube hay Facebook
