KHOA ĐIỆN - ĐIỆN TỬ NGUYỄN QUANG HẢI TÊN ĐỀ TÀI: NGHIÊN CỨU GIẢI PHÁP TĂNG HIỆU SUẤT SỬ DỤNG NĂNG LƯỢNG ĐIỆN MẶT TRỜI ĐỂ CHIẾU SÁNG ĐƯỜNG NỘI BỘ TRONG TRƯỜNG ĐẠI HỌC NHA ĐỒ ÁN TỐT NGH
Trang 1KHOA ĐIỆN - ĐIỆN TỬ
NGUYỄN QUANG HẢI
TÊN ĐỀ TÀI:
NGHIÊN CỨU GIẢI PHÁP TĂNG HIỆU SUẤT SỬ DỤNG NĂNG LƯỢNG ĐIỆN MẶT TRỜI ĐỂ CHIẾU SÁNG ĐƯỜNG NỘI BỘ TRONG TRƯỜNG ĐẠI HỌC NHA
ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
(Ngành: Công nghệ kỹ thuật Điện – Điện tử)
NHA TRANG, THÁNG 6 NĂM 2014
Trang 2TRƯỜNG ĐẠI HỌC NHA TRANG KHOA ĐIỆN - ĐIỆN TỬ
NGUYỄN QUANG HẢI
TÊN ĐỀ TÀI:
NGHIÊN CỨU GIẢI PHÁP TĂNG HIỆU SUẤT SỬ DỤNG NĂNG LƯỢNG ĐIỆN MẶT TRỜI ĐỂ CHIẾU SÁNG ĐƯỜNG NỘI BỘ TRONG TRƯỜNG ĐẠI HỌC NHA
Trang 3TÓM TẮT
Dự án “Cải tạo hệ thống chiếu sáng công cộng bằng LED sử dụng điện năng
lượng mặt trời trên tuyến đường nội bộ từ Cổng trường đến Nhà A8 của trường Đại học Nha Trang” được thực hiện với mục đích sử dụng nguồn năng lượng sạch chiếu
sáng đường nội bộ, để cho toàn thể cán bộ viên chức và sinh viên trường Đại học Nha Trang được hưởng thụ những công nghệ mới nhất của thời đại, của tương lai Mang lại môi trường sạch – đẹp – không phát thải – an toàn – tiết kiệm Cải tạo lại hệ thống chiếu sáng vốn đã và đang xuống cấp từng ngày, không đạt tiêu chuẩn chiếu sáng và an toàn xây dựng
Giáo dục ý thức cho sinh viên và cán bộ viên chức về bảo vệ môi trường, hạn chế
sử dụng các nguồn năng lượng hóa thạch, hạn chế chất thải, tận dụng và ứng dụng rộng rãi các nguồn năng lượng sạch như năng lượng mặt trời.Hưởng ứng và chấp hành chủ trương, chính sách của Nhà nước về
.Chủ động nắm bắt và ứng dụng những công nghệ - thành tựu của nhân loại vào phục vụ cuộc sống và công việc của chúng ta Đây là một dự án cải tạo công trình chiếu sáng công cộng cho Trường Đại học Nha Trang và cũng là đồ án Tốt Nghiệp của sinh viên ngành Điện – Điện tử, có rất nhiều vấn đề liên quan cần phải giải quyết, có những kiến thức không còn là chuyên ngành Điện – Điện tử mà mở rộng ra nhiều lĩnh vực và khía cạnh khác nhau của một
dự án thực sự.Hơn nữa nguồn vốn lại hạn hẹp; nên việc ứng dụng hoàn toàn những công nghệ mới vào cải tạo là một thách thức và đòi hỏi người thực hiện hiện phải tính toán hết sức thận trọng Chính vì điều đó mà việc hoàn thành đồ án chỉ dừng lại ở một mức độ thành công nhất định, đòi hỏi cần phải hoàn chỉnh hơn nữa về sau, nếu như có thêm kinh phí và thời gian.Sau khi dự án hoàn thành sẽ mang lại ánh sáng đủ tiêu chuẩn, tiết kiệm, an toàn, sử dụng năng lượng sạch và thẩm mỹ cho toàn bộ tuyến
Trang 4đường nội bộ từ Cổng trường lên Nhà A8; hệ thống sử dụng nguồn năng lượng được cung cấp từ PIN năng lượng mặt trời cho LED chiếu sáng
Trang 5MỤC LỤC
TÓM TẮT i
MỤC LỤC iii
DANH SÁCH BẢNG vii
DANH SÁCH HÌNH viii
LỜI NÓI ĐẦU 1
TỔNG QUAN 5
CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN CƠ SỞ LÝ THUYẾT MÔ HÌNH SOLAR – ACU – LED 8
1.1.PIN NĂNG LƯỢNG MẶT TRỜI (SOLAR) 8
1.1.1.Cấutạo 8
1.1.1.1 Vậtliệu 8
1.1.1.2 Nguyên lý cấu tạo 10
1.1.2.Nguyên lý hoạt động 11
1.1.3.Ứng dụng của Pin năng lượng mặt trời 16
1.1.3.1 Sản xuất năng lượng từ PNLMT 16
1.1.3.2 Phương tiện giao thông 19
1.1.3.3 Các ứng dụng khác của PNLMT 20
1.2.THIẾT BỊ LƯU TRỮ ĐIỆN NĂNG (ACU/ACQUY) 20
1.2.1.Giới thiệu về ACU 20
1.2.1.1 Cấu tạo 21
1.2.1.2 Dung lượng ACU 22
1.2.2.Phóng và nạp ACU 24
1.2.2.1 Phóng điện ACU 24
1.2.2.2 Nạp điện cho ACU 25
1.2.2.3 Các chế độ vận hành ACU 26
1.2.3.Bộ điều khiển sạc ACU 26
Trang 61.3.THIẾT BỊ CHIẾU SÁNG HIỆU SUẤT CAO - LED 27
1.3.1 Giới thiệu về LED (Light Emitting Diode) 29
1.3.1.1 Cấu tạo và nguyên lý hoạt động 29
1.3.1.2 Phân loại 29
1.3.2.Ứng dụng LED siêu sáng công suất cao trong chiếu sáng 32
1.3.2.1 Sử dụng Led cho chiếu sáng trong nhà 32
1.3.2.2 Sử dụng Led trong chiếu sáng các công trình công cộng 33
1.3.2.3 So sánh công nghệ chiếu sáng bằng Led so với các công nghệ chiếu sáng trước đây 36
1.3.3.Kết luận 40
1.4.MÔ HÌNH SOLAR – ACU – LED 40
1.4.1.Mô hình Solar – Acu – Led tập trung 40
1.4.1.1 Cấu trúc kết nối 41
1.4.1.2 Điều kiện ứng dụng và lắp đặt 42
1.4.2.Mô hình Solar – Acu – Led đơn (mini) 42
1.4.2.1 Cấu trúc kết nối 42
1.4.2.2 Điều kiện ứng dụng 43
CHƯƠNG 2 ỨNG DỤNG ĐIỆN NĂNG LƯỢNG MẶT TRỜI VÀO CHIẾU SÁNG CÔNG TRÌNH CÔNG CỘNG BẰNG ÁNH SÁNG LED TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC NHA TRANG 44
2.1.KHẢO SÁT TÌNH TRẠNG CHẤT LƯỢNG CỦA HỆ THỐNG CHIẾU SÁNG HIỆN TẠI 44
2.1.1.Vị trí khảo sát 44
2.1.2.Kết quả khảo sát 46
2.1.2.1 Hiện trạng về trang thiết bị 46
2.1.2.2 Hiện trạng chất lượng ánh sáng 47
2.1.3 Đánh giá hiện trạng 51
2.2.LỰA CHỌN MÔ HÌNH CHIẾU SÁNG 52
2.2.1.So sánh ưu điểm của mô hình chiếu sáng bằng Led so với các mô hình chiếu sáng khác 52
Trang 72.2.2.Kiểm tra và lựa chọn loại đèn Led 54
2.2.2.1 Kiểm tra chất lượng 54
2.2.2.2 Lựa chọn loại Led đạt chất lượng 56
2.2.3.Tính toán công suất tiêu thụ của tải và lựa chọn cấu hình Acu, Solar 57
2.2.3.1 Tính toán công suất tiêu thụ của tải 57
2.2.3.2 Tính toán lựa chọn cấu hình Acu 58
2.2.3.3 Tính toán lựa chọn cấu hình Solar 58
2.2.4.Kết luận 58
2.3.TRIỂN KHAI THÍ NGHIỆM TRÊN THỰC TẾ 59
2.3.1.Lắp đặt, triển khai thử nghiệm khả năng đáp ứng của đèn Led đối với đặc điểm của hệ thống 59
2.3.1.1 Đặc điểm hệ thống hiện tại của tuyến đường cải tạo 59
2.3.1.2 Triển khai thử nghiệm khả năng đáp ứng độ sáng của Led 59
2.3.2.Kết luận và lựa chọn 61
CHƯƠNG 3 THI CÔNG VÀ LẮP ĐẶT THIẾT BỊ CHO CÔNG TRÌNH 62
3.1.ĐÚC MÓNG VÀ DỰNG TRỤ ĐÈN 62
3.1.1.Thi công đúc móng trụ đèn 62
3.1.1.1 Tiêu chuẩn thiết kế móng trụ đèn 62
3.1.1.2 Thi công đúc móng trụ đèn 63
3.1.2.Tháo dở, vận chuyển và hoàn thiện trụ đèn 64
3.1.3.Dựng trụ đèn 66
3.2.LẮP ĐẶT PHA ĐÈN LED VÀO TRỤ VÀ CHẠY THỬ NGHIỆM 66
3.2.1.Lắp đặt pha đèn vào trụ đèn 66
3.2.2.Chạy thử nghiệm các trụ đèn 67
3.2.3.Kết luận 69
3.3.LẮP ĐẶT PIN NĂNG LƯỢNG MẶT TRỜI 69
3.3.1.Tính toán lắp đặt Solar 69
3.3.2.Tiến hành lắp đặt Solar 70
3.4.THIẾT KẾ BỘ ĐIỀU KHIỂN CHO HỆ THỐNG 71
Trang 83.4.1.Xác định chức năng của bộ điều khiển 71
3.4.1.1 Chức năng điều khiển hệ thống 71
3.4.1.2 Chức năng phục vụ nghiên cứu và đào tạo 71
3.4.2.Thiết kế phần cứng cho bộ điều khiển 72
3.4.2.1 Sơ đồ nguyên lý bộ điều khiển 73
3.4.2.2 Mạch in bộ điều khiển 75
3.4.2.3 Thi công phần cứng bộ điều khiển 77
3.4.3.Lập trình chức năng cho bộ điều khiển 79
3.4.3.1 Giới thiệu về Chíp Atmega16 79
3.4.3.2 Giới thiệu về phần mềm lập trình cho Avr – Codevision 80
3.4.4.Chương trình viết cho bộ điều khiển 81
3.4.5.Thi công bộ điều khiển 85
3.5.ĐÓNG VỎ MẠCH ỔN ÁP ĐIỀU TIẾT XUNG 87
3.6.KẾT NỐI HOÀN THIỆN TOÀN BỘ HỆ THỐNG 87
3.7.KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC 93
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 96
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 98
PHỤ LỤC 99
Trang 9DANH SÁCH BẢNG
Bảng 1 1: Tỷ trọng bình ACU ở 250C 22
Bảng 1 2: Dòng nạp của một số ACU 25
Bả : Lx) 50
Bả 51
Bả ạ 54
Bảng 2 4: Số liệu đo được khi kiểm tra 2 loại Led 55
Bảng 2 5: Số liệu thí nghiệm xác định khả năng đáp ứng của Led 60
Bảng 2 6: Số liệu độ sáng đèn led sau khi lắp pha 61
Bảng 3 1: Kết quả độ sáng trên đường của 4 trụ đèn sau khi đưa vào vận hành (đơn vị: lx)……… 87
Trang 10DANH SÁCH HÌNH
Hình 1 1: Các loại cấu trúc tinh thể của PNLMT 9
Hình 1 2: Cấu tạo Pin năng lượng mặt trời 10
Hình 1 3: Quá trình tạo một Panel Pin năng lượng mặt trời 11
Hình 1 4: Nguyên lý hoạt động của Pin năng lượng mặt trời 11
Hình 1 5: Trạng thái 2 mức năng lượng của Electron 12
Hình 1 6: Các vùng năng lượng trong phân tử bán dẫn 13
Hình 1 7: Hiện tượng biến đổi quang điện trong phân tử bán dẫn khi có ánh sáng chiếu vào lớp tiếp xúc p - n 13
Hình 1 8: Nguyên lý hoạt động của Pin năng lượng mặt trời 15
Hình 1 9: Sân vân động sử dụng 100% năng lượng Mặt Trời tại Đài Loan 16
Hình 1 10: Sản xuất điện năng lượng Mặt Trời tại Việt Nam 18
Hình 1 11: Năng lượng Mặt Trời làm nhiên liệu thay thế cho xăng dầu trên phương tiện giao thông 19
Hình 1 12: Cấu tạo ACU chì - acid 21
Hình 1 13: Sự biến đổi thông số bình ACU qua quá trình phóng nạp 23
Hình 1 14: Quá trình phóng điện của ACU 24
Hình 1 15: Quá trình nạp điện cho ACU 25
Hình 1 16: Cấu tạo bên trong và hình dạng cơ bản của LED 29
Hình 1 17: Các loại LED phân loại theo công suất 30
Hình 1 18: Chiếu sáng không gian trong nhà băng Led 33
Hình 1 19: Sử dụng Led trong chiếu sáng văn phòng và nhà xưởng 33
Hình 1 20: Cầu đường bộ ở Đà Nẵng sử dụng Led trong chiếu sáng 35
Hình 1 21: Sử dụng đèn Led trong chiếu sáng ở một số tuyến đường tại TP HCM 36
Hình 1 22: Mô hình Solar – Acu – Led tập trung 41
Trang 11Hình 1 23: Cấu trúc mô hình Solar – Acu – Led đơn 42
Hình 1 24: Ứng dụng của mô hình Solar – Acu – Led đơn 43
45
Hình 2 2: Tuyến đường từ Cổng trường ĐHNT đến nhà A8 nhìn từ vệ tinh (Google Maps) 46
Hình 2 3: Tình trạng các trụ đèn tại tuyến đường từ cổng trường đến Nhà A8 47
Hình 2 4: Vị trí các điểm lấy độ sáng trên tuyến đường 48
8 48
Hình 2 6: Biểu đồ phân bố độ sáng tuyến đường đôi từ cổng trường đến Nhà A8 51
Hình 2 7: Led 20W cần kiểm tra trong thí nghiệm 54
Hình 2 8: Sơ đồ bố trí thí nghiệm để kiểm tra chất lượng LED 54
Hình 2 9: Led và pha Led sẽ lắp đặt cho công trình 61
Hình 3 1: Các chi tiết trong bản vẽ thiết kế móng trụ đèn 63
Hình 3 2: Thi công đúc móng trụ đèn 64
Hình 3 3: Tháo dở và vận chuyển trụ đèn 65
Hình 3 4: Các trụ đèn đã được hoàn thiện 65
Hình 3 5: Dựng trụ đèn cho công trình 66
Hình 3 6: Trụ đèn sau khi được lắp đủ pha đèn 67
Hình 3 7: Các thiết bị cấp nguồn cho trụ đèn 68
Hình 3 9: Lắp đặt Pin năng lượng Mặt Trời 70
Hình 3 10: Sơ đồ nguyên lý bộ phận xử lý trung tâm dùng Atmega16 73
Hình 3 11: Sơ đồ nguyên lý bộ phận chấp hành (rơ-le) 74
Hình 3 12: Mạch in bộ xử lý trung tâm 76
Hình 3 13: Mạch in bộ phận chấp hành 77
Hình 3 14: Bộ điều khiển sau khi thi công 79
Trang 12Hình 3 15: Phần cứng Bộ điều khiển theo chuẩn công nghiệp 85
Hình 3 16: Phần cứng bộ chấp hành theo chuẩn công nghiệp 86
Hình 3 17: Bộ điều khiển sau khi được đóng vỏ hộp 86
Hình 3 18: Đóng vỏ hộp cho mạch ổn áp điều tiết xung 87
Hình 3 19: Sơ đồ khối Bộ điều khiển và kết nối các thiết bị của hệ thống 88
Hình 3 20: Cấu trúc kết nối bên trong tủ điện 89
Hình 3 21: Toàn cảnh nơi lắp đặt tủ điện 90
Hình 3 22: Tình trạng hoạt động của hệ thống trong buổi tối đầu tiên được đưa vào hoạt động chính thức 91
Hình 3 23: Đèn đã được bật khi trời tối 92
Hình 3 24: Biểu đồ phân bố độ sáng tuyến đường đôi từ cổng trường đến Nhà A8 sau khi đưa vào hoạt động……… ………88
Trang 14LỜI NÓI ĐẦU
GIỚI THIỆU CHUNG
Năm 1907, hiện tượng biến điện thành ánh sáng được H J Round phát hiện đầu tiên Tuy nhiên, phải đến vài thập kỷ sau đó thì thế hệ LED đầu tiên mới được ra đời, gọi là LED hồng ngoại; do các nhà thí nghiệm người Mỹ Robert Biard và Garry Pittman phát minh vào năm 1961 Sang năm 1962, Nick Honyak chế tạo ra loại LED phát ra ánh sáng nhìn thấy là loại Led đỏ và ông được xem là cha đẻ của LED
Trải qua nhiều thập kỷ từ thuở sơ khai đến nay, năm 2014 là mốc thời gian mà LED gần như đã hoàn thiện lên rất nhiều: từ chất lượng ánh sáng, hiệu suất, công suất, điện năng tiêu thụ, nhiệt độ làm việc, tuổi thọ, và giá cả cũng càng ngày giảm xuống… LED không còn đắc đỏ như nhũng ngày đầu ra đời và trở nên phổ biến trong đời sống bởi sự tiện lợi của nó
Nếu như trước đây LED chỉ có mặt trong các thiết bị điện tử như truyền phát dữ liệu, thì ngày nay LED được ứng dụng rông rãi trong lĩnh vực chiếu sáng, trang trí nội thất trong nhà, sân vườn, … Nhiều nơi đã sử dụng LED vào chiếu sáng đường bộ kết hợp với ứng dụng PIN năng lượng mặt trời, tạo thành một cặp đôi hoàn hảo của công nghệ mới – công nghệ của tượng lai: không phát thải, sạch, an toàn, tiết kiệm và bảo vệ môi trường
Dự án “Cải tạo hệ thống chiếu sáng công cộng bằng LED sử dụng điện năng lượng mặt trời trên tuyến đường nội bộ từ cổng trường đến Nhà A8 của trường Đại học Nha Trang” là một bước tiến mới, đưa các công trình chiếu sáng công cộng của Trường
đi theo xu hướng công nghệ của thời đại và tương lai Mang lại cho cán bộ viên chức
và sinh viên một môi trường xanh – sạch – đẹp – an toàn – công nghệ
Trang 15 TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
từ cổng trường lên nhà hiệu bộ đã thực sự có nhiều dấu hiệu xuống cấp và cần được thay thế Cụ thể độ sáng của các trụ đèn không còn đảm bảo tiêu chuẩn chiếu sáng đường nội bộ như quy định của TCXDVN 333:2005; các trụ đèn đã bị các yếu tố
bảo đúng tiêu chuẩn BS 5649, TR7 về trụ ếu sáng đường bộ
, việc thay thế và nâng cấp các trụ đèn là hoàn toàn cần thiết, để đảm bảo tiêu chuẩn chiếu sáng TCXD 333:2005 của Bộ xây dựng đã ban hành, mang lại hiệu quả kinh tế trong chiếu sáng, sự trang trọng cũng như đảm bả
Trang 16 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI ỨNG DỤNG THỰC TẾ CỦA ĐỀ TÀI
Đối tượng áp dụng
Cải tạo 4 trụ đèn chiếu sáng giao thông theo công nghệ chiếu sáng mới, hiện đại, tiết kiệm năng lượng và không gây phát thải tại tuyến đường đôi từ Cổng trường Đại học Nha Trang đến Nhà A8
Phạm vi ứng dụng thực tế của đề tài
Nâng cấp độ sáng và hiệu suất chiếu sáng của 4 trụ đèn tại tuyến đường đôi từ Cổng trường Đại học Nha Trang đến Nhà A8 theo tiêu chuẩn chiếu sáng TCXDVN 333:2005 do Bộ xây dựng ban hành Sử dụng điện năng lượng mặt trời làm nguồn năng lượng chính cung cấp cho hệ thống hoạt động
Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI
ứ, ứng dụ
, h-
trường Đại học Nha Trang nói chung
Mang lại cho sinh viên, cán bộ viên chức trường Đại học Nha Trang một môi trường chiếu sáng an toàn – xanh – sạch – đẹp – công nghệ - trang trọng Là cơ sở để không chỉ duy nhất trên tuyến đường này mà là trên hầu hết các công trình chiếu sáng công cộng của trường Đại học Nha Trang đều sẽ lần lượt được cải tạo theo hướng chiếu sáng công nghệ - hiện đại – tiết kiệm như đề tại này đã thực hiện, nhằm đưa trường Đại học Nha Trang trở thành một trong những “thiên đường” của ứng dụng
Trang 17 LỜI CẢM ƠN
Xin chân thành gửi lời cảm ơn sâu sắc nhất đến thầy TS Trần Tiến Phức đã tận tình hướng dẫn, chỉ bảo tôi trong suốt quá trình thực hiện dự án cũng là đồ án Tốt Nghiệp, để tôi có thể hoàn thành dự án một cách tốt nhất với hiệu quả cao nhất Xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến các thầy (cô) đã truyền đạt kiến thức cho tôi trong suốt 4 năm học, để tôi có đủ kiến thức để hoàn thành dự án Xin cảm ơn các bác, các chú, các anh bên Tổ điện Trung tâm phục vụ trường học trường Đại học Nha trang đã nhiệt tình giúp đỡ nhiều vấn đề liên quan đến dự án, tạo điều kiện thuận lợi để tôi hoàn thành tốt
dự án của mình Xin cảm ơn toàn thể các bạn trong Lớp 52DDT đã chung sức giúp đỡ
và chia sẻ một phần công việc của dự án
Do quá trình thực hiện đồ án có quá nhiều vấn đề nằm bên ngoài kiến thức chuyên ngành, phải vừa làm, vừa học, vừa nghiên cứu, vừa tham khảo nên chắc chắn
sẽ có nhiều thiếu sót Tôi rất mong sự góp ý nhiệt tình từ thầy cô và các bạn trong Khoa, trong trường Đại học Nha Trang, để không chỉ dự án này mà còn nhiều dự án tượng tự nữa của sinh viên các khóa sau của khoa Điện – Điện tử sẽ mang lại cho quý thầy (cô) và các bạn sự thoải mái và hài lòng nhất, khi hưởng thụ thành quả của các công trình công cộng
Nha Trang, ngày 2 tháng 6 năm 2014
Sinh viên
Nguyễn Quang Hải
Trang 18TỔNG QUAN
Từ khi du nhập vào Việt Nam đến nay, LED dường như đã có chổ đứng không thể nào thay thế được trong lĩnh vực chiếu sáng bởi sự tiện dụng, tiết kiệm điện, tuổi thọ và tính thẩm mỹ của nó Nhiều công trình mọc lên không thể thiếu sự góp mặt của đèn LED như: nhà cửa, văn phòng, sân vườn, trang trí cây cảnh, điểm du lịch - giải trí – nghỉ mát, các biển hiệu quảng cáo lại không thể thiếu,…cho đến chiếu sáng các công trình giao thông cầu – đường
Việt Nam với lợi thế là một trong những nước nằm trong giải phân bố ánh nắng mặt trời nhiều nhất trong năm trên bản đồ bức xạ của thế giới, năng lượng mặt trời ở Việt Nam có sẵn quanh năm, khá ổn định và phân bố rộng rãi trên các vùng miền Đặc biệt, số ngày nắng trung bình trên các tỉnh của miền Trung và miền Nam là khoảng 300 ngày/năm[6]
Sự hội tụ đầy đủ các yếu tố trên là cơ hội để LED được ứng dụng mạnh mẽ hơn nữa tại Việt Nam; các công trình, dự án chiếu sáng công cộng với sự kết hợp của điện năng lượng mặt trời và LED được triển khai nhanh chóng tại nhiều nơi ở nước ta như:
- Mô hình hệ thống chiếu sáng vườn ươm bằng bằng LED sử dụng năng lượng mặt trời đầu tiên tại Việt Nam được lặp đặt tại Trung tâm Ứng dụng khoa học và công nghệ Lâm Đồng được tổ chức hợp tác quốc tế Nhật Bản JICA tài trợ vào tháng 9/2011
- Dựán năng lượng sạch và chiếu sáng bằng LED do SolarBK lắp đặt ở Đảo Trần – QK3 được triển khai từ tháng 10/2012 và hoàn thành sau một tháng thi công
- Dự án tổng thể năng lượng sách và chiếu sáng quâng đảo Trường Sa và Nhà dàn
DK lắp đặt: 5.700 tấm Pin năng lượng mặt trời, hơn 120 quạt gió, 1.000 bộ đèn LED sử dụng năng lượng mặt trời do Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (Petro Vietnam) và SolarBK lắp đặt, vận hành vào tháng 6/2012
Trang 19- Công ty TNHH MTV Quản lý đô thị và môi trường TP.Buôn Ma Thuộc sử dụng đèn LED trong chiếu sáng công cộng từ tháng 2/2012 đến tháng 7/2012 đã tiết kiệm được gần 5.5 tỷ đồng tiền điện
- Dự án xây dựng nhà máy chuyên sản xuất các loại LED tại lô 18, khu công nghiệp Thạch Thất – Quốc Oai – Hà Nội, được cấp vốn từ Đài Loan với tổng diện tích được xây dựng đến cuối năm 2014 là 50.000 m2 do ông James Chen – Giám đốc công ty Công nghiệp HuaBo (trụ sở tại TP.Chu Hải – Trung Quốc) đầu tư
- Cầu Thuận Phước, cầu Rồng và cầu mới Trần Thị Lý đều được chính quyền TP.Đà Nẵng lắp đặt hệ thống chiếu sáng bằng LED cho cả hệ thống chiếu sáng
mỹ thuật và chiếu sáng giao thông
- Mô hình chiếu sán đô thị bằng công nghệ LED kết nối, do Ericsson và Royal Philips kết hợp thực hiện vào tháng 2/2014
- Tại Hà Nội ngày 22/4/2014, Bộ Giao Thông Vân Tải phối hợp với Đại sứ quán Vương quốc Bỉ tại Việt Nam tổ chức Hội thảo “Giải pháp chiếu sáng LED cho các dự án giao thông tại Việt Nam” Phát triển đến năm 2020 tầm nhìn đến năm
2030
Như vậy, đã có rất nhiều công trình chiếu sáng công cộng tại Việt Nam đã đi dần vào nghiên cứu, mở rộng nghiên cứu, ứng dụng mô hình LED, LED – PIN năng lượng mặt trời, Pin – tích trữ - LED Đến thời điểm ngày người ta đã không còn nghi ngờ gì
về khả năng của LED trong chiếu sáng và đang từng bước cải tiến hơn nữa về chất lượng, hiệu suất cũng như tuổi thọ của LED
Nha Trang là một trong những địa điểm có tổng số giờ nắng trong năm cao của cả nước; hơn nữa đại học Nha Trang tọa lạc ở vị trí khá thuận lợi: gần biển, thoáng đản, cao và lượng nắng trong năm cũng đáng kể rất phù hợp để phát triển các loại năng lượng sạch như năng lượng mặt trời
Trang 20Đánh giá tuyến đường từ cổng trường đại học Nha Trang đến Nhà A8, mặc dù chỉ
có duy nhất một vị trí trước Nhà A8 là có khả năng lắp đặt Pin năng lượng mặt trời
Tuy nhiên, thực tế đã có một đồ án từ khóa 48 trước của Khoa Điện điện tử đã lắp đặt
và vận hành thành công mô hình Pin năng lượng mặt trời – tích trữ - LED để chiếu sáng giao thông tại vị trí trụ đèn trước Nhà A8, cho đến nay đã được gần 5 năm Đây là tiền đề và cũng là cơ sở để phát triển tiếp tục cho nhiều công trình chiếu sáng công cộng khác của trường đại học Nha Trang
Trang 21CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN CƠ SỞ LÝ THUYẾT MÔ HÌNH SOLAR – ACU – LED
Ở phần này chúng ta sẽ được tìm hiểu những lý thuyết cơ bản về Pin năng lượng Mặt Trời (Solar), Ắc-quy (Acu) và thiết bị chiếu sáng - Led Ứng dụng của chúng trong đời sống cũng như trong công nghệ sản xuất năng lượng sạch, sự tối ưu trong việc kết hợp các thiết bị trên để tạo ra những mô hình thích hợp trên con đường ứng dụng năng lượng sạch
1.1 PIN NĂNG LƯỢNG MẶT TRỜI (SOLAR)
PinnănglượngMặtTrời(PNLMT) (haypinquangđiện,tếbàoquangđiện), làthiếtbịbándẫnchứalượnglớncácdiodep-
thể(cácnguyêntửsắpxếptheothứtựdãy khônggian3chiều).PNLMTphổbiến nhấtlàdùngđatinhthểsilicon, tuy nhiên ngày nay người ta đã tìm ra nhiều vật liệu khác
có thể thay thế như sự kết hợp của Vonfram và gốm
Ởnhiệtđộphòng,silicnguyênchấtcótínhdẫnđiệnkém.ĐểtạoraSiliccó tínhdẫn
mộtlượngnhỏcácnguyêntửnhómIIIhayVtrongbảngtuầnhoànhóahọc.Cácnguyêntửnàychiếmvịtrícủanguyêntửsilictrongmạngtinhthể,vàliênkếtvớicácnguyêntửsilicbêncạnhtươngtựnhưlàmộtsilic.TuynhiêncácphântửnhómIIIcó3electronngoàicùngvànguyêntửnhómVc
Trang 22ó5electronngoàicùng,nêncóchỗtrongmạngtinhthểthìdưelectroncòncóchỗthìthiếuelectron.Vìthếcácelectronthừahaythiếuelectron(gọilàlỗtrống)khôngthamgiavàocáckếtnốimạngtinhthể.Chúngcóthểtựdodichuyểntrongkhốitinhthể.Silickếthợp
vớinguyêntửnhómIII(NhômhayGali)đượcgọilàloạibándẫnpbởivìnănglượngchủyếumangđiệntíchdương(positive),trongkhiphầnkếthợpvớicácnguyêntửnhómV(Phốtpho,Asen)gọilàbándẫnnvìmangnănglượngâm(negative)
Cho tớihiệnnaythìvậtliệuchủyếudùngcho sảnxuất pinMặtTrời(vàcho cácthiếtbịbándẫn)làcácSilictinhthể.PinMặtTrờitừtinhthểsilicchiarathành
3loại.Hình1.1TrìnhbàycấutrúctinhthểcủaPNLMT
Hình 1 1: Các loại cấu trúc tinh thể của PNLMT
- Một tinh thể hay đơn tinh thể module sản xuất dựa trên quá trìnhCzochralski.Đơntinhthểloạinàycóhiệusuấttới16%.Chúngthườngrấtđắttiềndođượccắttừcácthỏihìnhống,cáctấmđơntinhthểnàycócácmặttrốngởgócnốicácmodule
- Đatinhthểlàm
từcácthỏiđúc,đượcđúctừsilicnungchảycẩnthận,đượclàmnguộivàlàmrắn.Cácpinnàythườngrẻhơncácđơntinhthể,tuynhiênhiệusuấtkémhơn
- DảiSilictạotừcácmiếngphimmỏng,từSilicnóngchảyvàcócấutrúcđa
tinhthể.Loạinàythườngcóhiệusuấtthấpnhất,tuynhiênloạinàyrẻnhấttrong
cácloạivìkhôngcầnphảicắttừthỏiSilicon
Trang 231.1.1.2 Nguyên lý cấu tạo
Cáctấmtinhthểmỏngđược đánhbóngđểloạibỏcáckhuyếttậttrongquá trìnhcắt.Chấtkíchthíchđượcdùngđểtăngsưhấpthụánhsáng.Cáctấm kimloại dẫntruyền đặtvàomộtmặt,thêmmộtlướimỏngtrênbềmặtchiếuánhsángMặt Trời,vàmộtmặtphẳng
Trờitạothànhtừcácpinnhưvậycắttheohìnhdạngthíchhợp,đượcbảovệ khỏitia bứcxạvàhưhạitrênmặttrước bằngcácmiếng gươngdánvàochấtnền.Sựliền mạchđượctạonênthànhcácdãy songsongđểquyếtđịnhnănglượngtạora.Chất keo vàchấtnềnphảicótínhdẫnnhiệt, vìkhicác pinbịlàm nóng lênkhihấpthụ nănglượnghồngngoạivốnkhôngthểchuyểnhóathànhnănglượng.Mộtkhicác
pinbịnóngthìgiảmhiệusuấthoạtđộngvìthếnênphảilàmgiảmthiểunhiệtnăng
Tấm nănglượngMặtTrờitạothànhtừnhiềupinMặtTrời.Mặc dùmỗipin chỉcungcấpmộtlượngnhỏnănglượng, nhưng nhiềupintrảidàitrênmộtdiệntích lớntạonênnguồnnănglượngđủdùng.Đểđạtđượchiệunăngtốtnhất,tấmnăng
lượngphảihướngtrựctiếpđếnMặtTrời
Hình 1 2: Cấu tạo Pin năng lượng mặt trời
Trang 24Hình 1 3: Quá trình tạo một Panel Pin năng lượng mặt trời
Côngnghệtrênlàsảnxuấttấm,nóicáchkháccácloạitrêncóđộdày300μmtạo thành vàxếp lại đểtạo nên module
1.1.2 Nguyên lý hoạt động
Hình 1 4: Nguyên lý hoạt động của Pin năng lượng mặt trời
Trang 25Hệ thống hai mức năng lượng:
Bìnhthường điệntửchiếmmứcnănglượngthấpE2.Khichiếusánghệthống, lượngtửánhsáng(photon) mangnănglượnghv(hlàhằngsốPlankvàvlàtầnsố ánhsáng)bịđiệntửhấpthụvàchuyểnlênmứcE1
Phươngtrìnhcânbằngnănglượng:
Trong cácvậtrắn,dotương tácrấtmạnhcủamạngtinhthểlênđiệntửvành ngoài, nêncácnănglượng củanóbịtáchranhiềumứcnănglượng conrấtsátnhau vàtạothànhvùngnănglượng.Vùngnănglượngthấpbịcácđiệntửchiếmđầykhiởtrạngtháicân
nănglượngphíatrêntiếpđóhoàntoàntrốnghoặcchỉbịchiếmmộtphầngọilà
vùngdẫn,bêndướicủavùngcó nănglượnglà EC.Phầncáchlygiữavùnghóatrịvà vùngdẫn đógọilàmột vùngcấmcó độrộngnănglượnglà Eg, tạiđókhôngcómức nănglượngchophépnàocủađiệntử
Khiánhsángchiếu đếnvậtrắncóvùngnănglượng nóitrên,photoncónăng lượnghvchiếutớihệthống.Bịđiệntửcủavùnghoátrịhấpthụvà nócóthểchuyển lênvùngdẫnđể trởthànhđiệntửtựdoe-, lúcnàyvùnghoátrị sẽ cómộtlỗ trốngcó thểdichuyểnnhư“hạt“mangđiệntíchdương(kíhiệuh+).Lỗtrốngnàycóthểdichuyểnvàthamg
iavàoquátrìnhdẫnđiện.Hình1.6trìnhbày cácvùngnănglượngchấtbándẫn
Hình 1 5: Trạng thái 2 mức năng lượng của Electron
Trang 26Hiệu ứng lượng tử của quá trình hấp thụ Photon được mô tả bằng phương trình:
Ev+hv→e-+h+ (1.2) Điều kiện để điện tử có thể hấp thụ năng lượng của Photon và chuyển vùng hóa trị lên vùng dẫn, tạo ra cặp điện tử lỗ trống là:
hv>Eg=EC–Ev (1.3) SuyrabướcsóngtớihạnλCcủaánhsángđểcóthểtạoracặpe--h+ là:
Hình 1 6: Các vùng năng lượng trong phân tử bán dẫn
Hình 1 7: Hiện tượng biến đổi quang điện trong phân tử bán dẫn khi
có ánh sáng chiếu vào lớp tiếp xúc p - n
Trang 27sángchiếuvàolớpbándẫn
Trang 28Sự chuyển đổi ánh sáng:
Khimộtphotonchạmvào mảnhsilic,mộttronghaitrườnghợpsẽxảyra:
rakhinănglượngcủaphotonthấphơnnănglượngđủđểđưacáchạtelectronlênmứcnănglượngcaohơn
- Nănglượngcủaphotonđượchấpthụbởisilic.Điềunày thườngxảyrakhi nănglượngcủaphotonlớnhơn nănglượngđểđưaelectronlênmứcnănglượngcaohơn
Khiphotonđượchấpthụ,nănglượngcủanóđượctruyềnđếncáchạt electron trongmàngtinhthể.Thôngthườngcácelectronnàyởlớpngoàicùng,và thường đượckếtdínhvớicácnguyên tửlâncậnvìthếkhôngthểdichuyển xa.Khi electronđượckíchthích,trởthànhdẫnđiện,cácelectronnàycóthểtựdodi chuyển trongbándẫn.Khiđónguyên tửsẽthiếu1electron gọilà"lỗtrống" Lỗtrốngnày tạođiềukiệnchocácelectron củanguyêntửbêncạnhdichuyểnđếnđiềnvào"lỗ trống",vàđiềunàytạoralỗtrốngchonguyên tửlâncậncó"lỗtrống" Cứtiếptục nhưvậy"lỗtrống" dichuyểnxuyênsuốtmạchbándẫntạonêndòngđiện.Hình1.8
trìnhbàynguyênlýhoạtđộngcủaPNLMT
Hình 1 8: Nguyên lý hoạt động của Pin năng lượng mặt trời
Trang 291.1.3 Ứng dụng của Pin năng lượng mặt trời
1.1.3.1 Sản xuất năng lượng từ PNLMT
Được hình thành từ ý tưởng của kiến trúc sư Toyo Ito, sân vận động với sức chứa
hơn 50.000 người này mang hình dáng một con rồng uốn lượn (Hình 1.9), sử dụng đến
8.844 tấm pin thu năng lượng mặt trời Đây được xem như là một nhà máy năng lượng
mặt trời thu nhỏ, có thể cung cấp lượng điên năng khoảng 1.14 triệu kW/năm
Hình 1 9: Sân vân động sử dụng 100% năng lượng Mặt Trời tại Đài Loan
Trang 31Tại Việt Nam các dự án về sản xuất điện từ PNLMT liên tục được các nhà đầu tư
nước ngoài kết hợp triển khai, Hình 1.10 a)là hệ thống cung cấp điện năng lượng Mặt
trời được lắp đặt trên nóc nhà Bộ Công Thương với công suất 120 kW do CHLB Đức
tài trợ và Hình 1.10 b) là hệ thống sản xuất điện năng lượng Mặt Trời do chính Intel lắp
đặt trên tòa nhà trụ sở của mình tại Việt Nam Ngoài ra, còn rất nhiều dự án khác được tài trợ từ các công ty, tập Đoàn năng lượng sạch của nước ngoài được thực hiện tại Việt Nam
Hình 1 10: Sản xuất điện năng lượng Mặt Trời tại Việt Nam
a) Hệ thống điện năng lượng Mặt Trời nối lưới trên nóc nhà
Bộ Công Thương b) Hệ thống sản xuất điện từ năng lượng Mặt Trời trên sân thượng Intel Việt Nam
Trang 321.1.3.2 Phương tiện giao thông
Sử dụng năng lượng Mặt Trời làm nguồn năng lượng vận hành các phương tiện giao thông là một hướng phát triển trong lĩnh vực tìm kiếm và sử dụng năng lượng sạch Trong tương lai, chắc chắn các phương tiện di chuyển đi lại hay vận chuyển hàng hóa sử dụng PNLMT sẽ không còn xa lạ mà sẽ trở nên phổ biến như nhiều loại phương tiện sử dụng động cơ xăng hay nhiên liệu hóa thạch khác, vì đây là hướng phát triển
bền vững của tương lai mà Thế Giới đang hương đến Hình 1.11 là những ví dụ điển
hình cho việc các phương tiện sử dụng PNLMT sẽ đi vào đời sống một cách phổ biến trong tương lai không xa
Hình 1 11: Năng lượng Mặt Trời làm nhiên liệu thay thế cho xăng dầu trên
phương tiện giao thông a) Máy bay chạy bằng năng lượng Mặt Trời b) Tàu thủy chạy bằng năng lượng Mặt Trời
b) a)
c)
Trang 331.1.3.3 Các ứng dụng khác của PNLMT
Ngoài việc sử dụng tập hợp với quy mô lớn như sản xuất điện năng hay tích hợp vào các phương tiện giao thông thì PNLMT còn rất nhiều ứng dụng thiết thực khác như: tích hợp vào điện thoại di động để sạc Pin khi di chuyển ngoài trời, đèn học tập chạy bằng PNLMT; máy tính cầm tay sử dụng PNLMT, sạc điện thoại bằng NLMT, Laptop sử dụng PNLMT,… và còn rất nhiều ứng dụng khác sẽ được con người đã và đang tiếp tục nghiên cứu để cho ra những sản phẩm công nghệ của tương lai, không chỉ tính ứng dụng cao mà quan trọng hơn nữa nó là một “thiết bị công nghệ sạch”
1.2 THIẾT BỊ LƯU TRỮ ĐIỆN NĂNG (ACU/ACQUY)
Điện năng là một loại hàng hóa đặc biệt trong đó sản xuất và tiêu dùng đi đôi với nhau, để lưu trữ/dự trữ được điện năng người ta đã chế tạo ra ăc-quy (ACU) – thiết bị
có khả năng tích trữ điện trong thời gian lâu dài; ACU là một thiết bị rất cơ động, người ta có thể mang nó đi đến bất kỳ vị trí nào để sử dụng như một “nhà máy phát điện mini”, miễn là trước đó người ta đã dự trữ đủ điện ứng với dung lượng của nó Cũng giống như điện năng được sản xuất từ thủy điện hay nhiệt điện,… điện năng sản xuất ra từ PNLMT cũng cần được dự trữ lại để sử dụng cho những lúc trời không nắng hay không có đủ ánh sáng Măt Trời Ở mục này ta sẽ tìm hiểu về ACU, cách lựa chọn ACU, nạp điện và sử dụng ACU cũng như cách bảo quản, bảo vệ ACUnhư thế nào để lưu trữ điện năng một cách hiệu quả nhất và tuổi thọ ACU là cao nhất
1.2.1 Giới thiệu về ACU
Bình ACU làthiếtbị lưutrữđiện[7]-một dạngnguồnđiện hóa học, dùngđểlưu trữđiệnnăngdướidạnghóanăng.Khicóphụtảinốivào,hóanăngđượcgiải
phóngdướidạngđiệnnăng
Hiệnnaycórấtnhiềuloạiaccuvớinhững chấtlượng, tínhnăngvàgiáthành rấtkhácnhau.(axitchì,kínkhí,chìkhô,cadium,niken,Lithium….)Nhưngxét
tổngthểthìcóhailoạiACUchính làACUchì-acidvàACUsắt-kiềm.Trongkhuôn
Trang 34khổđồánnày tatậptrungnghiêncứuACU chì–acidsảnxuấttheocôngnghệ kín khí, đâylà loạiACUkhôngcầnbảodƣỡng
Trang 351.2.1.2 Dung lượng ACU
Dung lượng củaacculàlượng điện(điệntích)màACUđósaukhiđãđượcnạp
Dunglượngcủa bìnhaccu thườngđượctính bằngAmpegiờ(Ah).Ahlàtích sốgiữadòngđiệnphóngvớithờigianphóngđiện.Dunglượngnàythayđổitùy
theonhiềuđiềukiệnnhưdòngđiệnphóng,nhiệtđộchấtđiệnphân,tỷ trọngcủa dungdịch,vàđiệnthếcuốicùngsaukhiphóng Nhàsảnxuấtthường đặtsốdung lượngtrongkýhiệucủaaccu
Trang 36TrướckhidùnglămnguồnđiệntaphảinạpđiệnchoACU.LúcnăyACU
đóngvaitròmộtmây thu,tíchtrữđiệnnăngdướidạnghóanăng.Khinạpđiệncho ACUngườitachodòngđiệnmộtchiềuđivăoACU.DungdịchAxitSunfuricbịđiện
phđn,lămxuấthiện HiđrôvăÔ xitởhaibảnchì.Ởbảnnốivớicựcđm (-)củanguồn ôxit (PbO2) khửmấtôxivăthănhchìPb,bảnnăysẽthănhcựcđm(-) của ACU.Cònởbảnnốivớicựcdương (+) củanguồn điệnthìcóôxitbâmvăo,ôxihóa
điệnChìđi-Pb3O4thănhChìđi-ôxit(PbO2),bản năysẽtrởthănhcựcdương(+) của ACU.Khi haicực đêtrởthănhPbvăPbO2thìgiữachúngcómộthiệuđiệnthế, ACUtrởthănhnguồn điệnvăbđygiờtựnó cóthểphâtra dòngđiện
Nếutanốihaicựccủa ACUđêđượcnạpđiệnbằngmộtdđy dẫnthìdòngđiệnchạy trongdđysẽcóchiềungượcvớidòngđiệnlúcnạpvăo ACU.Dòngđiệnnăy sẽgđy raquâtrìnhhóahọcngượclại,dungdịchaxitlạibị điệnphđnnhưnglầnnăycâcion chuyểndờingượcchiềuvớilúcđầu,Hiđrôsẽchạyvề bảnPbO2vă khửôxi,lămcho bảnnăy chởthănhchìôxitPbO.Chođếnkhihaicựcđêhoăntoăngiốngnhauthì
dòngđiệntắt.BđygiờmuốnACUlạiphâtđiện,taphảinạpđiệnchonóđể haicực trởthănhPbvăPbO2
Hình 1 13: Sự biến đổi thông số bình ACU qua quâ trình phóng nạp
Trang 37Khiphóngvớichếđộ1,2giờ,thìngừngphóngkhiđiệnthếởmỗingăn xuốngđến1,75V Khiphóng vớidòngđiệnnhỏthìkhông xácđịnhviệckếtthúcphóng theo điệnthế.Trongtrườnghợpnày,việckếtthúcphóngđượcxácđịnhtheotỷtrọng
Trang 381.2.2.2 Nạp điện cho ACU
Trang 391.2.2.3 Các chế độ vận hành ACU
Chế độ nạp thường xuyên:
ĐốivớicácloạibìnhACU tĩnhđiện, việcvậnhànhACUđược tiếnhành theo chếđộphụnạpthườngxuyên.ACUđượcđấuvàothanhcáimộtchiềusongsong vớithiếtbị nạp.Nhờvậy,tuổithọvà độtincậycủaACUtănglênvà hạ thấpchophí bảodưỡng
ĐểbảođảmchấtlượngACU,trướckhiđưavàochếđộphụnạpthường
xuyênphảiphóngnạptậpdợt4lần.TrongquátrìnhvậnhànhACUởchếđộphụ
nạpthườngxuyên.ACUkhôngcầnphóngtậpdợtcũngnhưnạplại.Trườnghợp
saumộtthờigiandàilàmviệcởchếđộphụnạpthườngxuyênmàthấy chấtlượng ACUbịgiảmthìphảithựchiệnviệcphóngnạpđộtxuất
1.2.3 Bộ điều khiển sạc ACU
Để có thể tích trữ điện năng vào ACU một cách an toàn và tránh làm hư hại ACU người ta sử dụng bộ điều khiển sạc[2] Trước đây, khi chưa có khái niệm về PNLMT người ta chủ yếu trữ điện vào ACU bằng bộ điều khiển sạc AC – DC (220VAC - 12VDC/24VDC/48VDC) Và kể từ khi PNLMT ra đời, bộ sạc ACU được thiết kế thêm cho phù hợp với việc nạp trực tiếp điện năng tạo ra từ PNLMT mà không cần chuyển đổi AC – DC nữa (PNLMT tạo ra nguồn điện DC < = 24V) Bộ điều khiển sạc sẽ đảm
Trang 40nhận nhiệm vụ chuyển toàn bộ năng lượng mà PNLMT tạo ra nạp đầy vào ACU theo đúng dung lượng và điện áp của ACU, tự động ngắt khi ACU đến ngưỡng đầy (UMax)
và tự động nạp lại khi điện áp ACU đến ngưỡng nạp (UMin) Như vậy, ACU sẽ được nạp và phóng một cách an toàn để kéo dài tuổi thọ
ĐốivớiACUC hì–axit,hiệuđiệnthếchuẩntrêncáccựccủamộtbìnhlà
V=12V,thìthôngthườngngườitachọnVmax=14,0÷14,5V,cònVmin=10,5÷11,0V
1.3 THIẾT BỊ CHIẾU SÁNG HIỆU SUẤT CAO - LED