Môn học trang bị cho học viên Cao học ngành Tôn giáo học nắm vững một cách kháiquát nhất, chủ yếu nhất . những quan điểm của chủ nghĩa Mác Lênin về tôn giáo qua một số tácphẩm kinh điển, làm rõ các nội dung : Vấn đề nguồn gốc xã hội, nguồn gốc nhận thức, nguồn gốctâm lý và bản chất của tôn giáo; Các chức năng xã hội: đền bù hư ảo, thế giới quan, điều chỉnh, giaotiếp và liên kết … của tôn giáo; Lịch sử của tôn giáo và Chủ nghĩa vụ thần khoa họcMôn học khảo sát, nghiên cứu những nội dung tư tưởng của Hồ Chí Minh về tôn giáo: Việctiếp thu và vận dụng quan niệm mác xít về tôn giáo trong việc giải quyết vấn đề quan hệ giữa tôngiáo và dân tộc ở Việt Nam trước và sau Cách mạng tháng Tám năm 1945; Tư tưởng về đại đoàn kếtdân tộc và đoàn kết lương – giáo, tôn giáo đồng hành cùng dân tộc..
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
KHOA TRIẾT HỌC
ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC
CHỦ NGHĨA MÁC - LÊNIN, TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH, QUAN ĐIỂM CỦA ĐẢNG
CỘNG SẢN VIỆT NAM VỀ TÔN GIÁO
Marxis-Leninism, HoChiMinh thoughts, the views of Communist party Vietnam on religion
1 Thông tin về giảng viên:
1.1 Họ và tên: Nguyễn Đức Lữ
- Chức danh, học hàm, học vị: PGS, TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Học viện CTQG HCM
- Các hướng nghiên cứu chính: Lý luận chung về tôn giáo; Quan điểm mác xitt và Đảng
Cộng sản Việt Nam về tôn giáo
1.2 Họ và tên: Trần Đăng Sinh
- Chức danh, học hàm, học vị: TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Trường Đại học Sư Phạm Hà Nội
- Các hướng nghiên cứu chính: lý luận chung về tôn giáo, quan điểm mác – xít, Đảng cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh về tôn giáo
1.3 Họ và tên: Ngô Thị Phượng
- Chức danh, học hàm, học vị: TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Trường ĐHKHXH&NV
- Các hướng nghiên cứu chính: chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và đường lối, chính sách của Đảng về Chủ nghĩa xã hội, quá trình xây dựng Chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam
2 Thông tin chung về môn học
- Tên môn học: Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm của Đảng Cộng
sản Việt Nam về tôn giáo
- Mã môn học: PHI 6056
- Số tín chỉ: 2
- Môn học: Bắt buộc
Trang 2- Địa chỉ Khoa, Bộ môn phụ trách môn học Bộ môn Khoa học về Tôn giáo, Khoa Triết học, Trường ĐHKHXH&NV
3 Mục tiêu của môn học:
Mục tiêu kiến thức: Hiểu được những nội dung quan điểm mácxít về nguồn gốc, bản chất,
chức năng của tôn giáo và lịch sử tôn giáo, chủ nghĩa vô thần khoa học Nắm được nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về tôn giáo Nhận thức đúng,
có hệ thống tính khoa học và cách mạng các quan điểm của Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí
Minh, quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về tôn giáo
Mục tiêu kỹ năng: Phân tích được ý nghĩa, vai trò các quan điểm mácxít, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về tôn giáo Nhận định và đánh giá một cách
có căn cứ và khoa học từng nội dung từng vấn đề về nguồn gốc, bản chất, chức năng của tôn giáo Phát triển năng lực tư duy và nghiên cứu độc lập, biết vận dụng những quan điểm trên vào việc lý giải vấn đề tôn giáo ở Việt Nam hiện nay
4 Tóm tắt nội dung môn học:
Môn học trang bị cho học viên Cao học ngành Tôn giáo học nắm vững một cách khái quát nhất, chủ yếu nhất những quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin về tôn giáo qua một số tác phẩm kinh điển, làm rõ các nội dung : Vấn đề nguồn gốc xã hội, nguồn gốc nhận thức, nguồn gốc tâm lý và bản chất của tôn giáo; Các chức năng xã hội: đền bù hư ảo, thế giới quan, điều chỉnh, giao tiếp và liên kết … của tôn giáo; Lịch sử của tôn giáo và Chủ nghĩa vụ thần khoa học
Môn học khảo sát, nghiên cứu những nội dung tư tưởng của Hồ Chí Minh về tôn giáo: Việc tiếp thu và vận dụng quan niệm mác xít về tôn giáo trong việc giải quyết vấn đề quan hệ giữa tôn giáo và dân tộc ở Việt Nam trước và sau Cách mạng tháng Tám năm 1945; Tư tưởng về đại đoàn kết dân tộc và đoàn kết lương – giáo, tôn giáo đồng hành cùng dân tộc
Thông qua các văn kiện, chỉ thị, nghị quyết của Đảng và Nhà nước về tôn giáo và công tác tôn giáo, môn học này còn làm cho học viên Cao học nhận thức đúng đắn, khách quan và khoa học về vị trí, vai trò và ý nghĩa những quan điểm, chủ trương, chính sách của Đảng cộng sản Việt Nam về tôn giáo trước Đổi mới và từ năm 1986 đến nay
Trên cơ sở đó, môn học này giúp cho học viên Cao học có năng lực nghiên cứu độc lập
và đánh giá một cách khách quan, khoa học phạm vi, nội dung, mức độ và tính chất ảnh hưởng của những tư tưởng, quan điểm, trên đối với con người và xã hội Việt Nam trong lịch sử và hiện nay
5 Nội dung môn học, hình thức tổ chức dạy và học:
Trang 3Hình thức tổ chức dạy và học Lên lớp 20
thuyết
20
Bài tập 0
Thảo luận
0
Thực hành
0
Tự nghiên cứu
10
Tổng
30
Chương 1: Quan điểm của Chủ nghĩa Mác -
Lênin về tôn giáo
1.1 Tiếp cận quan điểm của Chủ nghĩa Mác -
Lênin về tôn giáo
1.1.1 Tôn giáo - một hiện tượng xã hội
1.1.2 Tôn giáo - một tiểu hệ thống kiến trúc
thư-ợng tầng
1.2 Quan niệm của chủ nghĩa Mác về tôn giáo
qua một số tác phẩm kinh điển
1.2.1 Quan niệm của C.Mác và Ph.Ăngghen về
tôn giáo trong các tác phẩm trước "Tuyên ngôn
Đảng cộng sản" - năm 1848
1.2.2 Quan niệm của C.Mác và Ph.Ăngghen về
tôn giáo từ 1848 về sau
1.3 Sự phát triển của Lênin trong quan niệm
mácxit về tôn giáo
1.3.1 Sự phát triển của Lênin - một số vấn đề lý
luận mác xit về tôn giáo
1.3.2 Vấn đề tôn giáo trong cách mạng vô sản
2.1 Tư tưởng Hồ Chí Minh về tôn giáo giai đoạn
Trang 42.2 Tư tưởng Hồ Chí Minh về tôn giáo giai đoạn
sau năm 1945
2.2.1 Tôn trọng tự do tín ngưỡng và vấn đề đoàn
kết toàn dân
2.2.2 Giá trị tốt đẹp của tôn giáo và việc phê
phán sự lợi dụng tôn giỏo
Chương 3: Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt
Nam về tôn giáo
3.1 Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về
tôn giáo giai đoạn trước thời kỳ Đổi mới
3.1.1 Con đường giành độc lập dân tộc, xây
dựng xã hội xã hội chủ nghĩa và vấn đề tôn giáo
3.1.2 Vấn đề tôn trọng tự do tín ngưỡng, tôn
giáo và không tín ngưỡng, tôn giáo và việc giáo
dục thế giới quan duy vật, vô thần
3.1.3 Tác động của chính sách tôn giáo ở các
Đảng Cộng sản và Công nhân các nước XHCN đối
với chính sách tôn giáo của Đảng Cộng sản Việt
Nam
3.2 Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về
tôn giáo từ 1986 đến nay
3.2.1 Vấn đề nhu cầu tín ngưỡng, tôn giáo
3.2.2 Giá trị đạo đức và giá trị văn hoá của tôn
giáo
6 Học liệu
6.1 Giáo trình môn học:
6.2 Danh mục tài liệu tham khảo
6.2.1 Danh mục tài liệu tham khảo bắt buộc
1. C Mac và Engel, Toàn tập, tập 1, 2, 30 (bản dịch tiếng Việt) Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
1995
2 V Lênin, Toàn tập, tập 12, 17, 18, 29, 45 (bản dịch tiếng Việt) Nxb CTQG, Hà Nội 1982
Trang 53. Hồ Chí Minh, Toàn tập, tập 1, 2, 3, 6, 9 (bản dịch tiếng Việt) Nxb CTQG, Hà Nội 1995
4. Hồ Chí Minh về tôn giáo, tín ngưỡng Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội 1995
5. Ban tôn giáo chính phủ Các văn bản pháp luật về tôn giáo Nxb CTQG, Hà Nội 1998
6 Văn kiện Đảng, Toàn tập, Tập 1-35, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội 1992-2002
7 Văn kiện Đảng Cộng sản Việt Nam, Khóa VII, IX và Nghị quyết TW 7 khoá IX
8. Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X , Nxb Chính trị quốc gia, HN 2006
6.2.2 Danh mục tài liệu tham khảo thêm
1. Ban tôn giáo Chính phủ, các văn bản pháp luật liên quan đến tôn giáo tín ngưỡng, Nxb Tôn
giáo, Hà Nội 2003
2 Nguyễn Hữu Vui, Trương Hải Cường, Tôn giáo học
3. Nguyễn Đức Lữ, Vấn đề tự do tín ngưỡng và tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng ở Việt Nam
Luận án tiến sĩ Hà Nội, 1993
4 Đảng Cộng sản Việt Nam, Nghị quyết 24/ NQ-TW ngày 10/10/1990 của Bộ chính trị về tăng cường công tác Tôn giáo trong tình hình mới
5 Nghị định 26/1999/NQCP - ngày 16/04/1999 của chính phủ vê “Các hoạt động tôn giáo”
6 Đỗ Quang Hưng, Vấn đề tôn giáo trong Văn kiện Đại hội X của Đảng: Cái đã có và cái cần
có, Tạp chí Nghiên cứu Tôn giáo, số 5, trang 3-7, 2006
7 Đặng Nghiêm Vạn, Về chính sách tự do tôn giáo ở Việt Nam, Tạp chí Nghiên cứu Tôn giáo, số
1, trang 6-10, 2001
8 Ngô Hữu Thảo, Quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo qua các Hiến pháp Việt Nam – sự kế thừa và phát triển, Tạp chí Nghiên cứu Tôn giáo, số 2 trang 3-8, 2005
7 Phương pháp, hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập môn học
7.1 Kiểm tra - đánh giá thường xuyên đi học đầy đủ đúng giờ, thường xuyên phát biểu:
điểm: 10, Tỷ trọng: 10%
7.2 Kiểm tra – đánh giá định kì
- Kiểm tra giữa kì: Hình thức: viết, điểm: 10, tỷ trọng: 30 %
- Thi hết môn học: Hình thức: Vấn đáp, điểm: 10, tỷ trọng: 60%
Phê duyệt của Trường Chủ nhiệm khoa Chủ nhiệm Bộ môn Người biên soạn
GS TS Nguyễn Hữu Vui
Trang 6ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
KHOA TRIẾT HỌC
ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC VẤN ĐỀ TÔN GIÁO TRONG LỊCH SỬ TRIẾT HỌC
Religion problems in the history of philosophy
1 Thông tin về giảng viên:
1.1 Họ và tên: Nguyễn Hữu Vui
- Chức danh, học hàm, học vị: GS, TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Trường ĐHKHXH&NV
- Địa chỉ liên hệ: Trường ĐHKHXH&NV
- Các hướng nghiên cứu chính: Lịch sử triết học và lịch sử triết học phương Đông
1.3 Họ và tên: Nguyễn Quang Hưng
- Chức danh, học hàm, học vị: PGS, TS
- Địa chỉ liên hệ: Trường ĐHKHXH&NV
- Các hướng nghiên cứu chính: Lịch sử triết học phương Tây, Kitô giáo và Kitô giáo ở Việt Nam
2 Thông tin chung về môn học
- Tên môn học: Vấn đề tôn giáo trong lịch sử triết học
- Mã môn học: PHI 6057
- Số tín chỉ: 2
- Môn hoc: Bắt buộc
- Yêu cầu đối với môn học:
- Địa chỉ Khoa, Bộ môn phụ trách môn học: Bộ môn Khoa học về Tôn giáo, Khoa Triết học, Trường ĐHKHXH&NV
Trang 73 Mục tiêu của môn học:
Mục tiêu kiến thức: Khái quát nâng cao nhận thức của học viên vấn đề tôn giáo trong lịch
sử triết học, đặc trưng của vấn đề tôn giáo cũng như mối quan hệ giữa tôn giáo và triết học qua mỗi thời kỳ lịch sử
Nắm vững những vấn đề, những nội dung chủ yếu, cụ thể các quan điểm về tôn giáo của từng trường phái triết học trong triết học thời cổ đại, trung – cận đại và hiện đại
Phân tích và hiểu đúng những vấn đề của tôn giáo trong lịch sử triết qua các quan điểm triết học về bản thể luận, nhận thức luận và các vấn đề xã hội trên lập trường tôn giáo và thần học phương Tây
Mục tiêu kỹ năng: Nhận định và đánh giá một cách khách quan, khoa học những nội dung tư tưởng về tôn giáo của từng trường phái triết học, những điểm giống và khác nhau cơ bản giữa các trường phái về nội dung, tính chất của tư tưởng tôn giáo, mối quan hệ giữa triết học và tôn giáo
Trên cơ sở tri thức về những vấn đề trên, học viên vận dụng chúng vào nghiên cứu vấn đề tôn giáo trong lịch sử tư tưởng triết học Việt Nam, có cách nhìn bao quát về đời sống văn hóa tâm linh của người Việt Nam; Có thể độc lập nghiên cứu vấn đề
4 Tóm tắt nội dung môn học:
Trọng tâm của môn học là khảo sát, nghiên cứu những nội dung tư tưởng về tôn giáo trong lịch sử triết học (qua một số trường phái triết học và triết gia tiêu biểu); đặc biệt là các nội dung: Triết học và thần học Tõy Âu thời Trung cổ: chủ nghĩa Platon mới (Plotin, Phelon), các nhà triết học - thần học Tectulieng, Augustin, Thomasd' Aquin); Quan hệ giữa Kitô giáo và triết học Tây
Âu thời Phục hưng và cận đại: Tác động của các cuộc cải cách tôn giáo thế kỷ XVI - XVII đối với triết học Các quan niệm duy tâm - thần học của một số nhà triết học tiêu biểu: Siêu hình học của Descartes, Theodize của Leibniz, các quan niệm về tôn giáo của Voltaire, Kant, Hegel; Triết học tôn giáo phương Tây đương đại: chủ nghĩa Thomas mới, chủ nghĩa Taylor de Sardin, chủ nghĩa hiện sinh hữu thần, vv.; Các trào lưu duy tâm, mang tinh tôn giáo trong triết học ấn Độ cổ đại, triết học Phật giáo.; Quan niệm về Mệnh trời trong Nho giáo
Môn học giúp cho học viên Cao học nắm vững những giá trị và hạn chế chủ yếu của từng
tư tưởng về tôn giáo trong mỗi trường phái triết học nói riêng mà trong cả nền triết học phương Đông và phươngTây nói chung
5 Nội dung môn học, hình thức tổ chức dạy và học
Trang 8Lên lớp 20
Lý thuyết
20
Bài tập 0
Thảo luận
0
Thực hành
0
Tự nghiên cứu 10
30
Chương 1: Vấn đề tôn giáo trong triết học Hy- La
cổ đại, Tây Âu trung cổ, Phục hưng và cận đại
1.1 Vấn đề tôn giáo trong triết học Hy Lạp và La Mã
cổ đại
1.2 Vấn đề tôn giáo trong triết học Tây Âu trung cổ
1.3 Quan hệ tôn giáo-triết học, tôn giáo, khoa học
trong triết học Tây  u Phục hưng và cận đại
1.4 Đánh giá quan hệ giữa triết học-tôn giáo trong
triết học Tây Âu trước thế kỷ XIX
Chương 2: Vấn đề tôn giáo trong triết học
phư-ơng Tây hiện đại ngoài mác-xít
2 1 Một số trào lưu triết học tôn giáo thế kỷ XIX
2.2 Một số trào lưu triết học tôn giáo thế k
ỷ XX
2.3 Phân tích, đánh giá quan hệ triết học - tôn giáo
phương Tây từ thế kỷ XIX đến nay
3.1 Khái luận về vấn đề tôn giáo trong lịch sử triết
học phương Đông, quan hệ giữa triết học và tôn giáo
ở phương Đông
3.2 Các trào lưu duy tâm, mang tính tôn giáo trong
triết học Ấn Độ cổ đại ngoài Phật giáo
3.3 Triết học Phật giáo
3.4 Triết học của Hindu giáo
3.5 Vài nét về vấn đề tôn giáo trong triết học Ấn Độ
Trang 9hiện nay
6 Học liệu
6.1 Giáo trình môn học:
6.2 Danh mục tài liệu tham khảo
6.2.1 Danh mục tài liệu tham khảo bắt buộc
1. Nguyễn Hữu Vui (chủ biên), Lịch sử triết học Nhà Xuất Bản Chính trị quốc gia, Hà Nội
2002
2. Lưu Phóng Đồng, Triết học Phương Tây hiện đại (tập 1-5), Nhà Xuất Bản Chính trị quốc gia,
Hà Nội 1993-1997
3 Nguyễn Đăng Thục, Lịch sử triết học phương Đông, Tập I-V
4. Nguyễn Hiến Lê, Khổng Tử, Nxb TP Hồ Chí Minh, 1996
5 Phùng Hữu Lan, Trung Quốc triết học sử tân biên, Nhân dân xuất bản xã, Bắc Kinh, 1982
6. Trần Đình Hượu, Các bài giảng về tư tưởng phương Đông (Lại Nguyên Ân biên soạn), Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội 2001
7 Platôn, Các hội thoại Bản dịch từ tiếng Pháp của Lê Tôn Nghiêm, Sài Gòn, 1974
6.2.2 Danh mục tài liệu tham khảo thêm
1. Rebe Descartes Các tác phẩm Tập 1-4 (bản tiếng Pháp), Pais, 1984-1998
2. De.S.Môngtexkiơ, Tinh thần pháp luật Bản dịch tiếng Việt của Nguyên Thanh Đạm, Nxb
Khoa häc x· héi, Hà Nội, 1996
3 G.G Rutxô, Khế ước xã hội, bản dịch từ tiếng Pháp của Nguyên Thanh Đạm, Nxb Khoa häc x· héi, Hà Nội, 1994
4. Immanuel Kant Các tác phẩm Tập 1-12 (nguyên bản tiếng Đức), Berlin, 1982-1994
5 Tứ thơ, Luận ngữ, Đoàn Trung Còn dịch, Trí đức tòng thơ, Sài Gòn 1950
6. Tứ thơ, Hạ Mạnh Tử, Đoàn Trung còn dịch, trí đức tòng thơ, Sài Gòn 1950
7 Phương pháp, hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập môn học
7.1 Kiểm tra - đánh giá thường xuyên đi học đầy đủ đúng giờ, thường xuyên phát biểu:
điểm: 10, Tỷ trọng: 10%
7.2 Kiểm tra – đánh giá định kì
- Kiểm tra giữa kì: Hình thức: viết, điểm: 10, tỷ trọng: 30 %
- Thi hết môn học: Hình thức: Vấn đáp, điểm: 10, tỷ trọng: 60%
Phê duyệt của Trường Chủ nhiệm khoa Chủ nhiệm Bộ môn Người biên soạn
TS Trần Thị Kim Oanh
Trang 10ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
KHOA TRIẾT HỌC
ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC CÁC TÔN GIÁO THẾ GIỚI: GIÁO LÝ VÀ KINH SÁCH
The World ’ s Religions Its Dogmas and Texts
1 Thông tin về giảng viên:
1.1 Họ và tên: Nguyễn Tài Thư
- Chức danh, học hàm, học vị: PGS,TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Viện Triết học, Viện Khoa học Xã hội Việt Nam
- Điện thoại: 04.7663186
- E-mail:
- Các hướng nghiên cứu chính: Triết học Trung Quốc, Lịch sử triết học phương
Đông, Lịch sử tư tưởng Việt Nam
1.2 Họ và tên: Nguyễn Hồng Dương
- Chức danh, học hàm, học vị: PGS,TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Viện Nghiên cứu Tôn giáo, Viện Khoa học Xã hội Việt Nam
- Các hướng nghiên cứu chính: Kitô giáo; Hồi giáo; Lý luận về tôn giáo
2 Thông tin chung về môn học
- Tên môn học: Các tôn giáo thế giới: Giáo lý và Kinh sách
- Mã môn học: PHI 6058
- Số tín chỉ: 3
- Môn hoc: Bắt buộc
- Yêu cầu đối với môn học
- Địa chỉ Khoa, Bộ môn phụ trách môn học: Bộ môn Khoa học về Tôn giáo, Khoa Triết học, Trường ĐHKHXH&NV
3 Mục tiêu của môn học:
Mục tiêu kiến thức: Giúp người học nhận thức nội dung giỏo lý, phõn biệt các tôn giáo đó
với nhau Trọng tâm của môn học là khảo sát, nghiên cứu những nội dung chủ yếu của Giáo lý và kinh sách của các tôn giáo; đặc biệt là các nội dung: Tư tưởng về nguồn gốc, bản chất, trạng thái, sự sáng tạo của thế giới, con người và vạn vật; Tư tưởng về các quan niệm đạo đức, hôn nhân, gia đình
và xã hội, v.v…
Trang 11Nắm được vị trí, ý nghĩa, vai trò giáo dục con người trên mọi lĩnh vực, mối quan hệ con người với xã hội, con người với môt trường tự nhiên… và những giá trị, hạn chế chủ yếu nhất của giáo lý, giới luật trong Kinh thánh của các tôn giáo
Mục tiêu kỹ năng: Nhận định và đánh giá một cách có căn cứ và khoa học từng nội dung
từng vấn đề Giáo lý, giới luật và các nội dung tư tưởng về tự nhiên, xã hội, con người trong các sách Thánh kinh Phân tích được ý nghĩa, vai trò của những tư tưởng nhân đạo, những bài học đạo đức, lời khuyên răn, giáo dưỡng con người, cách ứng xử của con người đối với thần thánh, đối với xã hội loài người…
Giúp người học biết cách tiếp cận các tư liệu của bản thân các tôn giáo đó, tạo điều kiện vận dụng chủ nghĩa Mác - Lênin vào nghiên cứu đánh giá các tôn giáo đó từ tư liệu của các tôn giáo đó Phát triển năng lực tư duy và nghiên cứu độc lập về những giá trị văn hoá, đạo đức các tôn giáo, vị trí
và ảnh hưởng của nó đối với xã hội và con người Việt Nam
4 Tóm tắt nội dung môn học:
Nội dung môn học nhằm giới thiệu cho học viên những kiến thức cơ bản và chuyên sâu về các tôn giáo thế giới (tập trung vào giáo lý của các tôn giáo) Trong đó đặc biệt là Kinh sách và giáo
lý của một số tôn giáo lớn như: Kitô giáo: Giới thiệu Kinh Cựu ước và Tân ước Sự giống và khác nhau về giáo lý giữa các chi nhánh chính của Kitô giáo cũng như Chính Thống giáo và Anh giáo, đặc biệt là Công giáo và Tin Lành; Phật giáo: Giới thiệu Tam tạng kinh Phật giáo Sự giống và khác nhau cơ bản về giáo lý giữa các chi nhánh chính của nó (Tiểu thừa, Đại thừa, Thiền tông); Hồi giáo: Giới thiệu kinh Coran Sự giống và khác nhau giữa các chi nhánh chính của nó (Sunit, Shi’is)
Thông qua kinh sách của một số tôn giáo tiêu biểu, nhận xét, đánh giá chung về sự giống và khác nhau trong nội dung tư tưởng và ý nghĩa giáo dục, giá trị văn hoá, đạo đức tôn giáo Phát huy những mặt tích cực và hạn chế mặt tiêu cực trong các giáo lý và tín điều của giáo lý và Kinh sách các tôn giáo trong thời đại ngày nay
5 Nội dung môn học, hình thức tổ chức dạy và học:
Hình thức tổ chức dạy và học Lên lớp 30
thuyết
30
Bài tập 0
Thảo luận
0
Thực hành
0
Tự nghiên cứu
Trang 121.1 Một số thuật ngữ cơ bản hữu quan
Giải thớch một số thuật ngữ Kitô, Giatô, Công
giáo, Tin Lành, Phúc Âm, Kinh thánh, Tân ước,
Cựu ước, Thiên chúa, Chúa cứu thế, Thiên sứ,
Ngôn sứ, Tông đồ, Thánh, Nước Trời, v.v Lấy
cuốn Kinh thánh trọn bộ Cựu ước, Tân ước của
NXB TP Hồ Chí Minh, 1998; cuốn Kinh thánh
Tân ước và Cựu ước của người Việt Nam, in ở
Hội Kinh thánh Hàn Quốc làm cơ sở
1 2 Giáo lý cơ bản
1 2.1 Dẫn nguồn trong Kinh thánh về nội dung
giáo lý
1 2.2 Phân biệt nội dung tôn giáo của Cựu ước
với Tân ước
1 2.3 Dẫn và so sánh tư liệu về giáo lý trong 4
bộ Tin Mừng Tập trung các vấn đề về lịch sử
Giê su, nội dung Tám Thánh ân, Tam vị Nhất thể
1.2.4 Phân biệt giáo lý và thần học
1 3 Công giáo
1 3.1 Sự ra đời của Công giáo
1 3.2 Đặc điểm cơ bản của giáo lý và tổ chức
Công giáo Toà thánh Vatican
1 3.3 Giới thiệu 21 Công đồng, trong đó tập
trung 7 Công đồng đầu tiên và Công đồng
Vatican II
1.3.4 Giáo lý và kinh sách của Công giáo trong
xu thế toàn cầu hoá
1 4 Chính thống giáo
1.4.1 Cuộc phân liệt năm 1054
1.4.2 Cuộc tranh chấp về một câu trong Kinh
Tin kính Niceae (Filoloque clause antagonism)
Đặc biệt của Chính thống giáo và Công giáo
Trang 131 5 Đạo Tin Lành
1 5.1 Sự ra đời của đạo Tin lành Tên gọi đạo
Tin Lành, Tân giáo Luther và Calvin, giáo phái
Ngũ tuần, Cơ đốc Phục lâm
1 5.2 Cựu ước và Tân ước của đạo Tin Lành
Vấn đề 7 sách trong Cựu ước bị gạt bỏ
1 5.3 Đặc điểm giáo lý và tổ chức đạo Tin Lành
1 5.4 Anh giáo Đặc điểm giáo lý và giáo hội
1 5.5 Đạo Tin lành ở Mỹ Đặc điểm giáo lý và
giáo hội
2.1 Một số thuật ngữ của Islam giáo
2.1.1 Islam
2.1.2 Muslim
2.1.3 Alah
2.2 Giỏo lý Islam
2.2.1 Iman tức sáu tín ngưỡng cơ bản của Islam
2.2.2 Năm ngũ công của tín đồ
2.3 Một vài khía cạnh về quan hệ về mặt giáo lý
giữa Islam và Kitụ giáo và vấn đề giáo phái
trong Islam
2.3.1 Quan hệ giữa Islam giáo với Kitô giáo về
mặt giáo lý
2.3.2 Một số phái của Islam giáo
2.4 Islam giáo trong thời đại ngày nay
2.4.1 Một số vấn đề về Islamisian
2.4.2 Giáo lý và kinh sách của Islam giáo trong
xu thế toàn cầu hoá
Trang 143.2.3 Giáo lý và kinh sách của Phật giáo trong
xu thế toàn cầu hoá
Chương 4: Nội dung, giá trị, và ý nghĩa tư
tưởng của Giáo lý và Kinh sách các tôn giáo
4.1. Tư tưởng về mối quan hệ tự nhiên, xã hội và
con người trong giáo lý và kinh sách Công giáo
4.1.1 Tư tưởng sáng thế trong Cựu ước
4.1.2 Tư tưởng giáo dục đạo đức, xã hội con
người trong giáo lý và Kinh sách Công giáo
4.2. Tư tưởng về tự nhiên, xã hội và con người
trong giáo lý và kinh sách Islam giáo
4 2.1 Tư tưởng sáng thế trong kinh Qur’an
4.2 2.Tư tưởng giáo dục đạo đức, xã hội con
người trong giáo lý và Kinh sách Islam giáo
4.2. Tư tưởng về tự nhiên, xã hội và con người
trong giáo lý và kinh sách Phật giáo
4 3.1 Tư tưởng về sự hình thành vận động của
vũ trụ trong Kinh sách của Phật giáo
4.3 2.Tư tưởng giáo dục đạo đức, xã hội con
người trong giáo lý và Kinh sách Phật giáo
6 Học liệu
6.1 Giáo trình môn học:
6.2 Danh mục tài liệu tham khảo
6.2.1 Danh mục tài liệu tham khảo bắt buộc
1. Kinh thánh Cựu ước và Tân ước, Nxb TP Hồ Chí Minh, 1998
Trang 152 Tạm Tạng kinh Phật Giáo, Hội phật học, Nxb Tôn Giáo, Hà Nội 1992
3. Kinh Coran, Nxb Tôn giấo, Hà Nội 2000
4. Hội Thánh Công giáo, Sách giáo lý, Biên soạn cho giáo dân Việt Nam, Nxb
Thuận Hoá, 1996
5 Bùi Đức Sinh, lịch sử giáo hội công giáo, tập I-II, Sài Gòn, 1973
6. Jean Baube’rot, Lịch sử đạo Tin Lành (Trần Sa dịch), Bộ sách giới thiệu những kiến thức
thời đại, Nxb Thế giới 2006
7 Dominique Sourdel, Hồi giáo (Mai Anh dịch,), Bộ sách giới thiệu những kiến thức thời
đại, Nxb Thế giới 2002
6.2.2 Danh mục tài liệu tham khảo thêm
1. Hoàng Tâm Xuyên, Mười tôn giáo lớn trên thế giới, Nxb Chính trị Quốc gia Hà Nội,
1999
2 Mai Thanh Hải, Các tôn giáo thế giới và Việt Nam, Nxb Công an nhân dân, Hà Nội, 2000
3 Nguyễn Hữu Vui, Trương Hải Cường, Tôn giáo học đại cương, Nxb Chính trị quốc gia,
2003
4 Paul Poupard, (Nguyễn Mạnh Hào dịch), Các tôn giáo, Nxb Thế giới, HN, 1999
5 Nguyễn Văn Luận, Người Chăm Hồi giáo miền Tây Nam phần Việt Nam, Nxb Bộ Văn hóa và giáo dục thanh niên, 1974
6. Thích Thanh Kiểm, Lược sử Phật giáo Ấn Độ, Thành hội Phật giáo TP HCM, 2007
7. Hardon J.A Từ điển Công giáo phổ thông, Tập I-II, Bản dịch từ tiếng Anh, 2002
8 Nguyễn Duy Hinh, Tư tưởng Phật giáo Việt Namm, Nxb Khoa học xã hội, HN, 1998
7 Phương pháp, hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập môn học
7.1 Kiểm tra - đánh giá thường xuyên đi học đầy đủ đúng giờ, thường xuyên phát biểu: điểm:
10, Tỷ trọng: 10%
7.2 Kiểm tra – đánh giá định kì
- Kiểm tra giữa kì: Hình thức: viết, điểm: 10, tỷ trọng: 30 %
- Thi hết môn học: Hình thức: Vấn đáp, điểm: 10, tỷ trọng: 60%
Phê duyệt của Trường Chủ nhiệm khoa Chủ nhiệm Bộ môn Người biên soạn
TS Trần Thị Kim Oanh
Trang 16ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
KHOA TRIẾT HỌC
ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC TRIẾT HỌC ẤN ĐỘ CỔ – TRUNG ĐẠI:
BẢN THỂ LUẬN VÀ NHẬN THỨC LUẬN
Indian Philosophy in the Ancient – Middle Ages: Ontology and Epistemology
1 Thông tin về giảng viên
1.1 Họ và tên: Nguyễn Hùng Hậu
Chức danh, học hàm, học vị: Giáo sư, Tiến sĩ
Các hướng nghiên cứu chính:
- Lịch sử triết học phương Đông;
- Lịch sử tư tưởng Việt Nam
1.2 Họ và tên: Nguyễn Thanh Bình
Chức danh, học hàm, học vị: Tiến sĩ, giảng viên
Thời gian làm việc: các ngày thứ 2, thứ 4, thứ 6 hàng tuần
Địa điểm làm việc: khoa Triết học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội
+ Điện thoại CQ: 04.8581423 + Điện thoại NR: 04 8586509 + Điện thoại di động: 0982609012 Các hướng nghiên cứu chính:
- Triết học Mác – Lênin;
- Lịch sử triết học và lịch sử triết học phương Đông;
- Nho giáo và Nho giáo Việt Nam;
- Phật giáo và Phật giáo Việt Nam;
1.3 Họ và tên: Hoàng Thị Thơ
Chức danh, học hàm, học vị: Tiến sĩ
Các hướng nghiên cứu chính:
- Triết học Phật giáo;
- Lịch sử tư tưởng triết học Việt Nam
2 Thông tin chung về môn học
Trang 17Tên môn học: Triết học ấn Độ cổ – trung đại: bản thể luận và nhận thức luận
* Mục tiêu kiến thức: - Nắm vững những điều kiện và tiền đề chủ yếu cho sự hình thành,
phát triển triết học Ấn Độ cổ - trung đại nói chung, vấn đề Bản thể luận và Nhận thức luận của nền triết học này nói riêng
* Mục tiêu kỹ năng: Phân tích được ý nghĩa, vai trò của những điều kiện và tiền đề đối với
quá trình hình thành, phát triển triết học Ấn Độ cổ - trung đại nói chung, đặc biệt là những vấn
đề triết học chủ yếu trong Bản thể luận và nhận thức luận của nền triết học này nói riêng
- Nhận định và đánh giá một cách có căn cứ và khoa học từng nội dung từng vấn đề trong Bản thể luận và Nhận thức luận của triết học Ấn Độ cổ - trung đại
- Phát triển năng lực tư duy và nghiên cứu độc lập về triết học Ấn Độ cổ - trung đại, vị trí
và ảnh hưởng của nó đối với xã hội và con người Việt Nam trong lịch sử và hiện nay
4 Tóm tắt nội dung môn học
Những điều kiện, tiền đề cho sự ra đời, phát triển của triết học Ấn Độ cổ -trung đại nói chung và những vấn đề về Bản thể luận và Nhận thức luận nói riêng Sự tác động, quy định của
những điều kiện, tiền đề ấy đối với đặc điểm và phạm vi, tính chất, nội dung tư tưởng của triết
học Ấn Độ cổ - trung đại, nhất là trong Bản thể luận và Nhận thức luận của nền triết học này
Những nội dung triết học chủ yếu trong Bản thể luận và Nhận thức luận của triết học Ấn
Độ cổ -trung đại (qua một số trường phái triết học và triết gia tiêu biểu của hệ thống triết học này); đặc biệt là các nội dung: Tư tưởng triết học về nguồn gốc, bản chất, trạng thái của thế giới, vạn vật, vấn đề lý luận nhận thức, tư tưởng triết học về con người, v.v…
Những giá trị và hạn chế chủ yếu của từng tư tưởng triết học trong mỗi trường phái triết học nói riêng mà trong cả nền triết học phương Đông nói chung
Vị trí, vai trò và ý nghĩa của triết học Ấn Độ (qua nghiên cứu những vấn đề chủ yếu trong Bản thể luận và Nhận thức luận) đối với sự phát triển triết học và văn hóa các nước phương Đông, trong đó có Việt Nam
5 Nội dung môn học, hình thức tổ chức dạy và học
Trang 18Lên lớp :20
Lý thuyết
20
Bài tập 0
Thảo luận
0
Thực hành
0
Tự nghiên cứu :10
:30
Chương 1 Khái lược về điều kiện và tiền đề
chủ yếu đối với quá trình hình thành, phát triển
của triết học Ấn Độ cổ - trung đại Đặc điểm
của nền triết học này
1.1 Điều kiện kinh tế - xã hội, văn hóa và tư
tưởng
1.2 Quá trình hình thành, phát triển triết học Ấn Độ
cổ - trung đại và những vấn đề chủ yếu trong Bản
thể luận và Nhận thức luận của nền triết học này
1.3 Một vài đặc điểm chủ yếu của triết học Ấn
Độ cổ - trung đại
Chương 2 Một số nội dung cơ bản trong Bản
thể luận của triết học Ấn Độ cổ - trung đại
2.1 Khái niệm bản thể luận
2.2 Tư tưởng triết học về nguồn gốc, bản chất
của vũ trụ, vạn vật, con người và đời người
2.3 Tư tưởng triết học về trạng thái của vũ
trụ, vạn vật, con người và đời người
2.4 Những giá trị và hạn chế cơ bản trong Bản
thể luận của triết học Ấn Độ cổ - trung đại
Chương 3 Một số nội dung cơ bản trong Nhận
thức luận của triết học Ấn Độ cổ - trung đại
3.1 Những vấn đề chung về Nhận thức luận
trong triết học Ấn Độ cổ - trung đại
3.2 Các quan niệm khác nhau về bản chất, thực
chất của nhận thức, quá trình nhận thức
3.3 Vấn đề chủ thể và khách thể trong nhận
thức
Trang 193.4 Quá trình nhận thức và phương pháp
nhận thức
3.5 Vấn đề chân lý và tiêu chuẩn chân lý
3.6 Một số giá trị và hạn chế chủ yếu trong
Nhận thức luận của triết học Ấn Độ cổ - trung
đại
Phần Kết luận: Ví trí, vai trò của triết học Ấn
Độ cổ - trung đại nói chung, vấn đề Bản thể
luận và Nhận thức luận nói riêng đối với triết
học phương Đông và triết học Việt Nam
6 Học liệu
6.1 Giáo trình môn học
1 Doãn Chính, Lịch sử Triết học Ấn Độ cổ đại, Nxb CTQG, Hà Nội, 2003
2 Nguyễn Hữu Vui (chủ biên), Giáo trình Lịch sử triết học, Nxb CTQG, 2002
6.2 Tài liệu tham khảo
6.2.1 Tài liệu tham khảo bắt buộc
1 Thích Thanh Kiểm, Lược sử Phật giáo Ấn Độ, Thành hội Phật giáo Tp.HCM, 1989
2 Nguyễn Tài Thư (chủ biên), Lịch sử Phật giáo Việt Nam, Nxb KHXH, Hà Nội, 1988
3 Đặng Thị Lan, Đạo đức Phật giáo với đạo đức con người Việt Nam, Nxb ĐHQG,
2006
4 O.O Rozenberg, Phật giáo, những vấn đề triết học (Nguyễn Hùng Hậu và Ngô Văn
Doanh dịch), Trung tâm tư liệu Phật học xuất bản, Hà Nội, 1990
6.2.2 Danh mục tài liệu tham khảo thêm
1 Nguyễn Văn Chế, Những vấn đề cơ bản trong Phật học, Hội Phật giáo thống nhất Việt
Nam xuất bản, 1976
2 Daisaku Ikeda, Phật giáo một ngàn năm đầu (Nguyễn Phương Đông dịch), Nxb Chính
trị Quốc gia, Hà Nội, 1996
3 Trần Văn Giàu, Mấy vấn đề về Phật giáo và Lịch sử tư tưởng Việt Nam, Viện Triết học
Trang 206 Hoàng Thị Thơ, Giá trị nhân bản của Phật giáo trong truyền thống và hiện đại, Tạp chí Triết học, số 6, năm 2001, tr 19 - 24
7 Nguyễn Thanh Bình, Triết lý nhân sinh của Phật giáo với việc hoàn thiện đạo đức con người Việt Nam, Tạp chí Bảo hiểm xã hội, số 1, năm 2007, tr 37 - 40
7 Phương pháp, hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập môn học
7.1 Kiểm tra - đánh giá thường xuyên đi học đầy đủ đúng giờ, thường xuyên phát biểu:
điểm: 10, Tỷ trọng: 10%
7.2 Kiểm tra – đánh giá định kì
- Kiểm tra giữa kì: Hình thức: viết, điểm: 10, tỷ trọng: 30 %
- Thi hết môn học: Hình thức: Vấn đáp, điểm: 10, tỷ trọng: 60%
Phê duyệt của Trường Chủ nhiệm khoa Chủ nhiệm bộ môn Người biên soạn
TS Nguyễn Thanh Bình
Trang 21ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
KHOA TRIẾT HỌC
ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC KHÁI LUẬN VỀ TÔN GIÁO, TÍN NGƯỠNG BẢN ĐỊA VIỆT NAM
Outlines on Vietnamese Religions and Beliefs
1 Thông tin về giảng viên:
- 1.1 Lê Trung Vũ
- Chức danh, học hàm, học vị: PGS, TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Viện KHXH Việt Nam
- Các hướng nghiên cứu chính: Tôn giáo, tín ngưỡng Phương Đông
1.2 Họ và tên: Ngô Đức Thịnh
- Chức danh, học hàm, học vị: GS, TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Viện KHXH Việt Nam
- Các hướng nghiên cứu chính: Tôn giáo, tín ngưỡng Việt Nam
2 Thông tin chung về môn học
- Tên môn học: Khái luËn về tôn giáo, tín ngưỡng bản địa Việt Nam
- Mã môn học: PHI 6059
- Số tín chỉ: 2
- Môn hoc: Bắt buộc
- Yêu cầu đối với môn học:
- Địa chỉ Khoa, Bộ môn phụ trách môn học: Bộ môn Khoa học về Tôn giáo, Khoa Triết học, Trường ĐHKHXH&NV
3 Mục tiêu của môn học:
Mục tiêu kiến thức: Môn học giúp người học nắm được một cách hệ thống những vấn đề
căn bản về tín ngưỡng, tôn giáo bản địa Việt Nam Phân biệt được các khái niệm tín ngưỡng, tôn giáo, bản chất, đặc trưng và của tôn giáo và tín ngưỡng Có được cơ sở tiếp cận tín ngưỡng tôn
giáo bản địa và sự hiểu biết cơ bản về một số loại hình tín ngưỡng tôn giáo Việt Nam
Đưa ra được những đánh giá về giá trị và hạn chế, những đóng góp của các loạii hình tín ngưỡng, tôn giáo bản địa đối với văn hoá dân tộc Việt Nam
Trang 22Mục tiêu kỹ năng: Nắm được kỹ năng phân tích, tổng hợp và các cách đặt vấn
đề khác nhau trong nhìn nhận, đánh giá vai trò và vị trí của các loại hình tín ngưỡng, tôn giáo
bản địa trong đời sống xã hội một cách khoa học
Giúp cho học viên khả năng tiếp thu, phổ biến những giá trị văn hoá tinh thần, phát
huy những mặt tích cực của các loại hình tín ngưỡng, tôn giáo bản địa Việt Nam và khắc phục
những hạn chế của nó, nhằm đáp ứng yêu cầu của giai đoạn mới, giai đoạn xây dựng một nền
văn hoá Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, hội nhập và phát triển cùng thời đại Đồng
thời thông qua môn học, học viên có thể lý giải và chỉ ra một số đặc điểm và xu hướng phát triển
của tín ngưỡng, tụn giỏo
4 Tóm tắt nội dung môn học:
Việt Nam là một quốc gia có đời sống tín ngưỡng, tôn giáo hết sức phong phú và đa dạng
Bên cạnh những hình thức tôn giáo hiện đại được du nhập từ bên ngoài vào như Phật giáo, Ki tô
giáo, Hồi giáo… hay được hình thành tại Việt Nam như: Cao Đài, Hoà Hảo thì hiện nay vẫn còn tồn
tại nhiều tín ngưỡng bản địa như tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên, thờ Thành hoàng làng, thờ Mẫu
Chuyên đề làm rõ các cách tiếp cận tôn giáo, tín ngưỡng ở Việt Nam; cung cấp những nội dung cơ
bản của một số loại hình tôn giáo và tín ngưỡng bản địa của người Việt như làm rõ bản chất cũng
như những nội dung cơ bản của tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên, tín ngưỡng thờ Thành hoàng làng, tín
ngưỡng thờ Mẫu Từ đó làm rõ được những giá trị văn hoá cũng như những mặt hạn chế của những
loại hình tín ngưỡng này trong giai đoạn hiện nay Bên cạnh đó, môn học cũng chỉ ra những nội dung
cơ bản nhất của hai tôn giáo ra đời ở Việt Nam là Cao Đài, Hoà Hảo cũng như chỉ ra đặc điểm và xu
thế phát triển của chúng
5 Nội dung môn học, hình thức tổ chức dạy và học:
Hình thức tổ chức dạy và học Lên lớp 20
thuyết
20
Bài tập 0
Thảo luận
0
Thực hành
0
Tự nghiên cứu
10
Tổng
30
1.1 Tiếp cận dưới góc độ lý luận tôn giáo học
1.1.1 Vấn đề nguồn gốc ra đời tôn giáo
1.1.2 Vấn đề quan hệ tôn giáo với các lĩnh vực khác
của đời sống xã hội
Trang 231.2 Tiếp cận dưới góc độ văn hóa và lịch sử
1.2.1 Lịch sử dân tộc và sự ra đời tín ngưỡng, tôn
giáo bản địa
1.2.2 Văn hóa dân tộc với sự xuất hiện tín ngưỡng,
tôn giáo bản địa
Chương 2: Một số loại hình tín ngưỡng, tôn giáo
bản địa
2.1 Một số loại hình tín ngưỡng
2.1.1 Tín ngưỡng đối với các vị thần tự nhiên
2.1.2 Tín ngưỡng đối với thần người
2.2 Một số tôn giáo bản địa
2.2.1 Đạo Cao Đài
2.2.2 Đạo Hoà Hảo
Chương 3: Đặc điểm của tín ngưỡng, tôn giáo bản
3.2 Đặc điểm của tôn giáo bản địa
3.2.1 Không có tôn giáo dân tộc
3.2.2 Sự vay mượn, hỗn dung của tôn giáo, tín
ngưỡng bản địa
6 Học liệu
6.1 Giáo trình môn học:
6.2 Danh mục tài liệu tham khảo
6.2.1 Danh mục tài liệu tham khảo bắt buộc
1 Đặng Nghiêm Vạn (chủ biên), Những đặc điểm cơ bản của một số tôn giáo lớn ở Việt Nam, Hà
Trang 244 Nguyên Đức Lữ, Sự đan xen hoà đồng của các tín ngưỡng, tôn giáo Việt Nam, Tạp chí dân tộc
học, số 4, 1993 trang 53 – 55
5 Đỗ Quang Hưng, Tôn giáo tín ngưỡng trong đời sống văn hoá hiện nay, Tạp chí Cộng sản, số
15 -1999, trang 24 -28
6 Hồ Chí Minh về vấn đề tôn giáo, tín ngưỡng, Nxb Khoa học xã hội, HN 1996
7 Đỗ Lai Thuý, Tín ngưỡng phồn thực, nhìn từ góc độ văn hoá lịch sử, tạp chí Văn hoá Nghệ
thuật, số 2, 1994, trang 16 – 18
6.2.2 Danh mục tài liệu tham khảo thêm
1 Lê Anh Dũng, Lịch sử đạo Cao Đài thời kỳ tiềm ẩn, Nxb Thuận Hoá, Huế 1996
2 Quang Đạm, Nho giáo xưa và nay, Nxb Văn hoá, Hà Nội, 1994
3 Vũ Khiêu (chủ biên), Nho giáo xưa và nay, Nxb Khoa học xã hội, HN 1991
4 Nguyễn Duy Hinh, Tín ngưỡng Thành hoàng Việt Nam, Nxb Khoa học xã hội, HN, 1996
5 Tôn giáo, tín ngưỡng hiện nay – mấy vấn đề lí luận thực tiễn cấp thiết, Trung tâm thông tin- tư
liệu – Học viện Chính trọ quốc gia hồ Chí Minh, 1996
6 Đạo Mẫu ở Việt Nam, Nxb Văn hoá Thông tin, 1996
7 Phương pháp, hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập môn học
7.1 Kiểm tra - đánh giá thường xuyên đi học đầy đủ đúng giờ, thường xuyên phát biểu: điểm:
10, Tỷ trọng: 10%
7.2 Kiểm tra – đánh giá định kì
- Kiểm tra giữa kì: Hình thức: viết, điểm: 10, tỷ trọng: 30 %
- Thi hết môn học: Hình thức: Vấn đáp, điểm: 10, tỷ trọng: 60%
Phê duyệt của Trường Chủ nhiệm khoa Chủ nhiệm Bộ môn Người biên soạn
PGS,TS Lê Trung Vũ
Trang 25ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
KHOA TRIẾT HỌC
TRIẾT HỌC TÔN GIÁO
Religious phiolsophy
1 Thông tin về giảng viên:
1.1 Họ và tên: Nguyễn Hữu Vui
- Chức danh, học hàm, học vị: GS, TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Trường ĐHKHXH&NV
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Trường Đại học KHXH&NV
- Các hướng nghiên cứu chính: Triết học Mác Lênin, triết học tôn giáo phương Tây;
lôgic học
1.3 Họ và tên: Nguyễn Vũ Hảo
- Chức danh, học hàm, học vị: PGS, TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Trường Đại học KHXH&NV
- Các hướng nghiên cứu chính: Triết học Mác Lênin, Triết học tôn giáo phương Tây;
Lịch sử triết học phương Tây
2 Thông tin chung về môn học
- Tên môn học: Triết học tôn giáo
- Mã môn học: PHI 60 60 - Số tín chỉ: 2 - Môn hoc: Bắt buộc
- Địa chỉ Khoa, Bộ môn phụ trách môn học: Bộ môn Khoa học về Tôn giáo, Khoa Triết học, Trường ĐHKHXH&NV
3 Mục tiêu của môn học:
Trang 26Mục tiêu kiến thức: Giúp người học phân biệt triết học tôn giáo với các trào lưu triết học
khác, đặc biệt với triết học duy vật khoa học (triết học mác-xít), nắm được những giai đoạn phát triển chủ yếu của triết học tôn giáo và cácc hình thức biểu hiện khác nhau của nó ở phương Đông, phương Tây các thời kỳ cổ, trung, cận và hiện đại
Khái quát nâng cao nhận thức của học viên vấn đề triết học tôn giáo, đặc trưng của triết học tôn giáo qua mỗi thời kỳ lịch sử
Nắm vững, phân tích và hiểu đúng những vấn đề, những nội dung chủ yếu, cụ thể các quan điểm của triết học tôn giáo về bản thể luận, nhận thức luận và các vấn đề xã hộ học đứnng trên lập trường tôn giáo và thần học
Mục tiêu kỹ năng: Nhận định và đánh giá một cách khách quan, khoa học những nội
dung tư tưởng của triết học tôn giáo qua từng trường phái triết học cụ thể, những điểm giống và khác nhau cơ bản giữa các trường phái về nội dung, tính chất của tư tưởng triết học tôn giáo
Có thể tiếp cận được những nội dung cơ bản của triết học tôn giáo qua các học thuyết, giáo
lý của tôn giáo Phân biệt được triết học tôn giáo với triết học ngoài tôn giáo
4 Tóm tắt nội dung môn học:
Môn học trình bày một số trào lưu triết học tôn giáo chính trong lịch sử: Chủ nghĩa Platôn mới, triết học kinh viện, Chủ nghĩa Thomas mới, chủ nghĩa Taylor de Sardin, triết học hiện sinh hữu thần, Triết học Nietzsche và Kitô giáo, Triết học Phật giáo Nêu và phân tích một số vấn đề về triết học tôn giáo trong bối cảnh của sự phát triển khoa học hiện nay
Nêu ra và phân tích những đặc điểm và các chức năng của triết học tôn giáo thời kỳ Ấn Độ
cổ đại, thời kỳ Tây Âu trung cổ, thời kỳ Tây Âu cận và hiện đại Trên cơ sở phân tích để thấy được
sự giống và khác nhau của các trào lưu tư tưởng của triết học tôn giáo Thấy được đặc điểm của triết học tôn giáo luôn gắn liền với thần học, là cơ sở lý luận cho thần học và như một hình thức đặc biệt của chủ nghĩa duy tâm ở Tây Âu; Sự khác nhau căn bản về đặc điểm của triết học tôn giáo và triết học
5 Nội dung môn học, hình thức tổ chức dạy và học:
Hình thức tổ chức dạy và học Lên lớp 20
thuyết
20
Bài tập 0 Thảo
luận 0
Thực hành 0 Tự
nghiên cứu 10
Trang 27triển của triết học tôn giáo
1.1 Khái niệm triết học tôn giáo
1.1.1 Định nghĩa triết học tôn giáo
1.1.2 Sự khác biệt giữa triết học tôn giáo và
triết học về tôn giáo, triết học tôn giáo và
triết học duy tâm
1.2 Một số đặc trưng cơ bản của triết học
tôn giáo
1.2.1 Quan hệ hữu cơ triết học tôn giáo và
chủ nghĩa duy tâm triết học
1.2.2 Quan hệ hữu cơ triết học tôn giáo với
tôn giáo và thần học
1.2.3 Đối lập của triết học tôn giáo với với
triết học duy vật - vô thần
1.3 Các hình thức triết học tôn giáo
1.3.1 Triết học Phật giáo
1.3.2 Triết học Kitô giáo
1.3.3 Triết học kinh viện, phiếm thần luận,
tự nhiên thần luận, triết học kinh viện mới,
triết học hiện sinh hữu thần, v.v
1.4 Các giai đoạn chủ yếu phát triển triết
học tôn giáo
1.4.1 ấn Độ cổ đại
1.4.2 Tây Âu trung cổ
1.4.3 Tây Âu cận đại
1.4.4 Tây Âu đương đại
Chương 2: Nội dung một số trào lưu triết
Trang 282.1.3 Triết học Phật giáo về thế giới và nhân
sinh
2.2 Triết học Kitô giáo
2.2.1 Nền tảng tư tưởng triết học - thần học
của triết học Kitô giáo
2.2.2 Triết học Kitô giáo thời kỳ sơ khai
Các triết gia tiêu biểu của nó (Téctuliêng,
Ôguixtanh, v.v)
2.2.2 Triết học kinh viện ở Tây Âu thời kỳ
hưng thịnh (qua triết gia Roger Bêcơn,
Thomas Đacanh, v.v)
2.2.3 Phiếm thần luận và tự nhiên thần luận
ở Tây Âu thời kỳ cận đại (thế kỷ XVI -
IXVIII)
Chương 3: Một số trào lưu triết học tôn
giáo hiện nay
3.1 Một số trào lưu triết học Phật giáo hiện
nay
3.1.1 Triết học Phật giáo trước những vấn đề
của xã hội hiện đại
3.1.2 Nội dung tư tưởng một số trào lưu triết
học Phật giáo hiện nay và quan hệ của chúng
đối với triết học Phật giáo nguyên thuỷ
3.2 Một số trào lưu triết học Islam giáo hiện
nay
3.2.1 Triết học Islam trước những vấn đề của
thế giới hiện đại
3.2.2 Nội dung tư tưởng một số trào lưu triết
học Islam đương đại và quan hệ của chúng
đối với triết học Islam nguyên thuỷ
3.3 Một số trào lưu triết học Kitô giáo hiện
nay
3.3.1 Chủ nghĩa Tômát mới
Trang 293.3.2 Chủ nghĩa hiện sinh hữu thần
3.3.3 Chủ nghĩa Teilhard De Chardin
6 Học liệu
6.1 Giáo trình môn họcc:
6.2 Danh mục tài liệu tham khảo
6.2.1 Danh mục tài liệu tham khảo bắt buộc
1. Lưu Phóng Đồng, Triết học phương Tây hiện đại, tập 1 -5 Nxb Chớnh trị quốc gia, Hà Nội,
1993 - 1997
2. Phạm Minh Lăng, Triết học phương Tây hôm nay, Nxb TP Hồ Chớ Minh 1992
3. Nguyễn Đăng Thục, Lịch sử triết học phương Đông, tập 1-5, Sài Gũn 1971
4. Nguyễn Hữu Vui (chủ biờn), Lịch sử triết học, Nxb Chớnh trị quốc gia, Hà Nội, 2000
5. Đỗ Minh Hợp Diện mạo triết học phương Tây hiện đại, Nxb HN 2006
6. Phạm Minh Lăng: Những chủ đề cơ bản của triết học phương Tây, Nxb Văn hóa Thông
tin, Hà Nội, 2003
6.2.2 Danh mục tài liệu tham khảo thêm
1. Phựng Hữu Lan, Trung Quốc triết học sử tân biên Nhân dân xuất bản xã Bắc Kinh, 1982
2. Đaviđôvích V E (người dịch: Hồ Sĩ Quý, Lưu Minh Văn, Nguyễn Anh Tuấn): Dưới lăng kính triết học, Nxb Chính trị Quốc gia, HN 2003
3. Doãn Chính, Đại cương triết học Trung Quốc, Nxb Thanh Niên, 2002
4. Hegel F.G., Philosophie der Religion, Tome 1-1, Berlin, 1970 - 1972
5. Albert Camus, Le Mythe de Sisyphe, Ed Calimand, 1970
6. Kieraagar, Discours Chretien, Ed Cerf, 1968
7 A Haas, Teihard de Chardin, Lexikon, 2tập Paris 1971
7 Phương pháp, hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập môn học
7.1 Kiểm tra - đánh giá thường xuyên đi học đầy đủ đúng giờ, thường xuyên phát biểu:
điểm: 10, Tỷ trọng: 10%
7.2 Kiểm tra – đánh giá định kì
- Kiểm tra giữa kì: Hình thức: viết, điểm: 10, tỷ trọng: 30 %
- Thi hết môn học: Hình thức: Vấn đáp, điểm: 10, tỷ trọng: 60%
Phê duyệt của Trường Chủ nhiệm khoa Chủ nhiệm Bộ môn Người biên soạn
GS,TS Nguyễn Hữu Vuii
Trang 30ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
KHOA TRIẾT HỌC
ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC
VAI TRÒ CỦA TÔN GIÁO trong THỜI ĐẠI HIỆN NAY
The role of religions today
1 Thông tin về giảng viên:
1.1 Họ và tên: Đỗ Quang Hưng
- Chức danh, học hàm, học vị: GS, TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Viện Nghiên cứu Tôn giáo (27 Trần Xuân Soạn - Hà Nội)
- Điện thoại: 0913275486
- E-mail:vnnquanghung@yahoo.com
- Các hướng nghiên cứu chính: Lý luận khoa học về các tôn giáo và các khuynh hướng tôn
giáo đương đại; Kitô giáo và Kitô giáo ở Việt Nam; Văn hoá tôn giáo và văn hoá Việt Nam; Tiếp xúc văn hoá Đông - Tây ở phương Đông thời cận hiện đại
1.2 Họ và tên: Nguyễn Đức Truyến
- Chức danh, học hàm, học vị: GS, TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Viện KHXH Việt Nam
- Các hướng nghiên cứu chính: Lý luận khoa học về các tôn giáo và vai trò của tôn giáo trong
đời sống xã hội
1.3 Họ và tên: Nguyễn Đức Lữ
- Chức danh, học hàm, học vị: PGS, TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Học viện CTQG HCM
- Các hướng nghiên cứu chính: Lý luận chung về tôn giáo; Quan điểm mác - xít và Đảng Cộng sản Việt Nam về tôn giáo
2 Thông tin chung về môn học
- Tên môn học: Vai trò xã hội của tôn giáo hiện nay
- Mã môn học: PHI 60 61
- Số tín chỉ: 2
Trang 31- Môn hoc: Bắt buộc
- Địa chỉ Khoa, Bộ môn phụ trách môn học: Bộ môn Khoa học về Tôn giáo, Khoa Triết học,
Trường ĐHKHXH&NV
3 Mục tiêu của môn học:
Mục tiêu kiến thức: Trang bị cho người học những nội dung cơ bản về vai trò của tôn giáo
trong đời sống xã hội, trong lịch sử loài người và nhất là trong xu thế ngày nay: toàn cầu hoá, hội
nhập kinh tế quốc tế
Giúp người học thấy được những tác động phức tạp (cả tích cực và tiêu cực) của tôn giáo
trong giải quyết những vấn đề của thời đại như chiến tranh và hoà bình, tôn giáo và dân tộc, gìn giữ
và phát triển văn hoá của các quốc gia, bảo vệ môi trường sinh thái, giải quyết những mâu thuẫn chính trị, v.v qua một số tôn giáo lớn như Công giáo, Hồi giáo, Phật giáo
Mục tiêu kỹ năng: Phân tích một cách khoa học và có căn cứ ý nghĩa, vai trò tôn giáo
trong lịch sử nhân loại và hiện tại.Học viên có khả năng đánh giá về các mặt như văn hoá, chính trị của tôn giáo nói chung, từng tôn giáo cụ thể nói riêng qua các giai đoạn phát triển của xã hội Đồng thời qua đó có khả năng nghiên cứu sâu một số vấn đề về tôn giáo trong lịch sử
Có cái nhìn toàn diện về vai trò của tôn giáo trong bối cảnh toàn cầu hoá ngày nay và liên hệ với Việt Nam trong việc giải quyết các vấn đề phát huy mặt tích cực và hạn chế các tiêu cực của tôn giáo trong quá trình xây dựng, duy trì bản sắc văn hoá Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc
4 Túm tắt nội dung môn học:
Môn học trang bị cho học viên cao học nắm vững một cách khái quát nhất, chủ yếu nhất các vấn đề về: Vai trũ của tôn giáo trong sự phát triển của xã hội hiện tại, đặc biệt trong việc giải quyết những vấn đề mang tính toàn cầu: toàn cầu hoá, chiến tranh và hoà bỡnh, những vấn đề sinh thái; Các cuộc chiến tranh sắc tộc và tôn giáo trên thế giới; Vai trò của cỏc Giáo hội trên trường quốc tế Toà thánh Vatican và chính trị thế giới kỳ chiến tranh lạnh và hiện nay Hồi giáo và chủ nghĩa khủng bố quốc tế; Vai trò của tôn giáo đối với việc bảo tồn những giá trị văn hoá truyền thống
ở một số quốc gia trên thế giới, đặc biệt ở những nước trong khu vực; Vấn đề dân tộc và tôn giáo ở Việt Nam; Vai trũ của các tôn giáo đối với việc duy trì bản sắc dân tộc và bảo tồn những giá trị văn hoá ở Việt Nam
Trên cơ sở đó, môn học này giúp cho học viên Cao học có đủ cơ sở và căn cứ để chỉ ra và đánh giá một cách khách quan, khoa học về vị trí, vai trò của tôn giáo trong mối quan hệ với các hình thái ý thức xã hội khác: văn hoá, chính trị, triết học, nghệ thuật….những ảnh hưởng của nó đối với con người và xã hội Việt Nam trong lịch sử và hiện nay nói riêng và thế giới loài người nói chung
Trang 325 Nội dung môn học, hình thức tổ chức dạy và học:
Hình thức tổ chức dạy và học Lên lớp 20
thuyết
20
Bài tập 0
Thảo luận
0
Thực hành
0
Tự nghiên cứu 10
Tổng
30
Chương 1: Tổng quan về thời đại hiện nay và xu
hướng vận động của tôn giáo trong xã hội hiện
đại
1.1 Một số đặc điểm của thời đại hiện nay
1.2 Xu hướng vận động chung của các tôn giáo hiện
nay
1.2.1 Xu hướng thế tục hóa
1.2.2 Các tôn giáo trước những vấn đề hội nhập và
bảo tồn đức tin
2.1 Công giáo hiện nay
2.2 Đạo Tin lành hiện nay
2.3 Islam giáo hiện nay
2.4 Phật giáo hiện nay
Chương 3: Vài nét khái quát về vai trò của tôn
giáo trong thời đại ngày nay - nhận định, đánh
giá
3.1 Tôn giáo trong các mối quan hệ chính trị quốc
tế hiện nay
3.1.1 Vai trò của Toà thánh trong chính trị quốc tế
thời kỳ chiến tranh lạnh
Trang 333.1.2 Vai trò của các tôn giáo trong chính trị quốc tế
từ sau khi Liên Xô và các nước XHCH Đông Âu tan
rã
3.2 Tôn giáo trong các cuộc chiến tranh sắc tộc qua
minh chứng ở một số quốc gia
3.2.1 Vấn đề tôn giáo và sắc tộc ở Ấn Độ
3.2.2 Vấn đề tôn giáo và sắc tộc ở Trung Cận Đông
3.3 Tôn giáo trước một số vấn đề toàn cầu hiện nay
3.3.1 Tôn giáo với cuộc đấu tranh tư tưởng hiện nay
3.3.2 Tôn giáo với việc giải quyết vấn đề môi
trư-ờng sinh thái
3.3.3 Tôn giáo với sự bảo tồn và phát triển giá trị
văn hoá truyền thống
3.4 Những quan điểm cơ bản của Đảng ta về mối
quan hệ giữa tôn giáo và dân tộc
3.4.1 Cơ sở lý luận và thực tiễn trong chính sách
của Đảng ta về quan hệ tôn giáo và dân tộc
3.4.2 Công tác tôn giáo và dân tộc theo tinh thần
Nghị quyết TW 7
6 Học liệu
6.1 Giáo trình môn họcc:
6.2 Danh mục tài liệu tham khảo
6.2.1 Danh mục tài liệu tham khảo bắt buộc
1. Cộng đồng Vatican II Hiến chế , sắc lệnh, tuyên ngôn, Tủ sách đại kết, TP Hồ Chí
Minh,1995
2. Đặng Nghiêm Vạn ( chủ biên ), Những vấn đề tôn giỏo hiện nay, Nxb KHXH, HN,1994
3. Tôn giáo và thế giới hiện đại, Nxb Viện thông tin khoa học xã hội, HN, 1997
4. P.Pou Part, (Nguyễn Mạnh Hào dịch) Các tôn giáo thế giới, Nxb Thế giới 1999
5. Đỗ Quang Hưng, Nhà nước và Giáo hội, Nxb Tôn giáo 2005
6. Hoàng Tâm xuyên, Mười tôn giáo thế giới, Nxb Chính trị quốc gia, HN, 2002
7. Nguyễn Hữu Vui, Về vấn đề đánh giá vai trò của tôn giáo, T/C Triết học số 3, 9/1992
9. Văn kiện Đảng, Toàn tập, Tập 1-35, Nxb Chớnh trị quốc gia, Hà Nội 1992-2002
Trang 3410 Văn kiện Đảng Cộng sản Việt Nam, Khóa VII, IX và Nghị quyết TW 7 khoá IX
11. Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X , Nxb Chớnh trị quốc gia, HN 2006
6.2.2 Danh mục tài liệu tham khảo thêm
1. World Christian Encyclopedia A cụmharative study of Churches and Religions in the
modem World AD 1900-2000, Nairobi/Oxford University Press, Oxford/New York,1982
2. Đặng Nghiêm Vạn (chủ biên), Những vấn đề thực tiễn và lý luận tụn giỏo hiện nay ở Việt Nam, Cỏc tụn giỏo thế giới và Việt Nam, Nxb Cụng an Nhõn dõn, Hà Nội, 2000
3. Đặng Nghiêm Vạn ( chủ biên ), Lý luận về tôn giáo và tình hình tôn giáo ở Việt Nam hiện nay, Nxb Chính trị quốc gia, HN 2006
4. Quang Hưng, Tôn giáo và xã hội ở Việt Nam hiện nay, Việt Nam học – Kỷ yếu hội thảo
7 Phương pháp, hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập môn học
7.1 Kiểm tra - đánh giá thường xuyên đi học đầy đủ đúng giờ, thường xuyên phát biểu:
điểm: 10, Tỷ trọng: 10%
7.2 Kiểm tra – đánh giá định kì
- Kiểm tra giữa kì: Hình thức: viết, điểm: 10, tỷ trọng: 30 %
- Thi hết môn học: Hình thức: Vấn đáp, điểm: 10, tỷ trọng: 60%
Phê duyệt của Trường Chủ nhiệm khoa Chủ nhiệm Bộ môn Người biên soạn
GS,TS Đỗ Quang Hưng
Trang 35ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
KHOA TRIẾT HỌC
ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC KITÔ GIÁO LỊCH SỬ VÀ TỔ CHỨC GIÁO HỘI
Christianity Its history and church organisation
1 Thông tin về giảng viên:
1.1 Họ và tên: Nguyễn Hồng Dương
- Chức danh, học hàm, học vị: PGS, TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Viện Nghi ên cứu Tôn giáo, (27, Trần Xuân Soạn - Hà Nội)
- Điện thoại: CQ: 04.9711396/ NR: 04.7532277
- E-mail: duongVtg@gmail.com
- Các hướng nghiên cứu chính: Kitô giáo; Hồi giáo; Lý luận về tôn giáo
1.2 Họ và tên: Nguyễn Thanh Xuân
- Chức danh, học hàm, học vị:TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Ban Tôn giáo Trung ương
- Các hướng nghiên cứu chính: Các tôn giáo thế giới và Việt Nam
1.3 Họ và tên: Trần Thị Kim Oanh
- Chức danh, học hàm, học vị: TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Trường ĐH KHXH&NV
- Các hướng nghiên cứu chính: L ý luận khoa học về tôn giáo, Công giáo; Công giáo ở Việt Nam, Islam giáo, Chính thống giáo; Tôn giáo và văn hoá
2 Thông tin chung về môn học
- Tên môn học: Kitô giáo Lịch sử và tổ chức giáo hội
- Mã môn học: PHI 60 62
- Số tín chỉ: 2
- Môn hoc: Bắt buộc
- Yêu cầu đối với môn học:
C¸c m«n häc tiªn quyÕt: C¸c t«n gi¸o thÕ giíi: Gi¸o lý vµ Kinh s¸ch (PHI60 58)
Trang 36- Địa chỉ Khoa, Bộ môn phụ trách môn học: Bộ môn Khoa học về Tôn giáo, Khoa Triết
học, Trường ĐHKHXH&NV
3 Mục tiêu của môn học:
Mục tiêu kiến thức: Học viên cần nắm được những điều kiện và tiền đề chủ yếu cho sự
hình thành, những giai đoạn lịch sử phát triển của Kitô giáo Nắm vững và hiểu được những nội dung tư tưởng, những điểm tương đồng và khác biệt giữa Công giáo, Tin Lành, Anh giáo và Chính thống giáo về giáo lý, tổ chức Giáo hội, hàng giáo phẩm, sự phân bố số lượng tín đồ ở các khu vực trên thế giới
Nắm được vị trí, vai trò và những giá trị, hạn chế chủ yếu của Kitô giáo nói chung và cụ thể
là của Công giáo, Tin Lành, Anh giáo và Chính thống giáo đối với sự phát triển của nhân loại
Mục tiêu kỹ năng: Phân tích ý nghĩa, vai trò của những điều kiện và tiền đề đối với quá trình
hình thành, phát triển của Kitô giáo nói chung, đặc biệt là những vấn đề về giáo lý, tổ chức giáo hội của Công giáo, Tin Lành, Anh giáo, và Chính thống giáo nói riêng
Trên cơ sở được trang bị những kiến thức nâng cao về Kitô giáo, học viên có thể độc lập nghiên cứu một số vấn đề riêng biệt về Kitô giáo và có khả năng giao tiếp được với các chức sắc Kitô
giáo
4 Tóm tắt, nội dung môn học:
Trọng tâm của môn học là khảo sát, nghiên cứu lịch sử Kitô giáo từ khi hình thành, phân nhánh cho tới ngày nay, về cơ cấu tổ chức, về lịch sử giáo hội Về cơ bản, môn học giải quyết những nội dung sau: Hoàn cảnh kinh tế xã hội và chính trị của quá trình xuất hiện Kitô giáo; C¸c tiền đề tư tưởng của Kitô giáo, Lịch sử của đạo Công giáo (Catholicims), một chi nhánh chính của Kitô giáo; Các Công đồng, vai trò của các Công đồng đối với sự phát triển của Công giáo Tập trung vào Công đồng Trent và Công đồng Vatican II Giáo hoàng và Toà thánh Roma.; Lịch sử của Chính thống giáo (Orthodoxy) - một chi nhánh của Kitô giáo, qui mô và cơ cấu tổ chức của Tin Lành, lịch
sử của Anh giáo - một chi nhánh của Kitô giáo
Môn học giúp cho học viên cao học nhận thức đúng đắn, khách quan và khoa học về vị trí, vai trò và ý nghĩa, sự khác biệt trong các chi nhánh của Kito giáo qua từng tôn giáo cụ Thực thể: Công giáo, Tin Lành, Anh giáo và Chính thống giáo và cơ cấu tổ chức và giới luật, quan niệm về Chúa…
5 Nội dung môn học, hình thức tổ chức dạy và học:
Trang 37Lý thuyết 20
Bài tập 0 Thảo
luận 0
hành
0
nghiên cứu 10
Mở đầu:
- Khái luận về những tiền đề kinh tế, chớnh
trị xó hội và tư tưởng của sự ra đời Kitô giáo
-Phân tích những tiền đề tư tưởng chính của
Kitô giáo: triết học khắc kỷ, chủ nghĩa Platon
mới và Do thái giáo -
Chương 1: Lịch sử Kitô giáo trước các
cuộc cải cách tôn giáo thế kỷ XVI
1.1 Kitô giáo nguyên thuỷ
1.1.1 Các giáo xứ đầu tiên
1.1.2 Kitô giáo trở thành quốc giáo của Đế
chế La Mã
1.2 Kitô giáo từ khi trở thành quốc giáo của
Đế chế La Mãó đến 1054
1.2.1 Kitô giáo thế kỷ IV - X
1.2.2 Nội dung các Công đồng
1.2.3 Sự tranh giành quyền lực giữa các phe
phái khác nhau trong Giáo hội, giữa Giáo
hoàng và các Hoàng đế châu Âu
1.3 Kitô giáo thế kỷ XI-XV
1.3.1 Những cuộc tranh giành quyền lực
trong nội bộ Giáo hội thế kỷ XI-XV
1.3.2 Tác động của những chính biến lịch sử
châu Âu đối với Giáo hội
Chương 2: Công giáo từ sau các cuộc cải
cách tôn giáo thế kỷ XVI đến nay
2.1 Công giáo từ sau các cuộc cải cách tôn
giáo thế kỷ XVI đến Công đồng Vatican II
2.1.1 Nội dung của Công đồng Trent
2.1.2 Nội dung của Các công đồng tiếp theo
Trang 382.1.3 Công giáo trong đời sống chính trị - xã
hội thế giới thế từ kỷ XVI đến nửa đầu thế kỷ
2.2.2 Công giáo từ sau Công đồng Vatican II
đến nay - những vấn đề của thời đại
Chương 3: Chính thống giáo, Tin Lành và
Anh giáo từ sau các cuộc cải cách tôn giáo
3.1 Chính thống giáo từ thế kỷ XVI đến nay
3.1.1 Chớnh thống giỏo thế kỷ XVI - đầu thế
kỷ XX
3.1.2 Chính thống giáo từ đầu thế kỷ XX
đến nay
3.2 Đạo Tin Lành từ khi xuất hiện đến nay
3.3 Anh giáo từ thế kỷ XVI đến nay
3.4 Vấn đề các giáo phái Kitô giáo
4.1 Tổ chức Giáo hội của Công giáo
4.1.1 Toà thánh Vatican
4.1.2 Cơ cấu tổ chức giáo hội
4.2 Tổ chức giỏo hội của Chính thống giáo
4.2.1 Cơ cấu tổ chức giáo hội
4.2.2 Chức sắc của Chính thống giáo
4.3 Tổ chức Giỏo hội của Tin Lành
4.3.1 Cơ cấu tổ chức giáo hội
4.3.2 Chức sắc của Tin Lành giáo
4.4 Tổ chức giáo hội của Anh giáo
4.4.1 Cơ cấu tổ chức giáo hội
4.4.2 Chức sắc của Anh giáo
6 Học liệu
Trang 396.1 Giáo trình môn học:
6.2 Danh mục tài liệu tham khảo
6.2.1 Danh mục tài liệu tham khảo bắt buộc
1. Hardon J.A., Từ điển Công giáo phổ thông Tập I - II Bản dịch từ tiếng Anh, 2002
2. Bùi Đức Sinh, Lịch sử Giáo hội Công giáo Tập I - II Sài Gòn, 1970 – 1972
3. Trương Bá Cần, Công giáo Việt Nam quá trình năm mươi năm (1945 - 1995), TP Hồ Chí
Minh, 1964
4. Công đồng VaticanII - Hiến chế, sắc lệnh và tuyên ngôn, tủ sách Đại kết, 1993
5. Trần Đức Huân, Tòa thánh Rôma, Nxb Sài Gòn 1972
6. Lm Bùi Đức, Lịch sử giáo hội Công giáo, Nxb Sài Gòn 1972
7. Hoàng Tâm Xuyên, Mười tôn giáo lớn thế giới, Nxb Chính trị quốc gia, HN 2003
8 Kinh thánh trọn bộ, Cựu ước và Tân ước, Nxb TP HCM 1998
6.2.2 Danh mục tài liệu tham khảo thêm
1. Trác Tân Bình, Lý giải tôn giáo, Nxb Hà Nội, 2007
2. Jean Baubé rot, Lịch sử đạo Tin lành, Nxb Thế giới, Hà Nội, 2006
3 Mai Thanh Hải, Các tôn giáo trên thế giới và Việt Nam, T2, Nxb văn hoá - Thông tin, Hà Nội 2006
4. Giáo hội Roma, Niên giám 1964, Sài Gòn, 1964
5. Phan Phát Huồn, Việt Nam giáo sử Tập I - II, Cứu thế tùng thư, Sài Gòn, 1958 – 1960
6. World Christian Encyclpedia A comparative study of Churches and Religions in the
modern World AD 1900 - 2000, Nairobi/Oxford University Press, Oxford/New York,
1982
7 Bruno Moser, Das Papstum Epochen Epochen und Gestalten Suedwest Verlag,
Muenchen, 1983
7 Phương pháp, hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập môn học
7.1 Kiểm tra - đánh giá thường xuyên đi học đầy đủ đúng giờ, thường xuyên phát biểu:
điểm: 10, Tỷ trọng: 10%
7.2 Kiểm tra – đánh giá định kì
- Kiểm tra giữa kì: Hình thức: viết, điểm: 10, tỷ trọng: 30 %
- Thi hết môn học: Hình thức: Vấn đáp, điểm: 10, tỷ trọng: 60%
Phê duyệt của
Trường
Chủ nhiệm khoa Chủ nhiệm Bộ môn Người biên soạn
PGS,TS Nguyễn Hồng Dương
Trang 40ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
KHOA TRIẾT HỌC
ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC LỊCH SỬ PHẬT GIÁO VIỆT NAM
The History of Buddhism in Vietnam
1 Thông tin về giảng viên:
1.1 Họ và tên: Nguyễn Duy Hinh
- Chức danh, học hàm, học vị: PGS, TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Viện Nghiên cứu Tôn giáo, Viện Khoa học Xã hội Việt Nam
- Điện thoại: 04.6621502
- E-mail: pgsnguyenduyhinh@yahoo.com.vn
- Các hướng nghiên cứu chính: Văn hóa và tôn giáo Phương Đông: Lịch sử Phật giáo, triết
học Phật giáo, Tin ngưỡng thành hoàng làng
1.2 Họ và tên: Nguyễn Quốc Tuấn
- Chức danh, học hàm, học vị: TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Viện Nghiên cứu Tôn giáo, Viện Khoa học Xã hội Việt Nam
- Các hướng nghiên cứu chính: Lịch sử phật giáo và lịch sử Phật giáo Việt Nam
1.3 Họ và tên: Nguyễn Đức Sự
- Chức danh, học hàm, học vị: PGS,TS
- Thời gian, địa điểm làm việc:
- Địa chỉ liên hệ: Viện Khoa học Xã hội Việt Nam
- Các hướng nghiên cứu chính: Phật giáo và Phật giáo Việt Nam, Triết học Phật giáo
2 Thông tin chung về môn học
- Tên môn học: Lịch sử Phật giáo Việt Nam
- Mã môn học: PHI 60 63
- Số tín chỉ: 2
- Môn hoc: Bắt buộc
- Yêu cầu đối với môn học:
- Địa chỉ Khoa, Bộ môn phụ trách môn học: Bộ môn Khoa học về Tôn giáo, Khoa Triết học, Trường ĐHKHXH&NV
3 Mục tiêu môn học: