DAT VÀN DE Day dò, khi nhùng Idi ndi truyén di "me no là giào vién dai hoc dà'y", "vd òng ày day d trUdng dai hoc dà'y", "Bà chàu là giào vién dai hoc trén Ha Noi" thi ai nghe cùng sé b
Trang 1NHCJNG NIÉM OAM ME, NHQNG NÓI TRAN TRO
CÙA CH! EM NO GIÀO VIÉN TRONG TRLFÒNG DAI HOC
D à o T h i Thvt
Khoa NN&VH Phdp, DHNN, DHQGHN
I DAT VÀN DE
Day dò, khi nhùng Idi ndi truyén di "me no là giào vién dai hoc dà'y", "vd òng ày day d trUdng dai hoc dà'y", "Bà chàu là giào vién dai hoc trén Ha Noi" thi ai nghe cùng sé biéu ràng là nù giào vién dai hoc chàe là ghé làm, vinh du làm va danh già làm va cùng vi dai làm trong con màt cùa moi ngUdi d qué hUdng bay trong càc góc phd' cùa Ha Nói hoac d càc thi thành Song ed ai hiéu hé't nhùng tran trd, lo àu cùa nhùng ngUdi nhà giào dò Cd ai bié't dUde nhùng say me, nhùng nói tran trd cùa ho tru vùng trén giàng dUdng dai hoc ngày nay Vi vay tòi mud'n mUdn ngòi bùt de bdc bach vdi càc doc già cùa tòi de phàn nào hiéu rò hdn cuoe sò'ng tinh thàn cùa nhùng ngUdi nù giào vién dai hoc
H N 0 GIÀO VIÈN DAI HOC LÀ AI?
Qua nhùng tiéu chi dUa ra khi giù lai khoa, trUdng thi day là nhùng tinh boa cùa "làng sinh vién" Ngoài tiéu chi va trình do hoc vàn cdn tinh dé'n cà tinh thàn tràch nhiém va dae biet là dao due tao phong
1 V e t r ì n h d o h o c v à n
TrUdc day, phàn Idn càc chi em dUdc khoa va trUdng giù lai déu dat bang tò't nghiép khà, gioì trong so'bang mà'y chuc hoac bang tram sinh vién, ho pbài là ngUdi hoc gidi nhà't, ed phUdng phàp hoc tap tot nhàt, co diém trung bình cùa tàt cà càc mdn va diém thi tò't nghiép
Trang 2hoac diém bào ve luàn vàn cao nhà't
Dac biet hien nay, nhùng ngudi dd pbài cam ké't sau hai nam pbài
tu hoc thém de ed bang thac sy
2 Ve d a o dtfc t à c p h o n g
Là ngUdi giào vién pbài là ngUdi màu muc trong lò'i sò'ng, trong eàeh cU xù, trong tàc phong sinh boat bang ngày: "Làm thày t h a t khd, pbài dàu chuyen dùa?" Dùng vay, d moi lue, moi ndi, moi ebd, mac dù khdng pbài là "pham nhàn" nhung déu nam trong tàm nhìn va theo dÒi cùa càc dd'i tUdng là hoc sinh, sinh vién hoac càc bac phu huynh dà tùng nghe tén va bié't màt
Tdm lai, nù giào vién dai hoc pbài là ngUdi co t h à n h tich cao trong hoc tap va rèn luyén trén càc giàng dUdng dai hoc
IIL NHUNG SAY ME VA ÀNH HUÒNG CÙA NÒ
TRONG DÒI SONG RIÈNG TlTCÙA CHI EM
1 N h ù n g s a y m e
LL Say me nghièn cùu khoa hoc
Càc giào vién dUde giù lai trUdng déu là nhùng "thd" t r a cùu va dac biet da qua ky sàt hach nghiém tue cùa eàe ban giam khoa ehà'm luàn vàn "Cài màu" say me nghién cùu, tìm tài lieu dà thà'm vào duòng gàn, thd thit cùa moi giào vién, nén ho cùng khòng ed nhieu thdi gian rành rdi de vui chdi Moi khi ed vUdng màc trong giào trình bay
bài tap là thdi gian tu do ho lai xép vào viee tra cùu, tim tòi é& ed giài
phàp tòt nhà't, truyén thu ed hiéu qua kién tbùc cho sinh vién
1.2 Say me hoc hot kinh nghiem nghe nghiép
Trong giàng day ngoai ngù, mdi khi ed mot phUdng phàp mài, mot giào trình mdi ra ddi là càc giào vién lai di thu thap tài lieu, mua bang, sàch, du càc buoi bào eào, tham già xày dUng giào àn cho tùng bài Ke
eà trong giò giài lao, ho cùng bàn luan sòi nói de làm sao ed dUde giài
Trang 3phàp tot nhàt de giài thich cho sinh vién nhùng vUdng màc va de day cho ho càc thù t h u a t khai tbàc mot bài hoc bay, eàeh làm mot bài tap
de hieu nhà't
1.3 Say me kiém song
Do cuoe song dàt dò, nén ai cùng pbài tu thàn vàn dòng de nàng cao mùc sò'ng cho bàn thàn minh Phàn Idn eàe giào vién nè'u ed ed boi déu khdng ngàn ngai dàm n h à n thém giò hoac day cho ed quan này, hdp tàc tham già dU àn kia nén, thdi gian d à n h doi cùa ho cùng khòng nhiéu
Say me kiém sò'ng là mot thù vui mang lai hiéu qua eà ve tinh thàn va vat chà't Hiéu qua vat chà't thi ai cùng rò, dd là viee tàng thu nhàp, co diéu kién mua nhà, mua xe hoac di du lich Song hieu qua tinh thàn cùng r a t dàng ké Khi càc giào vién day ngoài nhiéu hoac tham già vào càc dU àn cà'p ho trUde hé't ho dUde cài "tiéng" sau nùa là
ho nàng cao trình do chuyén mòn cùa minh va dac biet ho ed mdi quan
he rong Idn: ho ed nhiéu dong nghiép, nhiéu cong sU, nhieu hoc sinhó nhiéu linh vUc kbàc nbau va nhu the, kién thùc chung va kién thiic chuyén sau cùa ho "day" hdn
2 À n h h i f ò n g c ù a nhùfng s a y m e t ò i d a i tvt c ù a c h i e m
Nhùng say me trén là le thUdng tinh cùa mòi ngUdi phu nù tri thùc vi ho luòn muó'n vUdn lén de hoàn thien minh cà ve tri tue, nàng lue chuyén mdn va diéu kién vat chat Song chinh sU say me nghién cùu va kiém sd'ng lai tao ra nhiéu bà't Idi cho ehi em giào vién dai hoc
TrUde hé't, hiéu nhiéu, bié't rong hdn eàe bac phu quan là diéu gay
ra nhiéu phién toài vdi chi em Mài me nghièn cùu va kiém song, mot so'chi em dà de cho tuoi thanh xuàn trdi di mà't, dé'n lue nghi tdi quyén Idi cùa chinh bàn thàn minh thi tuoi cùng dà trén dudi 30 va lue dd sii lUa chon ngUdi ban tàm giao cùa minh ban che hdn vi càc anh cbàng tri thùc dep trai, thòng minh, hdm hinh d do tuoi 30 - 35 ho pbài chon càc em tre hdn va thòng minh kém ho Ké't qua theo thd'ng ké chung hien nay trong Dai hoc quò'c già va d càc trUdng t h à n h vién, so' chi em giào vién co trình dò thac sy hoac sàp là thac sy t à n g lén rà't nhanh
Trang 4song tò'c dò xày dUng già dình rà't chàm va hien tUdng dàng tran trd nùa là mot so' eàe eò giào dà va ed nguy ed thà't bai trong tinh yéu, trong banh phùc già dình Cd nhùng ehi rà't thòng minh, nghiém tue, nàng dòng va xinh dep lai hi vd mong trong tinh yéu va mot so' càc nù giào vién tré tìm dUde ngUdi ban ddi hdi muòn
Vay càn làm ^ day de càc chi em này "còng danh tron ven cà dòi dUdng''?
3 Càc c o g i à o t r é c a n l à m g ì d a y ?
Ngan ngù ed càu "Moi sU thài qua déu là khdng tòt" Vay cho nén, càc eò giào tre di! dùng quén minh qua ma nén ké't hdp cà dòi dUdng: ddi tu va sU nghiép va bay tìm dUde nhùng ngUdi hiéu minh va hiéu
rò edng viee cùa minh de cùng chia se khd khan va thuan Idi trong sU nghiép nhà giào cùa chung ta Va cùng dùng lue nào cùng là nhà giào
ma lén Idp vdi moi ngUdi Chùng ta phài bié't vùa làm thày, vùa làm trd thi mdi dung boa dUdc moi thù thàch trong già dình va ngoài xà boi dUde
IV NHUNG NÓI TRAN TRÒ CÙA CHI EM GIÀO VIÈN DAI HOC LÀ GÌ?
1 Nói lo s\i n g h i é p
1.1 Nói lo tu nhàn, tich kién thùc
Phàm dà là mot ngUdi giào vién dai hoc, ai ma cbàng ludn hoc hàng ngày, bang giò
Dudi con màt cùa eàe em sinh vién, ngUdi nù giào vién dai hoc khdng chi là mot ed giào ma cdn là mot ngUdi me tòt, bao dung ma càc
em ed thè dat cà niém tin
Nhung ngày nay, nù giào vién dai hoc chùng ta càn va luòn phài tich luy kién thùc, cap n h à t thòng tin de khdi "hi lae bau" so vdi eàe
em sinh vién Vay là mdi nam, mòi khoà va mòi Idp càc em luòn tìm thà'y ò càc eò n h ù n g kién thùc mdi me va cap n h à t hdn Vay thi, vdi thdi gian biéu c h a t cùng thi càc co tich luy kién t h ù c khi nào ? va
Trang 5d dàu?
"Hoc, hoc nùa, hoc mài" nhU Lenin dà ndi ThUc vay "Bién hoc là
vò bd" va "hoc lue nào cùng déu chua muòn" Càc ed phài hoc ngay trong bài giàng cùa minh, hoc trong sàch vd, bào chi va trén càc phUdng tién thòng tin dai chùng kbàc nhU dai, vò tuyé'n, phim ành, Internet va eà trong ddi sò'ng thUdng nhàt, hoc d càc em sinh vién cùa minh trén mot khia canh nào dò
1.2 Nói lo nàng cao trình do tay nghe
Nghé "trong ngUdi" that là cao quy nhUng cùng rà't khó khan, dac biét nghé dào tao ra nhùng con ngUdi làm ehù dà't nude sau này lai càng khd hdn Thè'gidi dang chuyén minh, chié'n lUdc qud'c té'boa cùng dang phàt trién manb Viee tié'p thu nhùng kién thùc tién tién, nhùng phUdng phàp giàng day ed hiéu qua phù hdp vdi nhu càu cùa thdi dai
dà làm cho nù giào vién dai hoc chùng ta phài gang sue nhiéu hdn, pbài tinh toàn cu the ké' boach tu boi dUdng de nàng cao trình dò tay nghé va de eò thè tru dUde vùng vàng trén bue giàng cùa trUdng dai hoc Hoc bòi dong nghiép, di sau nghién cùu tùng phUdng phàp de bié't dudc diém yéu, diém manh cùa tùng phUdng phàp de tìm ra cho minh mot phUdng phàp riéng phù hdp vdi tùng doi tUdng hoc Diéu dò chi
em càn phài ed tinh kién tri, khiém tò'n va tinh thàn tràch nhiém vói bài giàng cùa minh
1.3 Ddcsùc dévitcft qua càc ky thi tuyén còng chùc hoac thi vào nggch cùa ngành giào due
Ky thi tuyén còng chùc dò'i vdi càc giào vién tré là mot thù thàch mang tinh quyét dinh cà sU nghiép cùa minh Nhùng mòn thi khd vUdt qua dd là mòn Triét va Luàt giào due Con càc mòn chuyén ngành déu
d i dàng vUdt qua Khi dà là giào vién chinh thùc qua ky thi tuyén còng chùc roi, dUdc mot thdi gian 5 -10 nam, càc ed giào tré yèn tàm edng tàc, roi sau dd lai lo thi vào ngach tu giàng vién vào ngach giàng vién chinh Vay là, de trd thành nguòi nù giào vién dai hoc, chi em sud't dòi phài hoc bànb de nàng cao trình do nghiép vu cùa minh Dd là ebua
ké dé'n càc ky thi tuyén di hoc làm bang d nude ngoài Kiéu thi "quan
ta dành quàn minh" cùng làm dau dàu càc giào vién dai hoc Chi eó 2 suat di hoc ma ed tdi 5,6 thi sinh thi chàe bàn sé phài ed ngUdi d lai Moi làn nhu vay cùng làm cho chùng ta tran trd làm ehù NgUdi ò,
Trang 6ngUÒi di cùng làm dau dàu nhùng ngUdi khdng may man
1.4 Nói lo bi hoc sinh phàn ùng, hoac che bai
Dà ed nhùng khi trudng ta thi diém cho hoc tin chi va de càc em sinh vién tu dàng ky hoc vdi thày, co ma ho chon Cd nhùng thày ed khòng ed hoac rà't it sinh vién dàng ky vào Idp Dù sao càc thày co ày cùng buon, thà't vong song, ly do d day khòng bàn là do trình dò va phUdng phàp cùa thày kém ma co nhiéu nguyén nhàn:
- Càc em thich gid này hdn va thich cùng hoc vói nbau thè' là lóp thành dong
- Càc em thich hoc thày này vi thày de dai hdn co kia
Vay là lóp thi qua dòng, lóp thi qua it làm nàn long càc thày, eò dac biet vdi càc giào vién mdi vào nghe Con vdi càc giào vién nù tré, nhiéu sinh vién Idn tuoi thich tréu eò va eàe em nghi ra nhiéu eàeh làm
eò bòi rò'i de dUdc cUdi va che eò kém, thàm ehi cdn edng khai tranh luan vdi ed va cho là ed khòng bié't Trong truòng hdp này, càc co tre
cu bình tinh ma xù ly eò tinh ,cd ly de rùt ra kinh nghiem cho nhùng làn sau
Nhùng nói lo trén né'u khòng phài là ngUdi trong nghé chàe là chUa hiéu va thòng càm vdi giào vién nù chùng tòi NgUdc lai, ho ehi hiéu mot diéu là làm giào vién càn phài biét nhiéu va làm gUdng cho ngUÒi kbàc Vay chi em nù giào vién muó'n de ngUdi kbàc kinh né minh thi phài lo dù moi viee sao cho dUde trò yéu, dong nghiép quy mén va phu huynh kinh né
2 N ó i l o c h o m à i à m g i à d i n h
Là phu nù dà eò chong, ai ma cbàng lo cho già dình tron ven, b a n h phùc ben làu Vd chong hiéu nbau, tin tUdng vào n h a u va cùng vun dàp cho tinh yéu bà't diet Song lo trong lình vUc tinh yéu thi khòng phài càc chi em giào vién dai hoc déu co mó'i lo nhu nhau O mùc dò tuoi kbàc nhau thi mó'i lo tinh duyén cùng kbàc nhau
2.1 Ddi vói nù giào vién tre mdi vào nghé
Trang 7Trù mot so' càc sinh vién mói ra trUdng ed "duyén" xóm nén ra trUdng mot hai nam là ho lap "già thà't" con phàn lón càc sinh vién tòt nghiép loai Uu, hoc gidi, thdi gian "tu nhàn, tich ehù" trong 2 nam de
ed dUde bang thac sy dà chié'm nhiéu thdi gian Cd boi lUa chon ngUÒi ban ddi ly tuòng eó it O nhùng ehi em này ho chi muó'n cho thdi gian ngùng tròi de tuoi thanh xuàn con dUdc làu hdn de ho dd thiét tbòi so vói càc ban cùng trang lùa kbàc
2.2 Dai vdi nhùng nù giào vién dai hoc è do tuoi 30 - 40
0 do tuoi này, néu chi em chUa eó già dình thi song càng "nghiém kbàc" hdn va ed bòi két ban co nhiéu nhUng tìm dUdc ngUdi "trong mong" thi khó hdn Ho thuòng bi cóng viee chuyén mòn va "kiém song" thu hùt nhiéu hdn Néu nhU d do tuoi 25 - 30 ho muòn làm cuoe "eàeh mang" de thay ddi nép ngb! va né'p sò'ng thi d dò tuoi này ho bình tinh quan sàt va dua ra nhùng quyét dinh chin chàn hdn Nhùng tran tra cùa ho thuòng tap trung cho viéc giào due con cài, viee hoc hành, moi quan he vói ban bè cùa con, con chinh ho quén quyén Idi cùa chinh bàn thàn minh là dUdc nghi ngdi, giài tri vdi ban bè Mot so' ehi em eòn quan tàm tói con cài nhiéu hdn eà chong minh Vi vay d dò tuoi 40 càc cap vd chong co nguy ed sùt me tinh càm vi "co à'y qua quan tàm tói giào due con cài" ma khòng lo giù "banh phùc cho già dình" Quan diém giào due con cài cùa ho khòng giò'ng nhau néu ho kbàc nghé Doi vói giào vièn, thUdng thi ho nghiém kbàc va khàt khe trong giào due con cài hdn Tu viee con cài ma vd chong màu thuàn va mot so'càc chi
em phài dành ky vào già'y quyét dinh "ly hdn" de ehà'm dùt tinh trang
"cài va" vdi nhau truóc mat con cài Thuc chat cùa moi và'n de màu thuàn là quan diém sd'ng va eàeh giào due con cài khàc nhau Chi em
ta luòn muò'n tò't cho con cài minh vi dò là "tàt cà" eùa ngUdi me, là niém tu bào, là niém hanh phùc Idn nhà't cùa ngUdi phu nù Vi con cài
ma chùng ta san sàng hy sinh cà sU nghiép va cà cuoe ddi minh Cài thói quen nghé nghiép luòn "là ngUÒi nghiém kbàc, nghiém tue va gUdng màu" d moi ndi, moi ebd nhiéu khi cùng là nói thiét thdi eùa ehi em
2.3 Bòi vdi uà:giào vién odo ''xéchiéu''
Néu nhu càc nù giào vièn dai hoc d dò tuoi 30 - 40 dành phàn lÓn
Trang 8thdi gian cho già dình va con cài thi d dò tuoi 40 - 50 này ho cò'ng bién toàn bò sue lUe va thdi gian cho còng viéc va cho bàn thàn Lue này ehi
em rành rdi hdn de chuyén tàm vào còng viéc, ho thich viè't bài, làm càc de tài nghién cùu khoa hoc vi hoc eò bé day kinh nghiem nghé nghiép nhiéu hdn chi em d càc lùa tuoi khàc Ho cùng co thdi gian de chàm sde chong, con Noi tran trd cùa ho là làm sao cd'ng bién cho sU nghiép va giùp dd dong nghiép dUde nhiéu hdn Ho thà'y nuò'i tié'c thdi gian "sao di mau" de roi "luyén tié'c nhùng ky niém xua" Dé'n tuoi ve huu, ho sé già nhanh hdn né'u hoàn toàn nghi ngdi ma bò hàn nhùng còng viee nghé nghiép hàng ngày
V NHtJNG KIÈN NGHI DE GIÙP CHI EM
De bót di nói tran trd ve già dình va sU nghiép, diéu quan trong nhà't là sU doàn ké't trong ddn vi, tao chò dUa tinh thàn de ho co dUde nhùng Idi khuyén, an ùi dong vién trong edng tàc cùng nhU trong eàeh ùng xù vói dong nghiép, ban bè, già dình va con cài
0 dò tuoi ve hUu, nhà trUdng va ed quan nén tao diéu kién cho chi
em tié'p tue edng hien kinh nghiem nghé nghiép cho dong nghiép, giùp càc giào vién tré ed "hành trang" de vùng vàng trong nghé nghiép, "dào tao ra nhùng ngUdi làm ehù dàt nude Viet Nam" tUdi dep này vùa
"bóng" lai vùa "chuyén"
TÀI LIEU THAM KHÀO
1 Ky yéu boi nghi khoa hoc nù làn thù 6
2 Tap chi khoa hoc ve phu nù càc so'nam 2002, 2003
3 Ky yè'u bòi nghi khoa hoc nù làn thù 8 - 10/2003
4 Tap chi già dinh va tré em, so'04 ky 1/4/2003
5 Tap chi phu nù tién bò so 3/2001
6 Tap chi già dình so 28/2003 tu 25/8 - 15/9/2003