Bởi vì, giáo dục luôn là nền móng vững chắc cho những mầmnon của đất nước vươn lên, cho những học sinh thân yêu của chúng ta có đủ hànhtrang bước vào một thế kỉ với nền công nghiệp
Trang 1MỤC LỤC
I Đặt vấn đề……….…… Trang 2
1 Lý do chọn đề tài ……… Trang 2
2 Mục đích nghiên cứu ………Trang 3
3 Đối tượng nghiên cứu ………Trang 3
4 Phạm vi nghiên cứu ……… Trang 3
5 Phương pháp ……… Trang 3
II Giải quyết vấn đề ……… Trang 4
1 Cơ sở lí luận………Trang 4
2 Thực trạng ………Trang 4
3 Các biện pháp tiến hành ……… Trang 6
4 Hiệu quả đạt được ……… ……… Trang 22
III Kết Luận……… ……… Trang 24
Tài liệu tham khảo ……… ………Trang 25
TÊN ĐỀ TÀI
Trang 2“MỘT VÀI KINH NHIỆM GIÚP HỌC SINH HỌC TỐT MÔN TOÁN
Ở LỚP 1 TẠI TRƯỜNG TIỂU HỌC …… -HUYỆN …… - TỈNH
“Trẻ em như búp trên cành
Biết ăn biết ngủ biết học hành là ngoan”
hay
“Vì lợi ích mười năm trồng cây
Vì lợi ích trăm năm trồng người”….
Những câu nói đó vẫn sống mãi với thời gian và vẫnluôn là điều mà tôi tâm đắc đốivới giáo viên chúng ta Bởi vì, giáo dục luôn là nền móng vững chắc cho những mầmnon của đất nước vươn lên, cho những học sinh thân yêu của chúng ta có đủ hànhtrang bước vào một thế kỉ với nền công nghiệp hóa, hiện đại hóa…Và đó cũng lànguồn lực chủ đạo trong công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước
Dẫu vậy, trong quá trình giáo dục giáo viên chúng ta gặp không ít khó khăn trongcông việc trồng người, nhất là đối với học sinh yếu, học sinh có tư duy chậm pháttriển Làm thế nào để các em theo kịp các bạn, các em không phải ngồi nhầm lớp? Vớigánh nặng đó bản thân tôi là một giáo viên lớp 1, tôi cảm thấy trách nhiệm của mình
vô cùng quan trọng trong việc tạo cho các em một nền móng vững chắc để các em cóthể cùng các bạn vũng bước trên con đường học vấn Để làm được điều đó, tôi đã dùngnhiều biện pháp và hình thức học tập trực quan sinh động trong quá trình phụ đạo học
Trang 3sinh yếu, giúp các em dễ dàng tiếp thu kiến thức, từ đó các em sẽ hứng thú , say mêhọc tập hơn Và đó cũng là góp một phần công lao nhỏ bé cho công tác đào tạo conngười mới phù hợp với thời đại.
Sau đây là một số biện pháp, hình thức học tập mà tôi đã áp dụng và đạt kết quả rấtkhả quan trong buổi học toán mà tôi muốn giới thiệu đến các bạn cùng tham khảo
2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU:
- Giúp học sinh hứng thú trong giờ học Toán
- Giúp học sinh nhớ bài lâu hơn
3 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:
- Đối tượng học sinh còn học yếu, mau quên, học sinh lưu ban
4 PHẠM VI NGHIÊN CỨU:
- Đề tài này được áp dụng đối với học sinh lớp 1/3 trường Tiểu học Tân Hiệp –Phú Giáo - Bình Dương
5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU :
Nhằm thực hiện nhiệm vụ và mục đích nghiên cứu của đề tài tôi đã sử dụng một
số nhóm phương pháp sau:
a Nhóm phương pháp nghiên cứu lí thuyết
* Nghiên cứu tài liệu
1.1 SGK Toán 1
1.2 Đặc san SKKN
1.3 Tài liệu chương trình thay sách lớp1
1.4 Sách thực hành Toán lớp1(Hỗ trợ học buổi thứ hai)
1.5 Tài liệu về hướng dẫn cách làm và tổ chức các trò chơi học tập
1.6 Tài liệu chương trình giảng dạy theo CKTKN bậc Tiểu học
b Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Phương pháp quan sát: Đi dự giờ các lớp 1/1, 1/2, để nắm bắt và tìm hiểunhững khó khăn của học sinh khi học môn Toán
- Phương pháp đàm thoại: trao đổi với phụ huynh, đồng nghiệp và các em họcsinh
Trang 4- Phương pháp trò chơi học tập: Tổ chức các trò chơi, thi đua gây hứng thú chocác em trong khi học
- Phương pháp thực nghiệm
- Phương pháp điều tra
- Phương pháp phân tích sản phẩm
c Nhóm phương pháp hỗ trợ
- Phương pháp thống kê
II GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
Để có được những hình thức mà tôi sắp giới thiệu đến các bạn thì không thểkhông nói đến thực trạng của lớp tôi trong năm học 2013- 2014 này Mời các bạncùng xem qua để biết được những khó khăn mà người giáo viên lớp Một phải gánhnặng hơn ai hết nói chung và bản thân tôi nói riêng đặc biệt là trong năm học này
1 CƠ SỞ LÍ LUẬN
Khả năng giải toán chính là phản ánh năng lực vận dụng kiến thức của học sinh.Học sinh hiểu về mặt nội dung kiến thức toán học vận dụng vào giải toán kết hợp vớikíên thức Tiếng Việt để giải quyết vấn đề trong toán học Từ ngôn ngữ thông thườngtrong các đề toán đưa ra cho học sinh đọc - hiểu - biết hướng giải đưa ra phép tínhkèm câu trả lời và đáp số của bài toán
Giải toán góp phần củng cố kiến thức toán, rèn luyện kỹ năng diễn đạt, tích cựcgóp phần phát triển tư duy cho học sinh tiểu học
Đó là nguyên nhân chính mà tôi chọn đề tài nghiên cứu: “MỘT VÀI KINHNHIỆM GIÚP HỌC SINH HỌC TỐT TOÁN Ở LỚP 1 TẠI TRƯỜNG TIỂU HỌC
Trang 5Giáo viên có tâm huyết, yêu nghề, chịu khó học hỏi.
* Khó khăn
Trong năm học 2013-2014 tôi được nhà trường phân công dạy lớp 1 với sĩ số
…….học sinh, trong đó có …… nữ và có……… học sinh khuyết tật và ……… họcsinh bị tim bẩm sinh hầu hết các em này đều không biết đọc, không biết viết và khôngbiết làm toán dạng đơn giản đó là các em: …… Qua hai tuần lễ của năm học tôi đãphát hiện thêm có 5 em học chậm hiểu mau quên bài học như em : ……… Ngoài ra, một khó khăn mà tôi gặp phải nữa là đa số phụ huynh Trường TH …… là những người nông dân và lao động tự do… nên sự quan tâm đến việc học tập củacác em còn hạn chế Hầu như phụ huynh giao phó tất cả việc học tập của con emmình cho giáo viên Có những lúc tôi đã mời phụ huynh lên để trao đổi nhưng cứ vì lí
do bận đi làm Thôi thì “ Thương trò như thể thương con” nên qua bao đêm tôi khôngngủ, tôi suy nghĩ mình phải làm gì? Làm cách nào? Để giúp các em có thể theo kịp
các bạn và rồi những biện pháp, hình thức dạy học nhằm giúp các em dễ dàng tiếp
thu, tạo hứng thú để các em khắc sâu kiến thức đã dần hình thành trong tâm trí của
tôi và tôi đã đưa và dạy thử nghiệm trong các giờ học toán và sau đây là nội dung củacác biện pháp, hình thức phụ đạo mà tôi đã áp dụng trong các giờ học toán ở lớp 1/3các em tiếp thu bài, vận dung thực hành vào bài đạt hiệu quả cao
Trang 6Hướng dẫn cho học sinh khuyết tật (bị câm) biết làm những bài Toán đơn giản
3 CÁC BIỆN PHÁP TIẾN HÀNH
a Xậy dựng lớp học thân thiện
Xuất phát từ đặc điềm tâm lí của học sinh lớp Một và nhất là đối với họcsinh yếu – kém, học sinh cá biệt thì sự thân thiện giữa giáo viên và học sinh là điềukiện tiên quyết
Sự thân thiện đó thể hiện qua những lần trò chuyện với các em trong giờ rachơi để tìm hiểu về gia cảnh, về sở thích của các em, về tâm tư, nguyện vọng và nhữngkhó khăn trong học tập cũng như trong cuộc sống làm ảnh hưởng đến việc học tập củacác em Từ đó giáo viên giúp các em tháo gỡ bằng những lời động viên, giúp đỡ trongkhả năng của mình Điển hình như các em lưu ban và năm em học yếu đã nêu trênđược tôi đặc biệt quan tâm trong mọi giờ học để các em có thể theo kịp các bạn khác
Vì vậy, xây dựng lớp học thân thiện là tạo nên một môi trường giáo dục (cả
về vật chất lẫn tinh thần) an toàn, bình đẳng tạo hứng thú cho học sinh trong học tập,góp phần đảm bảo quyền được đi học, nâng cao chất lượng giáo dục trên cơ sở tập
Trang 7trung mọi nỗ lực của giáo viên vì người học, với các mối quan tâm thể hiện thái độthân thiện và tinh thần dân chủ.
Trong môi trường lớp học thân thiện, học sinh sẽ dễ cảm nhận được sựthoải mái khi việc học của mình vừa gắn với kiến thức trong sách vở thông qua sựthâm nhập, trải nghiệm của chính bản thân trong các hoạt động ngoại khóa, trong cáctrò chơi, các hoạt động vui mà học Như thế mỗi này đến trường của các em sẽ là mộtniềm vui Lớp học thân thiện gắn bó chặt chẽ với việc phát huy tính tích cực của họcsinh Trong môi trường phát triển toàn diện đó, học sinh học tập hứng thú, chủ độngtìm hiểu kiến thức dưới sự dìu dắt của người thầy, gắn chặt giữa học với hành, biết thưgiãn khoa học, rèn luyện kĩ năng và phương pháp học tập, trong đó những yếu tố hếtsức quan trọng là khả năng tự tìm hiểu, khám phá, sáng tạo
Được học tập trong môi trường lớp học thân thiện, học sinh sẽ cảm thấy tựtin hơn, thích học hơn, yêu thầy, mến bạn hơn từ đó các em phấn đấu hơn trong họctập
b Xây dựng động cơ học tập cho học sinh yếu – kém
Sau khi tạo được sự thân thiện giữa thầy và trò tốt rồi thì việc xây dựngđộng cơ học tập cho các em là điều cần thiết Các em phải hiểu học để làm gì? Tại saophải học? Và thế là buổi học thứ hai đầu tiên tôi dành 10 phút để trao đổi với các em
về vấn đề này Đây là một cuộc trò chuyện thân mật, vui vẻ giữa cô và trò Nội dungbuổi nói chuyện như sau:
+ Theo các em hiểu thì học để làm gì?
– Dạ, học để biết chữ - biết làm phép tính
+ Biết chữ, biết làm phép tính để làm gì?
– Thưa cô để đọc sách, làm bài tập ạ
+ Và học để làm gì nữa?
– Thưa cô để đi làm việc
+ Vậy lớn lên em thích làm nghề gì? Vì sao em thích làm nghề đó?
Trang 8– Thưa cơ em thích làm bác sĩ Vì khi làm bác sĩ em sẽ chữa bệnh cho mọi người ạ.– Thưa cơ em thích làm chú thợ điện Vì khi làm thợ điện em sẽ mang ánh sáng đếncho mọi nhà.
– Thưa cơ em thích làm cơ giáo Vì khi làm cơ giáo em sẽ dạy cho các em nhỏ biếtchữ ạ
+ Vậy để làm được nghề mà mình thích thì ngay bây giờ chúng ta phải làm gì? – Thưa cơ phải học giỏi
+ Ai quyết tâm học giỏi thì đặt bàn tay của mình lên tay cơ nào!
+ Cơ đếm 1-2-3 tất cả chúng ta cùng hơ to “ Quyết tâm học giỏi nhé!”
Vậy là cả cơ và trị cùng nhau bắt đầu buổi học Và như thường lệ, cứ bắtđầu vào tiết học phụ đạo là các em lại hơ to khẩu hiệu ấy
Cĩ động cơ học tập đúng đắn, học sinh sẽ yêu thích việc học, cĩ hứng thútrong học tập Động cơ tạo nên động lực đĩ chính là yếu tố quan trọng trong cấutrúc hoạt động học tập của học sinh
c Một số hình thức dạy học trong mơn Tốn
-Trong quá trình cơng tác nhiều năm dạy học sinh lớp 1 bản thân tơi rút rađược những kinh nghiệm gây hứng thú cho các em học sinh thơng qua một số phươngpháp dạy học mơn tốn dưới đây Bản thân đã vận dụng những phương pháp này ở lớpmình phụ trách lớp 1 Trường TH Tân Hiệp trong một vài năm nay
c.1 TOÁN
Trang 9* Phương pháp :“Tay nào đẹp thì đứng một bên”.
Hình thức này sử dụng ở giai đoạn các em học các phép cộng dạng:
14+3,17-3,17-7 nhằm giúp các em nhận dạng chữ số hàng đơn vị, hàng chục dẽ dàng hơn để các em xếp tính thẳng cột và thực hiện phép yính chính xác hơn
Hình thức này tôi đã áp dụng trong năm học: 2012-2013 đã đạt hiệu quả rất cao.Chính vì thế trong năm học :2013-2014 tôi tiếp tục áp dụng phương pháp này cho học sinh vào học kỳ II sắp tới tôi hy vọng sẽ đạt kết quả cao hơn năm trước
Cách thực hiện như sau:
Ví dụ: khi học bài : Luyện tập-Tiết 78
Bài 1: Đặt tính rồi tính (tôi xin đơn cử 2 bài để minh hoạ):
Nêu vị trí của số hàng chục ?
Sau khi học sinh đã nhận biết hàng đơn vị,hàng chục rồi giáo viên tiến hành chohọc sinh đặt tính
*Lưu ý: Học sinh đặt tính thẳng cột và tính bằng câu hỏi:
+ Đặt tính như thế nào?
+ Thế nào là đặt tính thẳng cột ?
Trang 10Cách tính như thế nào?( Lấy số hàng đơn vị cộng trước ,hàng chục cộng sau)Giáo viên cho học sinh thực hành đặt tính và tính trên bảng con.
Học sinh xác định được hàng chục và hàng đơn vị.
Hướng dẫn học nhóm cùng đối tượng để kèm các em tiếp thu bài dẽ dàng hơn Vớinhiều năm kinh nghiệm nên học sinh vui thích học tập
Học sinh học tập nhóm cùng đối tượng
* Ưu điểm:
Trang 11*Trò chơi: “ Hãy chọn giá đúng”.
*Chu ẩn bị : Một số câu hỏi liên quan về môn toán lớp Một trong phạm vị đã học
như trên :điền dấu ,bảng cộng trừ trong phạm vi 10, nêu cấu tạo các số từ 10 đến20,cộng nhẩm :13 + 4; 17 – 3; 17 – 7; giải toán có lời văn ,vv…Và các đáp án Đ- S đểhọc sinh chọn
*Cách chơi: Giáo viên lần lượt nêu câu hỏi hoặc các bài tập và đáp án Đ- S yêu
cầu học sinh chọn đáp án đúng và giơ Đ hoặc S
Ví duï : Khi dạy bài :Luyện tập -tiết 48
Giáo viên ôn tập -Phụ đạo các em như sau:
5 + 2 = 7 ( và một số bài toán tương tự )Học sinh suy nghĩ và giơ bảng chọn có âm Đ
1 + 3 + 2 = 7 (và một số bài toán tương )
Học sinh suy nghĩ và giơ bảng chọn có âm S
2 + 3 > 6 (và một số bài toán tương tự )
Học sinh suy nghĩ và giơ bảng chọn có âm S
5 + 3 = 8 (và một số bài toán tương tự )
Trang 12Học sinh suy nghĩ và giơ bảng chọn có âm Đ.
Hoặc :Viết phép tính thích hợp:
Có tất cả :….cái kẹo?
Giáo viên đưa ra lần lượt hai đáp án:
5 – 4 = 1Học sinh suy nghĩ và giơ bảng chọn có âm S
4 + 5 = 9 Học sinh suy nghĩ và giơ bảng chọn có âm Đ
* Lưu ý: Khi các em đưa ra đáp án,giáo viên đề nghị các em giải thích vì sao chọn đáp
án đó.Trường hợp có học sinh chọn đáp án chưa đúng, giáo viên gọi em khác nhận xétvà sửa sai cho bạn
* Ưu điểm :
-Dễ thực hiện
- Tập cho học sinh tính chủ động khi làm bài
-Tập cho các em biết tự tính toán
- Với lời giải thích của học sinh giáo viên dễ dàng nhận ra em nào tiếpthu bài tốt,em nào chưa tiếp thu bài kịp, từ đó giáo viên kịp thời phụ đạo những kiếnthức mà các em chưa nắm chắc
.
* Trò chơi: “Hoa điểm 10 dâng tặng thầy cô”.
Trang 13*Chu ẩn bị : Hai bảng nhóm, hai cái ghế, hai cái khay đựng và một số
bông hoa có ghi các chữ số tương ứng và không tương ứng với các phép tính ghi trênbảng nhóm, hai bông hoa điểm 10
*Cách chơi: Giáo viên đính hai bảng phụ có ghi một số phép tính lên,
chia lớp ra thành hai tổ mời đại diện hai tổ lên thi đua (Mỗi tổ khoảng 4 đến 5 họcsinh) trong một thời gian nhất định mà giáo viên đưa ra tổ nào chọn được nhiều bônghoa có kết quả đúng với các phép tính trên bảng phụ với thời gian nhanh nhất tổ đó sẽchiến thắng và nhận được “ Bông hoa điểm 10” gắn lên bài thi của tổ và cả tổ sẽ đứnglên nói đồng thanh: “ Chúng em xin tặng cô (thầy) ạ!” Trường hợp cả hai tổ cùng thixuất sắc thì cả lớp cùng đồng thanh câu nói trên
Ví dụ: Khi ôn tập bài: Phép trừ trong phạm vi 6 Tôi xin được dẫn chứngtheo hình minh hoạ dưới đây:
Trang 14
* Öu ñieåm :
- Dễ thực hiện
- Áp dụng được nhiều bài
- Tập cho học sinh tính chủ động và tính toán khi chọn đáp án
- Tập cho học sinh có tinh thần đoàn kết
- Rèn luyện cho các em tính nhanh nhẹn
- Giáo dục các em lòng kính yêu thầy cô
*Trò chơi : “Bé làm Thủ Khoa”.
*Chu ẩn bị : Một cái loa làm bằng giấy, một cái nón Thủ Khoa (có thể làm bằng giấy).
Một số phép tính cộng, trừ trong phạm vi 10 đã học ( từ dễ đến khó )
Cách chơi: Một bạn được cô chọn đứng lên thông báo:
A lô! A lô!
Lời cô thông báo
Mở cuộc thi đua
Tìm người tài đức
Ai mà giỏi nhất
Được làm Thủ Khoa.
Loa! Loa! Loa! Loa!
Chia lớp ra làm 4 tổ, giáo viên tổ chức thi làmhai vòng, vòng 1 sẽ chọn ra bốn em xuất sắc nhất của 4 tổ, vòng 2 tiếp tục bốn em đó
Trang 15sẽ thi với nhau để chọn ra một em suất sắc nhất, em đĩ sẽ được vinh dự làm Thủ Khoacủa lớp trong ngày hơm đĩ.
Vòng 1: Giáo viên lần lượt nêu từng phép tính, các em phải tính nhanhtrong đầu và giơ tay nêu kết quả (khơng làm bảng con tránh tình trạng cĩ thể một số
em bắt chước viết theo bạn), ai nhanh và cĩ số câu trả lời đúng nhiều nhất sẽ đượcchọn thi vào vịng 2
Vòng 2: Cách thi tương tự như vịng 1 nhưng câu hỏi sẽ khĩ hơn Em cĩ sốcâu trả lời đúng nhiều nhất và nhanh nhất sẽ là Thủ Khoa Giáo viên sẽ đích thân độinĩn
" Thủ Khoa " cho bạn đĩ Cả lớp tán thưởng bằng một tràng pháo tay thật lớn.
Ví dụ: Khi dạy bài Luyện tập chung ( Luyện tập các phép tính cộng và trừ trong phạm