skkn một số vấn đề về ph của dung dịch dùng trong việc bồi dưỡng học sinh giỏi môn hóa học trung học phổ thông

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỒNG NAI Đơn vị: Trường THPT chuyên Lương ThếVinhMã số: Do HĐKH Sở GD&ĐT ghi SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM Một số vấn đề về PH CỦA DUNG DỊCH dùng trong việc bồ

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỒNG NAI Đơn vị: Trường THPT chuyên Lương ThếVinh

Mã số:

(Do HĐKH Sở GD&ĐT ghi)

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

Một số vấn đề về PH CỦA DUNG DỊCH dùng trong việc bồi

dưỡng học sinh giỏi môn hóa học TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

Người thực hiện: Trương Huy Quang

Lĩnh vực nghiên cứu:

- Phương pháp dạy học bộ môn: Hóa học 

- Lĩnh vực khác: 

Có đính kèm: Các sản phẩm không thể hiện trong bản in SKKN

 Mô hình  Phần mềm  Phim ảnh  Hiện vật khác

Năm học: 2013-2014

SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC

I THÔNG TIN CHUNG VỀ CÁ NHÂN

1 Họ và tên: Trương Huy Quang

2 Ngày tháng năm sinh: 05-05-1955

3 Nam, nữ: Nam

4 Địa chỉ:XI/29-Đồng khởi-KP3-Phường Tân Hiệp-TP Biên Hòa-Đồng

Nai

5 Điện thoại: 0613894500 ĐTDĐ: 0913153072

7 Chức vụ:Tổ trưởng chuyên môn

8 Đơn vị công tác:Trường THPT chuyên Lương Thế Vinh

II TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO

- Học vị (hoặc trình độ chuyên môn, nghiệp vụ) cao nhất: Cử nhân

- Năm nhận bằng: 1977

- Chuyên ngành đào tạo: Hóa học

III KINH NGHIỆM KHOA HỌC

- Lĩnh vực chuyên môn có kinh nghiệm: Giảng dạy môn hóa học THPT

Số năm có kinh nghiệm: 37 năm

- Các sáng kiến kinh nghiệm đã có trong 5 năm gần đây:

LLKHSKKN

BM02-* Động hóa học

* Cân bằng hóa học

* Phương pháp giải bài toán năng lượng

* Bài tập tinh thể

* Peptit& Protein

*SỰ PHÓNG XẠ HẠT NHÂN NGUYÊN TỬ

Tên SKKN : MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ PH CỦA DUNG DỊCH

DÙNG TRONG VIỆC BỒI DƯỠNG HỌC SINH GIỎI MÔN

HÓA HỌC TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

- Vấn đề PH CỦA DUNG DỊCH thường được đề cập đến trong các kỳ thi học sinh giỏi cấp quốc gia, quốc tế

-Kỳ thi máy tính cầm tay khu vực, quốc gia cũng có bài tập về nội dung này.

- Kỳ thi HSG cấp tỉnh cũng thường hay có dạng bài tập này

- Đặc biệt dạng bài tập này cũng thường xuyên xuất hiện trong các đề thi đại học, cao đẳng

Chính vì lý do đó mà chúng tôi muốn đi sâu vào chuyên đề này.

II TỔ CHỨC THỰC HIỆN ĐỀ TÀI

1 Cơ sở lý luận

“Vấn đề PH CỦA DUNG DỊCH ” là 1 nội dung quan trọng trong chương trình giảng dạy cho lớp 11; đây lại là một kiến thức gần gũi với thực tế; cần phải nắm vững để thấu hiểu được tác dụng của nó trong cuộc sống Trong giảng dạy, bồi dưỡng học sinh giỏi nhất là HSG dự thi quốc gia thì đề thi về chuyên đề này hầu như không thiếu trong các kỳ thi hàng năm Mặt khác, nội đề thi HSGQG, Quốc tế thì những vấn đề trong SGK nâng cao khối 10,11,12 thực tế không đáp ứng nổi, kể cả về kiến thức cả về thời gian thực hiện Vì vậy nghiên cứu sâu Vấn đề PH CỦA DUNG DỊCH là 1 việc làm cần thiết trong việc chuẩn bị kiến thức kỹ năng cho việc bồi dưỡng HSGQG.

2 Nội dung, biện pháp thực hiện các giải pháp của đề tài

a/ Nội dung:

- Các kiến thức cơ bản của chuyên đề

- Một số đề thi HSGQG ,Quốc tế

- Nội dung chuyên đề đính kèm

BM03-b/Biện pháp: Chuyên đề này áp dụng cho học sinh lớp chuyên hóa khối THPH bắt đầu từ năm 2010 qua việc sưu tầm tài liệu, giới thiệu bài tập, yêu cầu học sinh giải quyết theo nhóm, thuyết trình, Giáo viên giải đáp.

III HIỆU QUẢ CỦA ĐỀ TÀI

Qua việc giới thiệu chuyên đề này và sử dụng nó trong việc bồi dưỡng học sinh giỏi, chúng tôi đã đạt được một số kết quả sau:

*Năm học 2011-2012:

+Đạt 30 giải HSG cấp tỉnh( 2 nhất+ 3 nhì+…)

+6/6 huy chương olympic khu vực (3 HCV+3HCB)

+5/5 giải MTCT khu vực (1 nhất +3ba+1KK)

+6/8 giải HSGQG (2ba+4KK)

*Năm học 2012-2013:

+ Đạt 30 giải HSG cấp tỉnh( 6 nhất+ 8 nhì+…)

+6/6 huy chương olympic khu vực (3 HCV+3HCB)

+3/5 giải MTCT khu vực (1 nhì +2ba)

IV ĐỀ XUẤT, KHUYẾN NGHỊ KHẢ NĂNG ÁP DỤNG

- Đề tài đã được áp dụng trong thực tế tại trường THPT chuyên Lương Thế Vinh và đã đạt hiệu quả tại đơn vị; đề tài có khả năng áp dụng trong phạm vi rộng đạt hiệu quả.

- Đề xuất: Cần nghiên cứu các mảng đề tài thường được đề cập trong các đề thi học sinh giỏi cấp tỉnh, cấp quốc gia Từ đó đi sâu nghiên cứu từng

đề tài chuyên biệt riêng lẻ, nhỏ.

- Trên cơ sở phân tích các đề thi HSG các cấp, qua các năm Qua đó giáo viên soạn đề tài lẻ, giới thiệu cho học sinh cùng nghiên cứu giải quyết vấn đề, cuối cùng mới tổng kết đề tài.

- Phạm vi sử dụng đề tài: Dùng cho HSG các trường THPT, học sinh các lớp chuyên hóa học ,dùng làm tài liệu tham khảo cho giáo viên

- Hàng năm yêu cầu giáo viên phụ trách công tác bồi dưỡng HSG viết chuyên đề lẻ, nhỏ, chuyên sâu, sau vài năm giáo viên đó sẽ có 1 mảng đề tài bồi dưỡng học sinh giỏi phong phú và chất lượng.

- Đối với các lớp chuyên hóa có thể giao chuyên đề cho học sinh theo đơn vị nhóm, tổ Từ đó học sinh sẽ tìm tòi tài liệu, viết chuyên đề và qua đó học sinh hiểu sâu hơn vấn đề mà tổ nhóm nghiên cứu, đồng thời cũng giúp học sinh bước đầu làm quen với việc nghiên cứu khoa học.

1 Vũ Đăng Độ-Trịnh Ngọc Châu-Nguyễn Văn Nội:

Bài tập cơ sở lí thuyết các quá trình hóa học,

NXBGD,2005

2 Đặng Trần Phách:

Bài tập hóa cơ sở ,

NXBGD,1983

3 Lâm ngọc Thiềm-Trần Hiệp Hải:

Bài tập hóa học đại cương ,

Sơ lược về năng lượng ở một số hệ hóa học

Hóa học( tài liệu dùng cho việc bồi dưỡng học sinh giỏi THPT)-tập 2-2002

6 Trần Thành Huế-Nguyễn Trọng Thọ-Phạm Đình Hiến

Olympic hóa học việt nam và quốc tế

NXBGD-2000

7 Tuyển tập đề thi olympic 30/4 NXBGD-2006

8 Tuyển tập đề thi học sinh giỏi quốc gia và chọn đội tuyển quốc tế

(2000-2006)

9 Đào Đình Thức

Bài tập hóa học đại cương NXBGD-1999

NGƯỜI THỰC HIỆN (Ký tên và ghi rõ họ tên)

TRƯƠNG HUY QUANG

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Biên hòa ngày 20 tháng 4 năm 2014…

BÁO CÁO TÓM TẮT SÁNG KIẾN Kính gửi: Hội đồng Sáng kiến KN Tỉnh Đồng Nai 2014

Họ và tên: Trương Huy Quang Năm sinh: Chức vụ: Tổ trưởng chuyên môn

Đơn vị:Trường THPT chuyên Lương Thế Vinh

Báo cáo tóm tắt sáng kiến:

Tên nội dung sáng kiến: MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ PH CỦA DUNG DỊCH DÙNG TRONG VIỆC BỒI DƯỠNG HỌC SINH GIỎI MÔN HÓA HỌC TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

1 Xuất xứ: xuất phát từ thực tế những công việc được giao là đào tạo

và bồi dưỡng HSG, và từ thực tế các đề thi HSGQG,Quốc tế,MTCT khu vực, Kỳ thi HSG cấp tỉnh có nhiều đề cập đến chuyên đề pH của dung dịch để góp phần thiết thực trong việc giải quyết, xử lý công việc được tốt hơn, đạt hiệu quả và năng suất cao hơn; bản thân đã suy nghĩ, có ý tưởng đề ra sáng kiến để thực hiện;nhằm cung cấp cho học sinh các dạng toán pH và phương pháp giải các dạng toán đó nhằm đạt kết quả giải quyết bài toán pH được tốt hơn

2 Hiệu quả:

- Những lợi ích trực tiếp thu được do áp dụng sáng kiến này vào trong thực tế, đã cải thiện điều kiện làm việc, nâng cao chất lượng công việc, đạt năng suất cao hơn trước; cụ thể năm học 2013-2014 đạt

3 Bài học kinh nghiệm:

2 Xếp loại (nếu có);

3 Một số nhận xét về sáng kiến.

Người viết

Trương Huy Quang

SỞ GD&ĐT ĐỒNG NAI

Đơn vị : Trường THPT

chuyên Lương Thế Vinh

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Biên Hòa, ngày tháng năm 2014

PHIẾU NHẬN XÉT, ĐÁNH GIÁ SÁNG KIẾN KINH

NGHIỆM Năm học: 2013-2014

–––––––––––––––––

Tên sáng kiến kinh nghiệm: MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ PH CỦA DUNG

DỊCH DÙNG TRONG VIỆC BỒI DƯỠNG HỌC SINH GIỎI

MÔN HÓA HỌC TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

Họ và tên tác giả: Trương Huy Quang

Chức vụ: Tổ trưởng chuyên môn

Đơn vị: Trường THPT chuyên Lương Thế Vinh-Biên Hòa-Đồng Nai

Lĩnh vực: (Đánh dấu X vào các ô tương ứng, ghi rõ tên bộ môn hoặc lĩnh vực khác)

- Quản lý giáo dục  - Phương pháp dạy học bộ môn:

- Phương pháp giáo dục  - Lĩnh vực khác:

Sáng kiến kinh nghiệm đã được triển khai áp dụng: Tại đơn vị 

Trong Ngành 

1 Tính mới (Đánh dấu X vào 1 trong 2 ô dưới đây)

- Có giải pháp hoàn toàn mới 

- Có giải pháp cải tiến, đổi mới từ giải pháp đã có 

BM04-2 Hiệu quả (Đánh dấu X vào 1 trong 4 ô dưới đây)

- Hoàn toàn mới và đã triển khai áp dụng trong toàn ngành có hiệu quả

cao 

- Có tính cải tiến hoặc đổi mới từ những giải pháp đã có và đã triển khai

áp dụng trong toàn ngành có hiệu quả cao 

- Hoàn toàn mới và đã triển khai áp dụng tại đơn vị có hiệu quả cao 

- Có tính cải tiến hoặc đổi mới từ những giải pháp đã có và đã triển khai

áp dụng tại đơn vị có hiệu quả 

3 Khả năng áp dụng (Đánh dấu X vào 1 trong 3 ô mỗi dòng dưới đây)

- Cung cấp được các luận cứ khoa học cho việc hoạch định đường lối,

- Đưa ra các giải pháp khuyến nghị có khả năng ứng dụng thực tiễn, dễ



- Đã được áp dụng trong thực tế đạt hiệu quả hoặc có khả năng áp dụng

đạt hiệu quả trong phạm vi rộng: Tốt  Khá  Đạt



XÁC NHẬN CỦA TỔ CHUYÊN MÔN

(Ký tên và ghi rõ họ tên)

THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ

(Ký tên, ghi rõ họ tên và đóng dấu)

DUNG DỊCH

A/ Lý thuyết cơ bản

I/ pH CỦA AXÍT MẠNH:

*Các axít mạnh thường gặp là: HCl, HBr, HI, HSCN, HClO3, HBrO3, HNO3, H2SO4 (nấc 1), HClO4, HMnO4… kí hiệu chung là:HY

-H2O  H+ + OH

-Theo ĐKP: [H+] = [OH-] + [Y-] = [OH-] + CHY

Sự có mặt của ion H+ do HY phân ly ra làm chuyển dịch cân bằng nước sang trái và [OH-] < 10-7 Vì vậy trong trường hợp CHY >> 10-7M thì coi [H+] = CHY tức là coi sự phân ly của HY là chính ,sự phân ly của H2O là không đáng kể , bỏ qua sự điện ly của nước

*Tuy nhiên ở đây có 1 vấn đề đặt ra là : thế nào là CHY >> 10-7M ?Theo quy ước được thừa nhận là a b  a khi b < 0,05 a

[H+]dd = [H+]ax + [H+]H2O = CA + [OH-]

Vì [H+][OH-] = 10-14 => ( CA + [OH-]) [OH-] = 10-14 (1)

Nếu [OH-] < 0,05CA (2) thì CA + [OH-] = CA Theo (1) và (2) ta có:

CA [OH-] = 10-14 < CA 0,05CA => CA2 > 100,0514 => CA > 4,47.10-7M

vì vậy nếu CHY > 4,47.10-7 thì ta có thể bỏ qua [H+] do nước điện ly, do đó:[H+] = CA => pH = - lg CA còn khi CA < 4,47.10-7M thì không thể bỏ qua [H+] do nước điện ly Khi đó ta phải giải phương trình bậc 2

3/Giỏ 1 giọt HCl 3,4.10 -3 M vào 300ml nước Tính pH của dd thu

được,biết thể tích của 1 giọt là 0,03ml

03 , 0 10 4 ,

II/ pH CỦA BAZƠ MẠNH

Ca(OH)2, Sr(OH)2, Ba(OH)2(nấc 1)

2

* Có các quá trình: XOH  X+ + OH

-H2O  H+ + OH

-ĐKP: [H+] = [OH-] – CX+ = [OH-] – CXOH hoặc [OH-] = [H+] + CXOH

Ơû đây do sự có mặt của OH- giải phóng ra từ XOH mà cân bằng phân ly nước chuyển dịch sang trái và [H+] << 10-7.vì vậy nếu CXOH >> 10-7 thì coi [OH-] =

CXOH (nghĩa là bỏ qua sự điện ly của nước)

 Tóm lại khi CB > 4,47.10-7M thì bỏ qua sự điện ly của nước và coi [OH-] = CB

 Khi CB < 4,47.10-7M thì không thể bỏ qua sự điện ly của nước và phảigiải phương trình bậc 2

10 10 ,



10 , 100

10 5 , 2

H2O < = > H+ + OH- 10-14

C 10-6

[ ] x 10-6+x

 x(10-6+x) = 10-14=>x= 9,9.10-9=[H+] =>pH = 8

III/ ĐƠN AXÍT YẾU

Các axit yếu là những axít phân ly 1 phần, chúng là phân tử (HCN) hoặccation ( NH4+) hoặc anion( HSO4-)

2/ Tính gần đúng pH của dd NH 4 Cl 10 -4 M Cho K a(NH4 + ) = 10 -9,24

Giải 1/ Do KaCa>> Kw nên bỏ qua sự phân ly của nước

10 78 , 1 1

2/ Vì Ka.Ca = 10-4.10-9,24 = 10-13,24~Kw do đó không bỏ qua sự phân ly của nước

gt: x<< 10-4 => x(x+y) = 10-4.10-9,24= 10-13,24 *Từ (2) : y(x+y) = 10-14 * * Từ * ,** : (x+y)2 = 10-13,24+ 10-14= [H+]2

 [H+] = 2,6.10-7=> pH = 6,58

IV- ĐƠN BAZƠ YẾU

*Đơn bazơ yếu có thể là phân tử( NH3), là cation( CaOH+),hoặc

 Nếu KW  KbCA- thì phải xét cả sự điện ly nước

Ví dụ 1/ Tính pH của dd NaCN 0,01M , biết K a (HCN) = 10 -9,35

2/ Tính pH của dd Na 2 SO 4 0,01M , biết K a(HSO4 - ) = 10 -1,99

5Giải:

1 NaCN -> Na+ + CN

10 01

01 , 0

) (

1/HỖN HỢP : AXIT MẠNH+AXIT YẾU

Trong dd axit mạnh HY C1 mol/l và axit yếu HA C2 mol/l có các quá trình sau: HY  H+ + Y- (1)

H2O  H+ + OH- KW (2)

HA  H+ + A- Ka (3)

Trong đa số trường hợp , do sự có mặt của HA,HY nên sự phân ly của

H2O không đáng kể, nên bỏ qua sự điện ly của nước, ta chỉ dữa vào CB (3) để tính [H]+

pH của dd thu được Cho K a(CH3 COOH) = 10 -4,76

Giải:

30 20

20 02 , 0





CCH3COOH = 0 , 09

30 20

30 15 , 0

0,008 0,008

0

) 008

=> x= 1,91.10-4 => [H+] =0,008+x = 8,19.10-3

=>pH=2,09

2/HỖN HỢP BAZƠ MẠNH VÀ BAZƠ YẾU

Trong dd có bazơ mạnh XOH C1 mol/l và bazơ yếu A- C2 mol/l thì có các quá trình sau:

b

K x C

x C

8Giải: Vì Kb.Cb >> Kw , nên bỏ qua sự điện ly nước

NaOH -> Na+ + OH

71 , 10 4

10 10

10

1 , 0 10 10

: 10

1 , 0

) 10

gt x

x x

Vậy x= 10-7,71= 1,95.10-8=> [OH-]= 10-4+x = 10-4+10-7,71  10-4=> pH=10

3/ HỖN HỢP ĐƠN AXIT

Trong dd các đơn axit HA1, HA2, HA3 có các CB:

H2O  H+ + OH- Kw

HA1  H+ + A1- Ka1 (2)

HA2  H+ + A2- Ka2

HA3  H+ + A3- Ka3

Nếu Ka1CHA1 >> Ka2CHA2 >> Ka3CHA3 >> Kw thì tính [H+] theo( 2)

Nếu Ka1C1 Ka2C2  Ka3C3 thì biểu thức ĐKP áp dụng cho hệ là:

[H+] = [OH-] + [A1-] +[A2-] + [A3-]

Ví dụ

Cho K a(CH3COOH) = 10 -4,76 , K a(NH4 + ) = 10 -9,24

2 Tính pH trong dd CH 3 COOH 0,01M vàCH 3 CH 2 COOH 0,05M

Cho: K a(CH3COOH) = 10 -4,76 , K a(C2H5COOH) = 10 -4,89

9

Giải

1 NH4Cl = NH4+ + Cl

10 01

, 0

,gt:y<<0,05=> y(x+y) = 0,05.10-4,89 =6,44.10-7**Từ * và **,ta có:(x+y)2 = 8,17.10-7=>[H+] = x+y = 2,858.10-3,5=>pH=3,04

3 HỖN HỢP ĐƠN BAZƠ

Việc tính CB đối với hh các đơn bazơ cũng tương tự như hh các đơn axit

Nếu Kb1C1 >> Kb2C2 >> Kw thì dựa vào CB có Kb lớn nhất

Nếu Kb1C1 Kb2C2 >> Kw thì phải tính theo phương trình ĐKP

10 1

, 0

C 0,1

65 , 4 10 1

, 0

, 0

(b) , gt:x và y đều << 0,1 thì từ (a) + (b) ta có:(x+y)2 = 10-5,65 + 10-5,76= 3,975.10-6=>x+y=1,99.10-3= [OH-]=> pH=11,3

4.HỖN HỢP CÁC AXÍT YẾU VÀ BAZƠ LIÊN HỢP

C

C K A

HA

K  

] [

] [

1/ Tính pH trong hỗn hợp HCOOH 10 -2 M và HCOONa 10 -3 M K a = 10 -3,75

2/ Tính pH của hỗn hợp HCN 10 -3 M và KCN 10 -1 M K a = 10 -9,35

3/ a.Tính pH của ddA làhỗn hợp HF 0,1M và NaF 0,1M K a = 6,8.10 -4

b.Tính pH của 1 lít ddA ở trên trong 2 trường hợp sau :

- Thêm 0,01 mol NaOH vào ( ĐHQG Hà nội-1999) 4/ Tính pH của dd gồm NH 4 Cl 0,2M vàNH 3 0,1M.K NH4 + = 5.10 -5

(ĐHYD-TPHCM-1999) 5/ pH của dd đệm gồm NH 3 0,08M và NH 4 Cl 0,06M thay đổi như thế nào sau khi thêm 0,001 mol vào 1 lít dung dịch

6/ Thêm 0,001mol HCl vào 1,00 lít dd đệm

photphat(Na 2 HPO 4 +KH 2 PO 4 ,C=0,05M) có pH=6,86 Tính pH của dd thu được

7/ Trộn 100ml dd axit yếu HA 0,1M với 100ml dd NaOH 0,05M được dd

B Tính pH của ddB pH của dd B sẽ thay đổi như thế nào khi thêm vào ddB 0,001molHCl Biết HA có hằng số axit là K a = 10 -3,75 (Đề thi olympic- 1998)

8/ Chuẩn độ 1dd CH 3 COOH 0,10M bằng ddNaOH 0,10M Khi có 50% axit axetic trong dd được trung hòa thì độ pH của dd thu được làbao nhiêu

HCOOH -> HCOO- + H+ K=10-3,75 DoKa

7 75

, 2 3

2 75 ,

10

10

3

10 10

) 10

10

10

h2+Cbh – (Kw+KaCa)=0

từ đó tính được h ={H+] ; nếu Kw<<KaCa ; h<<Cb,Ca thì h=KaCa/Cb =[H+]

b.Khi thêm 0,01mol HCl vào thì :

NaF + HCl -> NaCl + HF=>được dd NaF 0,1-0,01=0,09M và

11 , 0

) 09 , 0

, 0

) 1 , 0

Ta có dd đệm: HA 0,005/0,2 = 0,025M& NaA 0,005/0,2= 0,025MNaA -> Na+ +A-

75 , 3 10 025

, 0

) 025 , 0

gt:x<<0,025=> x=10-3,75=[H+],vậy pH= 3,75

thêm 0,001mol HClvào ddB: NaA + HCl = NaCl + HA

8/ xét 1lít dd CH3COOH 0,1M,ta có nCH3COOH= 0,1mol

50% axit được trung hòa=>nCH3COOH đã bị t/hòa=0,05mol

thể tích dd NaOH p/ứ 0,05/0,1 = 0,5lít

thể tích dd sau t/nghiệm là = 1+ 0,5 =1,5lít

].

5 , 1 / 05 , 0

,gt: x<< 0,05/1,5=> x=1,8.10-5 =[H+](gt đúng)

Vậy pH= 4,745

VI CÁC CHẤT ĐIỆN LY LƯỠNG TÍNH

1-Chất lưỡng tính là những chất vừa có k/năng cho proton,vừa có k/năng

nhận proton, gồm các loại chất sau :

Hidroxitkim loại: Al(OH)3;Cr(OH)3; Zn(OH)2;Pb(OH)2…

 [H+]= [OH-]+ [A2-]- [H2A]=Kw/[H+]+Ka2[HA-]/[H+]-Ka1-1[HA-]

HA K K

á

à w

(1).Trong đa số trường hợp HA- phân ly yếu nên coi gần đúng[HA-]~CNaHA=C ,do đó:

[H+]= K K K C C

a

a w

1 1

1/ Tính pH của dd KHCO 3 0,02M.Cho H 2 CO 3 K a1 =10 -6,35 ,K a2 =10 -10,33

Giải: KHCO3 > K+ + HCO3

C K

a

a

1 1

Giải NaHS -> Na+ + HS

-HS- <=> H+ + S2- Ka2=10-12,9

HS-+H+<=> H2S Ka1-1=(10-7,02)-1.Do Ka2C~Kw,Ka1<<C nên từ(2)có:

[H+]

C K

C Ka Kw

a

1 1

21

,

2

3 18 , 9 14

10 59 , 7 10

10

1

10 10

[H+]= [ ][ ]

][

][

][

][

]

1 1

3 2

H

NH Ka H

Kw

[H+]=

][

1

][

][

3

1 1

3 2

HCO Ka

NH Ka Kw

Với:[NH4+]=[HCO3-]=C , Ka1<<C , Kw<<KaC~Ka2C ,ta được :

1 35 , 6

1 33 , 10 1

24 , 9

10 67 , 1 10

10

10 10 10

Do NH4+ trong các dd trên đều bằng 0,05M ,nên chỉ cần so sánh tính axit,bazơ của : HSO4-, NO3-, SO42-, S2-, CO32-, CH3COO-

HSO4-  H+ + SO42- (axit)

NO3- trung tính

SO42-+ H2OHSO4- +OH- bazơ rất yếu

S2-+ H2O HS-+OH- bazơ tương đối mạnh (KHS- =10-12)

CO32-+H2O HCO3-+OH- bazơ tương đối mạnh( KHCO3- =10-10,3)

CH3COO-+ H2O CH3COOH+ OH- bazơ yếu(KCH3COOH= 10-4,76)

Vậy thứ tự pH:NH4HSO4< NH4NO3< (NH4)2SO4< NH4CH3COO<

847 ,

Bài 3 a/ Tính độ điện li  của dd axit formic 0,010M Cho biết pK a =3,75

b/ Hỏi độ điện li thay đổi ra sao khi trong dd có mặt:

10 01

10 25 ,

=>x = 10-5,75=> =10-1,75%3/ NaOH = Na+ + OH-

5

) 10

5

, 1 2

10 89 , 9 10

) 1 , 0 )(

2 5 , 3

10 10

) 10

) 10 58 , 1

x x x