Thực hành đo được thể tớch của một lượng chất lỏng bất kỡ nước cú thể đo được trờn lớp theo định được thể tớch của một số vật rắn bất kỡ đủ lớn, khụng thấm nước và bỏ lọt bỡnh chia độ,
Trang 1THIẾT LẬP MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA HỌC KỲ 1
MÔN VẬT LÝ 6 Năm học 2013-2014
Thời gian làm bài 45 phút
(không kể thời gian chép đề)
Bước 1 Xác định mục đích của đề kiểm tra
a Phạm vi kiến thức: Từ tiết thứ 1 đến tiết thứ 17 theo PPCT
b Mục đích:
- Đối với học sinh: Kiểm tra kiến thức đã học
- Đối với giáo viên: Đánh giá kết quả học tập của học sinh, thông qua kết quả kiểm tra GV phân loai
HS, điều chỉnh phương pháp dạy phù hợp hơn nhằm nâng cao chất lượng dạy học
Bước 2 Xác định hình thức đề kiểm tra
Tự luận (100% TL)
Bước 3 Thiết lập ma trận đề kiểm tra.
1 Trọng số nội dung kiểm tra theo phân phối chương trình:
Nội dung Tổng số
tiết Lý thuyết
Tỉ lệ thực dạy Trọng số LT
Cấp độ 1,2
VD Cấp độ 3,4
LT Cấp độ 1,2
VD Cấp độ 3,4 Chương 1: CƠ HỌC 17 14 9,8 7,2 57,6 42.4
Tổng tất cả trọng số bài kiểm tra học kỳ 1 : 57,6+42,4 = 100
2 Bảng số lượng câu hỏi và điểm số cho từng câu hỏi tương ứng từng chủ đề:
Cấp Độ Nội dung chủ đề Trọng số
Số lượng câu (Chuẩn cần
kiểm tra) Điểm số
Cấp độ 1, 2
( Lý thuyết)
Chương 1:
CƠ HỌC 57,6 2,88≈ 3
3 Câu (6 điểm ) tg: (10+10+5)p
(6 đ) Tg:25 p Cấp độ 3, 4
(Vận dụng)
Chương 1:
CƠ HỌC 42,4 2,12≈2 Tg: ( 10 + 10) p2 (4 điểm) Tg: 20(3 đ)
tg:45 p (10 đ)
45 p
3 Ma trận đề kiểm tra:
Tên chủ
đề
Cộng
Cấp độ thấp Cấp độ cao
Tự Luận Tự Luận
1 Một số dụng cụ đo độ dài là thước
7 Lấy được ví dụ về tác dụng của lực và tìm ra tác dụng đẩy hay kéo của lực, ví
dụ như:
15.Xác định được GHĐ, ĐCNN của dụng cụ đo
18.Sử dụng được bình chia độ để xác
Trang 2Chương 1:
CƠ
HỌC
(17 TIấ́T)
dõy, thước cuộn, thước một, thước kẻ
Giới hạn đo (GHĐ) của thước là độ dài lớn nhất ghi trờn thước
Độ chia nhỏ nhất (ĐCNN) của thước là
độ dài giữa hai vạch chia liờn tiếp trờn thước
2 Một số dụng cụ đo thể tớch chất lỏng là bỡnh chia độ, ca đong, chai, lọ, bơm tiờm cú ghi sẵn dung tớch
Giới hạn đo của bỡnh chia
độ là thể tớch lớn nhất ghi trờn bỡnh
Độ chia nhỏ nhất của bỡnh chia độ là phõ̀n thể tớch của bỡnh giữa hai vạch chia liờn tiếp trờn bỡnh
3 Khối lượng của một vật chỉ lượng chất chứa trong vật
Đơn vị đo khối lượng thường dựng
là ki lụ gam (kg) Cỏc đơn
thường được dựng là gam (g), tấn (t)
- Giú thụ̉i vào cỏnh buồm làm buồm căng phồng Khi đú, giú đó tỏc dụng lực đõ̉y lờn cỏnh buồm
- Đõ̀u tàu kộo cỏc toa tàu chuyển động
Khi đú, đõ̀u tàu đó tỏc dụng lực kộo lờn cỏc toa tàu
8 Hai lực cõn bằng là hai lực mạnh như nhau, cú cựng phương nhưng ngược chiều
Lấy được vớ dụ về vật đứng yờn dưới tỏc dụng của hai lực cõn bằng, vớ dụ như: Quyển sỏch nằm yờn trờn mặt bàn nằm ngang, nú chịu tỏc dụng của hai lực cõn bằng là lực hỳt của trỏi đất tỏc dụng lờn quyển sỏch cú phương thẳng đứng, chiều từ trờn xuống dưới và lực đõ̉y của mặt bàn tỏc dụng lờn quyển sỏch cú phương thẳng đứng, chiều từ dưới lờn trờn Hai lực này cú độ lớn bằng nhau
9 Lực tỏc dụng lờn một vật cú thể làm biến đụ̉i chuyển động của vật đú hoặc làm vật biến dạng, hoặc đồng thời làm biến đụ̉i chuyển động của vật và làm biến dạng vật
Vớ dụ về tỏc dụng của lực làm vật biến dạng hoặc biến đụ̉i chuyển động (nhanh dõ̀n, chậm dõ̀n, đụ̉i hướng), chẳng hạn như:
- Ta dựng tay ộp hoặc kộo lũ xo, tức là tay ta tỏc dụng lực vào lũ xo, thỡ lũ xo bị biến dạng (hỡnh dạng của lũ bị thay đụ̉i
so với trước khi bị lực tỏc dụng)
- Khi ta đang đi xe đạp, nếu ta búp phanh, tức là tỏc dụng lực cản vào xe đạp, thỡ xe đạp sẽ chuyển động chậm dõ̀n, rồi dừng lại
- Khi ta đang đi xe mỏy, nếu ta từ từ tăng ga, tức là ta đó tỏc dụng lực kộo vào xe mỏy, thỡ xe mỏy sẽ chuyển động nhanh dõ̀n
- Viờn bi thộp đang chuyển động thẳng trờn mặt phẳng nằm ngang, khi chuyển động ngang qua một thanh nam chõm viờn bi bị đụ̉i hướng chuyển động, tức là nam chõm đó tỏc dụng lực lờn viờn bi thộp làm đụ̉i hướng chuyển động của viờn bi thộp
10 Đối với một vật đàn hồi, nếu lực tỏc dụng làm vật biến dạng càng nhiều thỡ độ mạnh của lực càng lớn và ngược lại
So sỏnh được độ mạnh, yếu của lực
độ dài bất kỡ
cú trong phũng thớ nghiợ̀m, tranh ảnh hoặc là GV đưa ra
Biết sử dụng thước
để đo được
độ dài trong một số tỡnh huống thụng thường (vớ dụ: độ dài bàn học, kớch thước của quyển SGK, ) theo cỏch đo
độ dài là:
- Ước lượng độ dài cõ̀n đo để lựa chọn thước đo thớch hợp;
- Đặt thước
và mắt nhỡn đỳng cỏch;
- Đọc, ghi kết quả đo đỳng quy định
16 Xỏc định được GHĐ, ĐCNN của dụng cụ đo thể tớch bất
kỡ cú trong phũng thớ nghiợ̀m hay trờn tranh ảnh
Thực hành
đo được thể tớch của một lượng chất lỏng bất kỡ (nước) cú thể đo được trờn lớp theo
định được thể tớch của một
số vật rắn bất
kỡ đủ lớn, khụng thấm nước và bỏ lọt bỡnh chia độ,
cụ thể theo cỏch sau:
- Đổ chất lỏng vào bình chia độ và đọc giá trị thể tích của chất lỏng trong bình
- Thả chỡm vật rắn vào chất lỏng đựng trong bỡnh chia độ
và đọc giỏ trị thể tớch chung của chất lỏng
và của vật rắn
- Xỏc định thể tớch của phõ̀n chất lỏng dõng lờn
đú là thể tớch của vật
Sử dụng được bỡnh chia độ và bỡnh tràn để xỏc định được thể tớch của một số vật rắn khụng thấm
khụng bỏ lọt bỡnh chia độ,
cụ thể theo cỏch sau:
- Đụ̉ chất lỏng vào đõ̀y bỡnh tràn và đặt bỡnh chia
độ dưới bỡnh tràn;
- Thả chỡm vật rắn vào chất lỏng đựng trong bỡnh tràn;
Trang 34 Trọng lực
là lực hút của
Trái Đất tác
dụng lên vật
Trọng lực có
phương thẳng
đứng và có
chiều hướng
về phía Trái
Đất
Cường độ
(độ lớn) của
trọng lực tác
dụng lên một
vật gọi là
trọng lượng
của vật đó
Đơn vị đo
lực là niutơn,
kí hiệu N
5 Lực đàn
hồi là lực của
vật bị biến
dạng tác dụng
lên vật làm nó
biến dạng
6 Các máy
cơ đơn giản
thường dùng
là mặt phẳng
nghiêng, đòn
bẩy, ròng rọc
- Mặt phẳng
nghiêng là
phẳng đặt
nghiêng so
với mặt nằm
ngang, ví dụ
như tấm ván,
đường dốc,
cầu thang, cầu
trượt,
- Đòn bẩy là
một thanh
thẳng và cứng
ví dụ như xà
beng, thanh
sắt, thanh gỗ,
bập bênh,…
Đòn bẩy được
ứng dụng
trong các vật
dựa vào tác dụng làm biến dạng nhiều hay ít, chẳng hạn như: Với cùng một lò
xo và các quả gia trọng giống nhau, khi treo vào lò xo một quả gia trọng, ta thấy
lò xo giãn thêm một đoạn l1, nếu treo vào lò xo 2 quả gia trọng thì ta thấy lò
xo giãn thêm một đoạn l2 = 2l1 Điều đó chứng tỏ, độ biến dạng của vật đàn hồi càng lớn, thì lực gây ra biến dạng càng lớn và ngược lại
Lấy được ví dụ về một vật chịu tác dụng của lực và chỉ ra đó là lực nào trong những lực đã học (trọng lực, lực đàn hồi) Ví dụ như:
- Khi một vật rơi xuống đất thì lực tác dụng lên vật là trọng lực
- Dùng tay nén một lò xo ta có cảm giác đau tức tay, lực tác dụng lên tay ta là lực đàn hồi của lò xo
11 Khối lượng riêng của một chất được đo bằng khối lượng của một mét khối chất ấy
Công thức tính khối lượng riêng:
V
m
D , trong đó, D là khối lượng riêng của chất cấu tạo nên vật, m là khối lượng của vật, V là thể tích của vật
Đơn vị của khối lượng riêng là kilôgam trên mét khối, kí hiệu là kg/m3
Để xác định khối lượng riêng của một chất, ta đo khối lượng và đo thể tích của một vật làm bằng chất đó, rồi thay giá trị
đo được vào công thức
V
m
D để tính toán
12 Trọng lượng riêng của một chất được đo bằng trọng lượng của một mét khối chất ấy
Công thức tính trọng lượng riêng:
V
P
d , trong đó, d là trọng lượng riêng của chất cấu tạo nên vật, P là trọng lượng của vật, V là thể tích của vật
Đơn vị trọng lượng riêng là niutơn trên mét khối, kí hiệu là N/m3
13 Để đưa một vật nặng lên cao hay xuống thấp, thông thường ta cần tác dụng vào vật một lực theo phương thẳng đứng và phải tác dụng vào vật lực kéo hoặc đẩy có độ lớn bằng trọng lượng của vật Nhưng khi sử dụng mặt phẳng nghiêng, thì lực cần tác dụng vào vật sẽ
cách đo thể tích là:
- Ước lượng thể tích chất lỏng cần đo;
- Lựa chọn dụng cụ đo
có GHĐ và ĐCNN thích hợp;
- Đặt dụng
cụ đo thẳng đứng;
- Đổ chất lỏng vào dụng cụ đo;
- Đọc và ghi kết quả
đo theo vạch chia gần nhất với mực chất lỏng;
17 Sử dụng hợp lí các dụng cụ thông
thường có ứng dụng của đòn bẩy
để làm việc khi cần chúng
- Một số ứng dụng của đòn bẩy được lợi về lực như búa nhổ đinh, kìm, kéo cắt kim loại, xe cút kít, cần cẩu múc nước
giếng,
- Một số ứng dụng của đòn bẩy được lợi về đường đi như kéo cắt giấy,
- Đo thể tích của phần chất lỏng tràn ra chính bằng thể tích của vật
18 Sử dụng thành thạo công thức P = 10m để tính trọng lượng
lượng của một vật khi biết trước một đại lượng
19 Sử dụng được lực kế
để đo độ lớn một số lực thông thường,
ví dụ như trọng lượng của quả gia trọng, quyển sách, lực của tay tác dụng lên lò xo của lực kế, ) theo đúng cách đo lực:
- Điều chỉnh
số 0, sao cho khi chưa đo lực, kim chỉ thị của lực kế nằm đúng vạch 0;
- Cho lực cần
đo tác dụng vào lò xo của lực kế;
- Cầm vào
vỏ lực kế và hướng sao cho
lò xo của lực
kế nằm dọc theo phương của lực cần đo;
- Đọc, ghi kết quả đo đúng quy
Trang 4dụng và thiết
bị, chẳng hạn như búa nhổ
đinh, kéo cắt giấy,
- Ròng rọc
là một bánh
quanh một trục, vành bánh xe có rãnh để luồn dây kéo
Ròng rọc có trong các thiết
bị, ví dụ như máy tời ở công trường xây dựng, ròng rọc kéo gầu nước giếng, hệ
thống ròng rọc trong các loại cần cẩu, thang máy,
có hướng khác và có độ lớn nhỏ hơn trọng lượng của vật
Như vậy, mặt phẳng nghiêng có tác dụng là giảm lực kéo hoặc đẩy vật và đổi hướng của lực Mặt phẳng nghiêng càng ít so với mặt nằm ngang thì lực cần thiết để kéo hoặc đẩy vật càng nhỏ
Lấy được ví dụ trong thực tế có sử dụng mặt phẳng nghiêng, Ví dụ như:
Khi nền nhà cao hơn sân nhà, để đưa xe máy trực tiếp vào trong nhà, ta phải khiêng xe Nhưng khi sử dụng mặt phẳng nghiêng ta có thể đưa xe vào trong nhà một cách dễ dàng, bởi vì lúc này ta đã tác dụng vào xe một lực theo hướng khác (không phải là phương thẳng đứng) và có độ lớn nhỏ hơn trọng lượng của xe
14 Mỗi đòn bẩy đều có:
- Điểm tựa O (trục quay);
- Điểm tác dụng lực F1 là A;
- Điểm tác dụng của lực F2 là B;
Tác dụng của đòn bẩy là giảm và thay đổi hướng của lực tác dụng vào vật Khi dùng đòn bẩy để nâng vật, muốn lực nâng vật nhỏ hơn trọng lượng của vật thì
ta phải đặt đòn bẩy sao cho khoảng cách
OA phải lớn hơn OB
Lấy được ví dụ thực tế có sử dụng đòn bẩy, ví dụ như: trên Hình 6.1 để nâng một hòn đá lên cao ta tác dụng vào đầu
A của đòn bẩy một lực F1 hướng từ trên xuống dưới thì đòn bẩy sẽ tác dụng lên hòn đá một lực F2 bằng trọng lượng của hòn đá tại điểm B và hướng từ dưới lên trên Ta có F1 nhỏ hơnF2
định
Câu hỏi
-thời gian
CH:13:1:2 đ
10 p
CH 11:2: 2 đ CH10: 3:2 đ CH10:3: 2 đ ( 25 phút)
CH18:5:2 đ
45ph
Trang 5Bước 4: Biên soạn đề kiểm tra:
PHÒNG GD & ĐT LONG MỸ
TRƯỜNG THCS THUẬN HÒA
ĐỀ KIỂM TRA HỌC KÌ I MÔN VẬT LÝ LỚP 6– NĂM HỌC 2013 – 2014 (Thời gian: 45 phút )
Câu 1 (2 điểm) Khối lượng của một vật là gì? Đơn vị đo khối lượng là gì?
Câu 2 (2 điểm) Phát biểu và viết công thức tính khối lượng riêng? nêu rõ ký hiệu, đơn vị của các đại lượng có trong công thức.
Câu 3 (2 điểm) Một quả cầu được giữ yên bằng một sợi dây treo Hỏi có những lực nào tác dụng lên quả cầu?
Câu 4 (2 điểm) Trong thực tế dùng mặt phẳng nghiêng có tác dụng gì? Nêu 2 ví dụ sử dụng mặt phẳng nghiêng trong thực tế ?
Câu 5 (2 điểm)Một vật có khối lượng là 4,5kg sẽ có trọng lượng là bao nhiêu niutơn(N)?
-Hết -(Giáo viên không giải thích gì thêm
Trang 6
Bước 5: Xây dựng thang điểm bài kiểm tra:
PHÒNG GD & ĐT LONG MỸ
TRƯỜNG THCS THUẬN HÒA
HƯỚNG DẪN CHẤM BÀI KIỂM TRA HỌC KÌ I MÔN VẬT LÝ LỚP 6– NĂM HỌC 2013 – 2014
1
- Khối lượng của một vật chỉ lượng chất tạo thành vật đó
- Đơn vị đo khối lượng là kilôgam Ngoài ra còn dùng các đơn vị:
gram, yến, tạ, tấn,…
1 điểm
1 điểm
2 - Khối lượng riêng của một chất được đo bằng khối lượng
của một mét khối chất ấy.
- Công thức tính khối lượng riêng: D mV , trong đó, D là khối lượng riêng của chất cấu tạo nên vật, đơn vị đo là kg/m3; m
là khối lượng của vật, đơn vị đo là kg; V là thể tích của vật, đơn
vị đo là m3.
1 điểm
1 điểm
3 - Lực hút của trái đất
- Lực căng của sợi dây.
- Hai lực đó cân bằng nhau
0,75 điểm 0,75 điểm 0,5 điểm
4 - Dùng mặt phẳng nghiêng để đưa một vật lên cao hay xuống
thấp thì mặt phẳng nghiêng có tác dụng thay đổi hướng và độ lớn của lực tác dụng.
- Nêu được ví dụ minh họa về việc sử dụng mặt phẳng nghiêng như: dốc dẩn xe lê xuống nhà, cầu thang
1 điểm
0, 5 điểm
5 m = 4,5kg
P = ?
P = 10.m = 10 4,5 = 45(N)
0,5 điểm
0,5 điểm 0,5 điểm 0,5 điểm
-Hết ( Học sinh trả lời nội dung trên theo các ý khác nhưng đúng vẫn cho chọn số điểm tương ứng từng phần)
BGH Tổ trưởng Thuận Hòa , ngày 22 tháng 11 năm 2013
Người ra đề
LÊ HỒ NHẬT LIÊM