cải thiện tình trạng ô nhiễm và an toàn vệ sinh thực phẩm đường phố hà nội

C I THI N TÌNH TR NG Ô NHI M TH C PH M

VÀ AN TOÀN V SINH TH C

C A HÀ N I

M C L C

PH N 1 T V N 1

PH N 2 M C TIÊU 3

2.1.M c tiêu chung 3

2.2.M c tiêu c th 3

PH N 3 CÂY V N 4

PH N 4 XÁC NH HÀNH VI C N THAY I 1

PH N 5 XÁC NH KÊNH TRUY N THÔNG THÍCH H P 1

5.1.Truy n thông tr c ti p 1

5.2.Truy n thông gián ti p: 1

Phát t r i, loa phát thanh, b ng rôn, kh u hi u, phóng s trên truy n hình 1

PH N 6 K HO CH TRI N KHAI CHI TI T 2

6.1.Thành l p các ban ngành ph c v cho công tác TT 2

6.1.1 L p ban truy n thông 2

6.1.2 L p đoàn ki m tra, giám sát 2

6.2.Ho t đ ng truy n thông 2

6.2.1 Xây d ng thông đi p và tài li u TT-GDSK v i ch đ “An toàn v sinh th c ph m – th c n đ ng ph ” 2

6.2.2 Xây d ng các b n tin, bu i nói chuy n truy n thông v N TP 3

6.3.Ho t đ ng đào t o 3

6.4.Giám sát các ho t đ ng 3

6.5.T ch c gây qu 4

6.6.T ng k t, báo cáo 4

PH N 7 NGÂN SÁCH 12

PH N 8 B NG ÁNH GIÁ 15

8.1 ánh giá đ u k 15

8.2 ánh giá gi a k 16

8.3 ánh giá cu i k 20

ti m n di đ ng, quán n t m th i hay là t m t gian hàng di đ ng cho đ n các

lo i xe đ y Theo khái ni m c a T ch c Y t th gi i (WHO), th c n đ ng ph là

nh ng đ n, th c u ng đ c làm s n ho c ch bi n, n u n ng t i ch , có th n ngay và

đ c bày bán trên đ ng ph , nh ng n i công c ng

Xã h i Vi t Nam ngày m t phát tri n cùng v i s phát tri n c a kinh t , đ i s ng v

v t ch t và tinh th n c a con ng i c ng ngày càng đi lên cùng v i nó là l i s ng công nghi p, hay còn g i là l i s ng nhanh Do tính ch t công vi c ph c t p h n, đòi h i nhi u

th i gian c a con ng i nên vi c l a ch n, s d ng th c ph m hàng ngày tr nên đ n

gi n, d dãi Th c n nhanh, th c n đ ng ph d n d n tr thành nhu c u thi t y u c a

xã h i, con ng i, đ c bi t là ng i dân đô th b i tính ti n l i c a nó r và nhanh chóng, nó còn là ngu n thu nh p cho nhi u ng i Và h n n a th c n đ ng ph đã tr thành nét v n hóa m th c, đ c tr ng cho m i vùng mi n, m i qu c gia

Nh ng bên c nh đó do ng i s n xu t, ng i bán th ng th ng bán v a hè, quán hàng rong nh l nên đi u ki n v sinh an toàn th c ph m không đ m b o, thi u các c s

v t ch t (n c, đ b o qu n…), đi u ki n kinh t h n h p nên có th th c n d bi n ch t làm nh h ng s c kh e ng i tiêu dùng do th c ph m giá r nên d s d ng ngu n th c

ph m không đ m b o c bi t là v n đ l m d ng hóa ch t, ph gia th c ph m (hàn the,

ph m màu, ) đ th c n đ c đ p m t, ngon và b o qu n đ c lâu h n; th c ph m có

ch a các ch t đ c, kim lo i n ng, d l ng thu c b o v th c v t,… đã góp ph n t o nên nhi u m i nguy h i cho s c kho c ng đ ng (nh ng đ c th c ph m c p và mãn tính, các b nh lây truy n qua th c ph m, d ch b nh), nh h ng t i c nh quan, v n minh đô th

và gây t n h i n ng n t i kinh t - xã h i

Hi n nay, có kho ng 2,5 t ng i s d ng th c n đ ng ph m i ngày Theo th ng

kê c a T ch c L ng th c và Nông nghi p Liên Hi p Qu c (FAO – 2/2007) Ví d : T i Bangkok, th c n đ ng ph đóng góp đ n 40% t ng tiêu th n ng l ng, 39% t ng

l ng protein và 44% t ng l ng s t cho các c dân T i Vi t Nam, th ng kê c a C c an toàn V sinh th c ph m trong vòng 8 n m (2000 - 2007) cho th y có 1.616 v ng đ c

th c ph m, làm 41.898 ng i m c, t vong 436 ng i, trong đó có 178 v làm 4.036

ng i m c, t vong 7 ng i do s d ng th c n đ ng ph hay t i thành ph H Chí Minh n m 2003 có 99,5% ng i dân có s d ng th c n đ ng ph và h n m t n a là s

d ng th ng xuyên hàng ngày

T th ng kê trên ta th y đ c tình hình N TP c a TA P là h t s c c p bách, đ c

bi t Hà N i Là thành ph trung tâm, n i t p trung đông dân c , v i di n tích 3328,9

km2 và s dân kho ng 7 tri u ng i Theo th ng kê hi n t i đ a bàn Hà N i có trên 26000

c s , d ch v n u ng đ ng ph nh ng trên 16000 c s n m ngoài t m ki m soát, qu n

lý v VSATTP c a c quan ch c n ng Th c n đ ng ph v n là m i lo ng i l n khi c quan ch c n ng không ki m soát h t đ c v n đ VSATTP c a lo i hình kinh doanh này

Ví nh qu n Ba ình có 233 c s đ c c p ch ng nh n đ ng ký kinh doanh, nh ng ch

m i có 35 c s có ch ng nh n VSATTP, chi m 16% Qua rà soát t i 3 Ban qu n lý ch

có 1.929 h kinh doanh, trong đó m i ch có 2 c s có gi y ch ng nh n đ đi u ki n an toàn th c ph m, chi m 0,1% c đi m c a các quán n là nh l (hàng rong, quán v a hè…) nên không có ngu n n c, d ng c b o qu n, ch bi n h p v sinh và đ a đi m không thích h p (g n c ng, đ ng l n, sông và n i đ rác th i…)

V i nh ng v n đ đ c nêu trên, nhóm chúng em đ xu t k ho ch truy n thông:

“C i thi n tình tr ng ô nhi m và v sinh an toàn th c ph m - Th c n đ ng ph ” s góp

ph n làm gi m tình tr ng ô nhi m và c i thi n s c kh e ng i dân

• Ng i qu n lý có ki n th c và th c hành đúng v an toàn th c ph m đ t 100% vào n m 2014 và duy trì

PH N 3 CÂY V N

PH N 4 XÁC NH HÀNH VI C N THAY I

Thay đ i ki n th c, thái đ , th c hành c a ng i bán hàng và ng i qu n lý

PH N 5 XÁC NH KÊNH TRUY N THÔNG THÍCH H P

5.1 Truy n thông tr c ti p

- M các bu i truy n thông và l p t p hu n cho h i ph n , cán b qu n – t dân

ph , h i c u chi n binh, c ng tác viên v VSATTP…

- Thành l p ban t v n v VSATTP - Th c n đ ng ph t i c s y t c a qu n – ph ng

5.2 Truy n thông gián ti p:

Phát t r i, loa phát thanh, b ng rôn, kh u hi u, phóng s trên truy n hình

PH N 6 K HO CH TRI N KHAI CHI TI T

6.1 Thành l p các ban ngành ph c v cho công tác TT

6.1.1 L p ban truy n thông

qu n lý t t cho công tác TT-GDSK c n ph i hình thành ban truy n thông

h ng d n và đi u hành các công vi c c th

M t ban truy n thông c n có s tham gia và ph i h p c a các ban ngành, đ c bi t

là S y t thành ph và y ban nhân dân thành ph -qu n-khu ph -ph ng

Ban truy n thông g m có 20 thành viên các ban ngành liên quan: bác s , c nhân y t c ng đ ng, cán b v n hóa qu n và các c ng tác viên

6.1.2 L p đoàn ki m tra, giám sát

Trong quá trình TT-GDSK c n ph i thành l p đoàn ki m tra, giám sát đ theo dõi quá trình th c hi n, đánh giá và ki m tra, giám sát xem quá trình đó đã đúng v i ch tiêu đ t ra ch a và có hi u qu không

T đó đ a ra nh ng đi u ch nh h p lý đ sát đáng v i muc tiêu đ ra và nâng cao đ c hi u qu c a truy n thông h n

oàn ki m tra giám sát g m 4 thành viên, n m trong ban truy n thông: bác s , c nhân y t công c ng và cán b v n hóa

g n, đ n gi n, bao hàm toàn b n i dung truy n thông, phù h p v i v n hóa c a Qu

n-t dân ph -ph ng-khu ph và nêu lên đ c kh u hi u rõ ràng, c n-th

- Thông đi p truy n thông:

“ Th c n đ ng ph - hi m h a đ i v i s c kh e”

- Tuyên truy n v các n i dung:

• “10 nguyên t c vàng ch bi n th c ph m an toàn”

• “5 chìa khoá vàng đ có th c ph m an toàn”

- Xây d ng các tài li u truy n thông:

• Xây d ng các pa-nô, áp phích: có hình nh minh h a, v i thông đi p c th ,

c ch to, đ n gi n và đ c in đ m gi a Pa-nô, áp phích c n treo tr c

đ ng chính c a t ng xã, huy n và t nh hay nh ng n i t p trung dân c đông nh ch , khu đô th , tr ng h c, y ban nhân dân, tr m y t ,…

• Xây d ng t b m, t r i, tranh l t: có hình nh c th v ng đ c th c ph m (các d u hi u, bi n ch ng c a N TP), câu t ph i rõ ràng, ng n g n và đ n gi n

T b m, t r i, tranh l t có màu hài hòa và phù h p T r i có 1 trang, d hi u,

có n i dung g m N TP và VSATTP – TADP là gì, nh ng y u t nguy c c a TADP, nh ng bi n ch ng và các bi n pháp theo dõi và phòng N TP

6.2.2 Xây d ng các b n tin, bu i nói chuy n truy n thông v N TP

- Biên so n các b n tin v N TP và phát thanh hàng tháng trên loa phát thanh:

B n tin đ c phát hàng tu n trong 1 tháng đ u tiên, sau đó đ c phát l i m i tháng m t l n trong su t th i gian th c hi n d án M i l n phát thanh, th i gian là t 5 - 10 phút N i dung c a b n tin t p trung vào tuyên truy n, giáo

d c thay đ i l i s ng và th c hi n l i s ng lành m nh đ d phòng và phát

hi n N TP

- T ch c các bu i nói chuy n và t v n v phòng và d u hi u nh n bi t N TP

t i các c quan và các t ch c xã h i t i c ng đ ng Các bu i h i th o, nói chuy n đ c t ch c t i c ng đ ng v i s h p tác c a các t ch c xã h i nh

H i ng i cao tu i, H i c u chi n binh, H i ph n , oàn TNCS, H i nông dân, tr ng h c

- Ph i h p v i ài truy n hình đ a ph ng và Loa phát thanh khu ph xây d ng các ch ng trình tuyên truy n v N TP, các bi n pháp d phòng và d u hi u

nh n bi t N TP và phát thanh tuyên truy n t i chính các khu ph , xã ph ng

t o đi u ki n thu n l i cho đ i ng y bác s và nhân viên y t , khóa t p hu n

s đ c t ch c vào th 7- ch nh t và đào t o ngay t i b nh vi n đa khoa thành ph

Ng i ch u trách nhi m h ng d n và gi ng d y là đ i ng nhân viên y t có trình đ

và chuyên môn sâu v N TP ho c các giáo s đ u ngành v N TP

6.4 Giám sát các ho t đ ng

Trên các ph ng ti n truy n thông, n i dung ph i nh m đúng m c tiêu đã đ ra

nh ng ph i đ n gi n, d hi u và có hình minh h a c th , màu s c sinh đ ng N i đ t

ph ng ti n truy n thông ph i nh ng n i ng i dân d dàng ti p c n m t cách nhanh nh t

Sau khi hoàn thành 1 khóa đào t o, nâng cao ch t l ng cho nhân viên y t thì các cán b đ m nh n quá trình theo dõi, đánh giá d án s m ra nh ng cu c ki m tra trình đ nh m th y đ c k t qu t công vi c này có th t s đ t đ c nh m c tiêu

c a d án đã đ ra N u có gì b t h p lý thì ph i đ a ra h ng đi u ch nh nh m đi t i

m c tiêu đã xác đ nh

6.5 T ch c gây qu

Sau khi đ a ra các k ho ch truy n thông t i t nh, huy n và xã ta c n ngu n v n

đ duy trì ho t đ ng truy n thông trong và sau khi d án k t thúc Vì v y ta ph i t

ch c ho t đ ng gây qu t các t ch c, ban ngành, đoàn th và t các cá nhân

a đi m gây qu t i Trung tâm y t d phòng thành ph Hà N i

6.6 T ng k t, báo cáo

Các k t qu và khuy n ngh thu đ c thông qua quá trình theo dõi và đánh giá d

án s đ c trình bày cho các c quan, đ n v liên quan m t cách k p th i và hi u qu

N i dung báo cáo bao g m các con s th ng kê, nh ng khó kh n đang g p ph i trong quá trình th c hi n, nh ng k t qu đã đ t đ c, các ho t đ ng liên quan phát sinh

Giám đ c

L p đ c ban truy n thông

g m 20 ng i (

3 bác s , 6 c

nhân y t công

c ng, 2 cán b

v n hóa, 9 c ng tác viên)

Có 4 ng i trong ban truy n thông tham gia vào đoàn ki m tra đánh giá (1 bác

s , 2 c nhân, 1 cán b v n hóa)

- Th nghi m thông đi p, tài li u, ph ng pháp truy n thông (23/3-25/3)

5/6/2013 15/6/2013

Ban truy n thông

Giám đ c trung tâm y

y ban nhân

T ch c đ c:1

bu i đánh giá

20/6/2013 20/9/2013

Cán b truy n thông S

Y t

Cán b y t

Giám đ c trung tâm y

t

H i

tr ng trung tâm y t

- Các cán b tham gia đ c phát tài li u và

đ c h ng

d n c th công

vi c

- o t o đ c các cán b y t

có k n ng và

ki n th c v VSATTP – TADP

và VSATTP-TADP (1

tu n/1 l n vào t i th 2, t 20h-21h)

- Qua đài phát thanh: loa phát thanh c a t ng khu

ph -xã-ph ng tuyên truy n v N TP và VSATTP-TADP (sáng:

6h-6h30, Chi u: 5h-5h30)

- 13 bu i nói chuy n giao

l u v i ng i dân v

N TP và VSATP-TADP (t i khu ph , xã/ ph ng)

ph ng

- ài phát thanh

-Ban v n hóa -Trung tâm

- Treo pa-nô, áp phích

tr c đ ng chính

20/9/2013 30/9/2014

C ng tác viên

- oàn thanh niên

-H i ph

n

-Các ban ngành c a

qu n và t dân ph

oàn thanh tra, giám sát

15/5/2013 30/9/2014 y ban

nhân dân

Các ban ngành đoàn

th c a qu n, huy n, xã

- y ban nhân dân -Ban qu n

lí d án

Qu n, t dân ph ,

ph ng

Quyên góp

đ c 1t ph c

v cho duy trì truy n thông

T ng k t, báo

cáo

- T ng k t và báo cáo l i các ho t đ ng, k t qu đ t

đ c

- Bàn giao l i k t qu và công vi c cho TTYT thành ph

TTYT

1 Giám sát các ho t đ ng tuyên truy n nâng cao nh n th c c a ng i

2 Giám sát các ho t đ ng giáo d c nâng cao nh n th c c a ng i dân v

1

Chi phí XD k ho ch tri n khai các ho t đ ng, thành l p ban truy n

thông, các đ n v VSATTP – TADP qu n; H p ban đi u hành và t

ch c ho t đ ng gây qu

30

3 Chi phí kh o sát tình hình N TP và VSATTP – TADP nh hi u bi t, 50

STT N I DUNG CHI KINH

PHÍ

y u t nguy c , t l và x lý s li u, vi t báo cáo…

4 Chi phí h tr th c hi n theo dõi, đánh giá các y u t nguy c t i các

PH N 8 B NG ÁNH GIÁ

8.1 ánh giá đ u k

thu th p và cung c p các thông tin c n thi t làm c s cho l p k ho ch, xác

đ nh đi m xu t phát, xây d ng m c tiêu, l p k ho ch hành đ ng c th và phân b ngu n l c ánh giá đ u k s đánh giá v c s v t ch t, trang thi t b , ngu n l c,…

8.2 á nh giá gi a k

Xem xét ti n đ các ho t đ ng, các ch tiêu đ t đ c so v i k ho ch đ t ra nh m

đi u hành ho t đ ng ch ng trình t t h n đ đ m b o đ t đ c ti n đ công vi c và

m c tiêu ban đ u c a k ho ch đã đ ra ánh giá gi a k s đánh giá xem c s d ch

v th c n đ ng ph đã đ t tiêu chu n ch a; th c n đã đ t VSATTP ch a b ng vi c xét nghi m th c n, d ng c ch bi n th c n;…

7 Không s d ng ph gia, th c ph m ngoài danh m c

8 Th c n ph i bày bán trên giá cao, cách m t đ t t 60cm tr

xem th c n có đ t tiêu chu n VSATTP thì c n xét nghi m xem trong th c n các ch s sau có v t quá m c cho phép hay không:

trình ch bi n ho c nhi m t v t li u

bao gói, d ng c ch a đ ng

Benzopyzen1Amin d vòng Nitropyren Acrolein2Kim lo i n ng3Các h p ch t h u c

B ng 8.4 Các ch tiêu hóa h c c a c s d ch v th c n đ ng ph

1 Các tác nhân gây ung th là benzopyzen, amin d vòng, n tropyren có th t o thành khi n ng, hun khói ho c ch bi n th t, cá nhi t đ cao

2 Acrolein là m t ch t đ c gây c ch tiêu hóa và khó h p thu đ c t o thành khi d u m đun nhi t đ cao

3

Kim lo i n ng và các t p ch t h u c th ng có trong v t li u bao gói th c n và d ng c ch a đ ng th c n đ ng ph

8.3 ánh giá cu i k

Thu th p thông tin đ y đ đ xem xét toàn b các k t qu đ t đ c hay s n ph m

ho t đ ng/ ch ng trình can thi p v i các m c tiêu, ch tiêu đã xây d ng; phân tích nguyên nhân thành công hay th t b i c ng nh giá tr , hi u qu c a ho t đ ng/ ch ng trình can thi p ánh giá cu i k s đánh giá nh ng v n đ sau:

- Có bao nhiêu c s d ch v th c n đ ng ph đ t tiêu chu n VSATTP?

- Bao nhiêu ng i bán hàng, nhân viên c a các c s d ch v th c n đ ng ph

Ph l c 1 PHI U I U TRA C S CH BI N, KINH DOANH D CH V TH C

H tên ng i đ c đi u tra:

a ch :

Tu i: Gi i: Ngh nghi p c :

I M t hàng kinh doanh 1 Ph , bún, mi n 6 Giò ch 2 Xôi 7 Nem 3 Bánh cu n 8 Gi i khát các lo i 4 C m bình dân 9 Kem, n c đá 5 Cháo lòng ,ti t canh 10 Bánh k o II Ph ng ti n kinh doanh 1 C a hàng n đ nh ( n đ nh lâu dài) 2 Qu y hàng, giá c đ nh trên hè ph 3 L u đ ng (Xe đ y, gánh rong) III Ki u ch bi n th c n 1 Th c n ch bi n t i ch 2 Th c n ch bi n t n i khác đ n 3 Th c n ch bi n s n IV H t ng c s

Có Không

1 Cách bi t ngu n ô nhi m

2 Có n c s ch

3 Có nhà v sinh đ t tiêu chu n

4 Có n i r a tay, r a d ng c

5 Có t l nh, thi t b b o qu n