Kiến thức về bệnh nang gan

Bệnh nang gan Xuất phát từ cấu trúc của gan bao gồm các tế bào gan, mạch máu nuôi gan, đường mật..., trên cơ sở đó các nang cũng có ngưồn gốc xuất phát từ các thành phần trên. Thường thấy nang đường mật, nang mạch… tại gan. Ngoài ra, một số nang do các bệnh từ xa mang đến gan như nang sán, nang lao. Tùy theo tính chất, kích thước, khả năng biến chứng và nguyên nhân gây ra nang gan mà có các phương pháp điều trị khác nhau. Đa số các nang gan là lành tính, kích thước nhỏ, không ảnh hưởng tới chức năng cũng như chưa có biến chứng gì thì ít khi phải can thiệp, nhưng phải theo dõi định kỳ để xác định tốc độ phát triển của nang. Khi có những nguy cơ đe dọa như nang quá to có thể gây vỡ hay biến chứng chèn ép làm tắc đường mật... thì tùy theo trường hợp các bác sĩ sẽ có chỉ định cụ thể từ điều trị nội khoa dùng thuốc, đến các thủ thuật nội soi, tiêm xơ hay phẫu thuật. Bạn nên đưa ba đi khám siêu âm định kỳ để theo dõi sự phát triển của nang, khi cần các bác sĩ sẽ cho làm thêm một số xét nghiệm khác chuyên sâu như máu, chụp CT scan v.v... CÁC BỆNH NHIỄM TRÙNG LIÊN QUAN ĐẾN GAN BỆNH GAN DO VI TRÙNG BỆNH GAN DO NHIỄM XOẮN KHUẨN BỆNH GAN DO NHIỄM KÝ SINH TRÙNG Nang gan chữa thế nào? PHẪU THUẬT NỘI SOI PHẪU THUẬT NỘI SOI GAN MẬT

Bệnh nang gan là gì?

29.03.2007 09:51

Hỏi: Ba của em bị bệnh nang gan, nhưng không biết rõ về bệnh này Em muốn biết

thông tin cụ thể về bệnh, nguyên nhân gây ra bệnh, cách điều trị, cách phòng ngừa (Hoa - Hai Bà Trưng, P.8, Q.3, TP.HCM)

Đáp: Xuất phát từ cấu trúc của gan bao gồm các tế bào gan, mạch máu nuôi gan, đường mật , trên cơ sở đó

các nang cũng có ngưồn gốc xuất phát từ các thành phần trên Thường thấy nang đường mật, nang mạch… tại gan Ngoài ra, một số nang do các bệnh từ xa mang đến gan như nang sán, nang lao

Tùy theo tính chất, kích thước, khả năng biến chứng và nguyên nhân gây ra nang gan mà có các phương pháp điều trị khác nhau Đa số các nang gan là lành tính, kích thước nhỏ, không ảnh hưởng tới chức năng cũng như chưa có biến chứng gì thì ít khi phải can thiệp, nhưng phải theo dõi định kỳ để xác định tốc độ phát triển của nang

Khi có những nguy cơ đe dọa như nang quá to có thể gây vỡ hay biến chứng chèn ép làm tắc đường mật thì tùy theo trường hợp các bác sĩ sẽ có chỉ định cụ thể từ điều trị nội khoa dùng thuốc, đến các thủ thuật nội soi, tiêm xơ hay phẫu thuật

Bạn nên đưa ba đi khám siêu âm định kỳ để theo dõi sự phát triển của nang, khi cần các bác sĩ sẽ cho làm thêm một số xét nghiệm khác chuyên sâu như máu, chụp CT scan v.v

Chỉ định mổ nang nhưng lại cắt túi mật

(Dân trí) - Bệnh nhân bị nang ống mật chủ, trong nang có sỏi và được bệnh viện Xanh Pôn chỉ định mổ Nhưng chỉ đến khi nhận giấy chứng nhận phẫu thuật, bệnh nhân mới phát hoảng khi bác sĩ thông báo rằng đã bị cắt mất túi mật.

Mất mật mà vẫn… đau

Anh Phạm Hùng Thắng - bệnh nhân bị bệnh viện Xanh Pôn cắt túi mật tỏ ra bức xúc khi nói với chúng tôi về trách nhiệm và cách xử lý của Ban giám đốc bệnh viện này:

Ngày 26/11/2007, anh Phạm Hùng Thắng nhập viện đa khoa Xanh Pôn do bị đau ở vùng thượng vị Bác sĩ cho nằm điều trị tại khoa B Ngoại tổng hợp Qua quá trình khám, siêu âm (lần 1 tại bệnh viện Xanh Pôn, lần 2 tại dịch

vụ 72 Nguyễn Thái Học) chụp cắt lớp vi tính, thử máu, chụp phổi bác sĩ trưởng khoa Ngoại tổng hợp cho biết anh bị: nang ống mật chủ (OMC), trong nang có sỏi và cần phẫu thuật cắt nang OMC Ngày 6/12/2007 anh Thắng lên bàn mổ, bác sỹ Đông, trưởng khoa Ngoại là người trực tiếp mổ, cách phẫu thuật là mổ phanh và cắt bỏ nang phải

5 ngày sau khi mổ, anh Hoàng Phúc Thắng được đưa đi siêu âm, kết quả cho thấy: trong nang còn rất nhiều sỏi nhưng mật thì đã bị cắt Vì tin vào tay nghề của các bác sĩ tại đây, bệnh nhân này vẫn yên tâm điều trị tiếp và ra viện vào ngày 17/12/2007

“Sau khi về nhà tôi vẫn bị đau như lúc trước khi mổ Thời gian đầu nghi là triệu chứng sau mổ nhưng cho đến tận bây giờ tôi vẫn bị những cơn đau hành hạ Ngày 21/3/2008 tôi vào viện Xanh Pôn khám lại và kết quả vẫn là: túi mật có nhiều sỏi Và trong cuộc trao đổi với tôi, bác sỹ Đông cho rằng: bác sĩ siêu âm đã nhầm giữa nang sỏi và túi mật…”, anh Thắng cho biết

Chối bỏ trách nhiệm ?

Trong lá thư gửi bệnh viện Xanh Pôn ngày 26/3/2008, anh Hoàng Phúc Thắng nêu ra một số câu hỏi về trách nhiệm của bệnh viện này Ngày 2/4/2008, anh Thắng nhận được lá thư trả lời của bệnh viện do TS Nguyễn Thái Sơn - PGĐ bệnh viện ký trong đó vẫn khẳng định “chỉ định cắt túi mật là hoàn toàn hợp lý, kết quả giải phẫu bệnh

lý là túi mật viêm mãn tính, nhiễm trùng”

Đa số các nang gan là

lành tính (ảnh: msn.com)

Với câu hỏi tại sao bác sỹ lại có thể nhầm giữa túi mật và nang sỏi, bệnh viện Xanh Pôn liệt kê ra 4 lý do: do vị trí nang ở sau tá tràng và tuỵ Do vị trí dị dạng bẩm sinh của cổ và túi mật nằm đè lên cuống gan và ống mật chủ Đặc biệt, theo giải thích của bệnh viện này là: “do máy và trình độ siêu âm của bác sĩ khác nhau và “Do thời điểm bệnh nhân đi siêu âm khác nhau” (?)

Trước câu hỏi của bệnh nhân về việc tại sao khi trước khi mổ chẩn đoán là nang sỏi nhưng khi mổ lại cắt túi mật, bệnh viện Xanh Pôn cho biết: ngoài việc cắt bỏ túi mật là hợp lý với những lý do nêu trên, việc “xử lý” đối với Nang OMC có 2 cách giải quyết: một là phẫu tích nâng toàn bộ tá tràng và đầu tuỵ để cắt nang và nối ruột tại đây

Do xác định phương án trên sẽ gây nguy hiểm cho bệnh nhân, phẫu thuật viên quyết định phương án 2 là để lại nang trên và sẽ phẫu thuật nội soi qua đường dạ dày

Tuy nhiên do “hiện nay bệnh viện Xanh Pôn chưa có thiết bị để mổ theo phương án trên” nên cách giải quyết của bệnh viện Xanh Pôn là… làm giấy chuyển viện cho anh Thắng sang bệnh viện Việt Đức

Về điều này, anh Thắng khẳng định: “việc phẫu thuật viên quyết định cắt túi mật mà không hề có một lời thông báo tới tôi và gia đình là điều không thể chấp nhận Và nếu phẫu thuật viên thực hiện theo phương án hai như nêu ở trên thì tại sao trong giấy ra viện của tôi lại ghi rằng “bệnh nhân ổn định ra viện””

Trao đổi với chúng tôi, ông Nguyễn Việt Cường, chánh thanh tra Sở Y tế Hà Nội cho biết: vụ việc đang được thanh tra Sở tiến hành kiểm tra, làm rõ Dự kiến, ngày 12/5 tới đây sẽ có cuộc hội chẩn giữa một số chuyên gia y

tế do thanh tra Sở tiến hành để làm rõ những bức xúc của bệnh nhân Phạm Hùng Thắng

Chúng tôi sẽ tiếp tục theo dõi vụ việc này và cung cấp thông tin tới bạn đọc

Ngày 1/7, bệnh nhi T.T, 15 tuổi, ngụ tại huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định đã được các bác sĩ Khoa Ngoại tổng hợp Bệnh viện (BV) Nhi Đồng 2 TP.HCM phẫu thuật thành công lấy khối u gan nặng 1 kg có nguy cơ ác tính.

Theo bác sĩ Trần Vĩnh Hậu, Trưởng Khoa Ngoại tổng hợp BV Nhi Đồng 2, bệnh nhân T.T nhập viện cách đây 20 ngày trong tình trạng khá tỉnh táo nhưng khối u ở bụng thì khá to

Sau khi xét nghiệm, các bác sĩ phát hiện khối u ở gan với kích cỡ đường kính gần 20 cm, chiếm một nửa phần gan bên trái và còn lấn sang phần gan bên phải, có nguy cơ là u ác tính nên phải mổ

Sau hơn 2 giờ phẫu thuật, bệnh nhi đã hồi phục tốt Các bác sĩ cho biết, nếu sức khỏe bệnh nhi tiến triển tốt sẽ được xuất viện sau một tuần nữa

NHÂN MỘT TRƯỜNG HỢP U TUYẾN BỌC ỐNG MẬT TRONG GAN

Huỳnh Văn Hiếu*

đặt vấn đề

U tuyến bọc trong gan là bướu hiếm gặp,(1) nang có nhiều ngăn ở trong gan Biểu hiện lâm sàng thường ở giai đoạn trễ khi bướu lớn tạo nên triệu chứng chèn ép Sau đây là một trường hợp u tuyến bọc trong gan gặp tại bệnh viện Ðồng Tháp

Bệnh án

Bệnh nhân nữ Văn T S, 29 tuổi, làm ruộng, cư ngụ tại thị trấn Thanh Bình, huyện Thanh Bình, tỉnh Ðồng Tháp, nhập viện lần 1 tại bệnh viện Ða Khoa Ðồng Tháp 10h 15 ngày 24/04/2001 do có u trong ổ bụng

Bệnh sử: Cách nhập viện 1 tuần, bệnh nhân đau âm ỉ, kèm căng tức ở vùng? thượng vị và hạ sườn phải, lan ra

sau lưng, không sốt, không vàng da vàng mắt Tiêu tiểu bình thường Cơn đau tăng dần kèm buồn nôn nên xin nhập viện

Tiền căn: Gần 1 năm nay, sau khi sinh, bệnh nhân cảm giác có một khối u ở hạ sườn phải nhưng không gây đau

đớn gì cả

Khám lâm sàng:

Dấu hiệu sinh tồn: Mạch= 60 l/phút, thân nhiệt 37o5, HA= 110/80 mmHg, cân nặng 52 kg

Khám thấy có một khối u to chiếm hơn ? bụng trên và bên (P) Sờ mềm, chắc, không di động Gõ: đục Gan lách không sờ đụng

Cận lâm sàng?

Siêu âm: Vùng trước tụy có một khối với echo kém có vách ngăn nhiều cặn lắng, vách mỏng (Hình 1) Chẩn

đoán: Nang giả tụy

UIV: đài bể thận hiện hình tốt??????????

Xét nghiệm: Máu: Hct = 36%, BC = 8000 mm3,Trung tính 68%, Amylase/máu = 106 v/l

Ngày 11/5, làm CT scan cho thấy tổn thương dạng nang nằm ở bụng bên phải có khả năng là nang gan (Kích thước 17 cm x 25cm) Chuyển phim lên MEDIC, được chẩn đoán là u nang của gan xuất phát từ đường mật Ngày 16/5, bệnh nhân xin về nhưng đến ngày 23/05/2001 nhập viện lần 2 vì đi điều trị thuốc Nam không giảm) Ngày 25/05: Chọc hút dịch nang dưới siêu âm ở hai vị trí (ngăn dịch loãng và ngăn dịch nhiều cặn lắng màu vàng rơm) Sau đó bơm thuốc cản quang vào nang và chụp X quang thấy hình ảnh khối u ngấm thuốc đẩy đại tràng sang bên và xuống dưới (Hình 4)

Kết quả xét nghiệm tế bào:

Ổ 1 (dịch loãng ): GR: 1240/mm3 ????????? N = 38%

??????????????????????????? GB: 120/mm3 ??????????????? L = 62%

Hình 1: CT scan: nang trong gan có nhiều vách ngăn

Hình 2: CT scan: Nang phát triển ngoài gan

Hình 3: X quang sau khi bơm thuốc vào nang Nang lớn đến bờ xương thiêng, đẩy các quai ruột xuống dưới và sang bên

Ổ 2 (dịch nhiều cặn lắng): GR = 1130/mm3 N = 39%

???????????????????????????????????????? GB = 110/mm3 L = 61%

Kết quả sinh hóa:

Ổ dịch 1: Ðạm 10g/l, Ðường 0,5mmol/l, Muối 748 mg%, Bilirubin toàn phần 2,4 mmol/l, trực tiếp = 0,2 mmol/l, gián tiếp = 2,2 mmol/l

Ổ dịch 2: Ðạm 36g/l, Ðường 0,9mmol/l, Muối 614mg%, Bilirubin toàn phần = 3,6 mmol/l, trực tiếp = 0,6 mmol/l, gián tiếp = 2? mmol/l

Phẫu thuật ngày 28/5: Cho thấy nang gan dính mặt dưới hạ phân thùy IV Kích thước # 22cm x 25cm Có nhiều

vách ngăn, một ngăn ở cực dưới chứa dịch lợn cợn nhiều, các ngăn khác chứa dịch vàng chanh có ít cặn lắng

Có khoảng 7 lít dịch Cắt bỏ nang Chẩn đoán sau phẫu thuật là nang gan

Ngày 06/06: siêu âm kiểm tra: Bình thường, bệnh nhân khoẻ, vết mổ lành tốt, xuất viện

Giải phẫu bệnh: U tuyến bọc ống mật trong gan (Cystadenoma of the intrahepatic bile duct).

Bàn luận:

Nang gan thường phát hiện ở mổ tử thi có từ 0,15% - 0,5% được báo cáo.(3) Do bẩm sinh hay mắc phải nang thường được lót bằng một lớp mỏng tế bào thượng bì ống mật

Tuổi từ 40 - 60 (ở đây bệnh nhân 29 tuổi) Bệnh nang đơn độc nhiều vách ngăn xảy ra ở nữ gấp 4 lần ở nam (Bệnh nhân đây là nữ) Những ống mật lạc chỗ có từ lúc bào thai phát triển lớn lên và tăng sinh do viêm nhiễm

đã tạo thành nang hoặc do tắt nghẽn ống làm ứ động dịch

Nang thường ở mặt dưới thùy (P) gan kích thước thay đổi từ 1cm - 5cm ( Nang của bệnh nhân này kích thước # 22cm x 25 cm ) Thành mỏng, hơi đục, có mạch máu giãn Trong có dịch trong hoặc vàng rơm có khi có màu mật, thường chứa 100ml -200ml dịch (ở đây chứa đến 7000 ml) Khoảng ? trường hợp nang thông với đường mật Chẩn đoán phân biệt với Hydatid cyst: dựa vào eosinophile, Casonitest (+) và có tích tụ calci ở thành nang Vấn đề điều trị thường hút qua catheter rồi bơm chất làm xơ cứng thành nang Nếu quá lớn nên phẫu thuật Ðây là một trường hợp hiếm thấy trong y văn, nang đơn độc có nhiều ngăn (Non parasitic cyst) được chẩn đoán

CÁC BỆNH NHIỄM TRÙNG LIÊN QUAN ĐẾN GAN

Thói quen của người Việt Nam ta hay ăn rau cải sống , gỏi cá sống , hải sản , thịt tái…… thịt chó ,….những món

ăn thật ngon ….nhưng đâu biết rằng đó là nguồn mang ký sinh trùng :giun , sán ….sán chó , sán lá gan …gây nên những bệnh gan nguy hiểm mà việc điều trị đôi khi không phải dễ dàng…

• Nhiểm trùng do vi khuẩn tiên phát ở gan thường hiếm Tuy nhiên một số nhiễm trùng toàn thân có thể gây thay đổi kết quả chức năng gan từ mức độ nhẹ đến vàng da thực sự, hiếm khi có suy gan

• Nhiều loại xoắn khuẩn, ký sinh trùng đơn bào, giun sán, nấm có thể gây bệnh liên quan đến gan

• Nhiễm xoắn khuẩn capillariasis, giun chó , giun lươn làm tăng đáp ứng viêm và xơ hóa góp phần vào các biểu hiện ở gan

• Nhiễm ký sinh trùng sốt rét và Leishmaniasis dẫn đến bệnh trước hết bằng cách phá hủy hệ thống võng nội mô

• Nhiễm sán lá gan và giun đũa gây viêm đường mật và phì đại túi mật, sán lá gan thường kèm với ung thư đường mật

• Echinococcosis (một giống sán dây ký sinh nhỏ) gây bệnh đường mật rất quan trọng, cần chẩn đóan phân biệt với bệnh nang gan

I.BỆNH GAN DO VI TRÙNG

Những bệnh này có thể ảnh hưởng gan trực tiếp, thường biểu hiện trên lâm sàng bởi tình trạng viêm gan cấp

1.L EGIONELLA PNEUMOPHILA

• Viêm phổi là triệu chứng lâm sàng nổi bật, các xét ghiệm về chức năng gan thường xuyên thay đối, thường không kèm vàng da

• Xét nghiệm Tế bào gan không đặc hiệu

• Điều trị bằng fluoroquinolone hoặc azithromycin

2.S TAPHYLOCOCCUS AUREUS ( HỘI CHỨNG SHOCK NHIỄM ĐỘC )

• Bệnh đa cơ quan gây bởi độc tố gây shock nhiểm độc staphylococcal ( TSST-1) với tỉ lệ tử vong 8%

• Các dấu hiệu điển hình bao gồm sốt, nổi ban, nôn ói, tiêu chảy, hạ huyết áp và tiến triển nhanh suy đa cơ quan Luôn luôn có biểu hiện ở gan với các triệu chứng vàng da, men gan tăng cao

• Biểu hiện mô học có: nhiễm mở, hoại tử, ứ mật…

• Chẩn đoán xác định bởi cấy + S.aureus từ dịch máu

• Điều trị với nafcillin hoặc vancomycin

3.C LOSTRIDIUM PERFRINGENS

• đi kèm với hoại tử cơ hay hoại thư khi, thường đi kèm nhiễm trùng yếm khí hổn hợp Bệnh tiến triển nhanh với đau vết thương tại chỗ, đau bụng, tiêu chảy

• Vàng da xảy ra ở 20% bệnh nhân, tăng bilirubin gián tiếp

• Điều trị thường là phẩu thuật phối hợp Penicillin và clindamycin hoặc doxycycline

4.L ISTERIA MONOCYTOGENES

• Bệnh đặc trưng bởi hội chứng viêm não-màng não và viêm phổi, hiếm liên quan gan hay nhiễm trùng

• Trẻ sơ sinh hoặc bệnh nhân với bệnh gan mãn tính tiềm ẩn thường bị nhiễm

• Men gan đặc biệt cao, kèm các biến đổi tế bào gan

• Điều trị với ampicillin hoặc vài trường hợp với trimethoprim-sulfamethoxazole

5.N EISSEIRIA GONORRHEA

• Phân nửa bệnh nhân với nhiễm trùng gonococcal lan tỏa có các xét nghiệm gan bất thường, chủ yếu phosphatase alkaline và men AST tăng cao Vàng da ít gặp

• Perihepatitis ( hội chứng Fitz-Hugh-Curtis) là biến chứng thường gặp của nhiễm trùng gonococcal, đặc biệt ở phụ nữ

• Chẩn đoán bằng cấy + N Gonorrhea ở âm đạo

• Điều trị bằng Cephalosporin thế hệ 3

6.B URKHOLDERIA PSEUDOMALLEI ( MELIOIDSIS )

• bệnh do B pseudomallei là một loại vi khuẩn gram -, gặp nhiều ở vùng Đông Nam Á và An

độ Lâm sàng thay đổi từ nhiễm trùng không triệu chứng đến nhiễm trùng huyết cấp tính

• Thể bệnh nặng liên quan đến phổi, dạ dày ruột, gan to, biến đổi mô học gao gồm thấm nhiễm, đa áp – xe lớn, nhỏ, hoại tử

• Điều trị bằng kháng sinh beta-lactam 10-14 ngày, sau đó duy trì bằng đưòng uống theo liệu trình 20 tuần

7.S HIGELLA VÀ S AMONELLA

* Viêm gan ứ mật có thể góp phần vào nhiễm trùng đường ruột do các chủng Shigella

Các biến đổi mô học ở gan bao gồm: thấm nhiễm tế bào đa nhân ở cửa gan và xung

quanh, hoại tử và ứ mật

*Salmonella Typhi gây sốt kiểu thương hàn, thường liên quan đến gan với: viêm gan cấp tính, sốt, gan to nhẹ vừa, viêm đường mật, viêm túi mật , abces gan có thể xảy ra làm bệnh gan thêm trầm trọng

* Bilirubin tăng nhẹ đến trung bình ( 16% các trường hợp), men gan tăng trong 60% các trường hợp

* các bất thường ở gan dường như không ảnh hưởng đến tiên lượng bệnh và thường thoái lui sau 2-3tuần điều trị với quinolone, cephalosporin thế hệ 3 hoặc ampi

8.Y ERSINIA ENTEROCOLITICA

• Thường biểu hiện bởi viêm hồi đại tràng ở trẻ em, viêm hồi tràng đoạn cuối hay viêm hạch mạc treo ở người lớn

• Bệnh nhân có các triệu chứng liên quan đến gan thường có kèm các bệnh toàn thân khác như: xơ gan, xơ gan, nhiễm sắc ở các mô

• Thể nhiễm trùng huyết bán cấp thường giống như thương hàn hay sốt rét Đa ổ abces lan tỏa có ở gan, lách Tỉ lệ tử vong khoảng 50%

• Điều trị với fluoroquinolone

9.C OXIELLA BURNETII ( Q FEVER )

* Bệnh đặc trưng bởi sốt hồi quy, nhức đầu, đau cơ, mệt mỏi, viêm phổi, viêm nội tâm mạc , gan thường bị tổn thương Bất thường đáng lưu ý nhất là phosphatase kiềm huyết thanh tăng cao

10.R ICKETTSIA RICKETTSII ( R OCKY M OUNTAIN S POTTED FEVER )

Actinomyces israelii ( actinomycosis)

Bartonella bacilliformis (bartoneliosis)

• Có thể lây nhiễm từ heo nhiễm bệnh, súc vật nuôi, dê, cưù…

• Bệnh biểu hiện bằng sốt cao cấp tính, đau khớp, đau đầu, mệt mỏi…

• gan to, bất thường các xét nghiệm chức năng gan…

• Điều trị với doxycycline hoặc kết hợp với gentamycin, streptomycin hoặc rifampin

II BỆNH GAN DO NHIỄM XOẮN KHUẨN

1.L EPTOSPIROSIS : BỆNH Ở NGƯỜI , BIỂU HIỆN BẰNG HAI HỘI CHỨNG : ANICTERIC LEPTOSPIROSIS HOẶC

ICTEROHEMORRHAGIC (W EIL ’ S ) DISEASE

• Anicteric leptospirosis chiếm hơn 90% các trường hợp Một số ít các bệnh nhân có gan to, men gan và bilirubin tăng cao Bệnh diễn tiến theo hai phase:

• Phase khởi phát: bắt đầu đột ngột, triệu chứng giống nhiễm virus, sốt, máu nhiễm leptospirose Phase này kéo dài 4-7 ngày, trong giai đoạn này leptospirae hiện diện ở máu hoặc dịch não tuỷ

• Phase tiếp theo: theo sau 1-3 ngày cải thiện và kéo dài từ 4-30 ngày, đặc trưng bởi đau

cơ, ói mửa, chướng bụng , viêm màng não vô trùng có đến 80% bệnh nhân

• Weil’s disease là một dạng cấp tính nhiễm leptospiro chiếm từ 5-10% các trường hợp Bệnh cũng biểu hiện bằng hai phase nhưng kém rõ nét :

• Phase khởi phát : vàng da kéo dài vài tuần

• Phase tiếp theo: sốt có thể cao, với các biểu hiện ở gan, thận Có thể dẫn đến suy thận, loạn nhịp tim, viêm phổi xuất huyết Tỉ lệ tử vong từ 5-40%

• Chẩn đoán dựa vào cấy máu và dịch não tủy + trong phase đầu, nước tiểu + trong phase sau

• ĐIỀU TRỊ bằng doxycycline 200mg/day Đa số bệnh nhân hồi phục không để lại di chứng suy các cơ quan

2.T REPONEMA PALLIDUM (S YPHILIS )

• Syphilis bẩm sinh

• liên quan đến gan có thể do cơ chế miễn dịch học, bệnh nặng hơn do điều trị với Penicilline

• Trẻ em sơ sinh có các biểu hiện da niêm rất đặc trưng và viêm xương khớp, hội chứng gan lách to và vàng da

• Syphilis thứ phát

• Những biểu hiện không đặc hiệu liên quan tới gan xảy ra 50% trường hợp Hầu hết các bệnh nhân có biểu hiện bệnh lý của hạch bạch huyết tóan thân

• Syphilis muộn

• Tổn thương gan thường gặp nhưng biểu hiện trên lâm sành lặng lẽ

III.BỆNH GAN DO NHIỄM KÝ SINH TRÙNG

A/NHIỄM SINH VẬT ĐƠN BÀO

1 Abces gan do Amib

2 Sốt rét: do thoi trùng Plasmodium Falciparum, P malaria, P.Vivax, P Ovale Thể có tổn thương gan nặng nhất do P Falciparum, thường do có kèm viêm gan do virus

3 Babesiosis: do Babesia species, lây truyền bởi con ve Ixodes dammini Có biểu hiện giống sốt rét, thường

có thành dịch ở vùng Tây Bắc và Đông Bắc nước Mỹ

4 Leismaniasis: do Leismania species, hầu hết do L.donovanii, thường thành dịch bệnh ở các nước Địa

Trung Hải, Trung đông , Châu á, Châu Phi, Châu Mỹ la tinh

5 Toxoplasmosis:

* Do Toxoplasma gondii, được tìm thấy khắp thế giới Mèo là ký chủ chính, người và các động vật khác là

ký chủ tình cờ do ăn phải kén trứng thụ tinh Những kén trứng này trưởng thành trong đường ruột người và trở thành sporozoites – xâm nhập niêm mạc ruột và trở thành tachyzoites Anh hưởng đến gan chỉ thấy ở

những nhiễm trùn lan tỏa, nghiêm trọng

* Biểu hiện lâm sàng:

- Có biểu hiện bệnh giống như bệnh mononucleosis với: sốt, ớn lạnh, đau đầu, bệnh hạch bạch huyết

* Chẩn đoán: tốt nhất là phát hiện bằng kháng thể đặc hiệu IgM or IgG bằng phương pháp EIA hoặc cô lập T.Gondii từ máu, dịch tiết cơ thể hoặc mô

* Điều trị: Liệu pháp kháng sinh: Pyrimethamine và Sulfadiazine X 3-4 tuần

B/NHIỄM GIUN SÁN:

a Nematodes

• Ascariasis

• Toxocariasis

• Hepatic Capillariasis

• Strongyloidasis

• Trichinosis

b Trematodes

3 Clonochiasis and opisthorchiasis

c Cestodes

Echinococcosis

IV.BỆNH GAN NHIỄM NẤM

Nhiểm Nấm Candidia:

• Các chủng Candida được tìm thấy khắp thế giới Chúng có thể gây nhiểm trùng toàn thân ở những người suy giảm miễn dịch, gan cũng bị nhiễm nấm khi bệnh lan toả toàn thân và đa cơ quan

• Một số bệnh cảnh có thể thúc đẩy tình trạng nhiễm nấm lan tỏa: có thai, suy giảm miễn dịch, HIV, tiểu đường, thiếu Fe và Zn trầm trọng

• ĐIỀU TRỊ với Amphotericin B IV hoặc kết hợp với Itraconazole, Fluconazole Nhiễm HistoPlasma:

Nhiễm với Histoplasma capsulatum thường xảy ra trong vùng dịch và đa số bệnh nhân không có triệu chứng Các bệnh có TC thì chủ yếu lá các TC ở phổi

Đ iều trị với Amphotericin B, sau đó là Itraconazole

NGHIÊN CỨU BƯỚC ÐẦU TÁC DỤNG PHỤ CỦA ALFA INTERFERON TRONG QUÁ TRÌNH ÐIỀU TRỊ VIÊM

GAN SIÊU VI MÃN TÍNH

TÓM TẮT:Mục đích của cuộc nghiên cứu này nhằm đánh giá tác dụng phụ của alfa interferon(IFN) trong quá trình điều trị viêm gan siêu vi mãn tính Từ tháng 9 năm 1995 chúng tôi đã tiến hành điều trị cho 50 bệnh nhân viêm gan siêu vi mãn tính ,theo dõi kỹ lưởng tác dụng phụ xảy ra , mối tương quan giữa các tác dụng phụ đó với tổng liều điều trị ,thời gian điều trị ,triệu chứng bệnh gan ,tuổi,phái Các tác dụng phụ như nhức đầu,đau cơ,đau khớp xảy ra hầu hết bệnh nhân thường vào lúc mới bắt đầu điều trị Tùy triệu chứng tỉ lệ xảy ra có thể từ 2 % đến 80% Các tác dụng phụ này thường không cần phải chỉnh liều.Interferon có thể gây ra những bệnh lýngoài gan tự phát tỉ lệ 26%,các tác dụng phụ này thường đòi hỏi phải giảm liều hay ngưng điều trị,tỉ lệ phải giảm liều 4%, ngưng điều trị 6%.Tác dụng phụ đe dọa tính mạng xảy ra 4%,tử vong chưa thấy.Phần lớn tác dụng phụ này thường mất đi sau khi ngưng điều trịvà liều điều trị càng cao thời gian điều trị càng dài thì tác dụng xảy ra càng nhiều

MỞ ÐẦU

Interferon (IFN) là một kháng virus ,kháng lại sự xơ hóa , có đặc tính liên quan miễn dịch được sử dụng rộng rãi trên thế giới từ những năm cuối của thập niên tám mươi cho việc điều ntrị viêm gan siêu vi B và C mãn tính Nhưng ở VN chỉ mới được sử dụng vài năm nay có thể là do giá thành cao chưa thích hợp cho điều kiện kinh tế nhưng một mặt cũng là do phía bệnh nhân và thầy thuốc còn e ngại khi sử dụng IFN vì tác dụng phụ của nó

Tác dụng phụ của IFN có thể chia thành 4 nhóm:1/Tác dụng phụ phổ biến nhẹ,không nguy hiểm ,không cần thiết phải giảm liều, 2/Sự xuất hiện những bệnh lý ngoài gan quan trọng cần thiết giảm liều hay ngưng điều trị, 3/Tác dụng phụ đe dọa tính mạng4/Tác dụng phụ gây tử vong Trong nhiều nghiên cứu ở nhiều nơi trên thế giới các tác dụng phụ nặng của IFN thường có tỷ lệ thấp Một sốphụ thuộc vào tổng liều điều trị và thời gian điều trị Vấn đề tuôỉ tác, giới tính ,thời gian mắc bệnh cũng có vai trò quan trọng ảnh hưởng đến tác dụng phụ trong thời gian điều trị IFN

Ở khoa gan Medic cũng tiến hành điều trị VGSV B,C mãn tính bằng IFN ,chúng tôi đã theo dõi kỹ lưỡng tác dụng phụ của IFN ,đánh giá mối liên quan của tác dụng phụ với các yếu tố khác hằng mong có được phương hướng và sự chuẩn bị tốt cho việc điều trị IFN đối với bệnh nhân VN

I.ÐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP

_Chúng tôi đã tiến hành điều trị 50 bệnh nhân viêm gan siêu vi mãn tính ,đặc điểm của bệnh nhân được cho ở bảng 1.Ða số tập trung ở lứa tuổi từ ba mươi đến năm mươi tuổi,nam (88%) nhiều hơn nữ (12%), phần lớn là

_Các bệnh nhân được lập bệnh án theo dõi kỹ lưỡng tác dụng phụ xảy ra trong quá trình điều trị _Mối liên quan giửa tác dụng phụ với lứa tuổi, phái tính, loại viêm gan siêu vi.Mối liên quan giữa ?ổng liều điều trị cũng như thời gian điều trị đều được xem xét kỹ lưỡng Tổng liều điều trị được cho là cao nếu lớn hơn 200 MU, thấp nếu nhỏ hơn 200 MU.Thời gian điều trị dài nếu

_Phép kiểm X2 được dùng để so sánh sự khác nhau giửa các tỷ lệ

Bảng 1 ÐẶC ÐIỂM LÂM SÀNG CỦA 50 BỆNH NHÂN VIÊM GAN SIÊU VI MÃN TÍNH ÐIỀU TRỊ INTERFERON ALFA

ÐẶC ÐIỂM SỐ BỆNH NHÂN (%)

TUỔI

PHÁI

B

C B+C

18 (36%)

20 (40%)

12 (24%)

LOẠI IFN SỬ DỤNG

RECOMBINANT

Nang gan chữa thế nào?

Tại gan có thể có nhiều nang gặp trong bệnh gan thận đa nang, khi đó trong gan có nhiều nang và thường kèm theo có nhiều nang tại thận Đối với trường hợp có một nang trong gan thì có thể là nang đơn độc do ký sinh trùng hoặc không do ký sinh trùng, ở Việt Nam thì chủ yếu là không do ký sinh trùng, nang này chứa dịch trong suốt, nếu không biến chứng nhiễm khuẩn hoặc không gây đau thì không cần điều trị Do vậy nếu nang gan của bạn tình cờ siêu âm phát hiện ra mà không có triệu chứng thường không phải do ký sinh trùng Với nang gan kích thước 3 x 2,5 cm mà không gây biến chứng thì không cần điều trị Bạn có thể sinh hoạt bình thường

Khoảng 6 tháng - 1 năm đi kiểm tra siêu âm một lần, nếu nang to nhanh gây đau hoặc không to nhưng nang nằm

vị trí gần vỏ gan có thể gây đau, khi đó cần đến chuyên khoa tiêu hóa để chọc hút dịch nang

• Bạn đến BS chuyên khoa thăm khám định kỳ nếu thấy có dấu hiệu bất thường vùng Hạ sườn phải

Còn nếu như cơ thể bình thường thì an tâm chẳng vấn đề gì cả!

Chúc vui khỏe!

Xuất phát từ cấu trúc của gan bao gồm các tế bào gan, mạch máu nuôi gan, đường mật , trên cơ sở đó các nang cũng có ngưồn gốc xuất phát từ các thành phần trên Thường thấy nang đường mật, nang mạch… tại gan Ngoài ra, một số nang do các bệnh từ xa mang đến gan như nang sán, nang lao

Tùy theo tính chất, kích thước, khả năng biến chứng và nguyên nhân gây ra nang gan mà có các phương pháp điều trị khác nhau Đa số các nang gan là lành tính, kích thước nhỏ, không ảnh hưởng tới chức năng cũng như chưa có biến chứng gì thì ít khi phải can thiệp, nhưng phải theo dõi định kỳ để xác định tốc độ phát triển của nang