bài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả hạt

bài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạtbài giảng thực vật học -cơ quan sinh sản quả, hạt

CƠ QUAN SINH SẢN

HẠT ( Quá trình phát triển noãn thành hạt )

 Hợp tử (2n) sẽ phân cắt thành 2 tế bào: tế bào gốc và tế bào ngọn

 Tế bào gốc sẽ phát triển thành dây treo

 Tế bào ngọn sẽ phát triển thành tiền phôi Tiền phôi về sau sẽ

phát triển thành phôi hay cây mầm Khi đó dây treo teo lại, đính phôi vào vách của túi phôi

Noãn

Tế bào mẹ nội nhũ Hợp tử

Khối mô phân sinh cơ bản

2 lá mầm Chồi mầm

Rễ mầm Dây treo

Dây treo

Vỏ hạt Nội nhũ

Tầng sinh bì

HẠT ( Quá trình phát triển noãn thành hạt )

 Tế bào mẹ nội nhũ (3n) sẽ phân chia nguyên nhiễm

nhiều lần cho ra nhiều tế bào gọi là nội nhũ (3n)

 Noãn tâm (phôi tâm) có thể còn lại sau quá trình phát

triển và chứa nhiều chất dinh dưỡng, biến thành ngoạinhũ

 Vỏ noãn biến thành vỏ hạt

 Trên vỏ hạt có thể thấy:

 Rốn: là vết tích của cuống hạt đã rụng đi

 Lỗ noãn: nơi cây mầm chui ra

 Áo hạt: có thể do cán noãn hay hợp điểm biến thành

Quả là phần mang hạt và được coi là cơ quan sinh sản của thực vật hạt kín Sau khi thụ tinh, đồng thời với sự hình thành hạt thì bầu nhụy biến đổi thành quả

 Quá trình phát triển bầu thành quả

 Cấu tạo quả

 Phân loại quả

 Sự phát tán quả và hạt

Quá trình phát triển bầu thành quả

Cần có 2 điều kiện sau:

 Phải có sự thụ phấn  cuống của hoa sẽ không

rụng

 Phải có kích thích tố sinh trưởng: Auxin,

heteroauxin, cytokinin, gibberellin do hạt phấn

đem đến hoặc trong quá trình phát triển của phôi

và nội nhũ, quả đã tổng hợp được các kích thích

tố đó  vách bầu phát triển

Cấu tạo quả

Gồm 3 lớp vỏ do 3 thành phần tương ứng của vách bầunhụy biến đổi thành:

 Vỏ quả ngoài: do lớp biểu bì ngoài của vách bầu

biến đổi thành, thường là một lớp tương đối mỏng, mặtngoài có lớp cutin hoặc lớp sáp, có lông, có gai

 Vỏ quả giữa: do lớp nhu mô của bầu nhụy phát triển

thành (dày) Khi chín có thể mọng nước (đu đủ, xoài…) hoặc biến thành xơ (dừa)

 Vỏ quả trong: do lớp biểu bì trong của vách bầu biến

đổi thành, thường là một lớp mỏng Khi chín có thể mềm(đu đủ, …) hay cứng (xoài, cóc…)

Cấu tạo quả

 Số lượng ô của bầu nhụy thường được giữ nguyên thành

số ô của quả

 Đôi khi số ô tăng lên (quả cải) Hoa có 1 ô, quả có 2 ô

 Đôi khi số ô giảm xuống (quả dừa) Khi còn hoa trong

bầu nhụy có 3 ô  thành quả chỉ có 1 ô

 Số lượng hạt có thể thay đổi: nhiều hạt (cà chua, ), một

hạt (táo, cóc )

 Các phần khác sẽ rụng đi hay phát triển và tồn tại trên

quả (cà chua, ổi, măng cụt )

Phân loại quả

 Có nhiều cách phân loại quả khác nhau: dựa vào nguồn

gốc xuất phát của quả, tức là dựa vào kiểu bộ nhụy khácnhau để phân loại quả, dựa vào hình thái và phát triểncác lớp vỏ quả hoặc cách mở của quả để phân loại

 Cách phân loại đơn giản nhất là xuất phát từ các kiểu bộ

nhụy khác nhau (một lá noãn, nhiều lá noãn rời hoặchợp), có thể chia thành 3 nhóm quả:

 Nhóm quả đơn

 Nhóm quả kép

 Nhóm quả phức

Nhóm quả đơn

 Một hoa có bộ nhụy 1 lá noãn hoặc nhiều lá noãn hợp

thành một bầu duy nhất biến thành 1 quả

 Chia làm 2 loại:

 Quả mập: vỏ quả mềm, mọng nước

 Quả mọng

 Quả hạch

 Quả khô: khi chín, vỏ quả khô cứng

 Quả khô không vỡ

 Quả khô vỡ

Quả khô không vỡ

 Quả bế: khi chín vỏ quả khô cứng lại, không

nứt

 Quả bế cứng: quả ấu, quả sen

 Quả bế có lông: quả cúc, rau tàu bay

 Quả bế có cánh: quả dầu

 Quả dĩnh: không có vỏ hạt nên vỏ quả dính liền

với nội nhũ; hoặc vỏ hạt rất mỏng Ví dụ: Quả các cây thuộc họ lúa (Poaceae)

Quả khô không vỡ

Quả bế cứng Quả bế có lông

Quả bế có cánh

Quả dĩnh

Quả khô vỡ

Khi chín vỏ quả khô, nứt nhiều đường

Quả khô vỡ

1 lá mầm gấp lại

Nứt

Nứt

Quả đậu chưa nứt

Quả đậu nứt ra

Cắt ngang bầu

Quả đậu

Quả cải

Mảnh vỏ (lá noãn)

mang hạt

Cắt ngang bầu

Nứt Nứt

Quả cải nứt ra

Quả đại

Quả trôm hôi

(Sterculia foetida)

Các loại quả nang

 Quả nang nứt vách. Ví dụ: Quả thuốc lá

 Quả nang chẻ ô. Ví dụ: Quả bông vải, quả sầu riêng

 Quả nang nứt vách, chẻ ô. Ví dụ: Quả cao su, thầu dầu

 Quả nang mở bằng nắp. Ví dụ: Quả hoa mồng gà

 Quả nang hủy vách. Ví dụ: Quả cà độc dược

 Quả nang mở bằng lỗ. Ví dụ: Quả thuốc phiện

Các loại quả nang

Nhóm quả kép

Cũng được hình thành từ một hoa nhưng bộ nhụy có các lá noãn rời, mỗi lá noãn tạo thành

một quả riêng biệt

Ví dụ: mãng cầu, bình bát, gương sen, dâu tây

Nhóm quả phức

Được hình thành từ cả cụm hoa Trong thành phần của quả không chỉ có bầu, mà còn có cả trục cụm hoa, bao hoa, lá bắc… tham gia Ví dụ: quả mít, thơm, dâu tằm, ngô, sung…

Phân loại quả

Ngoài 3 nhóm quả chính thì còn một số loại quả sau:

 Quả có áo hạt: do cán noãn phát triển ôm lấy hạt

Ví dụ: Vải, nhãn, chôm chôm

 Quả giả: quả không phải do bầu nhụy

mà do các thành phần khác của hoa phát

triển thành Ví dụ: Quả điều, mít, sung,…

Phân loại quả

 Quả ở dưới đất. Ví dụ: Quả đậu phụng

 Quả không hạt: do 2 nguyên nhân

 Phun kích thích tố sinh trưởng lên nhụy

Sự phát tán quả và hạt

Có nhiều phương thức phát tán quả và hạt khác nhau Các loại quả và hạt thích nghi với mỗi hình thức phát tán thường có một số đặc điểm riêng.

Sự nảy mầm của quả và hạt

Các điều kiện của sự nảy mầm

 Điều kiện bên ngoài: Nước, oxy, nhiệt độ và

Sự nảy mầm của quả và hạt

Nảy mầm thượng địa

Trụ dưới lá mầm phát triển mạnh đưa 2 lá mầm và

vỏ hạt lên cao khỏi mặt đất Lối nảy mầm này rất phổ biến ở cây 2 lá mầm và cây hạt trần

Nảy mầm hạ địa

Trụ dưới lá mầm không phát triển nên hạt vẫn ở dưới đất Lối nảy mầm này thường gặp ở hạt có nội nhũ và rất phổ biến ở cây 1 lá mầm

Nảy mầm trong quả

Ở các cây ven biển hạt được nảy mầm ngay trong quả trên cây mẹ, rễ mọc dài, quả rơi xuống cắm

rễ vào bùn, mọc ra các rễ bên, sau đó chồi mới phát triển cho lá

Rễ mầm Quả

Rễ Quả

Chu trình phát triển

ở thực vật hạt kín