Những biện pháp quản lý sinh viên ngoại trú của trường Đại học Hồng Đức trên địa bàn thành phố Thanh Hóa tt.PDF

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI KHOA SƯ PHẠM HÀ NGỌC HÒA NHỮNG BIỆN PHÁP QUẢN LÝ SINH VIÊN NGOẠI TRÚ CỦA TRƯỜNG ĐẠI HỌC HỒNG ĐỨC TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ THANH HÓA TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

KHOA SƯ PHẠM

HÀ NGỌC HÒA

NHỮNG BIỆN PHÁP QUẢN LÝ SINH VIÊN NGOẠI TRÚ CỦA TRƯỜNG ĐẠI HỌC HỒNG ĐỨC TRÊN

ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ THANH HÓA

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Chuyên ngành : QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Mã số : 6014 05

Người hướng dẫn khoa học:

TS NGUYỄN TRỌNG HẬU

Hà Nội 2005

Chương 1 Cơ sở khoa học của công tác quản lý SV ngoại trú ở trường

1.2.4 Nội dung và biện pháp quản lý SV ngoại trú 30 1.2.4.1 Các văn bản chủ yếu quy định về quản lý SV ngoại trú 30 1.2.4.2 Các nội dung chủ yếu trong quản lý SV ngoại trú 30 1.2.4.3 Xây dựng kế hoặch công tác quản lý sinh viên ngoại

trú

32

1.2.4.4 Kiểm tra, đánh giá việc thực hiện quản lý sinh viên

Chương 2 Thực trạng quản lý Sinh viên ngoại trú của trường ĐH

Hồng Đức trên địa bàn thành phố thanh hoá. 35

4

2.1 Khái quát về quản lý công tác hoạt động chung của SV

ngoại trú trường ĐH Hồng Đức trên địa bàn T.P Thanh Hoá

2.2 Thực trạng các biện pháp quản lý SV ngoại trú của

trường ĐH Hồng Đức trên địa bàn TP Thanh Hoá

Chương 3 Một số biện pháp quản lý SV ngoại trú ở trường ĐH Hồng

Đức trên địa bàn TP Thanh hoá

60

3.1 Cơ sở xuất phát của việc đề ra một số biện pháp quản lý

SV ngoại trú của trường ĐH Hồng Đức trên địa bàn TP

5

3.1.2 Xuất phát từ mục tiêu và nhiệm vụ đào tạo của trường

ĐH Hồng Đức

61

3.1.3 Xuất phát từ điều kiện địa lý, kinh tế, văn hoá, xã hội

củaTP Thanh Hoá, đặc biệt là vùng dân cư xung quanh

nơi trường đóng

62

3.1.4 Xuất phát từ những kinh nghiệm tổ chức quản lý SV

ngoại trú của trường ĐH Hồng Đứctừ khi thành lập đến

3.2.3 Nhóm biện pháp 3: Hoàn chỉnh tổ chức bộ máy và hoàn

thiện cơ chế phối hợp các lực lượng trong việc quản lý

SV ngoại trú của trường ĐH Hồng Đức trên địa bàn TP

Thanh Hoá

67

3.2.4 Nhóm biện pháp 4: Nâng cao chất lượng tổ chức thực

hiện các hoạt động quản lý SV ngoại trú của trường ĐH

Hồng Đức trên địa bàn TP Thanh Hoá

69

3.2.5 Nhóm biện pháp 5 : Tăng cường giám sát, kiểm tra,

đánh giá công tác cộng quản lý SV ngoại trú của trường

ĐH Hồng Đức trên địa bàn TP Thanh Hoá

6

3.5 Nhận thức và đánh giá của cán bộ khối phố (thôn),

về mức độ thực hiện các biện pháp quản lý SV ngoại

- MÉu sæ theo dâi SV néi, ngo¹i tró 94

1

1 Lý do chọn đề tài

Văn kiện Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam lần thứ IX chỉ rõ: “Phát triển Giáo dục và Đào tạo là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá là điều kiện để phát huy nguồn lực con người – yếu tố cơ bản để phát triển xã hội, tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững” Đại hội chủ trương: “Tiếp tục nâng cao chất lượng toàn diện, đổi mới nội dung, phương pháp dạy và học, hệ thống trường lớp và hệ thống quản lý giáo dục; thực hiện: Chuẩn hoá, hiện đại hoá, xã hội hoá ” (văn kiện Đại hội Đảng IX) Đổi mới công tác quản lý giáo dục được xem như một giải pháp quan trọng, nhằm nâng cao chất lượng GD&ĐT

Trong những năm qua, các trường đại học nói chung, trường ĐH Hồng Đức nói riêng đã đạt được những thành tựu nhất định Song, nhìn chung chất lượng và hiệu quả giáo dục còn chưa đáp ứng được yêu cầu của giai đoạn cách mạng mới Nguyên nhân đầu tiên của sự yếu kém đó đã được chỉ ra từ Nghị quyết Hội nghị Ban chấp hành Trung ương Đảng cộng sản Việt Nam lần thứ II (khoá VIII) là: “Công tác quản lý giáo dục - đào tạo còn những mặt yếu kém, bất cập” Cho đến nay nguyên nhân này vẫn chậm được khắc phục

Đứng trước đòi hỏi và yêu cầu bức xúc của vấn đề quản lý SV ngoại trú, ngày 22/10/2002 Bộ trưởng Bộ GD&ĐT đã có Quyết định số 43/2002/QĐ-BGD&ĐT về việc ban hành quy chế công tác SV ngoại trú trong các trường

ĐH Đưa công tác quản lý SV ngoại trú vào nền nếp bằng những biện pháp có đầy đủ cơ sở khoa học, gắn với thực tế địa phương nơi trường đóng chính là góp phần thực hiện có hiệu quả quy chế nêu trên

Hiện tại, UBND TP Thanh Hoá chưa có một văn bản riêng, cụ thể nào đối với việc quản lý HSSV ngoại trú của các trường trên địa bàn TP Thanh Hoá, mặt khác sự phối hợp giữa các nhà trường nói chung, trường ĐH Hồng

2

Đức nói riêng với chính quyền và công an các phường, xã thuộc địa bàn TP Thanh Hoá chưa có sự thống nhất, cần thiết phải có sự khắc phục bất cập này

Xuất phát từ cơ sở lý luận và thực tế trên, tôi chọn đề tài nghiên cứu là:

“Những biện pháp quản lý sinh viên ngoại trú của trường ĐH Hồng Đức

trên địa bàn TP Thanh Hoá”

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực trạng của quản lý SV ngoại trú ở trường, từ đó đề xuất một số nhóm biện pháp quản lý SV ngoại trú, nhằm góp phần nâng cao chất lượng công tác quản lý SV nói riêng và chất lượng giáo dục toàn diện nói chung của nhà trường ĐH Hồng Đức - Thanh Hoá

3 Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Quá trình quản lý SV trong các trường ĐH

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Những biện pháp quản lý SV ngoại trú của trường ĐH Hồng Đức trên địa bàn TP Thanh Hoá

4 Giả thuyết khoa học

Nếu tìm ra được những biện pháp quản lý SV ngoại trú của trường ĐH Hồng Đức phù hợp với yêu cầu đổi mới công tác quản lý nhà trường, thì hiệu quả quản lý và quả trình đào tạo của trường sẽ được nâng cao

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

5.1 Nghiên cứu cơ sở và lý luận về quản lý SV ngoại trú trong công tác SV của trường ĐH Hồng Đức

5.2 Nghiên cứu thực trạng quản lý SV ngoại trú của trường ĐH Hồng Đức trên địa bàn TP Thanh Hoá

5.3 Đề xuất một số nhóm biện pháp quản lý SV ngoại trú ở trường ĐH Hồng Đức trên địa bàn TP Thanh Hoá

3

5.4 Thử nghiệm tác động một vài nhóm biện pháp quản lý SV ngoại trú đã đề xuất ở một vài khu phố, thôn thuộc địa bàn TP Thanh Hoá

6 Phương pháp nghiên cứu:

6.1 Phương pháp nghiên cứu lý thuyết:

6.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn:

6.3 Phương pháp thống kê toán học:

7 Phạm vi nghiên cứu

Trong phạm vi đề tài, chúng tôi chỉ tập trung nghiên cứu các biện pháp quản lý SV ngoại trú của trường ĐH Hồng Đức trên địa bàn TP Thanh Hoá Việc điều tra, khảo sát, đánh giá thực trạng về các biện pháp quản lý SV ngoại trú của trường ĐH Hồng Đức được tiến hành ở các phường: Đông Sơn, Trường Thi, Đông Vệ - TP Thanh Hoá và một số khoa của trường ĐH Hồng Đức

8 Đóng góp mới của đề tài

- Làm sáng tỏ các khái niệm cơ bản và thực trạng các biện pháp quản lý

SV ngoại trú của trường ĐH Hồng Đức trên địa bàn TP Thanh Hoá

- Đề xuất những biện pháp quản lý SV ngoại trú có khả năng thực thi của trường, nhằm nâng cao hiệu quả quản lý SV của trường ĐH Hồng Đức Đồng thời góp phần vào việc phổ biến kinh nghiệm quản lý SV ngoại trú cho các nhà trường chuyên nghiệp trên địa bàn TP Thanh Hoá

CẤU TRÚC LUẬN VĂN GỒM:

Ngoài mở đầu, kết luận, nội dung của luận văn gồm 3 chương:

Chương 1: Cơ sở khoa học của công tác quản lý SV ngoại trú ở Trường

ĐH Hồng Đức

Chương 2: Thực trạng quản lý SV ngoại trú của trường ĐH Hồng Đức

trên địa bàn TP Thanh Hoá

4

Chương 3: Một số biện pháp quản lý SV ngoại trú ở trường ĐH Hồng

Đức trên địa bàn TP Thanh Hoá

Chương 1: CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA CÔNG TÁC QUẢN LÝ SINH

VIÊN SINH VIÊN NGOẠI TRÚ Ở TRƯỜNG ĐẠI HỌC HỒNG ĐỨC

“Người đang học trong đại học và cao đẳng gọi là sinh viên”

1.2.3.2 Sinh viên ngoại trú:

 Khái niệm SV ngoại trú:

 Đặc điểm điều kiện sống và hoạt động của SV ngoại trú:

1.2.4 Nội dung và biện pháp quản lý SV ngoại trú

1.2.4.1 Văn bản quy định về quản lý SV ngoại trú:

Quy chế công tác SV ngoại trú (ban hành kèm theo Quyết định số 43/2002-QĐ-BGD&ĐT, ngày 22.10.2002 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT) nêu rõ

trách nhiệm của nhà trường trong công tác HSSV ngoại trú

1.2.4.2 Xây dựng lực lượng quản lý quản lý SV ngoại trú

1.2.4.3 Xây dựng kế hoạch công tác công tác QL SV ngoại trú:

5

1.2.4.4 Kiểm tra, đánh giá việc thực hiện công tác QL SV ngoại trú;

Chương 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ SV NGOẠI TRÚ

Ở TRƯỜNG ĐẠI HỌC HỒNG ĐỨC TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ

THANH HOÁ

2.1 khái quát về quản lý công tác hoạt động chung của sinh viên ngoại trú trường Đại học Hồng Đức trên địa bàn Thành PhốThanh Hoá

2.1.1 Điều kiện tự nhiên - xã hội của tỉnh Thanh Hoá :

2.1.2 Đặc điểm về điều kiện tự nhiên - xã hội của TP Thanh Hoá:

2.1.4 Đặc điểm tình hình của trường ĐH Hồng Đức:

Bảng 1: Quy mô đào tạo từ năm học 1997-1998 đến 2003-2004 của

6

+ Từ tháng 1 năm 2001 trường ĐH Hồng Đức ban hành văn bản quy định đối với SV ngoại trú (10 điểm; phụ lục số 1) Quy định được quán triệt đến SV toàn trường

+ Căn cứ kết quả nghiên cứu và thí điểm của đề tài này: Từ học kỳ II năm học 2002-2003, trường ĐH Hồng Đức ban hành và đưa vào sử dụng “Sổ theo dõi SV nội, ngoại trú” đối với SV hệ chính quy trong toàn trường (mẫu sổ

bộ, trang thiết bị, kinh phí và đặc biệt là hệ thống các biện pháp nhằm đổi mới

và thực sự mang lại hiệu quả cho công tác quản lý SV ngoại trú trong tình hình mới

2.2 Thực trạng công tác quản lý SV ngoại trú của trường ĐH Hồng đức trên địa bàn TP thanh hoá

2.2.1 Tình hình về hoạt động của SV ngoại trú

Qua nghiên cứu thực tế chúng tôi nhận thấy; hoạt động ngoài giờ của SV

có thể phân thành 10 hoạt động chủ yếu gồm: Đọc sách chuyên môn, tự học; xem phim, tivi, đọc truyện; giao lưu với bạn bè; làm thêm để tăng thu nhập hoặc lao động giúp đỡ gia đình, chơi thể thao; hoạt động văn hoá, văn nghệ;

tham quan du lịch; hoạt động xã hội nhân đạo, từ thiện; nghỉ ngơi (xem bảng 2)

Từ kết quả trên chúng tôi nhận thấy: Trong nhóm “Dành nhiều thời gian” thì SV vẫn tập trung hướng vào hoạt động đọc sách chuyên môn, tự học, lao động giúp đỡ gia đình, chơi thể thao, giao lưu với bạn bè Việc dành thời gian vừa phải cho các hoạt động ngoài giờ chính khoá vẫn chiếm đa số trong

SV, trong đó họ “điều độ ” nhất cho việc nghỉ ngơi (73,53 %), giao lưu với bạn

T Hoạt động

Dành thời gian Nhiều Vừa phải ít

SL % SL % SL %

1 Đọc sách chuyên môn, tự

học

Kết quả trên có được từ điều tra xã hội học ở 273 SV chính quy tập trung thuộc 9 khoa (trừ khoa Tại chức) tại thời điểm tháng 4/2003

8

Khảo sát lý do SV ở nội trú hoặc ngoại trú thông qua điều tra xã hội học ở 273

SV (nêu trên), trong đó 63 SV đang ở nội trú và 210 SV đang ở ngoại trú cho thấy quan niệm của SV rất đa dạng và phong phú (xem bảng 3)

2 Được tự do thoải mái 7 11,11 38 60,32 14 22,22 3 0,48 36 17,14 101 48,10 65 30,95 9 0,43

Có tới 81,13% số SV nội trú và 88,1% số SV ngoại trú hoàn toàn không vì bắt buộc - họ được thoải mái lựa chọn việc ở nội trú hoặc ngoại trú theo sở thích và quan niệm của chính mình

Nhìn chung : Hoạt động của SV ngoại trú, ngoài giờ chính khoá, trên địa bàn như TP Thanh Hoá hết sức phức tạp, đa dạng và rất khó khăn trong công tác quản lý của nhà trường mà trực tiếp là Phòng Quản lý HSSV

2.2.2 Một số biện pháp quản lý SV ngoại trú của trường ĐH Hồng Đức trên địa bàn TP Thanh Hoá

* Những biện pháp quản lý SV ngoại trú của trường ĐH Hồng Đức tập trung vào 3 nhóm biện pháp, gồm:

+ Nhóm I (tuyên truyền): Quán triệt cho SV về chủ trương của nhà trường trong công tác SV ngoại trú, quy định (10 điểm) của trường đối với SV ngoại trú, hướng dẫn các thủ tục để SV được ở ngoại trú và nội dung bản cam đoan giữa gia đình chủ trọ và SV trọ (ngoại trú)

- Đăng ký lại khi di chuyển nơi ở

+ Nhóm III (kiểm tra đánh giá): Bao gồm:

11

- Nắm tình hình SV ngoại trú hàng tháng tại các phố có đông SV ngoại trú (qua Trưởng phố và Cảnh sát khu vực)

- Định kỳ kiểm tra và sơ, tổng kết các hoạt động của SV ngoại trú và sơ

Nhìn chung, các nhóm biện pháp quản lý SV ngoại trú của trường ĐH Hồng Đức tuy chưa hoàn thiện, nhưng đã bước đầu tạo được nền nếp, làm tiền đề cho việc thực hiện Quy chế công tác SV ngoại trú của Bộ GD&ĐT ban hành, mặt khác cũng làm thay đổi quan niệm của nhiều người kể cả trong và ngoài trường về việc phối hợp giữa nhà trường-gia đình-xã hội trong việc quản lý SV ngoại trú của các trường ĐH

2.2.3 Thực trạng tổ chúc bộ máy quản lý SV ngoại trú ở trường ĐH Hồng Đức

2.3 Những vấn đề thực tiễn đặt ra cho công tác quản lý sv ở trường ĐH Hồng Đức

+ Lãnh đạo nhà trường ĐH Hồng Đức sớm nhận thấy tầm quan trọng của công tác quản lý SV ngoại trú ngay từ khi mới thành lập trường

+ Có những cán bộ quản lý tâm huyết, có đội ngũ giáo viên chủ nhiệm lớp, đội ngũ cán bộ lớp, Đoàn TN, Hội SV nhiệt tình , năng nổ trong công tác quản lý SV ngoại trú

+ SV được quán triệt kỹ qui định của trường đối với SV ngoại trú ngay từ lúc vừa nhập học xong

+ Bước đầu nhà trường đã tạo được mối quan hệ tốt với địa phương, đặc biệt là với 3 phường sở tại, cảnh sát khu vực phụ trách địa bàn

Việc nghiên cứu thực trạng những biện pháp quản lý SV ngoại trú của trường

ĐH Hồng Đức tạo cơ sở, tiền đề cho việc đề xuất những biện pháp quản lý SV ngoại trú của trường trên địa bàn TP Thanh Hoá

12

Chương 3: MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ SINH VIÊN NGOẠI TRÚ

Ở TRƯỜNG ĐẠI HỌC HỒNG ĐỨC TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ THANH

Trong Luật Giáo dục, điều 35 nêu rõ: “Mục tiêu của giáo dục đào tạo đại học

và sau đại học là đào tạo người học có phẩm chất chính trị đạo đức, có ý thức phục vụ nhân dân, có kiến thức và năng lực thực hành nghề nghiệp tương xứng với trình độ đào tạo, có sức khoẻ, đáp ứng xây dựng và bảo vệ tổ quốc ” [19,tr25]

Đối với SV ngoại trú, xét cho cùng: họ có đến 4/5 thời gian sống ngoài kỷ cương học đường, nghĩa là SV ngoại trú, chỉ có 1/5 lượng thời gian trực tiếp được quan tâm quản lý, giáo dục của nhà trường Như vậy, tăng cường quản lý SV ngoại trú chính là góp phần thực hiện mục tiêu đào tạo bậc đại học của bất kỳ trường Đại học nào

3.1.2 Xuất phát từ mục tiêu và nhiệm vụ đào tạo của trường ĐH Hồng Đức

Đào tạo cán bộ ngành khoa học và công nghệ có trình độ đại học và thấp hơn, tạo tiềm lực tri thức đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế, xã hội, quốc phòng và an ninh của tỉnh; nghiên cứu khoa học, ứng dụng khoa học kỹ thuật và công nghệ phục vụ sự nghiệp CNH, HĐH của tỉnh; tích cực chuẩn bị đội ngũ cán bộ, giáo viên và các điều kiện để đáp ứng yêu cầu đào tạo ngày càng cao và xây dựng trường ĐH Hồng Đức trở thành một trung tâm văn hoá, khoa học kỹ thuật của tỉnh Thanh Hoá”

Mặt khác, quan điểm chung của nhà trường là:

+ Xác định công tác quản lý giáo dục SV ngoại trú là quyền lợi rất thiết thực của SV, cần được nhà trường quan tâm

13

+ SV ngoại trú phải được quan tâm quản lý chặt chẽ Trách nhiệm đó không chỉ có nhà trường mà còn là trách nhiệm của toàn xã hội, của chính quyền các cấp và nhân dân địa phương

+ Nhà trường phải thường xuyên quan tâm đầu tư cán bộ, kinh phí thích đáng cho hoạt động quản lý SV ngoại trú

3.1.3 Xuất phát từ điều kiện địa lý, kinh tế, văn hoá, xã hội của TP Thanh Hoá, đặc biệt là vùng dân cư xung quanh nơi trường đóng

+ TP Thanh Hoá là một thành phố thuộc quốc lộ 1A, quốc lộ 47 chạy qua, là điểm nút giao thông lớn nhất, là đô thị lớn nhất, lâu đời nhất của tỉnh Thanh Hoá Tốc

độ đô thị hoá nhanh Ngoài các mặt tích cực, các mặt tiêu cực đang len lỏi vào đời sống của từng người dân TP Đặc biệt là các tệ nạn xã hội, đã và đang có nhiều biểu hiện và diễn biến hết sức phức tạp

Công tác quản lý SV là tạo ra một môi trường giáo dục trong lành đối với SV ngoại trú của trường trên địa bàn TP Thanh Hoá, đó là một tất yếu khách quan và là việc làm cấp bách trong điều kiện hiện nay

3.1.4 Xuất phát từ những kinh nghiệm tổ chức quản lý SV ngoại trú của trường

+ Lãnh đạo nhà trường phải thực sự quan tâm đến công tác quản lý SV ngoại trú Phải xác định đó là trách nhiệm của nhà trường để có đầu tư thích đáng về cán

bộ, kinh phí, cơ sở vật chất, thiết bị cho công tác quản lý SV ngoại trú

+ Đoàn thanh niên nhà trường quan hệ với tổ chức Đoàn Thanh niên các phường, xã, khối phố nhằm tạo điều kiện cho SV ngoại trú tham gia công tác xã hội, các hoạt động văn hoá, thể thao, vệ sinh môi trường ở địa phương