Đặc biệt, việc giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh còn là tráchnhiệm của người thầy làm công tác chủ nhiệm lớp.. Đó chính là động lực để tôi triển khai nghiên cứu sáng kiến kinh nghi
Trang 1SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐƯA VẤN ĐỀ HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH VÀO GIỜ SINH HOẠT CHỦ NHIỆM LỚP
Người thực hiện: Nguyễn Ngọc Huế
Lĩnh vực nghiên cứu:
- Quản lý giáo dục
- Phương pháp dạy học bộ môn: Toán
- Lĩnh vực khác: sinh hoạt chủ nhiệm
Có đính kèm: Các sản phẩm không thể hiện trong bản in SKKN
Mô hình Đĩa CD (DVD) Phim ảnh Hiện vật khác
(các phim, ảnh, sản phẩm phần mềm)
Năm học : 2013 – 2014
Trang 2SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC
I THÔNG TIN CHUNG VỀ CÁ NHÂN
1 Họ và tên: Nguyễn Ngọc Huế
2 Ngày tháng năm sinh: 25-1-1976
3 Nam, nữ: Nữ
4 Địa chỉ: 491C/A2 - Nhị Hòa - Hiệp Hòa - Biên Hòa - Đồng Nai
5 Điện thoại: (cơ quan ) - ĐTDĐ: 0974365111
6 Fax: E-mail: nguoibienhoa@gmail.com
7 Chức vụ:
8 Nhiệm vụ được giao: giảng dạy môn Toán và chủ nhiệm lớp
9 Đơn vị công tác: Trường THPT Nam Hà
II TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO
- Học vị (hoặc trình độ chuyên môn, nghiệp vụ) cao nhất: cử nhân Toán
- Năm nhận bằng: 2000
- Chuyên ngành đào tạo: Toán học
III KINH NGHIỆM KHOA HỌC
- Lĩnh vực chuyên môn có kinh nghiệm: Toán
-Số năm có kinh nghiệm: 13 năm
- Các sáng kiến kinh nghiệm đã có trong 5 năm gần đây: “Kinh nghiệm
trong việc nâng cao chất lượng của giờ sinh hoạt chủ nhiệm” (sáng kiến
trong năm học 2006-2007), “Hướng dẫn học sinh chuẩn bị bài mới” (2007- 2008), “Phát huy tính tích cực của học sinh trong giờ học” (2008-2009),
“Tìm lời giải cho bài toán | |A B, A B ” (2009 – 2010) “ Tạo hứng thú học tập cho học sinh với bài toán Tổ hợp” (2010 – 2011), “Tạo hứng thú học tập cho học sinh với bài toán Tổ hợp - Bài toán Tổ hợp với thực tế” (2011-
2012)…
Trang 3Mục lục
Mục lục 2
PHẦN MỞ ĐẦU 3
1.Lý do chọn đề tài 32.Mục đích của đề tài 33.Bố cục của đề tài 4
3.1 Kết quả thực hiện 193.2 Bài học kinh nghiệm 19
PHẦN KẾT LUẬN 20
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 21
PHỤ LỤC ……… ……… 22
Trang 5PHẦN MỞ ĐẦU 1.Lý do chọn đề tài
Là người giáo viên, ngoài công việc truyền thụ tri thức cho học sinh thìcông tác giáo dục đạo đức tư tưởng cho học sinh là công việc vô cùng quantrọng Đặc biệt, việc giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh còn là tráchnhiệm của người thầy làm công tác chủ nhiệm lớp Với vai trò trực tiếp theodõi và đánh giá hạnh kiểm của học sinh nên giáo viên chủ nhiệm có nhiều điềukiện định hướng và giáo dục tư tưởng, lối sống học sinh
Trong nhiều phương pháp giáo dục đạo đức cho học sinh, như: học tậpchuyên đề về đạo đức, xử lý kỷ luật thì việc tích hợp nội dung học tập và làmtheo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh vào giờ sinh hoạt chủ nhiệm là mộthướng cần thiết
Bởi lẽ, việc triển khai học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ ChíMinh một cách rộng khắp đã mang lại nhiều hiệu quả tích cực trong nhiều lĩnhvực đời sống Tuy nhiên, đây là công việc có đặc thù mang tính chất vận động,tính chất tư tưởng, rất khó định lượng và cần phải được làm thường xuyên Do
đó, một yêu cầu có tính thời sự là đưa ra nhiều mô hình hay để mọi tầng lớpnhân dân, trong phạm vi sáng kiến kinh nghiệm này là học sinh, có thể học vàlàm theo Bác
Bản thân là giáo viên chủ nhiệm bậc THPT, tôi nhận thấy việc hướng dẫn,tạo ý thức tự giác cho học sinh học tập và làm theo gương Bác có ý nghĩa quantrọng, nhất là trong tình hình có nhiều luồng văn hóa ngoại lại đan xen, ảnhhưởng không nhỏ đến tư tưởng, lối sống của các em Làm sao để học sinh cóđược sự tự giác để học và làm theo Bác, để học sinh phát triển tư tưởng, nhâncách đúng hướng? Đó chính là động lực để tôi triển khai nghiên cứu sáng kiến
kinh nghiệm đưa vấn đề “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí
Minh vào giờ sinh hoạt chủ nhiệm lớp”
2.Mục đích của đề tài
Khi giáo viên - học sinh cùng thực hành tốt đề tài “Học tập và làm theo
tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh vào giờ sinh hoạt chủ nhiệm lớp” sẽ giúp họcsinh có thêm kỹ năng sống, kỹ năng sinh hoạt tập thể, tạo hứng khởi hơn tronghọc tập cũng như trong cuộc sống Do vậy, giờ sinh hoạt lớp không còn đáng
sợ với học trò với các công việc kiểm điểm, phê bình nặng nề Ngược lại đó là
Trang 6giờ học các em mong muốn để được sinh hoạt tập thể, hát, cười vui vẻ,tự tinhơn, yêu đời hơn sau một tuần học tập vất vả
- Học sinh tích cực hơn, năng động hơn, sáng tạo trong các hoạt động củalớp Tinh thần đoàn kết tương thân tương ái ngày càng được gắn chặt
- Học sinh biết quan tâm đến các vấn đề chính trị, thời sự, xã hội, biết yêuquê hương đất nước, thương con người, không vô cảm trước nỗi đau của ngườikhác
3.Bố cục của đề tài
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, đề tài Đưa
vấn đề “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh vào giờ sinh
hoạt chủ nhiệm lớp” có 3 chương chính, được bố cục như sau:
Chương 1: Những vấn đề chung
Chương này trình bày cơ sở lý luận và cơ sở thực tiễn Từ các cơ sở cóđược giúp người viết có nền tảng đưa ra những nhận định, đánh giá và đề xuấtđược nêu trong chương 2 và 3
Chương 2: Đưa vấn đề học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh vào giờ sinh hoạt chủ nhiệm lớp
Chương chính của đề tài trình bày nội dung, biện pháp thực hiện các giải
pháp của đề tài Chương có 2 mục là: Phương pháp triển khai và Ứng dụng vào thực tiễn một số chủ điểm tiêu biểu.
Chương 3: Nâng cao hiệu quả việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh vào giờ sinh hoạt chủ nhiệm lớp
Chương cuối cùng nêu lên kết quả thực hiện đề tài, qua đó rút ra một sốbài học kinh nghiệm
Trang 7CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG 1.1 Cơ sở lý luận
*Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về giáo dục đạo đức, tư tưởng cho học sinh
Sự nghiệp giáo dục đào tạo là sự nghiệp chung của Đảng, Nhà nước vàtoàn xã hội nhưng người trực tiếp thực hiện nhiệm vụ là nhà giáo Theo lời căn
dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh, trách nhiệm của người thầy "không phải là gõ đầu trẻ để kiếm cơm" mà phải chăm lo, dạy dỗ, đào tạo các em thành người công dân tốt, người lao động tốt, người cán bộ tốt, người chiến sĩ tốt, trung với nước, hiếu với dân, có lòng yêu nước nồng nàn, có đạo đức trong sáng, cần- kiệm-liêm-chính-chí-công-vô-tư, có tri thức và sức khỏe để phục vụ Tổ quốc, phục vụ nhân dân, làm cho dân giàu, nước mạnh”.
Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, trong sự nghiệp giáo dục, phải đặc biệt chútrọng giáo dục đạo đức Đó là vì sự nghiệp, vì cuộc sống của chính các em họcsinh để sau này, các em trở thành những con người tốt, những công dân tốt, cóích cho bản thân, gia đình và đất nước Người cho rằng, việc dạy trẻ cũng nhưtrồng cây non Cây non được trồng tốt thì sau này cây sẽ lên tốt Dạy trẻ nhỏtốt thì sau này các em sẽ thành người tốt Theo Người, tài phải đi đôi với đức,đức đi đôi với tài, nếu chỉ có tài mà không có đức thì là người vô dụng
Dựa trên tinh thần đổi mới của phương pháp dạy học: dựa vào hoạt độngtích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh với sự tổ chức và hướng dẫn thíchhợp của giáo viên nhằm phát triển tư duy độc lập, sáng tạo góp phần hình thànhphương pháp và nhu cầu, khả năng tự học, bồi dưỡng hứng thú học tập, tạoniềm tin, niềm vui trong học tập và thực sự tạo được môi trường “Trường họcthân thiện, học sinh tích cực”
Giáo dục đạo đức cho học sinh - mối quan tâm hàng đầu của Chủ tịch HồChí Minh đối với công tác giáo dục trong nhà trường
1.2 Cơ sở thực tiễn
Hiện nay, trong cả nước cũng như trên địa bàn tỉnh, mô hình quản lý họcsinh các cấp học chủ yếu là phân bổ đến từng đơn vị lớp Mô hình này đặc biệtnhấn mạnh vai trò của giáo viên chủ nhiệm Tùy theo từng đặc điểm, tình hình
Trang 8của lớp học mà có những phương án giáo dục đạo đức, định hướng nhân cáchcho học sinh một cách phù hợp
Trong quá trình làm công tác chủ nhiệm, tôi có một số nhận định sau:
*Mặt thuận lợi:
1 Học sinh tương đối ngoan, thực hiện tốt nội quy nhà trường
2 Nhiều phụ huynh quan tâm đến việc học tập và rèn luyện của conmình Phụ huynh hợp tác với giáo viên chủ nhiệm, nhà trường trong việc giáodục học sinh
2 Một số học sinh có bố mẹ ly dị, thiếu sự chăm sóc, quan tâm của giađình
3.Nhiều học sinh thụ động, nhút nhát, kỹ năng sống cũng như sinh hoạttập thể yếu
4.Ý thức học tập của nhiều học sinh chưa tốt, học sinh còn lười học
5.Một số ít học sinh thường xuyên vi phạm nội quy Kết quả xếp hạngnăm học trước của lớp là hạng cuối
6.Không ít học sinh sống cùng mẹ, thiếu sự yêu thương, chăm sóc củangười bố vì bố mẹ ly dị
7.Có một vài phụ huynh thể hiện thái độ không hợp tác với giáo viên chủnhiệm năm học trước
Trang 9CHƯƠNG 2: ĐƯA VẤN ĐỀ HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH VÀO GIỜ SINH HOẠT CHỦ NHIỆM LỚP
2.1.Phương pháp triển khai
Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh được lồng ghép vàogiờ sinh hoạt lớp theo từng chủ điểm Các chủ điểm đó sẽ được giáo viên chủnhiệm triển khai, gợi mở khéo léo vào đầu mỗi tiết sinh hoạt lớp, giúp học sinhrút ra những bài học đạo đức cho chính mình
Mô hình triển khai được thể hiện như sau:
Trong các bước triển khai, thì việc tìm chủ điểm cho buổi sinh hoạt quantrọng, có ý nghĩa quyết định đến sự tương tác giữa chủ đề - giáo viên - họcsinh, tâm lý tiếp cận của học sinh
Thông thường, giáo viên thường căn cứ vào dòng chủ lưu thời sự - chínhtrị - xã hội để đưa ra các chủ điểm Chẳng hạn, trước tình hình học sinh THPTquan tâm thiên lệch giữa các môn khoa học xã hội (đặc biệt là môn sử) với cácmôn khoa học tự nhiên, giáo viên đã đưa chủ điểm việc tìm hiểu lịch sử của đấtnước - thông qua đó giáo dục tình yêu quê hương đất nước Tuy vậy, việc chủ
Trang 10điểm tìm hiểu lịch sử phải được cụ thể hóa bằng đề tài sinh động, thời sự màhầu hết học trò nào cũng biết, như: vấn đề biển đảo
Trong quá trình triển khai, người giáo viên đóng vai trò gợi mở và lắngnghe học sinh, khuyến khích để học sinh nói lên suy nghĩ, nguyện vọng củamình
2.2 Ứng dụng vào thực tế một số chủ điểm tiêu biểu
2.2.1 Giáo dục tình yêu quê hương đất nước thông qua việc tìm hiểu lịch sử của đất nước
Bác Hồ đã nói:
“Dân ta phải biết sử ta
Cho tường gốc tích nước nhà Việt Nam”
Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, nội dung giáo dục phải chứa đựng tính dân tộc, tính khoa học và tính nhân dân; phải làm cho người học hiểu được những truyền thống quý báu của dân tộc như tinh thần yêu nước nồng nàn, đoàn kết, tương thân tương ái, anh hùng trong chống giặc ngoại xâm, cần cù trong lao động sản xuất.
Tự hào với lịch sử bốn ngàn năm dựng nước và giữ nước của nhân dân ta,với những chiến công hiển hách từ trận Bạch Đằng đánh đuổi quân Nam Háncủa tướng quân Ngô Quyền (năm 938) đến thắng lợi của cuộc kháng chiếnchống Tống (1075 - 1077) của nước Đại Việt với bản Tuyên ngôn độc lập đầu
tiên: Nam quốc sơn hà của vị tướng tài ba Lý Thường Kiệt Sau Hội nghị Diên
Hồng, toàn quân và dân ta đã quyết tâm, đồng lòng đánh đuổi quân Mông
Nguyên ra khỏi bờ cõi Với bản Bình Ngô Đại Cáo - bản Tuyên ngôn độc lập
lần thứ hai của dân tộc (Nguyễn Trãi thay mặt Lê Lợi khẳng định chủ quyềnđất nước) đã kết thúc 20 năm thống trị của nhà Minh (1407 - 1427)…; Cáchmạng tháng Tám (1945) thành công khai sinh nước Việt Nam dân chủ cộnghòa với người đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh Đến thắng lợi Điện BiênPhủ “Chấn động địa cầu” năm 1954 đã kết thúc trăm năm đô hộ của thực dânPháp Cùng cuộc kháng chiến trường kỳ của nhân dân ta đã đánh tan đế quốc
Mỹ thống nhất đất nước(1975) Bác Hồ thường nêu gương các vị khai quốccông thần, anh hùng dân tộc để giáo dục thế hệ ngày nay Đặc biệt mỗi lầnnhắc đến Nguyễn Trãi, Bác biểu lộ một tấm lòng ưu ái và khâm phục sâu sắc.Chỉ có nhân dân là sức mạnh vô địch dù kẻ thù mạnh đến đâu và vai trò làmchủ đất nước sau khi đã giải phóng đất nước khỏi bọn xâm lược là những tư
Trang 11tưởng lớn của Nguyễn Trãi, đã vượt lên trên thời đại của ông, mãi mãi có sứcsống cho đời sau
Với vai trò là giáo viên chủ nhiệm và là giáo viên dạy Toán, tôi luônnhắc nhở và mong học sinh không quên lịch sử nước nhà, tự hào và sống cótrách nhiệm với đất nước Tôi thường hướng dẫn các em tìm hiểu thêm những
sự kiện lịch sử, những nhân vật lịch sử qua sách, báo và các phương tiện thông
tin truyền thông khác Tôi đã đưa ra chủ đề sinh hoạt tháng tám là “Huyền
thoại mùa thu” yêu cầu các em tìm hiểu về các sự kiện lịch sử, nhân vật lịch
sử trong cách mạng tháng tám năm 1945 Các em đã rất tích cực tham gia Giờsinh hoạt tuần cuối của tháng đã trở thành một buổi trao đổi những kiến thứclịch sử một cách nhẹ nhàng, hào hứng Là giáo viên, khi nhìn xuống thấynhững ánh mắt chăm chú lắng nghe pha niềm tự hào khi cô giáo kể cho các emnghe về Đại tướng Võ Nguyên Giáp, về những câu chuyện đời thường của ông
(Báo Tuổi Trẻ 26-8-2012), tôi cảm thấy cuối tuần vui và ý nghĩa
Đặc biệt, trong tháng 10-2013, khi Đại tướng Võ Nguyên Giáp qua đời,tôi đã tổ chức cho học sinh tham gia đến Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh để dự lễviếng Đại tướng và tìm hiểu thêm về những thông tin quanh cuộc đời và sựnghiệp của Đại tướng Qua đó các em hiểu rõ hơn về lịch sử cách mạng ViệtNam thông qua những hình ảnh, câu chuyện liên quan đến con người cụ thể là
vị tướng huyền thoại - Đại tướng Võ Nguyên Giáp Đây là hình thức giáo dụcngoài giờ sinh động, thiết thực và ý nghĩa đối với học sinh
Tôi cũng giới thiệu cho các em một bộ phim hoạt hình hay “Bạch đằngGiang” trên Intenet, những bộ phim tài liệu qua hai cuộc kháng chiến chốngPháp và chống Mỹ với mong muốn các em khắc sâu hơn lịch sử dân tộc
Đã có lần một học sinh hỏi “Cô ơi, tại sao mình không dám đánh TrungQuốc để mất Hoàng Sa, Trường Sa?” Tôi khen học sinh biết quan tâm đến vậnmệnh đất nước đồng thời nói rõ cho các em biết rằng quần đảo Trường Sa vẫnsừng sững hiên ngang dưới những những tay súng vững chắc của những ngườilính Việt Nam Việc bảo vệ chủ quyền biển đảo là trách nhiệm của mọi người
Về phía quốc gia, lãnh đạo Đảng, Nhà nước ta đều có những bước đi, phươngpháp đấu tranh phù hợp trong từng giai đoạn cụ thể để bảo vệ chủ quyền củađất nước Nhân dịp đó, giáo viên đã đưa nội dung “Trường Sa - Hoàng Sa thânyêu” vào giờ sinh hoạt lớp Hàng tuần, các tổ sẽ lên trao đổi những thông tin,hiểu biết của mình về Trường Sa - Hoàng Sa, về tình hình Biển Đông Tôihướng dẫn các em tìm đọc báo Thanh Niên (10-8-2012) lên án việc “Tập sáchbản đồ của Trung Quốc khẳng định chủ quyền Việt Nam ở Hoàng Sa - Trường
Trang 12Sa”, báo Tuổi Trẻ (10- 8- 2012), báo Tuổi trẻ (25- 11- 2012) với “ Ôi, con cháuĐường tăng!” Học sinh rất hứng khởi tham gia tìm hiểu Đặc biệt, các em đãphần nào được biết đến tấm bản đồ “Hoàng triều trực tỉnh địa dư toàn đồ”, tấmbản đồ cổ của nhà Thanh (Trung Quốc) qua sự trao đổi của tiến sĩ Mai NgọcHồng trên báo Tuổi Trẻ (9-8-2012) Giáo viên hướng dẫn học sinh tìm đọc bàitrao đổi, phân tích của tướng Nguyễn Chí Vịnh về vấn đề Trường Sa - Hoàng
sa trên báo Tuổi Trẻ v.v
Đặc biệt, ngay sau khi báo Tuổi Trẻ tổ chức chương trình “Góp đá xâyTrường Sa, Trường THPT Nam Hà đã hưởng ứng chương trình này ngay tại lễkhai giảng năm học 2011-2012 Hoạt động này đã được báo Tuổi Trẻ phản ánhkịp thời:
“Góp đá” ngày khai trường
Sáng 5-9, lễ khai giảng năm học mới của Trường THPT Nam Hà (TP Biên Hòa, Đồng Nai) càng trở nên ý nghĩa khi học sinh của trường cùng chung tay “Góp đá xây Trường Sa”.
Chỉ sau mấy ngày phát động, học sinh của trường đã đóng góp được 13,65 triệu đồng cho chương trình
Cô giáo Nguyễn Ngọc Huế, bí thư Đoàn Trường Nam Hà, nói trong niềm xúc động: “Chúng tôi thật sự bất ngờ khi chỉ trong thời gian ngắn chuẩn bị mùa tựu trường nhưng đã nhận được sự hưởng ứng rất tích cực của đoàn viên, học sinh Qua chương trình phát động của báo Tuổi Trẻ, Trường Sa tuy xa nhưng thật gần trong trái tim mỗi người dân Việt Đó là phần thiêng liêng của
Tổ quốc giữa biển cả Chương trình “Góp đá xây Trường Sa” đã góp phần hỗ trợ thiết thực việc gìn giữ, bảo vệ Trường Sa cũng như chủ quyền biển đảo của Việt Nam trên biển Đông”.