câu hỏi và đáp án ôn thi tốt nghiệp môn quản lý kinh tế

Quá trình phát triển nền kinh tế thị trường định hướng XHCN cần phải tăng cường vai trò quản lý nhà nước về kinh tế nhằm phát huy những mặt tích cực của cơ chế thị trường, giữ vững bản c

CÂU HỎI VÀ ĐÁP ÁN ÔN THI TỐT NGHIỆP MÔN QUẢN LÝ KINH TẾ

Đổi mới quản lý nhà nước về kinh tế phù hợp với kinh tế thị trường định hướng

xã hội chủ nghĩa ở nước ta

trả lời:

Ngày nay, trong điều kiện cạnh tranh và hội nhập quốc tế, quản lý kinh tế là mối quan tâm hàng đầu của các nước, các quốc gia ở nước ta từ khi thực hiện đường lối đổi mới của Đảng và Nhà nước, các nội dung quản lý kinh tế của nhà nước cũng đã

và đang đổi mới sâu sắc và triệt để theo hướng ngày càng khẳng định cơ chế thị trường có sự quản lý của nhà nước theo định hướng XHCN

Quá trình phát triển nền kinh tế thị trường định hướng XHCN cần phải tăng cường vai trò quản lý nhà nước về kinh tế nhằm phát huy những mặt tích cực của cơ chế thị trường, giữ vững bản chất của chế độ XHCN, đạt được mục tiêu của chế độ XHCN

và đồng thời khắc phục những mặt hạn chế tiêu cực của cơ chế thị trường, quá trình đổi mới quản lý nhà nước về kinh tế được hình thành từ đại hội VI, được tổng kết thực tiễn qua các Đại hội VII, Đại hội VIII và Đại hội IX Qua quá trình đổi mới chung ta đã thu được một số thành tựu quan trọng; giữ vững được ổn định chính

trị-xã hội; đảm bảo kinh tế tăng trưởng khá; đưa nước ta ra khỏi khủng hoảng góp phần

to lớn vào thành công của công cuộc đổi mới Tuy nhiên, quản lý nhà nước về kinh tế

ở nước ta hiện nay đang đứng trước những thời cơ và thách thức to lớn Trước tình hình đó đòi hỏi mỗi cán bộ, đảng viên và đặc biệt là cán bộ lãnh đạo, quản lý ở các cấp cần phải học tập nghiên cứu vai trò , chức năng quản lý nhà nước về kinh tế, quá trình đổi mới nhà nước về kinh tế và các giải pháp nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về kinh tế

1 Bản chất, vai trò của QLNN trong nền kinh tế thị trường

Phát triển kinh tế thị trường định hướng XHCN là quá trình khách quan, hợp quy luật và là một nội dung cơ bản của công cuộc đổi mới, cải cách ở các nước XHCN trước đây, trong đó có nước ta Tuy nhiên, đây cũng là một quá trình khó khăn, phức tạp vì phải đổi mới cả cơ cấu kinh tế, cơ chế quản lý, tổ chức bộ máy quản lý và con người, đổi mới tư duy, phong cách và đường lối cũ đã ăn sâu vào từng con người Do

đó, đổi mới thành công hay không lại phụ thuộc vào sự lãnh đạo của Đảng và quản lý

của Nhà nước Như vậy, trong quá trình chuyển đổi sang cơ chế thị trường như khi cơ chế thị trường đã được xây dựng đồng bộ, vai trò quản lý kinh tế của nhà nước không

hề bị suy giảm mà càng tăng thêm Cần nhận thức rằng, tăng cường vai trò quản lý nhà nước về kinh tế không có nghĩa là nắm tất cả,c an thiệp vào tất cả mọi hoạt động kinh tế của toàn xã hội mà trái lại nhà nước phải nắm những lĩnh vực những khâu, thực hiện những công việc quan trọng nhát mà thị trường và nhân dân không làm được, biết sử dụng cơ chế thị trường một cách không khéo để phcuj vụ cho mục tiêu quản lý của mình, biết phát huy những mặt tích cực của cơ chế thị trường và hạn chế mặt tiêu cực của cơ chế đó, biết « nắm những cái cần nắm và buông những cái cần buông », phát huy động lực của sự phát triển, xử lý những bất chắc và tình huống mới nảy sinh, đảm bảo cho cơ chế thị trường ra đời đồng bộ và vận hành thông suốt, thúc đẩy kinh tế phát triển Như vậy, vai trò của nhà nước trong bước chuyển đổi sang cơ chế thị trường hết sức quan trọng và nặng nề vừa phải tiến hành đổi mới, cách thức điều hành từ chỗ trước đây vốn quen với cơ chế cũ sang cách thức điều hành, quản lý theo cơ chế mới, nguyên tắc mới nhằm liên tục hoàn thiện phương pháp, vừa phát triển theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Quan trọng và khó khăn nhất là nhà nước phải xác định được phương hướng, nguyên tắc, lộ trình cải cách cho phù hợ và nâng cao năng lực để có đủ khả năng quản lý nền kinh tế đang chuyển đổi

đã hoàn toàn khác với nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung trước đây Đồng thời với định hướng xã hội chủ nghĩa của mô hình kinh tế đã được Đảng và nhân dân ta lựa chọn, nhà nước phải thực hiện vai trò làm người đại diện cho nhân dân để quản lý nền kinh tế vì lợi ích của đất nước và nhân dân, là người phải chịu trách nhiệm về tài sản công hữu, đồng thời là một tổ chức chịu sự lãnh đạo của Đảng, thực hiện thể chế hóa, cụ thể hóa đường lối, chủ trương của Đảng thành pháp luật, chính sách và biến các đường lối đó thành hiện thực nhằm thực hiện mục tiêu kinh tế- xã hội do Đảng đề

ra, thực hiện định hướng XHCN của nền kinh tế

2 Vai trò của Nhà nước XHCN trong quản lý nền kinh tế thị trường

Nhà nước tạo môi trường để phát triển thị trường; Nhà nước bảo hộ các chủ thể kinh tế kinh doanh hợp pháp; nhà nước dùng các công cụ điều tiết vĩ mô nền kinh tế Tăng cường vai trò QLNN về kinh tế không có nghĩa là nhà nước nắm tất cả mọi

hoạt động kinh tế của toàn xã hội mà trái lại nhà nước phải nắm những lĩnh vực, những khâu, thực hiện những công việc quan trọng nhất mà thị trường và nhân dân không làm được, biết sử dụng cơ chế thị trường một cách khôn khéo để phục vụ cho mục tiêu quản lý của mình, biết phát huy những mặt tích cực của cơ chế thị trường và hạn chế mặt tiêu cực của cơ chế đó, phát huy động lực của sự phát triển kinh tế, xử lý những bất trắc và tình huống mới nảy sinh, đảm bảo cho cơ chế thị trường ra đời đồng bộ và vận hành thông suốt, thúc đẩy phát triển kinh tế

Như vậy, vai trò của nhà nước trong bước chuyển đổi sang cơ chế thị trường hết sức quan trọng và nặng nề vì:

- Vừa phải tiến hành đổi mới cách thức điều hành, quản lý theo cơ chế mới, nguyên tắc mới nhằm thiết lập mối quan hệ giữa nhà nước thị trường doanh nghiệp, vừa phải liên tục hoàn thiện phương pháp, công cụ và kỹ thuật điều hành trong điều kiện vừa chuyển đổi, vừa hội nhập, vừa phát triển theo hướng CNH HĐH đất nước Quan trọng và khó khăn nhất là nhà nước phải xác định phương hướng, nguyên tắc,

lộ trình cải cách cho phù hợp và nâng cao năng lực để có đủ khả năng quản lý nền kinh tế đang chuyển đổi đã hoàn toàn khác với nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung trước đây

- Với định hướng XHCN của mô hình kinh tế đã được Đảng và nhân dân ta lựa chọn, nhà nước phải thực hiện vai trò là người đại diện cho nhân dân để quản lý nền kinh tế vì lợi ích của đất nước và nhân dân, là người phải chịu trách nhiệm về tài sản công hữu, đồng thời là một tổ chức chịu sự lãnh đạo của Đảng, thực hiện thể chế hóa,

cụ thể hóa đường lối, chủ trương của Đảng thành pháp luật, chính sách và biến các đường lối đó thành hiện thực nhằm thực hiện mục tiêu kinh tế-xã hội do Đảng đề ra, thực hiện định hướng XHCN của nền kinh tế

3 Các chức năng QLNN trong nền kinh tế thị trường

Chức năng QLNN về kinh tế là những nhiệm vụ tổng quát, mà nhà nước phải thực hiện để phát huy vai trò và hiệu lực của mình Chức năng quản lý nhà nước về kinh tế

do bản chất của nhà nước, do yêu cầu của nhiệm vụ chính trị, kinh tế-xã hội và tình hình kinh tế- xã hội của từng giai đoạn lịch sử quy định Các chức năng QLNN về kinh tế quy định vị trí của mỗi cơ quan trong hệ thống QLNN về kinh tế

Một là, chức năng tạo lập môi trường và điều kiện cho hoạt động kinh doanh:

Nhà nước đảm bảo môi trường ( chính trị, pháp luật, xã hội ) thuận lợi, bình đẳng cho hoạt động sản xuất kinh doanh Nhà nước ban hành và đảm bảo việc thi hành pháp luật, bảo đảm các điều kiện và nguyên tắc cơ bản như quyền sở hữu, tự do kinh doanh, xử lý tranh chấp theo pháp luật, bảo đảm một xã hội lành mạnh, có văn hóa Với chức năng này, nhà nước có vai trò như một bà đỡ giúp cho các cơ sở sản xuất kinh doanh nói cách khác là nhà nước có chức năng tạo ra các dịch vụ công về môi trường chính trị, pháp lý, an ninh, thủ tục quản lý, điều kiện kinh doanh, thông tin, an toàn xã hội phục vụ cho xã hội

Trong cơ chế thị trường, muốn có một môi trường sản xuất - kinh doanh ổn định, tiến bộ, cần phải có bàn tay của nhà nước từ việc ban hành và bảo đảm thi hành pháp luật đến bảo đảm các điều kiện và nguyên tắc căn bản như quyền sở hữu, tự do kinh doanh, xử lý tranh chấp theo pháp luật, bảo đảm một xã hội lành mạnh có văn hóa

Hai là, chức năng định hướng và hướng dẫn phát triển kinh tế:

Trong nền kinh tế có sự quản lý của nhà nước nhà kinh doanh và các tổ chức kinh

tế được tự chủ kinh doanh nhưng không thể nắm hết được tình hình và xu hướng vận động của thị trường Vì vậy, họ thường chạy theo thị trường một cách bị động, dễ gây

ra thua lỗ, thất bại và đổ vỡ gây thiệt hại chung cho nền kinh tế Do đó, nhà nước có chức năng định hướng phát triển kinh tế và hướng dẫn các nhà kinh doanh, các tổ chức kinh tế hoạt động theo các mục tiêu chung của đất nước

Nhà nước định hướng và hướng dẫn bằng các công cụ như chiến lược, quy hoạch, chính sách, kế hoạch, thông tin và các nguồn lực của nhà nước Nhà nước cần sử dụng cách thức tác động gián tiếp mang tính chất mềm dẻo, uyển chuyển, vừa đảm bảo tính tự chủ các cơ sở kinh tế, vừa đảm bảo mục tiêu chung

Ba là, chức năng tổ chức thực hiện

- sắp xếp tổ chức lại các đơn vị kinh tế Trong đó quan trọng và cấp thiết hơn là sắp xếp, củng cố lại các doanh nghiệp nhà nước, tổ chức các vùng kinh tế, các khu công nghiệp, khu chế xuất để tạo nên cơ cấu kinh tế hợp lý

- Tổ chức lại hệ thống quản lý, sắp xếp lại các cơ quan quản lý nhà nước về kinh tế

từ trung ương đến địa phương, đổi mới thể chế thủ tục hành chính, sắp xếp lại cán bộ

công chức quản lý nhà nước và quản lý doanh nghiệp

Bốn là, chức năng điều tiết

Trong khi điều hành nền kinh tế thị trường định hướng XHCN, nhà nước vừa phải tuân thủ và vận động các quy luật khách quan của kinh tế thị trường- phát huy mặt tích cực của cơ chế thị trường, vừa điều tiết, chi phối hoạt động theo định hướng của nhà nước, bảo đảm cho kinh tế phát triển ổn định, công bằng và có hiệu quả

Để điều tiết, nhà nước sử dụng hàng loạt các biện pháp bao gồm các chính sách, các đòn bẩy kinh tế, các công cụ tài chính, thuế, tín dụng

Năm là, chức năng kiểm tra, kiểm soát

Nhà nước thực hiện chức năng kiểm tra, kiểm soát nhằm thiết lập trật tự, kỷ cương trong hoạt động kinh tế, phát hiện và ngăn ngừa các hiện tượng vi phạm pháp luật, sai phạm chính sách, bảo vệ tài sản quốc gia và lợi ích của nhân dân, góp phần tăng trưởng kinh tế và từng bước thực hiện công bằng xã hội

Ở nước ta, trong điều kiện chuyển sang nền kinh tế thị trường còn sơ khai, tình trạng rối loạn, tự phát, vô tổ chức cần phải đề cao chức năng kiểm tra, kiểm soát của nhà nước

Mối quan hệ giữa các chức năng quản lý nhà nước về kinh tế

Quản lý nhà nước về kinh tế có 5 chức năng cơ bản là: chức năng tạo lập môi trường và điều kiện cho hoạt động kinh doanh; chức năng định hướng và hướng dẫn phát triển kinh tế; chức năng tổ chức; chức năng kiểm tra Năm chức năng có mối quan hệ chặt chẽ và tác động hỗ trợ lẫn nhau Quá trình quản lý NN về kinh tế phải đồng thời thực hiện cả 5 chức năng, không coi nhẹ hoặc xem nhẹ chức năng nào

Ví dụ: chức năng tạo lập môi trường tốt, tạo điều kiện cho các thành phần kinh tế phát triển, đồng thời cũng tạo cho chức năng kiểm tra, kiểm soát điều chỉnh, tạo điều kiện cho các chức năng khác tốt hơn và ngược lại các chức năng khác bảo đảm tác động ngược lại chức năng tạo lập môi trường hoặc chức năng định hướng ( quy hoạch, kế hoạch) tạo cho mức tăng tổ chức thực hiện tốt góp phần phát triển kinh

tế-xã hội phát tiển

4 Quá trình đổi mới quản lý nhà nước về kinh tế ở nước ta

trước đổi mới (1986); do yêu cầu xây dựng nền kinh tế theo chế độ công hữu phi

hàng hóa và được quản lý theo cơ chế kế hoạch hóa tập trung nên nhà nước quản lý tuyệt đối toàn bộ đời sống kinh tế- xã hội, nhà nước nắm và chi phối toàn bộ hoạt động kinh tế của đất nước và không chỉ thực hiện toàn bộ các chức năng quản lý nhà nước về kinh tế mà còn làm chức năng trực tiếp quản lý sản xuất, can thiệp sâu vào hoạt động sản xuất kinh doanh các đơn vị kinh tế cơ sở

Với cơ chế quản lý đó đã thực hiện được những mục tiêu kinh tế và chính trị- xã hội quan trọng, thể hiện được tính ưu việt của CNXH trên nhiều mặt Tuy nhiên, với

cơ chế quản lý đó cũng bộc lộ nhiều khuyết tật, về cơ bản là triệt tiêu động lực phát triển nền kinh tế trì trệ, rơi vào tình trạng khan hiếm, dẫn tới khủng hoảng kinh tế-xã hội Còn nhà nước thì bao biện, làm thay đổi thị trường và xã hội, dẫn tới bộ máy cồng kềnh, quan liêu, quản lý kém hiệu lực và hiệu quả Thực trạng đó buộc nhà nước phải đổi mới quản lý kinh tế và đổi mới quản lý nhà nước về kinh tế

Từ khi đổi mới đến này nước ta tiến hành đổi mới toàn diện từ năm 1986, Đại hội VII, VIII,IX, Đảng ta tiếp tục phát triển quan điểm đổi mới đó Trong quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế thị trường vai trò quản lý nhà nước về kinh tế không hề

bị suy giảm mà ngày càng tăng lên trong nền kinh tế thị trường hoạt động kinh tế do thị trường và xã hội đảm nhận, nhà nước chỉ tập trung thực hiện những chức năng quản lý chủ yếu nhất mà thị trường và xã hội không làm được và làm không tốt

4.1 Thành tựu của đổi mới quản lý nhà nước về kinh tế

Sau hơn hai mươi năm thực hiện chủ trương đổi mới quản lý nhà nước về kinh tế, nước ta đã đạt được một số thành tựu quan trọng: nhà nước ta đã phát huy vai trò, quản lý kinh tế- xã hội, đổi mới quản lý kinh tế nhưng vẫn giữ vững ổn định chính trị- xã hội, tăng trưởng kinh tế khá, đưa nước ta ra khỏi khủng hoảng, đổi mới cơ chế, chính sách quản lý kinh tế và điều hành, xử lý các tình huống có kết quả tốt.Nhà nước cũng đã đổi mới hệ thống kinh tế nhà nước, đổi mới hệ thống tổ chức bộ máy nhà nước , đổi mới và xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước phù hợp với

cơ chế mới Do đó, đã góp phần to lớn vào phát triển kinh tế- xã hội và thành công của công cuộc đổi mới về các chức năng cụ thể, từ khi đổi mới, nhà nước đã thực hiện thành công các nội dung sau đây:

Một là, kịp thời ban hành từng bước đua vào cuộc sống một hệ thống luật pháp khá

đầy đủ, vận hành và phát triển tạo khung pháp lý cơ bản cho nền kinh tế.

Hai là, huy động được nguồn lực tài chính khá lớn để chủ động đầu tư phát triển

các lĩnh vực kết cấu hạ tầng cơ bản như giao thông, điện, nước, thông tin liên lạc

Ba là, chuyển đổi các cách thức định hướng, hướng dẫn từ kiểu trực tiếp trước đây

sang kiểu gián tiếp: nhà nước chủ yếu quản lý kinh tế vĩ mô, tăng cường sử dụng các chính sách kinh tế như tài chính, tiền tệ

Bốn là, trong quá trình phát triển, nhà nước thực hiện điều tiết thành công, đảm

bảo các tiêu chí công bằng xã hội trong điều kiện trình độ phát triển kinh tế còn thấp

Năm là, bước đầu làm quen và từng bước đổi mới các phương pháp kiểm tra, kiểm

soát phù hợp với điều kiện thị trường

4.2 Hạn chế của đổi mới quản lý nhà nước về kinh tế

Thứ nhất, quản lý nhà nước chưa ngang tầm với đòi hỏi của thời kỳ mới, chưa phát

huy đầy đủ mặt tích cực và hạn chế được tính tự phát, tiêu cực của kinh tế thị trường

Thứ hai, hệ thống pháp luật, cơ chế chính sách chưa đồng bộ và nhất quán, thực

hiện chưa nghiêm

Thứ ba, quản lý các lĩnh vực tài chính, ngân hàng, giá cả, kế hoạch hóa thương

mại, phân phối thu nhập, đất đai, vốn và tài sản của nhà nước chưa tốt và chậm đổi mới

Thứ tư, tổ chức bộ máy quản lý nhà nước còn nặng nề quan hệ phân công và hợp

tác chưa rõ ràng còn nhiều vướng mắc; tình trạng tham nhũng, lãng phí, quan liêu phân tán cục bộ còn nghiêm trọng, cán bộ và công chức nhà nước còn nhiều hạn chế

cả về trình độ năng lực và phẩm chất, chưa tương xứng với yêu cầu của nhiệm vụ

Thứ năm, cải cách hành chính tiến hành chậm, hiệu quả thấp.

4.3 Nguyên nhân của tình hình trên đây có nhiều, nhưng chủ yếu do:

- Nước ta đang trong quá trình đổi mới cái cũ chưa xóa bỏ hết, cái mới chưa ra đời đồng bộ, việc xây dựng nhà nước pháp quyền của dân, do dân, vì dân và quản lý nền kinh tế đang chuyển sang kinh tế thị trường là công việc mới mể vừa phải làm vừa tìm tòi, rút kinh nghiệm

- Việc đổi mới hệ thống tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về kinh tế trong điều kiện cụ thể của nước ta, vừa thiếu cơ sở lý luận khoa học nên khi thực hiện còn

vướng mắc hiệu quả và tác dụng còn hạn chế, vừa thiếu trách nhiệm và kiên quyết tự đổi mới, tự chỉnh đốn của các cơ quan quản lý nhà nước để đảm bảo sự trong sạch và nâng cao hiệu quả hoạt động quản lý

- Sự lãnh đạo của Đảng đối với việc đổi mới và kiện toàn bộ máy quản lý nhà nước còn nhiều hạn chế

5 Phương hướng hoàn thiện quản lý nhà nước phù hợp với nền kinh tế thị trường định hướng XHCN trong thời gian tới.

Quản lý nhà nước về kinh tế ở nước ta đang đứng trước những thời cơ và thách thức lớn Chúng ta đã có kinh nghiệm và kết quả của gần 20 năm đổi mới đang đứng trước xu thế mở cửa hội nhập và hợp tác quốc tế; nhưng khủng hoảng kinh tế khu vực

và thế giới; việc nhà nước phải tự đổi mới, tự cải cách, hệ thống quản lý càng trở nên phức tạp hơn; sự cạch tranh quốc tế ngày càng gay gắt tất cả các yếu tổ đó đòi hỏi quản lý nhà nước về kinh tế phải tiếp tục đổi mới một cách toàn diện yêu cầu đặt ra

là phải tiếp tục đổi mới quản lý nhà nước để nhà nước thực sự của dân, do dân, vì dân dưới sự lãnh đạo của Đảng, bộ máy nhà nước trong sạch vững mạnh, hoạt động có hiệu lực, hiệu quả; cán bộ, công chức nhà nước thực sự là công bộc của dân, làm tốt công tác quản lý kinh tế xã hội

5.1 Nhận thức và xử lý tốt mối quan hệ giữa nhà nước với nhân dân, giữa sự lãnh

đạo của Đảng và quản lý nhà nước về kinh tế, giữa quản lý nhà nước và quản lý doanh nghiệp

- Cần khẳng định rằng nhân dân là người chủ đích thực và cao nhất của đất nước, nhà nước là đại diện của nhân dân để quản lý đất nước, do nhân dân bầu ra và chịu sự giám sát của nhân dân Do đó, nhà nước phải tôn trọng quyền làm chủ của dân, phục

vụ dân, còn nhân dân phải chấp hành nghiêm chỉnh pháp luật, chính là sự bảo vệ quyền làm chủ của mình

- Cần nhận thức và phân biệt rõ chức năng lãnh đạo của Đảng và chức năng quản

lý nhà nước Đảng lãnh đạo kinh tế bằng đường lối chính sách và bằng phương pháp giáo dục, thuyết phục, còn nhà nước thể chế hóa đường lối chính sách của Đảng thành pháp luật, quản lý, điều hành kinh tế, trong đó có cả những biện pháp gián tiếp

sự tự nguyện, tự giác Thông qua nhà nước, đảng đưa đường lối, chính sách của Đảng

vào cuộc sống, như vậy Đảng phải tăng cường lãnh đạo nhà nước nhưng không làm thay nhà nước và tạo điều kiện để phát huy tính chủ động và nâng cao hiệu quả quản

lý, điều chỉnh của nhà nước

- Đối với các doanh nghiệp, nhà nước có chức năng và trách nhiệm quản lý nhà nước về kinh tế, không can thiệp trực tiếp vào hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp Riêng các doanh nghiệp nhà nước, tùy theo sự phân cấp và ủy quyền của chính phủ và các bộ, cơ quan thuộc chính phủ và ủy ban nhân dân địa phương có trách nhiệm đại diện sở hữu nhà nước đối với doanh nghiệp trên một số chức năng nhất định nhưng phải tôn trọng quyền tự chủ, không can thiệp sâu vào hoạt động kinh doanh của doanh nghiệm

5.2 Thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ trong tổ chức và hoạt động của bộ

máy quản lý nhà nước về kinh tế

- Nâng cao hiệu lực quản lý thống nhất của nhà nước trung ương đi đôi với phân cấp quản lý cho địa phương Để thực hiện nguyên tắc này, nhà nước trung ương chỉ tập trung quản lý ở tầm chiến lược, chính sách quốc gia, chương trình, quy hoạch, kế hoạch, các chính sách kinh tế lớn có tác dụng chung cho toàn bộ nền kinh tế Còn chính quyền địa phương có trách nhiệm và thẩm quyền quyết định những vấn đề của địa phương, đặc biệt là kế hoạch đầu tư cho các khu vực công cộng, thu chi ngân sách, về tổ chức và nhân sự hành chính địa phương, xử lý các vụ việc hành chính

- Tăng cường phối hợp quản lý theo ngành và theo lãnh thổ Các ngành trung ương

có trách nhiệm quản lý theo ngành trên phạm vi cả nước bao gồm tất cả các thành phần kinh tế Chính quyền địa phương có trách nghiệm quản lý toàn bộ hoạt động kinh tế trên phạm vi lãnh thổ

5.3 Đẩy mạnh cải cách nền hành chính nhà nước.

- Tiếp tục xây dựng hoàn chỉnh hệ thống pháp luật kinh tế, bao gồm hệ thống luật

và văn bản pháp quy nhằm tạo khuôn khổ pháp lý cho việc hình thành đồng bộ các yếu tố thị trường theo định hướng XHCN; đổi mới công tác kế hoạch hóa đảm bảo phù hợp và định hướng được nền kinh tế thị trường đang trong bước sơ khai qua nhiều biến động Xây dựng và hoàn chỉnh các chính sách kinh tế và xã hội, trong đó quan trọng nhất là chính sách tài chính- tiền tệ

- Cải cách một bước thủ tục hành chính cả về quy chế tổ chức và tổ chức thực hiện, giảm đến mức tối đa các thủ tục, quy chế và tình trạng quan liêu, sách nhiễu và phiền

hà đối với nhân dân và các doanh nghiệp

- Sắp xếp lại và trấn chỉnh tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về kinh tế, đảm bảo cho bộ máy tinh gọn, đủ khả năng quản lý và xử lý tốt các vấn đề nảy sinh trong nền kinh tế thị trường, tập trung vào chức năng quản lý kinh tế vĩ mô, giảm dần đi tới xóa

bỏ chế độ chủ quan đối với doanh nghiệp nhà nước

5.4 Đẩy mạnh đấu tranh chống tệ quan liêu tham nhũng

Quan liêu và tham nhũng đi liền với nhau như hình với bóng, là căn bệnh vốn có của nhà nước nói chung Riêng ở nước ta đang trong thời kỳ đổi mới, cơ chế quản lý tập trung quan liêu bao cấp chưa hoàn toàn xóa bỏ, cơ chế thị trường có sự quản lý của nhà nước ra đời chưa đồng bộ là điều kiện tốt cho tệ quan liêu, tham nhũng phát triển, vừa cản trở sự phát triển của đất nước, vừa làm mất uy tín và làm suy yếu hiệu lực quản lý của nhà nước Do đó đấu tranh kiên quyết xóa bỏ tệ quan liêu, tham nhũng trở thành một nhiệm vụ cấp bách trước mắt của toàn đảng, toàn dân

Đấu tranh chống quan liêu, tham nhũng cần chú trọng các biện pháp sau:

- Phát huy quyền làm chủ thực sự của nhân dân trong hoạt động kinh tế và tham gia quản lý kinh tế, trong việc phát hiện tố cáo, đấu tranh chống quan liêu, tham nhũng

- Bổ sụng, hoàn thiện cơ chế chính sách quản lý kinh tế phù hợp với quy định của luật của cơ chế thị trường theo định hướng XHCN Mọi thể chế, quy định phải minh bạch rõ ràng, dễ hiểu công khai cho mọi người có thể nắm bắt, thực hiện, kiểm tra, kiểm soát

- Đẩy mạnh cải cách hành chính, tiếp tục sắp xếp lại bộ máy quản lý nhà nước về kinh tế tinh gọn, xóa bỏ các thủ tục phiền hà, nâng cao trách nhiệm phục vụ của các

cơ quan công quyền và công chức nhà nước

- Đề cao kỷ cương phép nước, xử lý nghiêm các cán bộ, công chức phạm tội tham nhũng, làm giàu bất chính, đồng thời nghiêm trị những người vu cáo, làm mất danh

dự và uy tín của cán bộ công chức quản lý nhà nước