Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN CẤU TRÚC CỦA CHƯƠNG II Đại lượng tỉ lệ thuận Một số bài toán về Đại lượng tỉ lệ thuận Hàm số Đại lượng tỉ lệ nghịch Một số bài toán về Đại lượng tỉ lệ
Trang 1Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
Giáo viên: Mai Thị Hương Đơn vị: Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú THCS xã Mường Nhà, huyện Điện Biên, tỉnh Điện Biên
Email: buitienphong.muongnha@gmail.com
Điện thoại: 0983150624
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUỸ LAURENCE S’TINH
Cuộc thi Thiết kế hồ sơ bài giảng điện tử E-Learning
BÀI GIẢNG Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
Chương trình Toán, Lớp 7
Tháng 7/2012
Trang 2Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN CHƯƠNG II
HÀM SỐ VÀ ĐỒ THỊ
Trang 3Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN CẤU TRÚC CỦA CHƯƠNG II
Đại lượng
tỉ lệ thuận
Một số bài toán về
Đại lượng tỉ lệ thuận
Hàm số
Đại lượng
tỉ lệ nghịch
Một số bài toán về Đại lượng tỉ lệ nghịch
Mặt phẳng tọa độ
Đồ thị hàm số y = ax
Hàm số và đồ thị
Trang 4Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN Ta đã biết hai đại lượng tỷ lệ thuận là hai đại lượng liên hệ với nhau sao cho khi đại lượng này tăng (hoặc giảm) bao nhiêu lần thì đại lượng kia cũng tăng (hoặc giảm) bấy nhiêu lần
Có cách nào để mô tả ngắn gọn hai đại lượng tỉ lệ
thuận ?
Ta đã biết một số ví dụ về đại lượng tỉ lệ thuận như: chu vi và cạnh của
hình vuông, quãng đường đi được và thời gian của một vật chuyển động đều, khối lượng và thể tích của thanh kim loại đồng chất…
Lấy ví dụ về hai đại lượng tỉ lệ thuận
trong thực tế ? Nhắc lại thế nào là hai đại lượng
tỉ lệ thuận đã học ở tiểu học ?
Trang 5Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
a s = 15 t (km)
b m sắt = 7800 V (kg)
y
(k là hằng số khác 0)
=> y tỷ lệ thuận với x theo hệ số tỷ lệ là k
k
a Quãng đường đi được s(km) theo thời gian t (h) của một vật chuyển động đều với vận tốc
15 (km/h)
b Khối lượng m (kg) của một thanh sắt đồng chất có khối lượng riêng là 7800 (kg/cm3) theo thể tích V (cm3)
?1
?1 : a s = 15 t (km)
b msắt = 7800 V (kg)
Các công thức trên có điểm gì giống nhau?
Trang 6Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
1 Định nghĩa
?1 : a s = 15 t (km)
b msăt = 7800 V (kg)
Nếu đại lượng y liên hệ với đại lượng x theo công thức: y = k.x (với k là hằng số khác 0) thì ta nói y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ k.
(Sgk/T52)
?2 Cho biết y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ
k = Hỏi x tỉ lệ thuận với y theo hệ số tỉ lệ nào?
3 5
y = k.x (k là hằng số khác 0)
y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ k.
* Định nghĩa
Vậy x tỉ lệ thuận với y theo hệ số tỉ lệ là
3 5
y x
3
x y
y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ là k
=
5 3
3 5
Nếu y tỷ lệ thuận với x theo hệ số tỷ lệ là k (k khác 0) thì x có tỷ lệ thuận với y không? Theo hệ số tỷ lệ là bao nhiêu? Chú ý: Khi đại lượng y tỷ lệ thuận với đại lượng x thì x cũng tỷ lệ thuận với y và ta nói hai đại lượng
đó tỷ lệ thuận với nhau Nếu y tỷ lệ thuận với x theo
hệ số tỷ lệ là k (khác 0) thì x tỷ lệ thuận với y theo
hệ số tỷ lệ là
* Chú ý: SGK/T52
1 k
Theo định nghĩa nếu y tỷ lệ thuận với x theo hệ số tỷ lệ
là k = ta có công thức nào?3
5
Như vậy ta có x tỉ lệ thuận với y theo hệ số tỉ lệ là bao nhiêu?
Trang 7Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
?3 Hình vẽ dưới là một biểu đồ hình cột biểu diễn khối lượng của 4 con khủng long Mỗi con khủng long ở các cột b, c, d nặng bao nhiêu tấn nếu biết rằng con khủng long
ở cột a nặng 10 tấn và chiều cao các cột được cho trong bảng sau:
Chiều
Chiều cao của cột (L) và khối
lượng của khủng long (m) là hai đại
lượng tỉ lệ thuận nên:
m = k L (k ≠ 0)
+ Khối lượng con khủng long ở cột b là :
+ Khối lượng con khủng long ở cột c là :
+ Khối lượng con khủng long ở cột d là :
mb = k.Lb= 1.8 = 8 (tấn)
mc = k.Lc =1.50 = 50 (tấn)
md = k.Ld= 1.30 = 30 (tấn)
=> k = ma : La = 10 : 10 = 1
Giải
=> ma = k La
Chiều cao của cột và khối lượng của con
khủng long là hai đại lượng có mối quan hệ
gì với nhau ?
Hãy tính khối lượng của các con khủng long
ở các cột b,c,d ?
Trang 8Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
Nếu đại lượng y liên hệ với đại lượng x theo công thức:
y = k.x (với k là hằng số khác 0) thì ta nói y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ k.
Trang 9Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
1 Định nghĩa
?1 : a s = 15 t (km)
b msăt = 7800 V (kg)
(Sgk/T52)
y = k.x (k là hằng số khác 0)
y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ k.
* Định nghĩa
* Chú ý: SGK/T52
2 Tính chất
?4
Cho biết hai đại lượng y và x tỉ lệ thuận với nhau
x x1= 3 x2= 4 x3= 5 x4 = 6
y y1= 6 y2= ? y3= ? y4= ?
a Hãy xác định hệ số tỉ lệ của y đối với x.
b Thay mỗi dấu “?” trong bảng trên bằng một số thích hợp.
c Có nhận xét gì về tỉ số giữa hai giá trị tương ứng
của y và x?
3 1
1
y
y
x22 ; x3 ; x4
Trang 10Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
Cho biết hai đại lượng y và x tỷ lệ thuận với nhau
a Hãy xác định hệ số tỷ lệ của y đối với x.
?4
Giải
1 1
6
2 3
y k
x
a Vì hai đại lượng x và y tỉ lệ thuận với nhau nên
y1 = k.x1
b Thay mỗi dấu “?” trong bảng trên bằng một số thích hợp.
b
y k x
8
4 2.6 12
3 2.5 10
y k x
2
y
x x x x
y = k.x
Trang 11Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
1 Định nghĩa
?1 : a s = 15 t (km)
b msăt = 7800 V (kg)
(Sgk/T52)
y = k.x (k là hằng số khác 0)
y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ k.
* Định nghĩa
* Chú ý: SGK/T52
2 Tính chất
Nếu hai đại lượng tỷ lệ thuận với nhau thì:
- Tỷ số hai giá trị tương ứng của chúng luôn không đổi.
- Tỷ số hai giá trị bất kỳ của đại lượng này bằng tỷ số hai giá trị tương ứng của đại lượng kia.
Tính chất
Nếu hai đại lượng tỉ lệ thuận với nhau thì
tỉ số hai giá trị tương ứng của chúng có thay đổi không ? (Sgk/T53)
3 Luyện tập
3
2
y
Trang 12Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
Bài 3 (trang 54 SGK)
Các giá trị tương ứng của V và m được cho trong bảng sau:
m
a) Điền số thích hợp vào ô trống trong bảng trên.
b) Hai đại lượng m và V có tỷ lệ thuận với nhau hay không ? Vì sao?
Trang 13Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
+ m và V là hai đại lượng tỉ lệ thuận, vì
m/V = 7,8 Vậy m = ?
Câu trả lời của bạn là:
Rất chính xác - Tiếp tục Câu trả lời của bạn
Câu trả lời đúng là: 7,8V
Bạn đã không trả lời được câu
hỏi này
Bạn đã không trả lời được câu
hỏi này
Kiểm traKiểm tra XóaXóa
Làm lại
Sai- Quay lại
Trang 14Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
+ m tỉ lệ thuận với V theo hệ số tỉ lệ là ?
Câu trả lời của bạn là:
Rất chính xác - Tiếp tục
Bạn trả lời điều này một cách
chính xác!
Bạn trả lời điều này một cách
chính xác!
Câu trả lời của bạn
Câu trả lời đúng là: 7,8VBạn đã không trả lời được câu hỏi
này
Bạn đã không trả lời được câu hỏi
này Kiểm tra Kiểm tra Xóa Xóa
Sai- Quay lại Làm lại
Trang 15Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
+ V tỉ lệ thuận với m theo hệ số tỉ lệ là ?
Rất chính xác - Tiếp tục
Bạn trả lời điều này một cách
chính xác!
Bạn trả lời điều này một cách
chính xác!
Câu trả lời của bạn
Câu trả lời đúng là: 7,8VBạn đã không trả lời được câu hỏi
này
Bạn đã không trả lời được câu hỏi
này
Kiểm traKiểm tra XóaXóa
=
Câu trả lời của bạn là:
Sai- Quay lại
Làm lại
Trang 16Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN Củng cố
Định nghĩa, tính chất hai đại lượng tỉ lệ thuận
*Nếu đại lượng y liên hệ với đại lượng x theo công thức: y = k.x (với k là hằng số khác 0) thì ta nói y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ
lệ k.
*Nếu hai đại lượng tỷ lệ thuận với nhau thì:
- Tỷ số hai giá trị tương ứng của chúng luôn không đổi.
- Tỷ số hai giá trị bất kỳ của đại lượng này bằng tỷ số hai giá trị tương ứng của đại lượng kia.
Qua tiết học trên các em cần nắm được những nội dung
kiến thức cơ bản nào ?
Trang 17Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN Hướng dẫn về nhà
- Thuộc định nghĩa, tính chất của hai đại lượng tỷ lệ thụân.
- Làm lại các bài tập ?2, ?3, ?4 vào vở
- Làm bài tập 1, 2, 4 SGK trang 53, 54.
- Ôn lại về tỷ lệ thức, tính chất của dãy tỷ số bằng nhau.
- Xem trước bài “Một số bài toán về đại lượng tỷ lệ
thuận”.
Trang 18Tiết 23: ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN
Trang 19CÁC TÀI LIỆU THAM KHẢO
- Sách giáo khoa, sách bài tập toán 7(Nhà xuất bản giáo dục) -Thư viện Violet
-Phần mềm Adobe Presenter, phần mềm Powerpoint, phần mềm toán học Math Type