Giải pháp phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi của Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP tại thị trường Hà Nội

Với những lý do trên, em chọn đề tài: “Giải pháp phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi của Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP tại thị trường Hà Nội” làm đề tài nghiên cứu của m

LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP

Đề tài: Giải pháp phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi của Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP tại thị trường Hà Nộ i

1

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ PHÁT TRIỂN THƯƠNG MẠI SẢN PHẨM NẤM LINH CHI

TRÊN THỊ TRƯỜNG HÀ NỘI

1.1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu

Sau công cuộc cải cách kinh tế năm 1986, nền kinh tế Việt Nam chuyển đổi từ nền kinh

tế kế hoạch hoá tập trung sang cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà Nước theo định hướngXHCN Với sự chuyển hướng đúng đắn đó, kinh tế Việt Nam đã có được rất nhiều thành tựu tolớn Nền kinh tế không chỉ tăng trưởng với tốc độ cao, mà thu nhập bình quân đầu người cũngkhông ngừng tăng lên “Nếu thu nhập bình quân đầu người năm 2001 là 423 USD/ người thìđến năm 2006 là 722 USD/ người, tăng gần 70,7%; năm 2008 thu nhập bình quân đầu người là

1034 USD /người, năm 2009 thu nhập bình quân đầu người là 1109 USD/người, tăng 162,2%

so với năm 2001; theo chỉ tiêu của Nhà nước thu nhập bình quân đầu người năm 2010 đạtkhoảng 1200 USD/ người”1 Thu nhập tăng cao, đời sống của người dân ngày càng được cảithiện, từ quan niệm “ăn no, mặc ấm” bây giờ họ quan niệm “ăn ngon mặc đẹp” Người dân cóđiều kiện quan tâm nhiều hơn đến chất lượng cuộc sống, đặc biệt là chăm sóc cho sức khoẻ củamình

Do đó, các thực phẩm chức năng ngày càng được con người quan tâm hơn Nấm linhchi với tác dụng kiện não, bảo gan, cường tâm, cường phế, giải độc nên ngày càng được mọingười biết đến nhiều hơn Cũng chính vì có nhiều tác dụng mà nấm linh chi đang ngày càngđược mọi người sử dụng nhiều hơn, nhu cầu về nấm linh chi đang không ngừng tăng thêm

Đứng trước nhu cầu ngày càng cao của người dân, thị trường cung cấp sản phẩm nấmlinh chi đang ngày càng sôi động hơn, phong phú hơn về chủng loại sản phẩm Ngày càng cónhiều doanh nghiệp gia nhập ngành, tính cạnh tranh trong ngành nấm linh chi đang khôngngừng gia tăng mạnh mẽ Bên cạnh đó, bản thân các doanh nghiệp kinh doanh mặt hàng nàycòn gặp phải sự cạnh tranh rất mạnh trên thị trường Đó là phải cạnh tranh với các sản phẩmlinh chi của Hàn Quốc, đó là sự quản lý của Nhà nước còn yếu kém, chưa có những chính sách

cụ thể cho việc phát triển thương mại cho sản phẩm này Các doanh nghiệp trong ngành đangphải không ngừng thay đổi, đề ra những con đường mới để phát triển thương mại sản phẩm

Hơn thế nữa, các doanh nghiệp còn phải đối mặt với nạn hàng giả, hàng nhái, hàng kémchất lượng đã làm suy giảm nghiêm trọng uy tín, thương hiệu, hình ảnh của các doanh nghiệptrong ngành Vì thế mà các doanh nghiệp không chỉ xây dựng các giải pháp cho riêng mình mà

1 Tổng cục thống kê ,2009

2

còn phải đưa ra các giải pháp để phát triển chung cho ngành kinh doanh sản phẩm nấm linhchi, cùng nhau liên kết chống lại những thách thức của thị trường

Là một trong những công ty đi đầu trong việc cung cấp các sản phẩm nấm linh chi,Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP cũng đang rất cần những giải pháp để phát triểnthương mại sản phẩm và bảo vệ hình ảnh của công ty Trong quá trình thực tập tại Công tyTNHH sản xuất và phân phối THP, em nhận thấy việc phát triển thương mại sản phẩm nấmcủa công ty còn gặp rất nhiều khó khăn, công ty vẫn chưa khai thác hết thị trường đầy tiềmnăng này Thứ nhất, thị trường tiêu thụ sản phẩm của công ty vẫn còn nhỏ, hẹp Công ty vẫnchưa khai thác hết tiềm năng của các tập khách hàng trên địa bàn Hà Nội Khách hàng chínhcủa công ty là những khách hàng lâu năm và những khách hàng hiện đang sử dụng sản phẩmkhác của công ty, họ dùng sản phẩm nấm linh chi kết hợp với các sản phẩm khác để rút ngắnthời gian chữa bệnh

Thứ hai, quy mô và doanh thu từ mặt hàng này vẫn chưa cao, chỉ chiếm 16,4% tổngdoanh thu toàn công ty Công ty chỉ giới thiệu sản phẩm này trên địa bàn Hà Nội mà vẫn chưa

mở rộng sang các tỉnh khác Vấn đề hàng giả hàng nhái ngày càng trở nên phức tạp hơn cũnggây ra không ít khó khăn cho doanh nghiệp trong việc củng cố niềm tin của khách hàng vànâng cao vị thế sản phẩm của mình trong lòng khách hàng Vậy công ty cần đưa ra những giảipháp cụ thể để có thể phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi cho giai đoạn tới

Khi tiến hành điều tra phỏng vấn các cán bộ nhân viên trong công ty về vấn đề cấp thiếtđặt ra cho kinh doanh sản phẩm nấm linh chi trong giai đoạn hiện nay, các câu trả lời chủ yếutập trung vào vấn đề mở rộng quy mô, tăng doanh thu và nâng cao hiệu quả kinh doanh, pháttriển thị trường tiêu thụ…Kết hợp với quá trình tìm hiểu ở một số công ty cùng kinh doanh sảnphẩm nấm linh chi trên địa bàn Hà Nội, em nhận thấy vấn đề gia tăng doanh thu, mở rộng quy

mô, nâng cao hiệu quả kinh doanh là những vấn đề mà các doanh nghiệp quan tâm hàng đầu

Do đó, các giải pháp, phương hướng phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi được quantâm nhiều nhất

Với những lý do trên, em chọn đề tài: “Giải pháp phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi của Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP tại thị trường Hà Nội” làm

đề tài nghiên cứu của mình với mong muốn sẽ mang lại giải pháp phát triển thương mại hữuhiệu cho các doanh nghiệp kinh doanh nấm linh chi, giúp cho doanh nghiệp có thể đứng vữngtrên thị trường nội địa và góp phần phát triển kinh tế

3

1.2 Xác lập và tuyên bố vấn đề trong đề tài

Với tính cấp thiết của đề tài được nêu trên, có thể thấy rằng việc nghiên cứu phát triểnthương mại sản phẩm nấm linh chi trên thị trường nội địa là hoàn toàn đúng đắn Qua quátrình nghiên cứu có rất nhiều câu hỏi được đặt ra:

- Phát triển thương mại sản phẩm là gì? Tại sao lại phải phát triển thương mại sản phẩm?

- Phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi chịu ảnh hưởng của các nhân tố nào?

- Những thành tựu, tồn tại và nguyên nhân của những tồn tại trong phát triển thương mại sảnphẩm nấm linh chi trên thị trường nội địa ?

- Đâu là những giải pháp để phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi cho Công tyTNHH sản xuất và phân phối THP nói riêng và giải pháp phát triển thương mại cho toànnghành nói chung

Trả lời cho các câu hỏi đặt ra, đề tài: “ phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi củaCông ty TNHH sản xuất và phân phối THP trên thị trường nội địa ” tập trung nghiên cứu cácvấn đề sau:

- Về lý thuyết: Phát triển thương mại sản phẩm và các nhân tố ảnh hưởng đến phát triểnthương mại sản phẩm

- Về thực tiễn: nghiên cứu thực trạng phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi của Công

ty TNHH sản xuất và phân phối THP trên thị trường nội địa

- Từ thực trạng hoạt động phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi, đề tài đưa ra nhữnggiải pháp để phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi

1.3 Mục tiêu nghiên cứu

Thông qua việc nghiên cứu, đề tài vận dụng các lý thuyết được học về phát triểnthương mại vào trong trường hợp cụ thể để giải quyết những vấn đề trong thực tiễn, qua đókiểm chứng lại những gì đã học để rút ra những bài học mới cho mình Mục tiêu cụ thể của đềtài nghiên cứu gồm:

1.3.1 Về lý thuyết:

Làm rõ, hệ thống hóa một số lý thuyết liên quan đến phát triển thương mại sản phẩmnấm linh chi trên thị trường nội địa Cụ thể:

- Mô tả về sản phẩm nấm linh chi

- Làm rõ bản chất của phát triển thương mại sản phẩm

- Các chỉ tiêu đánh giá phát triển thương mại sản phẩm

- Các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển thương mại sản phẩm

1.3.2 Về thực tiễn:

Từ những lý thuyết đã nghiên cứu đề tài sẽ làm rõ các vấn đề thực tiễn sau:

4

- Nghiên cứu thực trạng phát triển thương mại sản phảm nấm linh chi của Công ty TNHHsản xuất và phân phối THP trên thị trường Hà Nội.

- Xem xét các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi trên thịtrường Hà Nội

- Điều tra khảo sát để làm rõ thành công, tồn tại và những nhuyên nhân của tồn tại đó để đưa

ra các giải pháp thực tế cho phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi của Công ty TNHHsản xuất và phân phối THP trên thị trường Hà Nội Đồng thời có những kiến nghị với cơ quanNhà nước để phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi của Công ty TNHH sản xuất vàphân phối THP

1.4 Phạm vi nghiên cứu

Đề tài nghiên cứu trong phạm vi cụ thể như sau:

- Về nội dung nghiên cứu: Luận văn tập trung nghiên cứu về phát triển thương mại sản phẩmnấm linh chi trên thị trường nội địa Vấn đề mà luận văn nghiên cứu là những vấn đề lý thuyếtliên quan đến phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi, những thành tựu về phát triểnthương mại sản phẩm nấm linh chi của Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP, từ đó luậnvăn đưa ra những giải pháp liên quan đến phát triển thị trường cho sản phẩm nấm linh chi

- Về không gian: Đề tài nghiên cứu phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi trên thịtrường nội địa, tuy nhiên đề tài chỉ tập trung nghiên cứu phát triển thương mại sản phẩm nấmlinh chi trên thị trường Hà Nội Đề tài nghiên cứu về 3 công ty: Công ty TNHH sản xuất vàphân phối THP, công ty nấm linh chi, công ty TNHH thương mại và sản xuất Minh Anh.Trong đó, đề tài chủ yếu nghiên cứu việc phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi ở Công

ty TNHH sản xuất và phân phối THP

- Về thời gian: đề tài sử dụng các số liệu nghiên cứu về phát triển thương mại sản phẩm nấmlinh chi của Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP trong 5 năm giai đoạn 2005- 2009 Đểnhững nhận định đánh giá chính xác hơn, đề tài còn lấy số liệu về kết quả phát triển thươngmại sản phẩm nấm linh chi của công ty Nấm linh chi, Công ty TNHH thương mại và sản xuấtMinh Anh Những giải pháp, đề xuất phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi được ápdụng cho Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP trong giai đoạn 2010 đến năm 2015

1.5 Kết cấu luận văn

Ngoài phần tóm lược, lời cảm ơn, mục lục, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn được kếtcấu thành 4 chương như sau:

Chương 1: Tổng quan nghiên cứu về phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi trên thịtrường nội địa

Chương 2: Một số vấn đề lý luận cơ bản về phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi

5

Chương 3: Phương pháp nghiên cứu và kết quả phân tích thực trạng phát triển thương mại sảnphẩm nấm linh chi trên thị trường nội địa.

Chương 4: Các kết luận và đề xuất phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi trên thị trườngnội địa

CHƯƠNG 2 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ PHÁT TRIỂN THƯƠNG MẠI

SẢN PHẨM NẤM LINH CHI 2.1 Một số định nghĩa, khái niệm cơ bản

2.1.1 Mô tả về nấm linh chi

a/ Nấm linh chi

Linh chi (Ganoderma) là các loài nấm gỗ mọc hoang trong thiên nhiên.Cách đây hàngngàn năm, nấm Linh Chi đã được dùng để làm thuốc Các sách dược thảo của nhiều triều đại ởTrung Quốc đều ghi nhận Linh Chi được sử dụng làm thuốc từ lâu đời Sách “Thần nông bảnthảo” đã nói: “Linh chi là thuốc kết tinh được cái quý của mây mưa trên núi cao, cái tinh củangũ hành trong ngày đêm mà khoe năm sắc nên có thể giữ sức khoẻ cho các bậc đế vương”.Đến đời Minh (năm 1590) trong sách “Bản thảo cương mục”, tác giả Lý Thời Trân đã mô tả 6loại Linh Chi và khái quát tác dụng trị liệu của Linh Chi: Linh Chi đều có tính bình, khôngđộc, có tác dụng làm tăng trí nhớ, dưỡng tim, bổ gan khí, an thần, chữa trị tức ngực Với hệ hôhấp có tác dụng ích phổi, thông mũi, chữa ho nghịch hơi, an thần, ích tỳ khí Nấm Linh Chicòn có các tác dụng chữa trị chứng bí tiểu, bổ thận khí, chữa trị đau nhức khớp xương, gâncốt… Nấm Linh Chi được Lý Thời Trân coi như một loại thần dược

Nhiều nước trên thế giới như Trung Quốc, Nhật Bản, Triều Tiên đã

đi sâu, nghiên cứu môi trường trồng Linh chi với quy mô lớn để chếbiến, sử dụng làm thuốc bổ, thuốc điều trị bệnh Ở Việt Nam, nhà báchọc Lê Quý Đôn (1720 – 1784) đã đánh giá: Linh chi là sản vật quýhiếm của đất rừng Đại Nam, có tác dụng kiện não, bảo gan, cườngtâm, kiện vị, cường phế, giải độc, giúp con người sống lâu hơn.Trong những năm gần đây, do tính chất đặc biệt, Linh chi đã đượcnghiên cứu, nuôi trồng và chế biến, dùng để bồi bổ sức khoẻ và điều trị một số bệnh như: tănghuyết áp, thiểu năng tuần hoàn não, chống mỡ máu, suy nhược cơ thể, suy nhược thần kinh

6

đã phát hiện trong rừng sâu Tây Nguyên có những cây nấm cổ linh chi lớn, có cây tán rộng tới hơn 1 mét

+) Linh chi: Tên khoa học là Ganoderma lucidum, là các loài nấm gỗ mọc hoang ở những vùng núi cao và lạnh Nấm có cuống, cuống nấm có màu (mỗi loài có một màu riêng như nâu, đỏ vàng, đỏ cam) Thụ tầng màu trắng ngà hoặc màu vàng Mũ nấm có nhiều hình dạng, phổ biến là hình thận, hình tròn Mặt trên bóng Nấm hơi cứng và dai

Theo sách Bản thảo cương mục (in năm 1595) của Lý Thời Trân, đại danh y Trung Quốc đã phân loại linh chi theo màu sắc thành 6 loại, mỗi loại có công dụng chữa khác nhau:

* Loại có màu vàng gọi là Hoàng chi hoặc Kim chi

* Loại có màu xanh gọi là Thanh chi

* Loại có màu hồng, màu đỏ gọi là Hồng chi hay Ðơn chi hoặc Xích chi

* Loại có màu trắng gọi là Bạch chi hay Ngọc chi

* Loại có màu đen gọi là Huyền chi hay Hắc chi

* Loại có màu tím gọi là Tử chi

- Phân theo các loại sản phẩm chiết xuất từ nấm linh chi của Công ty TNHH sản xuất vàphân phối THP

Lingzhi chiết xuất từ nấm linh chi tự nhiên giúp tăng cường

sức đề kháng cho cơ thể, tăng tuần hoàn máu giúp da dẻ hồng

hào, hỗ trợ điều trị các bệnh về tim mạch Các

polysaccharicdes có trong nấm linh chi có tác dụng chống

ung thư, chống rối loạn miễn dịch, điều hòa huyết áp

7

+ Thành phần ganoderic acids giúp giảm nhẹ các dị ứng, đẩy mạnh sự hấp thụ oxy và làm tănghoạt động của gan, phòng chống rối loạn chức năng gan như: viêm gan , xơ gan, gan nhiễmmỡ

+ Tăng cường sức đề kháng, tăng cường tuần hoàn máu giúp da dẻ hồng hào

Ginsenglingzhi là sự kết hợp giữa cao khô linh chi và nhân sâm tự nhiên, giúp tăng cường sức

đề kháng, tăng thính lực, tăng trí nhớ, bảo vệ cơ thể, chống stress, hỗ trợ tốt cho người bị bệnhtiền đình, tăng thể trạng tinh thần của người ốm tạo cảm giác thèm ăn, giúp người bệnh bìnhphục nhanh

Ginsenglingzhi có tác dụng:

+ Tăng khả năng miễn dịch cho cơ thể

+ Tăng thính lực, tăng trí nhớ

+ Tăng cường sức co bóp của cơ tim

+ Hổ trợ điều trị chứng rối loạn nhịp tim

+ Giãm cholesterol trong máu

+ Kiểm soát và giảm bệnh tiểu đường

+ Ngăn chặn sự phát triển của tế bào ung thư trong máu

 Sâm nhung linh chi - Pacgin-D

Pacgin-D là sản phẩm 4 trong 1 kết hợp giữa cao nhân sâm, cao linh chi, cao nhung hươu

và sữa ong chúa.Pacgin- D có nhiều tác dụng như:

+ Hổ trợ điều trị và bồi bổ sức khỏe nhanh cho người gầy (ốm),

người bệnh sau khi mổ

+ Hổ trợ tốt cho cơ thể suy nhược, chậm mọc tóc, kém ăn, khótiêu, giảm trí nhớ, stress,

+ Giúp cho cơ thể giải độc nhanh, chống da sần ổ đàn ông, nám

Qua phân tích và đánh giá của Viện Y học cổ truyền Việt Nam, Viện Quân y 103 (Học viện Quân y), Trung tâm Công nghệ sinh học cũng như các tài liệu nghiên cứu về Linh chi trong và ngoài nước cho thấy: Nấm linh chi có gần 100 chất có hoạt tính sinh học là proterin, pollysacchir, triterpen, steroid, alcaloid, axit béo, enzim kháng sinh, các nguyên tố khoáng đặc biệt có các hoạt chất quí : axit ganoderic, sesium, gecnanium( lớn gấp 20 lần ở nhân sâm).Do

đó, nấm Linh Chi có nhiều tác dụng lớn như sau:

- Kiện não (làm sáng suốt, minh mẫn)

- Bảo can (bảo vệ gan)

- Cường tâm (thêm sức cho tim)

- Kiện vị (củng cố dạ dày và hệ tiêu hoá)

- Cường phế (thêm sức cho phổi, hệ hô hấp)

- Giải độc (giải toả trạng thái nhiễm độc)

- Giải cảm (giải toả trạng thái dị cảm)

- Trường sinh (sống lâu tăng tuổi thọ)

Qua phân tích các hoạt chất về mặt dược tính, dược lý và sử dụng nấm Linh Chi, người

ta thấy Linh Chi có tác dụng rất tốt với các bệnh:

Đối với bệnh về hệ tim mạch: Nấm Linh Chi có tác dụng điều hoà, ổn định huyết áp Khi dùng cho người huyết áp cao, nấm Linh Chi không làm tăng mà làm giảm bớt, dùng nhiều thì huyết áp ổn định

Đối với những người suy nhược cơ thể, huyết áp thấp thì nấm Linh Chi có tác dụng nâng huyết áp lên gần mức dễ chịu nhờ cải thiện, chuyển hoá dinh dưỡng

Đối với bệnh nhiễm mỡ, xơ mạch, dùng nấm Linh Chi có tác dụng giảm cholesterol toàn phần, làm tăng nhóm lipoprotein tỷ trọng cao trong máu, làm giảm hệ số sinh bệnh Nấm Linh Chi làm giảm xu thế kết bờ của tiểu cầu, giảm nồng độ mỡ trong máu, giảm co tắc mạch, giải toả cơn đau thắt tim

Đối với các bệnh về hô hấp, nấm Linh Chi đem lại kết quả tốt, nhất là với những ca điều trị viêm phế quản dị ứng, hen phế quản tới 80% có tác dụng giảm và làm nhẹ bệnh theo hướng khỏi hẳn

Ngoài ra, Linh Chi còn được dùng để chữa bệnh mất ngủ, lở dạ dày, tê thấp, suyễn, sưng cổ họng Người Trung Hoa hiện nay còn dùng Linh Chi để cho da mặt thêm mịn, có lẽ là do các chất hormone trong loại nấm này Nhiều y gia Nhật Bản lại dùng Linh Chi trong các loại thuốctrị rụng tóc Vì tác dụng bổ khí và làm tăng hệ thống miễn nhiễm của cơ thể, người ta còn dùngLinh Chi để phụ với các loại thuốc trị ung thư Bác sĩ Fukumi Morishige, một chuyên gia giải phẫu tim đang nghiên cứu công dụng của Linh Chi trong việc trị bệnh ung thư tại viện Linus

9

Pauling Institute of Science & Medicine, Hoa Kỳ, cho biết là dùng Linh Chi chung với sinh tố

C liều lượng lớn (megadose) có tác dụng mạnh hơn vì sinh tố C giúp cho việc hấp thụ dược tính của Linh Chi

2.1.2 Phát triển thương mại sản phẩm

- Bản chất của phát triển thương mại sản phẩm

Để đánh giá sự phát triển của một nền kinh tế người ta dùng thuật ngữ phát triển kinh tế.Theo thời gian thuật ngữ này ngày càng đựợc bổ sung và hoàn thiện hơn, có nhiều cách hiểu vềthuật ngữ này.Theo thạc sĩ Phạm Thị Tuệ, “ phát triển kinh tế là một quá trình lớn lên( haybiến đổi) về mọi mặt của nền kinh tế trong một thời kỳ nhất định Trong đó bao gồm sự tănglên về quy mô sản lượng (tăng trưởng) và sự thay đổi về cơ cấu kinh tế xã hội”.2

Hiện nay chưa có quan niệm chính thống về phát triển thương mại, do đó dựa trên quanđiểm trên về phát triển kinh tế có thể hiểu phát triển thương mại là nỗ lực gia tăng hay mở rộng

về quy mô và tốc độ thương mại, thay đổi chất lượng thương mại mại theo hướng tối ưu vàhiệu quả Thực chất, phát triển thương mại là giải quyết vấn đề mở rộng quy mô và nâng caochất lượng thương mại

- Với quan niệm trên, nội hàm của phát triển thương mại bao gồm:

+ Sự gia tăng về quy mô: Sự gia tăng quy mô nếu xét theo theo góc độ vi mô được hiểu

là sự gia tăng về doanh thu, sản lượng tiêu thụ, số lượng nhà cung ứng Nếu xét theo góc độ vĩ

mô thì nó lại được hiểu là gia tăng về giá trị thương mại, gia tăng tổng mức lưu chuyển hànghóa trên thị trường Qua đố để biết được với những lợi thế sẵn có của doanh nghiệp thì sự giatăng như vậy thì đã hợp lý chưa và có những điều chỉnh thích hơp Tuỳ thuộc vào tình hìnhphát triển kinh tế xã hội của nghành mà quy mô thương mại cũng có thể tăng hay giảm

+ Sự gia tăng về tốc độ: thể hiện thông qua việc sản lượng,doanh thu của năm sau sovới năm trước như thế nào Nếu tốc độ tăng trưởng dương tức là doanh thu năm sau cao hơnnăm trước và ngược lại, tốc độ tăng trưởng âm nghĩa là doanh thu đang giảm đi Tuy nhiên, tốc

độ tăng trưởng chỉ là một trong số nhiều chỉ tiêu dùng để đánh giá tình hình hoạt động của mộtcông ty Để đánh giá chính xác tình hình của công ty thì nên dùng thêm nhiều chỉ tiêu khácnhư tình hình hoạt động chung của nghành, biến đổi của nền kinh tế, chính sách vĩ mô…

+ Phát triển thương mại về mặt chất lượng: thể hiện thông qua cơ cấu mặt hàng, cơ cấuthị trường tiêu thụ của sản phẩm… Phải đánh giá được chất lượng sản phẩm có ảnh hưởng gìtới số lượng tiêu thụ sản phẩm cũng như doanh thu của công ty như thế nào, xác định vị trí củasản phẩm của công ty trong lòng khách hàng và so với đối thủ cạnh tranh Phát triển thươngmại về mặt chất lượng còn được thể hiện thông qua cách thức sử dụng các nguồn lực thương

2 Th.s Phạm Thị Tuệ(2005), “Giáo trình kinh tế phát triển”, trường ĐH Thương Mại, nhà xuất bản thống kê, tr14

10

mại để phát triển thương mại sản phẩm Số lượng và chất lượng nguồn lực được sử dụng trongthương mại có ảnh hưởng tới khả năng cạnh tranh của sản phẩm, của ngành, của doanh nghiệp

và của cả nền kinh tế

+ Sự phát triển đạt được tính tối ưu và hiệu quả: Hiệu quả phản ánh quan hệ so sánhgiữa kết quả đạt được với chi phí bỏ ra để đạt được kết quả đó Một phương án kinh doanh sẽđược coi là tối ưu khi nó đạt được hiệu quả cao nhất, tức là chi phí bỏ ra để đạt kết quả đó lànhỏ nhất Suy cho cùng, phát triển được coi là tối ưu và hiệu quả khi nó kết hợp hài hoà giữacác mục tiêu phát triển kinh tế - công bằng xã hội - bảo vệ môi trường và hướng tới phát triểnbền vững, nghĩa là sự phát triển đáp ứng những nhu cầu của hiện tại mà không gây trở ngại choviệc đáp ứng những nhu cầu của thế hệ tương lai

- Phát triển thương mại có thể đi theo các hướng khác nhau:

Phát triển thương mại theo chiều rộng có thể hiểu là gia tăng quy mô của các hoạt động

đó, là dung lượng thị trường, số lượng khách hàng, thị phần chiếm lĩnh trên thị trường, sốlượng hàng hoá Phát triển thương mại về chiều rộng là những nỗ lực nhằm tăn doang số bán,tăng số lượng sản phẩm, mở rộng đối tượng khách hàng, chiếm lĩnh thị trường nhiều hơn

Phát triển thương mại theo chiều sâu có thể hiểu là chất lượng của phát triển thươngmại Chiều sâu của phát triển thương mại thể hiện qua 2 tiêu chí đánh giá đó là tốc độ pháttriển và sự chuyển dịch cơ cấu của sản phẩm, từ những sản phẩm thô sang những sản phẩmtinh, từ những sản phẩm chứa nhiều lao động sang những sản phẩm chứa hàm lượng công nghệcao, tốn nhiều chất xám, những sản phẩm đắt tiền, có giá trị lớn Phát triển thương mại vềchiều sâu là khiến cho tốc độ phát triển nhanh, ổn định hơn, cơ cấu sản phẩm chuyển dịch theohướng hợp lý hơn, hiệu quả hơn và hướng tới phát triển bền vững

- Giải quyết vấn đề phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi chúng ta có thể đứng trêngóc độ sau:

+ Phát triển thị trường: thị trường là nhân tố có ảnh hưởng quan trọng chi phối việc pháttriển thương mại sản phẩm nấm linh chi Phát triển thị trường nấm linh chi là mở rộng đốitượng tiêu dùng sản phẩm, tìm kiếm thêm thị trường mới để từ đó gia tăng lượng hàng bán ra,thỏa mãn nhu cầu của thị trường Khi xem xét kỹ thị trường giúp các nhà quản trị ra quyết địnhgia tăng quy mô và thay đổi chất lượng sản phẩm sao cho phù hợp với nhu cầu và những biếnđổi của thị trường đặc biệt là trong giai đoạn hiện nay khi mà thu nhập của con người ngàycàng tăng, nhu cầu về các sản phẩm chức năng cũng ngày càng tăng cao

+ Phát triển nguồn hàng: nguồn cung nấm linh chi là một yếu tố quan trọng để phát triểnthương mại các sản phẩm nấm linh chi Trên thị trường hiện có rất nhiều nguồn cung nấm linhchi, tuy nhiên không phải nguồn cung nào cũng đảm bảo chất lượng tốt, các doanh nghiệp kinh

11

doanh mặt hàng này phải tìm hiểu kỹ các nguồn cung đảm bảo chất lượng để phát triển và giữvững thương hiệu cho riêng mình.

+ Tạo ra môi trường thuận lợi cho hoạt động thương mại: Nhà nước ta thông qua hệ thốngluật pháp, các chính sách vĩ mô, xây dựng cơ sở hạ tầng, cơ sở vật chất kỹ thuật thương mại …

đã và đang tạo môi trường thuận lợi để các doanh nghiệp kinh doanh sản phẩm nấm linh chitrên thị trường nội địa Hiện nay Nhà nước đã có những văn bản pháp lý cụ thể hơn về kinhdoanh các thực phẩm chức năng như thông tư số 08/2004/TT-BYT ngày 23/8/2004 “Hướngdẫn việc quản lý các sản phẩm thực phẩm chức năng”…giúp cho các doanh nghiệp kinh doanhsản phẩm nấm linh chi có thể thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình Để tổ chức quá trình vậnđộng sản phẩm nấm linh chi từ lĩnh vực sản xuất đến tiêu dùng cần thiết phải có điều kiện về

cơ sở hạ tầng và cơ sở vật chất kỹ thuật nhất định Hệ thống giao thông vận tải, thông tin liênlạc thông suốt là yếu tố quan trọng góp phần cho việc tổ chức lưu thông sản phẩm ngày càng

dễ dàng và nhanh chóng.Bên cạnh đó, hệ thống các dịch vụ ngân hàng, dịch vụ tư vấn pháp lýngày càng chuyên nghiệp hơn, thông thoáng hơn giúp cho các doanh nghiệp kinh doanh sảnphẩm nấm linhchi có thể thực hiện nghiệp vụ của mình nhanh hơn, tiết kiệm được chi phí, thờigian, ngoài ra doanh nghiệp có thể quản lý tài chính của mình chặt chẽ và hiệu quả hơn Cáctrung tâm thương mại lớn đang nối tiếp nhau ra đời cũng là điều kiện thuận lợi giúp cho cácdoanh nghiệp trưng bày, bán hàng và giới thiệu sản phẩm của mình đến người tiêu dùng

2.2 Một số lý thuyết của vấn đề nghiên cứu

2.2.1 Các tiêu chí và một số chỉ tiêu phản ánh phát triển thương mại

a/ Các tiêu chí phản ánh phát triển thương mại

Xác định các tiêu chí và xây dựng hệ thống các chỉ tiêu là một trong những nội dung cơbản nghiên cứu về phát triển thương mại sản phẩm Để đánh giá hoạt động phát triển thươngmại sản phẩm nấm linh chi có rất nhiều tiêu chí khác nhau.Với bản chất của thương mại đã chỉ

ra ở phần trên có thể phản ánh phát triển thương mại thông qua các tiêu chí sau:

- Không ngừng mở rộng quy mô thương mại

- Đảm bảo tăng trưởng ổn định và hợp lý

- Kết hợp hài hoà giữa các mục tiêu kinh tế, xã hội và môi trường

Đây sẽ là những tiêu chí để đánh giá kết quả hoạt động phát triển thương mại nấm linhchi trên thị trường nội địa theo cả chiều rộng và chiều sâu

b/ Một số chỉ tiêu đánh giá kết quả hoạt động thương mại

Từ các tiêu chí phản ánh phát triển thương mại đã nêu trên có thể xây dựng rất nhiềucác chỉ tiêu khác nhau để phản ánh phát triển thương mi sản phẩm nấm linh chi Các chỉ tiêu

đó có thể là chỉ tiêu định tính hay chỉ tiêu định lượng Tuy nhiên, nếu dựa theo nội hàm của

12

phát triển thương mại có thể xây dựng các chỉ tiêu để đánh gía phát triển thương mại sản phẩmnấm linh chi như sau:

- Các chỉ tiêu phản ánh phát triển thương mại về mặt quy mô

Để đánh giá sự phát triển thương mại về mặt quy mô ta sử dụng một số chỉ tiêu thể hiệnquy mô như: tổng giá trị thương mại sản phẩm, doanh thu, sản lượng (doanh số) sản phẩm trênthị trường, tổng mức lưu chuyển hàng hoá…

+) Sản lượng( doanh số) sản phẩm trên thị trường(Q): “Sản lượng là tổng lượng hànghoá, dịch vụ mà doanh nghiệp bán được trên thị trường”3 Sản lượng tiêu thụ của sảm phẩmtrên thị trường tăng lên nghĩa là sản phẩm ngày càng thâm nhập sâu vào thị trường, sản phẩmđang đi nhanh vào quá trình lưu thông và tiêu dùng, đáp ứng nhu cầu của khách hàng trên thịtrường

+) Doanh thu: “Doanh thu là thu nhập mà doanh nghiệp nhận được từ việc bán hànghoá và dịch vụ”4 Trong kinh tế học doanh thu được tính bằng giá thị trường của hàng hoá (P)nhân với lượng hàng hoá bán ra (Q)

Công thức:



n i

Qi Pi

1

*Trong đó: TR là tổng doanh thu

Pi là giá bán một đơn vị sản phẩm i trên thị truờng

Trong đó, Q0 là sản lượng năm trước

Q1 là sản lượng thời điểm hiện tại

- Các chỉ tiêu phản ánh phát triển thương mại về mặt chất lượng

Để đánh giá sự phát triển thương mại về mặt chất lượng ta sử dụng một số chỉ tiêu như:tốc độ tăng trưởng bình quân, tính ổn định và đều đặn của tốc độ tăng trưởng, sự chuyển dịch

cơ cấu của sản phẩm trong hoạt động thương mại…

3 GS.TS Ngô Đình Giao: kinh tế học vi mô, nhà xuất bản giáo dục, 2008, tr49

4 GS.TS Ngô Đình Giao: kinh tế học vi mô, nhà xuất bản giáo dục ,2008,tr61

13

Qo Q

Qo 1

+ Tốc độ tăng trưởng bình quân: Chỉ tiêu này dùng để tính tốc độ tăng trưởng trung bìnhcho một giai đoạn.

t t t : Tốc độ tăng trưởng hàng năm

+ Độ lệch chuẩn: Là đại lượng đo lường mức độ phân tán của tốc độ tăng trưởng hàng năm

so với tốc độ tăng trưởng trung bình

là tốc độ tăng trưởng càng ổn định và đều đặn

+ Sự chuyển dịch về cơ cấu thể hiện thông qua bốn chỉ tiêu:

Thứ nhất, sự chuyển dịch về cơ cấu sản phẩm, mặt hàng: ở góc độ vĩ mô cơ cấu mặthàng phản ánh tỷ trọng của một mặt hàng hay nhóm hàng nào đó trên tổng giá trị thương mạinội địa Xét ở góc độ vi mô, cơ cấu sản phẩm phản ánh tỷ trọng về doanh thu của một sảnphẩm so với tổng doanh thu của toàn công ty Thông qua chỉ tiêu này có thể biết được mức độđóng góp của mặt hàng, sản phẩm này vào trong doanh thu toàn công ty, từ đó thấy được tầmquan trọng của sản phẩm đó trong công ty mà có những quyết định phát triển thương mại mặthàng một cách đúng đắn và hợp lý Công thức:

14

mới hơn và ngày càng thâm nhập sâu hơn vào thị trường mới và qua đó làm cho sản phẩmngày càng đến được tới nhiều người tiêu dùng.

Thứ ba, sự chuyển dịch cơ cấu thành phần kinh tế tham gia vào phân phối sản phẩm:phản ánh tỷ trọng doanh thu của một thành phần kinh tế tham gia vào phân phối sản phẩm trêntổng doanh thu bán sản phẩm đó Hiện nay có xu hướn đa dạng hoá các thành phần kinh tếtham gia vào phân phối sản phẩm với các thành phần chính như thành phần kinh tế nhà nước,kinh tế tập thể, kinh tế tư nhân, kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài…Mỗi thành phần có vai trònhất định trong việc phân phối sản phẩm

Thứ tư, chuyển dịch về phương thức kinh doanh sản phẩm: phản ánh tỷ trọng doanh thubán sản phẩm theo một phương thức kinh doanh nào đó so với tổng doanh thu bán sản phẩm

đó Hiện nay, xu hướng kinh doanh hiện đại đang ngày càng trở nên phổ biến và chiếm tỷtrọng lớn trong tổng doanh thu bán hàng hoá Việc chuyển dịch cơ cấu phương thức kinhdoanh như hiện nay đem lại hiệu quả kinh tế cao hơn

- Các chỉ tiêu phản ánh phát triển thương mại theo hiệu quả thương mại: “Hiệu quả thương mạiphản ánh quan hệ so sánh giữa kết quả đạt được với chi phí bỏ ra của quá trình trao đổi hànghoá, dịch vụ trên thị trường

Công thức chung biểu hiện hiệu quả thương mại: H= C K

Trong đó, H là hiệu quả

K là kết quả đạt được

C là chi phí sử dụng nguồn lực

Thực chất, hiệu quả thương mại là trình độ sử dụng các nguồn lực thương mại nhằmđạt tới những mục tiêu đã xác định Có thể hiểu nguồn lực là các phương tiện còn kết quảchính là các mục tiêu, cái đích cần đạt tới của hoạt động thương mại”5 Hiệu quả thương mạibao gồm hiệu quả kinh tế, hiệu quả xã hội và hiệu quả môi trường

Hiệu quả kinh tế là một bộ phận quan trọng, cơ bản nhất của hiệu quả thương mại.Trên

tầm vĩ mô, nó phản ánh quan hệ so sánh giữa kết quả kinh tế đạt được với các chi phí nguồnlực tài chính, lao động và các yếu tố vật chất kỹ thuật khác trong quá trình tổ chức trao đổihàng hóa cung cấp dịch vụ trên thị trường Các chỉ tiêu biểu hiện hiệu quả kinh tế của thươngmại có thể bao gồm lưu chuyển hàng hóa bán lẻ/ vốn lưu thông, kim ngạch xuất khẩu/ chi phíxuất khẩu, kim ngạch xuất nhập khẩu/thu nhập quốc dân( độ mở của nền kinh tế), thu nhậpquốc dân sản xuất/ thu nhập quốc dân sử dụng…Trên tầm doanh nghiệp,các chỉ tiêu biểu hiệnhiệu quả kinh doanh bao gồm:

5 Bộ môn kinh tế thương mại trường ĐH Thương mại, bài giảng kinh tế thương mại đại cương ,2006, tr82

15

+ Đóng góp của ngành vào GDP: phản ánh tỷ trọng đóng góp của ngành vào tổng thu nhậpquốc dân Đó là giá trị doanh thu của ngành so với tổng thu nhập quốc dân Từ đó có thể đánhgiá được tầm quan trọng của ngành trong nền kinh tế quốc dân.Sự đóng góp này càng lớn càngchứng tỏ ngành có vai trò càng quan trọng đối với nền kinh tế và ngược lại

+ Lợi nhuận: “Lợi nhuận là chỉ tiêu tổng hợp phản ánh kết quả kinh doanh trong một thời kỳnhất định, nó là chỉ tiêu cơ bản nhất để phân tích hiệu quả hoạt động kinh doanh Lợi nhuậncủa hoạt động kinh doanh chính là phần chênh lệch tổng doanh thu và tổng chi phí của hoạtđộng kinh doanh trong kỳ”6

ta phải sử dụng chỉ tiêu tỷ suất lợi nhuận ( doanh lợi)

“Tỷ suất lợi nhuận là đại lượng tương đối dùng để đánh giá hiệu quả hoạt động kinhdoanh ,nó được xác định thông qua sự so sánh giữa chỉ tiêu lợi nhuận với các chỉ tiêu đặc thùcủa hoạt động kinh doanh như doanh thu, vốn và chi phí”

+ Hiệu quả sử dụng các nguồn lực:Hiệu quả sử dụng nguồn lực thể hiện thông qua hai chỉ tiêu:

Thứ nhất, hiệu quả sử dụng vốn:Vốn kinh doanh là số tiền ứng trước về các tài sản cầnthiết nhằm thực hiện hoạt động kinh doanh trong kỳ

Công thức:

HQvốn= LN VTrong đó, HQvốn là hiệu quả sử dụng vốn

LN là lợi nhuận

V là số vốn bình quân sử dụng trong một kỳ kế toán

Ý nghĩa: chỉ tiêu này cho biết với mỗi đồng vốn bỏ ra sẽ thu được bao nhiêu đồng lợi nhuận

6 PGS.TS Phạm Công Đoàn, kinh tế doanh nghiệp thương mại, ĐH thương mại, nhà xuất bản thống kê,2006

16

- Hiệu quả sử dụng lao động: được đo lường , đánh giá bằng chỉ tiêu năng suất lao động.

Công thức:

W1=NV MTrong đó, W1 là năng suất lao động của một lao động

M là doanh thu thuần đạt được trong kỳ

NV là số lao động bình quân trong kỳ

Chỉ tiêu này phản ánh năng lực sản xuất kinh doanh của một lao động Nó được biểu hiện bằngdoanh thu bình quân của một lao động đạt được trong kỳ

Hiệu quả sử dụng lao động còn được đo lường và đánh giá bằng chỉ tiêu hiệu quả sửdụng chi phí tiền lương

Hiệu quả xã hội phản ánh kết quả đạt được theo mục tiêu hay chính sách xã hội so với

các chi phí nguồn lực bỏ ra để đạt được mục tiêu đó Hiệu quả xã hội của thương mại thể hiện

ở tương quan giữa chi phí, nguồn lực bỏ ra nhằm thoả mãn nhu cầu của xã hội về hàng hoádịch vụ, đảm bảo chất lượng dịch vụ, đảm bảo chất lượng phục vụ và các giá trị văn hoá, nhânvăn, góp phần nâng cao chất lượng lao động, chất lượng cuộc sống con người, giúp xoá đóigiảm nghèo Hiệu quả xã hội còn thể hịên thông qua việc gia tăng việc làm thu hút lao động vàhạn chế gia tăng thất nghiệp, qua đó giúp hạn chế gia tăng các tệ nạn xã hội, ổn định cuộc sốngcho người dân

Hiệu quả môi trường phản ánh các kết quả đạt được so với các nguồn tài nguyên đã sử

dụng Nói cách khác hiệu quả môi trường chính là trình độ sử dụng các nguồn tài nguyên thiênnhiên sẵn có Sử dụng các nguồn tài nguyên thiên nhiên hợp lý là việc sử dụng nguồn tàinguyên sao cho có hiệu quả cao nhất mà không để ảnh hưởng đến việc sử dụng tài nguyên củathế hệ sau này Hiệu quả môi trường còn thế hiện thông qua việc bảp vệ môi trường sinh thía,chống ô nhiễm môi trường

2.2.2 Các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi trên thị trường nội địa

17

Hoạt động thương mại của sản phẩm luôn diễn ra trong một môi trường cụ thể Do vậy,phát triển thương mại của sản phẩm nấm linh chi cũng luôn chịu ảnh hưởng của nhiều nhân tố.Trong đó có những nhân tố sau:

a/ Nhóm nhân tố thuộc về thị trường

Thị truờng bao gồm cả thị trường trong nước và thị trường quốc tế, tuy nhiên đề tài chỉnghiên cứu ảnh hưởng của thị trường trong nước tới phát triển thương mại sản phẩm nấm linhchi.Các nhân tố thuộc về thị trường trong nước bao gồm: cung, cầu, cơ cấu, đặc điểm của thịtrường tiêu thụ sản phẩm…Đây là các nhân tố có ảnh hưởng lớn tới phát triển thương mại sảnphẩm nấm linh chi trên thị trường nội địa

- Cầu: là lượng hàng hoá mà người tiêu dùng có khả năng và sẵn sàng mua ở các mức giá khácnhau Đây là nhân tố có ảnh hưởng trực tiếp đến phát triển thương mại sản phẩm Khi cầu về một loại hàng hoá dịch vụ tăng lên đồng nghĩa với việc doanh nghiêp phải thay đổi mức cungứng của mình trên thị trường đồng thời phải có những giải pháp phát triển thương mại sảnphẩm giữ chân khách hàng, nâng cao chất lượng phục vụ của mình Ngược lại, khi cầu về hànghoá dịch vụ giảm sút thì doanh nghiệp cũng phải có những nghiên cứu, tìm hiểu xem tại saocầu về hàng hoá giảm sút để có thể có biện pháp khắc phục tình trạng cầu giảm sút Bên cạnh

đó, đặc điểm về cầu của một loại hàng hoá, sản phẩm như thu nhập, quy mô cầu, đặc điểm,thói quen tiêu dùng… cũng có ảnh hưởng đến phát triển thương mại sản phẩm đó Do đó,doanh nghiệp cũng phải có những chính sách khác nhau để phát triển thương mại sản phẩmtrên từng phân đoạn thị trường khác nhau Như vây, tuỳ theo xu hướng về cầu hàng hoá, đặcđiểm của từng phân đoạn thị trường doanh nghiệp sẽ có những dự đoán về cầu sản phẩm củamình trong tương lai để có những chến lược phát triển thương mại thích hợp

- Cung: là lượng hàng hoá có thể bán ra ở những mức giá khác nhau trong những khoảng thờigian nhất định Đặc điểm của nguồn cung có ảnh hưởng lớn đến phát triển thương mại sảnphẩm Khi lượng cung sản phẩm dồi dào, doanh nghiệp có thể dễ dàng hơn trong phát triểnnguồn hàng của mình, tiết kiệm được chi phí, đầu tư vào nghiên cứu cho các vấn đề phát triểnthương mại sản phẩm Mặt khác, chất lượng nguồn cung cũng ảnh hưởng mạnh mẽ đếnpháttriển thương mại sản phẩm Chất lượng nguồn cung tốt nghĩa là doanh nghiệp có thể có nhữngsản phẩm tốt hơn phục vụ nhu cầu của người tiêu dùng , từ đó nâng cao doanh số bán hàng vàphát triển thương mại sản phẩm tốt hơn Ngược lại, nếu lượng cung sản phẩm mà thấp khôngđáp ứng kịp nhu cầu của thị trường hay chất lượng nguồn cung không ổn định sẽ gây khó khăncho quá trình tổ chức nguồn hàng của doanh nghiệp, việc phát triển thương mại sản phẩm gặpnhiều khó khăn

18

Trên thị trường ngày càng có nhiều chủ thể cung ứng sản phẩm nấm linh chi.Tuy nhiênsản phẩm nấm linh chi có thể xuất xứ từ hai nguồn sau: sản phẩm tự sản xuất trong nước vàsản phẩm nhập khẩu từ nước ngoài( chủ yếu là Hàn Quốc, Trung Quốc và Nhật Bản) Trong

đó, người tiêu dùng vẫn thích dùng các sản phẩm có xuất xứ từ nước ngoài hơn do các sảnphẩm đó có thương hiệu và được người tiêu dùng biết đến từ lâu Hơn nữa, là một nước nhiệtđới gió mùa nên nước ta có rất ít nấm linh chi tự nhiên Nấm linh chi tự nuôi trồng chất lượngchưa cao Nguồn nguyên liệu chủ yếu vẫn phải nhập khẩu Điều này gây không ít khó khăncho việc tìm kiếm cả đầu ra và đầu vào cho sản phẩm nấm linh chi

- Đặc điểm và cơ cấu thị trường : Đặc điểm về thói quen tiêu dùng, dung lượng và thu nhậpbình quân của thị trường tiêu thụ cũng có ảnh hưởng mạnh mẽ đến phát triển thương mại sảnphẩm Khi dung lượng hay thu nhập bình quân của thị trường tăng lên cũng làm co cầu về sảnphẩm cũng tăng lên, do đó có tác động tích cực đến phát triển thương mại sản phẩm và ngượclại Cơ cấu của thị trường tiêu dùng, hệ thống các quy định, thủ tục pháp lý cũng có ảnh hưởnglớn đến hoạt động phát triển thương mại sản phẩm

Hiện nay, mặc dù sau cải cách thu nhập người dân đã tăng nhiều nhưng so với các nướctrên thế giới, Việt Nam vẫn là nước có thu nhập trung bình nên việc tiêu thụ các sản phẩm cógiá cao như nấm linh chi vẫn còn hạn chế rất nhiều Người dân vẫn chưa có thói quen sử dụngcác sản phẩm chức năng để nâng cao sức đề kháng cho mình Hơn nữa, giá thành của sản phẩmnấm linh chi tương đối cao nên không phải ai cũng có thể sử dụng các sản phẩm này Nhữngngười tiêu dùng sản phẩm này hiện nay cũng chủ yếu là những người có tri thức và đã tìm hiểu

kỹ về sản phẩm này Mặt khác, quá trình xây dựng pháp luật riêng cho ngành kinh doanh thựcphẩm chức năng còn chưa rõ ràng, gây khó khăn cho các cơ quan quản lý và các doanh nghiệpthực hiện khi muốn lưu thông hàng hóa này trên thị trường Các quy định thủ tục về nhập khẩunấm linh chi đã đựoc sủa đổi nhưng vẫn còn phức tạp làm mất nhiều thời gian cho các doanhnghiệp muốn nhập khẩu sản phẩm này

Chính vì vậy, các nhà kinh doanh sản phẩm nấm linh chi cần phải nghiên cứu và tìmhiểu kỹ đặc điểm của thị trường tiêu thụ sản phẩm nấm linh chi để có thể đề ra các giải phápphù hợp cho phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi

b/ Nhóm nhân tố thuộc về năng lực của ngành

Nhân tố ảnh hưởng nhiều nhất tới phát triển thương mại của một sản phẩm chính lànăng lực của ngành đó Năng lực của ngành bao gồm một số yếu tố như năng lực tài chính,công nghệ, nhân lực và các kênh phân phối

- Năng lực tài chính: Năng lực về tài chính là số vốn mà doanh nghiệp có và huy động được đểphát triển thương mại Nếu cóg năng lực về tài chính mạnh sẽ đảm bảo cho việc mở rộng và

19

phát triển quy mô sản xuất, việc lưu thông hàng hoá trên thị trường sẽ diễn ra dễ dàng hơn,cũng có thể dùng nguồn vốn này để đào tạo, bồi dưỡng nhân lực cho công ty…từ đó càng nângcao năng lực nghành góp phần gia tăng giá trị thương mại cho nghành và cho toàn xã hội.Ngược lại, nếu năng lực tài chính kém thì khả năng đầu tư của doanh nghiệp cũng kém, doanhnghiệp sẽ gặp khó khăn khi muốn mở rộng quy mô sản xuất Như chúng ta biết nấm linh chi làsản phẩm có giá thành tương đối cao nên việc kinh doanh mặt hàng này yêu cầu phải có nănglực tài chính khá lớn mới có thể duy trì được hoạt động kinh doanh.

- Công nghệ: Cùng với sự bùng nổ khoa học kỹ thuật , công nghệ hiện đại ngày càng được ápdụng nhiều vào trong sản xuất thì công nghệ ngày càng có vai trò quan trọng trong việc pháttriển thương mại sản phẩm Khi áp dụng công nghệ khoa học kỹ thuật, các doanh nghiệp đạtđược trình độ công nghiệp hoá cao, quy mô tăng lên, tiết kiệm được chi phí sản xuất, hạ giáthành, chất lương sản phẩm được đồng bộ và được nâng cao lên rất nhiều và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của người tiêu dùng Mặt khác, công nghệ thông tin phát triển giúp cho doanh nghiệp

có thể tiếp cận thị trường nhanh hơn, nắm bắt nhanh chóng và chính xác những biến động củathị trường để có những chiến lược đối phó kịp thời với những thay đổi đó Công nghệ còn ảnhhưởng gián tiếp đến doanh nghiệp thông qua việc ảnh hưởng đến các ngành khác có liên quannhư giao thông vận tải, thông tin liên lạc, cá dịch vụ ngân hàng…

- Nhân lực: đây là nhân tố hết sức quan trọng đối với tất cả các lĩnh vực trong cuộc sống Conngười là nhân tố quyết định mọi hoạt động của doanh nghiệp Con người là nhân tố đề ra, triểnkhai và thực hiện tất cả cá kế hoạch cho phát triển thương mại sản phẩm Nếu doanh nghiệp cóđội ngũ nhân viên giỏi thì sẽ đưa ra được các kế hoạch tốt cho phát triển thương mại sản phẩm,đưa công ty ngày càng phát triển Ngược lại, nếu nhân viên mà yếu kém thì hoạt động củadoanh nghiệp cũng bị đình trệ, công ty khó có thể đứng vững trên thị trường Do đó mà đào tạonguồn lực chất lượng cao là công việc mà bất cứ doanh nghiệp nàp cũng phải làm

- Hệ thống kênh phân phối: Hệ thống kênh phân phối cũng góp phần nâng cao hiệu quả kinhdoanh của doanh nghiệp Một doanh nghiệp với mạng lưới phân phối rộng khắp sẽ giúp chosản phẩm được lưu thông thuận tiện hơn và đến tay người tiêu dùng dễ dàng hơn Ngược lại,nếu mạng lưới phân phối yếu kém, quá ít đại lý phân phối sẽ hạn chế khả năng phát triển củasản phẩm, sản phẩm không được người tiêu dùng biết đến , làm giảm khả năng cạnh tranh củadoanh nghiệp so với các đối thủ cạnh tranh

- Giá cả và chất lượng sản phẩm: đây cũng là hai nhân tố giúp doanh nghiệp có thể cạnh tranhđược với các đối thủ khác của mình Trong giai đoạn hiện nay, chất lượng sản phẩm đượcngười tiêu dùng đặt lên hàng đầu Doanh nghiệp nào có chất lượng sản phẩm tốt mà giá cả hợp

lý, doanh nghiệp đó có long trung thành của khách hàng.Vì thế, các doanh nghiệp nên chú

20

trọng tìm cách cải tiến chất lượng sản phẩm, giảm giá thành cho phù hợp với nhu cầu ngườitiêu dùng.

c/ Năng lực của những ngành liên quan

Giữa các ngành trong nền kinh tế luôn luôn có mối quan hệ trực tiếp hoặc gián tiếp vớinhau Đầu ra của nghành kinh doanh mặt hàng này sẽ là yếu tố đầu vào của nghành kinh doanhmặt hàng khác Hoặc có mối liên kết chặt chẽ với nhau , sự phát triển của nghành này sẽ kéotheo hoặc kìm hãm sự phát triển của nghành khác Nghành kinh doanh nấm linh chi có liênquan chặt chẽ với các ngành như:

- Hệ thống giao thông vận tải, thông tin liên lạc có tác động lớn tới hoạt động kinh doanhcủa ngành Nếu hệ thống giao thông vận tải, thông tin liên lạc tốt sẽ là nhân tố tích cực thúcđẩy phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi.Ngược lại, hệ thống này mà yếu kém sẽ làmcho việc lưu thông hàng hóa khó khăn và tốn kém Hiện nay hệ thống giao thông vận tải đãđược cải thiện nhiều hơn giúp cho việc lưu thông sản phẩm nấm linh chi từ địa phương nàyđến địa phương khác dễ dàng hơn Sản phẩm nấm linh chi có thể đến được tay người tiêudùng nhanh chóng hơn Đồng thời cũng tiết kiệm đựoc chi phí cho các khâu trung gian Tuynhiên, hệ thống thống tin liên lạc vẫn còn nhiều trở ngại do trình độ dân trí còn hạn chế nên chỉ

có một bộ phận

- Ngành sản xuất nấm linh chi cũng tác động nhiều đến phát triển thương mại sản phẩm.Đây là nguồn cung cấp đầu vào để sản xuất sản phẩm nấm linh chi.Nếu nguồn cung cấpnguyên liệu dồi dào sẽ tạo nhiều thuận lợi cho việc chế biến sản phẩm, các hoạt động thươngmại cũng từ đó mà diễn ra dễ dàng hơn, nhanh chóng hơn Hiện đang có hai nguồn cung cấpnấm linh chi chủ yếu là nguồn trong nước và nhập khẩu từ nước ngoài Chất lượng nấm linhchi sẽ quyết định chất lượng sản phấm nấm linh chi của các doanh nghiệp Nếu chất lượngnguồn nguyên liệu đầu vào tốt thì chi phí để sản xuất sản phẩm nấm linh chi cũng sẽ đượcgiảm bớt còn chất lượng sản phẩm nấm linh chi cũng đựơc nâng cao và ngược lại

21

ngừng vận động và phát triển nên hệ thống luật pháp có liên quan cũng phải không ngừng pháttriển và hoàn thiện.

Kinh doanh nấm linh chi là sản phẩm có ảnh hưởng trực tiếp tới sức khoẻ con người, do đóviệc kinh doanh sản phẩm này được Nhà nước quản lý chặt chẽ, các doanh nghiệp phải đápứng đầy đủ điều kiện về hiểu biết chuyên môn mới có thể tham gia kinh doanh mặt hàngnày.Hoạt động phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi chịu tác động mạnh mẽ của:

- Các quy định của pháp luật Việt Nam về kinh doanh thực phẩm chức năng Các quyđịnh này sẽ quyết định quyền và nghĩa vụ của doanh nghiệp kinh doanh thực phẩm chức năngđồng thời chi phối hoạt động của doanh nghiệp kinh doanh sản phẩm nấm linh chi trên thịtrường Các doanh nghiệp muốn kinh doanh mặt hàng này phải đáp ứng các yêu cầu cụ thểđược các quy định mà pháp luật đề ra

- Các quy định về nhập khẩu hàng hóa( thuế, các thủ tục nhập khẩu…) Doanh nghiệpkinh doanh phải nhập khẩu nguyên liệu từ nước ngoài sẽ phải đống thuế nhập khấu theo quyđịnh của pháp luật Tuỳ từng mặt hàng sẽ có thuế xuất thuế nhập khẩu khác nhau.Theo đó, chiphí để mua nguyên liệu của doanh nghiệp tăng lên nên giá thành sản phẩm cũng có thể cao hơn

so với giá trị thực của nó Điều này cũng gây ảnh hưởng không nhỏ đến phát triển thương mạisản phẩm do cầu về sản phẩm sẽ giảm

e/ Các chính sách vĩ mô của Nhà nước

Hệ thống chính sách vĩ mô của Nhà nước có tác động rất lớn tới hiệu quả hoạt độngthương mại Nhà nước thông qua hệ thống các chính sách kinh tế, chính sách tài khoá, chínhsách tiền tệ để điều tiết hoạt động thương mại của từng nghành và của toàn bộ nền kinh tế

- Chính sách thuế nhập khẩu: đây là loại thuế đánh vào hàng hoá nhập khẩu từ nước ngoài Vớimỗi loại hàng hoá , mỗi giai đoạn sẽ có mức thuế nhập khẩu khác nhau sao cho có lợi nhất chonền kinh tế Điều này đã làm cho chi phí mua nguyên liệu nhập khẩu của doanh nghiệp tănglên do đó mà chi phí sản xuất sản phẩm cũng tăng lên theo

- Chính sách hỗ trợ vốn: Đây là việc Nhà nước cho các doanh nghiệp vay vốn với mức lãi suấtthấp để khuyến khích các doanh nghiệp trong nước có thể sản xuất nhiều hơn phục vụ nhu cầutrong nước Tuy nhiên, việc cho vay vốn với mức lãi suất ưu đãi có thể gây ra tình trạng một sốdoanh nghiệp không thật sự cần số vốn đó nhưng vẫn vay nhằm mục đích kiếm lời káhc gâytổn thất cho ngân sách nhà nước Chính vì vậy, chính sách hỗ trợ vốn chỉ áp dụng cho một sốngành thật sự cần vốn để sản xuất, nâng cao tính cạnh tranh của sản phẩm trong nước so vớicác sản phẩm nhập khẩu

- Chính sách hỗ trợ công nghệ: Công nghệ luôn luôn là yếu tố quan trọng trong sản xuất nhất làtrong giai đoạn CNH,HĐH hiện nay Công nghệ giúp cho doanh nghiệp có thể sản xuất với

22

năng suất cao hơn, sản xuất ra những sản phẩm có chất lượng tốt hơn đáp ứngnhu cầu ngàycàng cao của nguời tiêu dùng Tuy nhiên chính sách hỗ trợ công nghệ cần phải được cân nhắc

kỹ trước khi quyết định để tránh nhập vềnhững công nghệ có chi phí lớn mà hiệu quả lại khôngcao gây lãng phí

2.3 Tổng quan khách thể nghiên cứu các công trình năm trước

Phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi là một đề tài tương đối mới Hiện naychưa có đề tài nào nghiên cứu sâu về vấn đề này Tuy nhiên, cũng có một số đề tài nghiên cứu

về phát triển thương mại sản phẩm trên thị trường Hà Nội và nghiên cứu về sản phẩm củaCông ty TNHH sản xuất và phân phối THP Cụ thể:

2.3.1 Các đề tài cùng nghiên cứu về phát triển thương mại sản phẩm trên thị trường Hà Nội:

Trong quá trình tìm hiểu, thu thập thống kê các công trình nghiên cứu năm trước tạitrương Đại học Thương Mại thì có rất ít công trình nghiên cứu liên quan đến phát triển thươngmại sản phẩm trên thị trường Hà Nội như :

- Luận văn của Nguyễn Thị Loan với đề tài “Phát triển thương mại sản phẩm dược của công ty

CP sáng tạo Châu Âu trên thị trường miền Bắc.”

- Luận văn của Trần Thị Thanh với đề tài “Giải pháp phát triển thương mại sản phẩm gạchmen cao cấp PRIME trên thị trường Hà Nội.”

- Luận văn của Nguyễn Thị Huệ với đề tài “Phát triển thương mại các sản phẩm đá và xi măngđáp ứng nhu cầu xây dựng trên địa bàn Hà Nội”

- Luận văn của Dương Thùy Dung với đề tài “Giải pháp phát triển thương mại sản phẩm thépchế tạo trên địa bàn Hà Nội”

- Luận văn của Tô Thị Mai với đề tài “Phát triển thương mại mặt hàng rượu vang sản xuấttrong nước trên thị trường Hà Nội”

- Luận văn của Lại Thị Phương với đề tài “Giải pháp phát triển thương mại sản phẩm máy tínhxách tay trên địa bàn Hà Nội”

Tuy mỗi đề tài nghiên cứu về một sản phẩm khác nhau nhưng các đề tài trên đều đãbước đầu làm rõ được các nội dung sau:

+ Hệ thống hóa các lý luận chung liên quan đến phát triển thương mại sản phẩm như: bản chấtcủa phát triển thương mại, nội hàm của phát triển thương mại và các nhân tố ảnh hưởng đếnphát triển thương mại sản phẩm

+ Phân tích được đặc điểm của thị trường Hà Nội, đặc điểm cầu ở thị trương Hà Nội

+ Đề ra được các giải pháp phát triển thương mại cho sản phẩm của công ty mình nghiên cứu

23

2.3.2 Các đề tài cùng nghiên cứu về phát triển thương mại sản phẩm của Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP:

Khi tìm hiểu các đề tài trứớc đây em thấy có đề tài cùng nghiên cứu về sản phẩm củaCông ty TNHH sản xuất và phân phối THP :

- Trong luận văn của Mai Thị Anh với đề tài “Phát triển thương mại mặt hàng sữa nhậpkhẩu trên thị trường miền bắc”đã làm rõ các lý luận sau:

+ Hệ thống hoá những kiến thức về phát triển thương mại như khái niệm, nội dung, mụctiêu cũng như bản chất của phát triển thương mại ngành hàng sữa nhập khẩu

+ Tổng hợp những đặc điểm và nguyên lý cơ bản về phát triển thương mại mặt hàng sữanhập khẩu

+ Vai trò của phát triển thương mại mặt hàng sữa nhập khẩu

+ Phân tích tổng quan về tình hình tào chính của Công ty TNHH sản xuất và phân phốiTHP

Tất cả các đề tài trên, những đề tài nghiên cứu về phát triển thương mại một sản phẩm

cụ thể trên thị trường Hà Nội thì chỉ làm rõ được những vấn đề lý thuyết về phát triển thươngmại sản phẩm và đặc điểm của thị trường Hà Nội mà chưa có đề tài nào nghiên cứu về vấn đềphát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi trên thị trường Hà Nội.Vì thế đề tài “phát triểnthương mại sản phẩm nấm linh chi của Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP trên thịtrường nội địa ” có được sự mới mẻ về nội dung, tư duy mang tính thực tế, gắn liền với hoạtđộng của các doanh nghiệp kinh doanh trên thị trường Qua điều tra khảo sát và nghiên cứudựa trên số liệu của nhiều công ty cùng kinh doanh mặt hàng nấm linh chi để từ đó có cái nhìntổng quan về kinh doanh nấm linh chi và đưa ra những đề xuất để phát triển thương mại mangtính thực tiễn và phù hợp với tình hình hiện tại của nghành

2.4 Phân định nội dung nghiên cứu phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi của Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP trên thị trường nội địa

Nấm linh chi là một loại sản phẩm chức năng bắt đầu phổ biến trên thị trường Hà Nội.Việc nghiên cứu về phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi trên thị trường àh Nội đang làvấn đề cấp thiết bởi 3 lý do Thứ nhất, việc mở rộng quy mô, tăng doanh thu và nâng cao hiệuquả kinh doanh sản phẩm nấm linh chi đang là vấn đề cần quan tâm của công ty TNHHthương mại THP nói riêng và là vấn đề của các công ty kinh doanh mặt hàng này nói chung.Thứ hai, thị trường tiêu thụ sản phẩm nấm linh hci còn nhỏ hẹp do các doanh nghiệp chưa khaithác hết các tiềm năng của tập khách hàng trên thị trường Hà Nội Thứ ba, vấn đề hàng giảhàng nhái hàng kém chất lượng đang gây ra không ít khó khăn cho các doanh nghiệp kinhdoanh nấm linh chi trên thị trường Hà Nội trong quá trình khẳng định thương hiệu của mình

24

Chính vì vậy, đề tài: “ Phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi của Công ty TNHH

sản xuất và phân phối THP trên thị trường nội địa”là thực sự cần thiết trong thời điểm hiện

nay Đề tài mong muốn sẽ mang lại giải pháp phát triển thương mại hữu hiệu cho các doanhnghiệp kinh doanh nấm linh chi, giúp cho doanh nghiệp có thể đứng vững trên thị trường nộiđịa và góp phần phát triển kinh tế

Đề tài được kết cấu thành 4 chương như sau:

Chương 1: Tổng quan nghiên cứu về phát triển thương mại nấm linh chi trên thị trường nội địa.Chương 2: Một số vấn đề lý luận cơ bản về phát triển thương mại nấm linh chi

Chương 3: Phương pháp nghiên cứu và kết quả phân tích thực trạng phát triển thương mại sảnphẩm nấm linh chi trên thị trường nội địa

Chương 4: Các kết luận và đề xuất phát triển thương mại nấm linh chi trên thị trường nội địa

Tuy nhiên, phát triển thương mại là một khái niệm có phạm vi nghiên cứu tương đốirộng nên đề tài chỉ tập trung nghiên cứu làm rõ một số vấn đề:

+ Có rất nhiều sản phẩm nấm linh chi, tuy nhiên đề tài chỉ nghiên cứu về phát triển thương mại

3 sản phẩm nấm linh chi là: Linhzhi, Ginsenglinhzhi và sâm nhung linh chi (pacgin-D)

- Về mặt thực tiễn:

+ Nghiên cứu thực trạng phát triển thương mại ngành kinh doanh sản phấm nấm linh chi nóichung, thực trạng phát triển thương mại ở Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP nóiriêng

+ Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi trên thịtrường Hà Nội bao gồm nhu cầu của thị trường Hà Nội, các văn bản pháp luậtquan rlý kinhdoanh thực phẩm chức năng, chính sách hỗ trợ vốn và công nghệ, năng lực của cơ sở cung ứngnấm linh chi…

+ Để làm rõ thực trạng phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi của Công ty TNHH sảnxuất và phân phối THP tôi sử dụng phương pháp điều tra khảo sát một số doanh nghiệp trênđịa bàn Hà Nội Cụ thể:

 Đối tượng điều tra : Đối tượng nghiên cứu của đề tài là ba sản phẩm chiết xuất từ nấmlinh chi của Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP Đó là Ginsenglingzhi, pacgin-D vàlingzhi Đề tài sẽ đi nghiên cứu thực trạng phát triển thương mại ba sản phẩm này của Công ty

25

TNHH sản xuất và phân phối THP trên thị trường nội địa thông qua việc điều tra phỏng vấnnhân viên trong Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP và hai công ty nấm linh chi, công

ty TNHH thương mại và sản xuất Minh Anh

 Mục đích của việc tiến hành điều tra phỏng vấn:

Thứ nhất, thu thập số liệu, thông tin về doanh số bán sản phẩm nấm linh chi của hai công

ty trên thị trường Hà Nội Qua đó, đánh giá nhu cầu của người dân về dòng sản phẩm này để

có những chính sách phù hợp xem có nên tiếp tục mở rộng quy mô kinh doanh mặt hàng nàyhay không? Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn, đề tài sẽ có những kết luận, nhận địnhriêng Từ đó đưa ra những giải pháp phát triển thương mại mặt hàng này nói chung và giảipháp phát triển thương mại sản phẩm của côngty TNHH thương mại THP nói riêng

 Kết quả phỏng vấn: Sau khi phỏng vấn có thể nhìn thấy được những thành công về quy

mô, chất lượng và hiệu quả thương mại của ngành kinh doanh nấm linh chi Bên cạnh đócũng có thể thấy được những hạn chế, những vấn đề còn tồn tại trong kinh doanh sản phẩmnấm linh chi trên thị trường Hà Nội , nguyên nhân củan hững hạn chế đó để có thể đưa ra cácgiải pháp khắc phục

+ Qua tìm hiểu em nhận thấy việc phát triển thị trường sản phẩm nấm linh chi còn rất nhiềukhó khăn và yếu kém: vấn đề thương hiệu cho các sản phẩm trong nước vẫn chưa đựoc quantâm, thị trường tiêu thụ sản phẩm vẫn còn bị bó hẹp các giải pháp phát triển thương mại sảnphẩm chưa gắn liền với thực tiễn… Trên cơ sở đó đề tài sẽ chỉ tập trung đưa ra các đề xuất đểphát triển thị trường sản phẩm nấm linh chi cho Công ty TNHH sản xuất và phân phối THP vànhững giải pháp áp dụng chung cho ngành kinh doanh nấm linh chi trong giai đoạn 2010-2012

26

CHƯƠNG 3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ KẾT QUẢ PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG

PHÁT TRIỂN THƯƠNG MẠI SẢN PHẨM NẤM LINH CHI

TRÊN THỊ TRƯỜNG NỘI ĐỊA 3.1 Phương pháp hệ nghiên cứu các vấn đề

Trong quá trình nghiên cứu luận văn có sử dụng một số phương pháp nghiên cứu nhưsau:

3.1.1 Phương pháp thu thập dữ liệu

Dữ liệu bao gồm hai loại dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp Dữ liệu thứ cấp là những dữliệu thu thập được trong quá trình điều tra phỏng vấn, các dữ liệu có được chưa qua xử lý Dữliệu thứ cấp là những dữ liệu đã qua xử lý nhằm phục vụ cho mục đích cụ thể

a/Phương pháp quan sát

Quan sát là phương pháp thu thập thông tin xã hội về đối tượng nghiên cứu thông quatri giác trực tiếp và ghi chép trung thực những nhân tố có liên quan đến đối tượng và mục đíchnghiên cứu Để tiến hành quan sát trải qua 4 bước:Xác định khách thể và mục tiêu quan sát;Xác định thời gian và địa điểm tiến hành quan sát; tiến hành quan sát; tiến hành phân tích dữliệu và viết báo cáo

Trong quá trình thực tập em sử dụng phương pháp quan sát để tìm hiểu về các hoạt độngkinh doanh của công ty Theo phương pháp này , em tìm hiểu được về cơ cấu tổ chức, bộ máyhoạt động và các hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp Thông qua đây, em còn tìm hiểuđược cụ thể về các phương án kinh doanh nhằm phát triển thương mại cho mặt hàng nấm linhchi trên thị trường nội địa của công ty Bằng cách quan sát em còn tìm hiểu được cách thức,phương pháp mà công ty đề ra một phương án kinh doanh cho một sản phẩm bất kỳ

b/ Phương pháp điều tra phỏng vấn

27

Để tìm hiểu về hoạt động kinh doanh của công ty thì chỉ quan sát thôi chưa đủ Bởi lẽkhi quan sát chỉ cho ta cái nhìn chủ quan về các hoạt động kinh doanh của công ty Vì thế,trong đề tài em còn sử dụng phương pháp điều tra phỏng vấn để có cái nhìn tổng quan, kháchquan hơn về các hoạt động kinh doanh của công ty

- Phương pháp điều tra: Điều tra là phương pháp thu thập số liệu gián tiếp dựa trên nhữngphiếu điều tra trắc nghiệm

Cách tiến hành:

+ Lập bảng câu hỏi liên quan đến vấn đề phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi Mỗiphiếu điều tra trắc nghiệm có 10 câu hỏi được thiết kế dưới dạng câu hỏi trắc nghiệm để tìmhiểu thông tin liên quan đến phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi

+ Phiếu điều tra sẽ được phát cho 30 cán bộ công nhân viên của 3 công ty để họ trả lời ýkiến của mình về các vấn đề liên quan đến phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi trên thịtrường Hà Nội của công ty mình Các đối tượng được điều tra sẽ tích vào các câu hỏi trắcnghiệm đó

+ Nhận lại phiếu điều tra trắc nghiệm nhằm xử lý để theo các nội dung mà mình muốn điềutra

- Phương pháp phỏng vấn: Phỏng vấn là phương pháp thu thập thông tin xã hội thông quađối thoại theo một chủ đề, một trật tự nhất định giữa nhà nghiên cứu và khách thể nghiên cứu Cách tiến hành:

+ Xây dựng mẫu phiếu phỏng vấn gồm 5 câu hỏi dưới dạng câu hỏi mở xoay quanh các kếhoạch phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi

+ Lựa chọn đối tượng phỏng vấn: phỏng vấn 8 cán bộ quản lý và nhân viên phòng kế hoạchcủa 3 công ty Người đi phỏng vấn sẽ đặt ra các câu hỏi trong bảng câu hỏi để những ngườiphỏng vấn trả lời Người đi phỏng vấn lắng nghe, ghi chép các câu trả lời vào phiếu phỏngvấn và duy trì cuộc phỏng vấn cho đến khi kết thúc câu hỏi cuối cùng trong bảng câu hỏi+ Tập hợp lại các phiếu phỏng vấn

Đây là công cụ chính để thu thập thông tin trong luận văn, chủ yếu là phục vụ chochương 3 để đánh giá tổng quan tình hình phát triển thương mại của công ty , so sánh với kếhoạch phát triển thương mại ở các công ty khác

c/ Phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp

Thu thập dữ liệu thứ cấp là một công việc quan trọng trong nghiên cứu các vấn đề Thuthập dữ liệu thứ cấp để làm cơ sở thực tế cho vấn đề nghiên cứu Luận văn thập dữ liệu bằngcách tham khảo tài liệu và thu thập dữ liệu thực nghiệm

28

- Thu thập dữ liệu bằng cách tham khảo tài liệu từ những nguồn thông tin thứ cấp nhưsách, báo, mạng internet, báo cáo của các doanh nghiệp Ngoài ra còn lấy dữ liệu từ các giáotrình kinh tế học để triển khai viết lý luận Các dữ liệu này được sử dụng cho tất cả các chươngtrong luận văn để làm cơ sở cho việc nghiên cứu các vấn đề.

- Lấy ý kiến đánh giá của các chuyên gia trong lĩnh vực liên quan đến phát triển thươngmại sản phẩm Đây là những kinh nghiệm mà các chuyên gia đúc kết trong nhiều năm nghiêncứu về lĩnh vực này Đó là cách nhìn tổng quan về ngành kinh doanh nấm linh chi

- Tham khảo các đề tài nghiên cứu trước có liên quan đến đề tài đang nghiên cứu

Từ những nguồn thông tin này để có những đánh giá cụ thể về tình hình phát triển thương mạinấm linh chi của doanh nghiệp trên thị trường nội địa, đánh giá được những thành công, tồn tại

và nguyên nhân của những tồn tại trong phát triển thương mại sản phẩm Từ các nguồn thôngtin này ta có thể đưa ra được những hướng giải quyết đúng đắn cho vấn đề đang nghiên cứu.Phương pháp này được sử dụng nhiều trong chương 3 và chương 4

Thu thập tài liệu từ các nguồn khác nhau đều có những ưu, nhược điểm riêng Tùy vào yêu cầucủa thông tin cần thu thập được mà sẽ lựa chọn lấy thông tin từ những nguồn nào

3.1.2 Phương pháp xử lý và phân tích thông tin

Thông tin sau khi đã thu thập về cần phải chọn lọc và xử lý các thông tin đó cho phù hợpvới mục tiêu mà mình hướng tới Sau khi các thông tin, dữ liệu đã được chọn lọc và xử lý thìcần được phân tích để phục vụ cho việc nghiên cứu Việc sẽ phân tích thông tin theo hướngnào, phân tích trên khía cạnh nào sẽ do mục tiêu nghiên cứu quyết định Đề tài sử dụng một sốphương pháp phân tích thông tin như:

- Phương pháp tổng hợp thống kê: Các dữ liệu từ các phiếu điều tra phỏng vấn sẽ được tập hợplại thành các bảng biểu, vẽ biểu đồ để phục vụ cho từng mục tiêu nghiên cứu khác nhau.Phương pháp này giúp cho việc đưa ra những kết luận chính xác hơn về các hoạt động pháttriển thương mại của doanh nghiệp đang nghiên cứu

- Phương pháp đối chiếu, so sánh: Phương pháp này giúp cho việc so sánh dữ liệu giữa các thời

kỳ, giữa cá doanh nghiệp khác nhau để có thể có những đánh giá khách quan về tình hình pháttriển của doanh nghiệp mình đang nghiên cứu

Thông qua việc phân tích thông tin sẽ giúp cho việc đánh giá tình hình hoạt động kinh doanhcủa doanh nghiệp, qua đó dự báo được tình hình phát triển của sản phẩm trong giai đoạn tới.Phương pháp này được sử dụng ở tất cả các chương của đề tài

3.2 Đánh giá tổng quan tình hình và các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển thương mại sản phẩm nấm linh chi trên thị trường nội địa

3.2.1 Đánh giá tổng quan về thương mại sản phẩm nấm linh chi trên thị trường nội địa

29