Chiến lược marketing lãnh thổ trong việc thu hút nguồn nhân lực về địa phương Thanh Hoá

Chiến lược marketing lãnh thổ trong việc thu hút nguồn nhân lực về địa phương Thanh Hoá

Chiến lược marketing lãnh thổ trong việc thu hút nguồn nhân

lực về địa phương Thanh Hoá

I GIỚI THIỆU VỀ ĐỊA PHƯƠNG

1 Đặc điểm vị trí địa lí, tài nguyên thiên nhiên của thanh hóa

Vị trí địa lý, địa hình

Thanh Hoá nằm ở cực Bắc Miền Trung, cách Thủ đô Hà Nội 150 km về phía Nam, cách Thành phố Hồ Chí Minh 1.560km.Giáp với các tỉnh Ninh Bình, Nghệ An, Hủa Phăn (nước CHDCNLào) và Vịnh Bắc Bộ

Thanh Hoá nằm trong vùng ảnh hưởng của những tác động từ vùng kinh

tế trọng điểm Bắc Bộ, các tỉnh Bắc Lào và vùng trọng điểm kinh tế Trung bộ,

ở vị trí cửa ngõ nối liền Bắc Bộ với Trung Bộ, có hệ thống giao thông thuận lợi như: đường sắt xuyên Việt, đường Hồ Chí Minh, các quốc lộ 1A, 10, 45,

47, 217, hệ thống sông ngòi cảng biển thuận tiện đi lại và giao lưu kinh tế Thanh Hoá có địa hình đa dạng, thấp dần từ Tây sang Đông, chia làm 3 vùng rõ rệt: vùng núi và trung du, đồng bằng, vùng ven biển

- Khí hậu:

Thanh Hoá nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa với 4 mùa rõ rệt Đặc điểm khí hậu thời tiết với lượng mưa lớn, nhiệt độ cao, ánh sáng dồi dào là điều kiện thuận lợi cho phát triển sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp

2 Đặc điểm cơ sở hạ tầng và các ngành dịch vụ ở Thanh Hoá:

+ Kết cấu hạ tầng giao thông vận tải:

Thanh Hóa có hệ thống giao thông thuận lợi cả về đường sắt, đường bộ

và đường thuỷ

Tuyến đường sắt Bắc Nam chạy qua địa bàn Thanh Hoá dài 92 km với 9 nhà ga, thuận lợi cho việc vận chuyển hàng hoá và hành khách Đường bộ có tổng chiều dài trên 8.000 km thuận tiện cho việc đi lại, phát triển kinh tế

- Thanh Hoá có hơn 1.600 km đường sông, trong đó có 487 km đã được khai thác cho các loại phương tiện có sức chở từ 20 đến 1.000 tấn như: Cảng

Lễ Môn, cảng nước sâu Nghi Xuân

+ Hệ thống điện:

Mạng lưới cung cấp điện của Thanh Hoá ngày càng được tăng cường cả

về số lượng và chất lượng

Tiềm năng phát triển thuỷ điện tương đối phong phú và phân bố đều trên các sông với công suất gần 800 MW Ngoài những nhà máy thuỷ điện lớn Thanh Hóa có thể phát triển nhiều trạm thuỷ điện nhỏ có công suất từ 1-2

MW

+ Hệ thống Bưu chính viễn thông:

Trong những năm qua, hệ thống bưu chính viễn thông của Thanh Hóa

đã phát triển mạnh mẽ và rộng khắp trên địa bàn toàn tỉnh, tạo điều kiện thuận lợi cho việc thông tin liên lạc trong tỉnh, trong nước và quốc tế với các phương thức hiện đại như telex, fax, internet

+ Hệ thống cấp nước:

Hệ thống cung cấp nước ngày càng được mở rộng, đáp ứng yêu cầu cho sinh hoạt và sản xuất, nhất là ở khu vực thành phố, thị xã, thị trấn và các khu công nghiệp

3 Giới thiệu về kinh tế

Phát triển kinh tế với tốc độ cao và bền vững, nâng cao chất lượng, hiệu quả, sức cạnh tranh, nhanh chóng hội nhập kinh tế quốc tế Huy động nội lực, tranh thủ ngoại lực, sử dụng có hiệu quả mọi nguồn vốn cho đầu tư phát triển, xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội Phát triển mạnh nguồn lực con người, ứng dụng các thành tựu khoa học cộng nghệ, đẩy mạnh xã hội hóa và tạo chuyển biến mạnh mẽ về chất lượng các hoạt động văn hóa, xã hội, giải quyết tốt các vấn đề xã hội, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân Kết hợp chặt chẽ phát triển kinh tế với tăng cường, củng cố quốc phòng

-an ninh, giữ vững ổn định chính trị, bảo đảm trật tự -an toàn xã hội, bảo vệ môi trường Phấn đấu đến 2010 ra khỏi tỉnh nghèo, đến năm 2020 cơ bản trở thành một tỉnh công nghiệp

Thanh hoá có khu kinh tế nghi sơn.Và 4 khu công nghiệp là Lễ Môn, Đình Hương - Tây Ga, Bỉm Sơn, Bỉm Sơn hàng năm đem lại nhiều thu nhập cho tỉnh và công ăn việc làm cho người dân của tỉnh đông thời khuyến khích đầu tư các dự án ứng dụng công nghệ cao, chế tạo và gia công từ nguồn nguyên liệu trong tỉnh, sử dụng nhiều lao động và sản xuất các mặt hàng xuất khẩu có giá trị kinh tế cao; nhóm ngành sản xuất hàng tiêu dùng, dệt may, giầy da; chế biến nông, lâm, thủy sản; lắp ráp cơ khí, điện tử, thiết bị viễn thông, phân bón…

Với vị trí địa lí được phân chia bao gồm cả vùng ven biển, đồng bằng và miền núi có thể phát triển các lĩnh vực các ngành kinh tế như nông lâm ngư nghiệp, công nghiệp, thương mại dịch vụ

*Các ngành dịch vụ: Ngân hàng, bảo hiểm, thương mại, du lịch

Hệ thống ngân hàng thương mại trên địa bàn tỉnh gồm Ngân hàng Công thương, Ngân hàng Đầu tư phát triển, Ngân hàng Nông nghiệp và PTNT, Ngân hàng chính sách, Ngân hàng Sài Gòn thương tín Tổng nguồn vốn huy động hàng năm tăng bình quân 18%, doanh số cho vay bình quân tăng 17,3%, tổng dư nợ tăng bình quân hàng năm 17%

Thanh Hoá được xác định là thị trường tiềm năng của nhiều loại hình bảo hiểm Hiện tại, trên địa bàn tỉnh có các doanh nghiệp bảo hiểm hàng đầu trên cả nước hoạt động như Bảo Việt, Bảo Minh, Các công ty Bảo hiểm trên địa bàn không ngừng mở rộng thị trường, cạnh tranh lành mạnh, nhằm mục đích nâng cao chất lượng phục vụ khách hàng

Mạng lưới thương mại Thanh Hoá ngày càng được mở rộng, hệ thống

thành phần kinh tế và các hộ kinh doanh cá thể tham gia ngày càng nhiều trong lĩnh vực thương mại nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển sản xuất và đời sống nhân dân Thị trường xuất khẩu ngày càng được mở rộng Nhật Bản, Đông Nam Á, Hoa Kì, Châu Âu

Thanh Hoá là tỉnh có tiềm năng lớn về du lịch, là một trong những trọng điểm du lịch quốc gia như Hải Tiến (Hoằng Hoá), Hải Hoà (Tĩnh Gia), vườn quốc gia Bến En (Như Thanh), động Từ Thức (Nga Sơn), suối cá “thần” Cẩm Lương (Cẩm Thuỷ), sân chim Tiến Nông (Triệu Sơn)… Lợi thế về địa lý, giao thông và với lòng hiếu khách của con người xứ Thanh, Thanh Hoá sẽ là điểm đến rất hấp dẫn đối với du khách trong và ngoài nước Phát triển du lịch

là một trong những chương trình trọng tâm của tỉnh trong thời gian tới

4 Đặc điểm về văn hoá - xã hội:

Toàn tỉnh có 100% số huyện và 98% số xã phường hoàn thành phổ cập tiểu học đúng độ tuổi; 100% số huyện và 98% số xã phường được công nhận hoàn thành phổ cập trung học cơ sở Hệ thống trường đào tạo nghề đã có bước phát triển cả về số lượng và chất lượng, tỉ lệ lao động qua đào tạo đạt 27%, trong đó đào tạo nghề 17% Mạng lưới y tế được tăng cường cả về cán

bộ và cơ sở vật chất, có 60% số xã có bác sỹ, 30% số xã đạt tiêu chuẩn quốc gia về y tế Các chính sách xã hội, giải quyết việc làm, xoá đói giảm nghèo từng bước thực hiện có hiệu quả, tỷ lệ hộ đói nghèo giảm dần qua các năm, đời sống nhân dân ngày một nâng lên

Công tác cải cách hành chính đã đạt được những kết quả khích lệ Đề án

“một cửa” được triển khai ở hầu hết các đơn vị, đã làm giảm bớt phiền hà và thời gian chờ đợi của nhà đầu tư và người dân

5 Đặc điểm nguồn nhân lực Thanh Hoá:

- Dân số:

Năm 2005 Thanh Hoá có 3,67 triệu người; có 7 dân tộc anh em sinh sống, đó là: Kinh, Mường, Thái, H'mông, Dao, Thổ, Hoa Các dân tộc ít người sống chủ yếu ở các huyện vùng núi cao và biên giới

- Lao động:

Dân số trong độ tuổi lao động có khoảng 2,16 triệu người, chiếm tỷ lệ 58,8% dân số toàn tỉnh Nguồn lao động của Thanh Hoá tương đối trẻ, có trình độ văn hoá khá Lực lượng lao động đã qua đào tạo chiếm 27%, trong đó lao động có trình độ cao đẳng, đại học trở lên chiếm 5,4%

I.ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG NGUỒN NHÂN LỰC TẠI ĐỊA PHƯƠNG THANH HOÁ.

1 Tổng quan nguồn nhân lực của Thanh Hoá.

1.1 Số lượng và chất lượng:

Thanh Hoá là một tỉnh có dân số đông, trên 3,7 triệu người (đứng thứ 2 trong

cả nước, sau thành phố Hồ Chí Minh), dân số trong độ tuổi lao động dồi dào trên 2,3 triệu người, chiếm tỷ lệ 58,8% dân số toàn tỉnh Nguồn lao động của Thanh Hoá tương đối trẻ, có trình độ văn hoá khá Lực lượng lao động đã qua đào tạo chiếm 27% trong tổng số lao động Trong đó, quy mô giáo dục-đào tạo được tăng lên ,giáo dục chuyên nghiệp và dậy nghề có nhiều tiến bộ Tỉ lệ lao động qua đào tạo được nâng lên, hàng năm đào tạo được khoảng 35000 người Toàn tỉnh có 14 trường chuyên nghiệp và dậy nghề: 1 trường đại học, 1 trường chính trị, 5 trường trung học, 7 trường đào tạo nghề So với cả nước, trình độ học vấn của lực lượng lao động nói chung của Thanh Hoá được nâng cao nhanh hơn Năm 1996, lực lượng lao động tốt nghiệp cấp 3 của cả nước là 13,78%, của Thanh Hoá là 16,34%, đến năm 2000, tỉ lệ đó ở Thanh Hoá là21,09% bằng 3,85% của cả nước Trình độ chuyên môn kỹ thuật từ sơ cấp học nghề trở lên cả về số lượng và tỉ lệ trong tổng

số lực lượng lao động, năm 2000 tỉ lệ này ở Thanh Hoá là 13,04% so với cả nước

là 15,5%

1.2 Cơ cấu nguồn lao động:

Nhìn chung cơ cấu lao động ở Thanh Hoá phân bổ không hợp lí và có nhiều bất cập, đó là nguyên nhân dẫn đến hiện tượng dư thừa nguồn nhân lực chỗ này nhưng lại thiếu nguồn lao động chỗ khác Đặc biệt là cơ cấu nguồn nhân lực có trình độ chuyên môn kỹ thuật cao(trình độ tốt nghiệp từ cao đẳng trở lên), sự phân bổ bất hợp lí diễn ra ngay từ khâu đào tạo, tỉnh vẫn chú trọng đào tạo cán bộ về khoa học giáo dục mà sự chuyển hướng đào tạo sang các lĩnh vực khác còn rất ít, thiếu rất nhiều kỹ sư, công nhân bậc cao, và nguồn nhân lực trong các ngành thương mại dịch vụ, đặc biệt là trong ngành du lịch

Bảng: Cơ cấu nguồn nhân lục có trình độ chuyên môn cao của tỉnh Thanh Hoá

Nhóm ngành đào tạo Số lượng

người

% trong tổng số nguồn nhân lực có trình độ chuyên môn kỹ thuật cao

2 Kinh doanh và quản lí 6318 14,31

3 Y tế chăm sóc sức khoẻ 4303 9,74

4.Nông-lâm nghiệp và thú y 2904 6,57

5 Khoa học kỹ thuật tự nhiên 2426 5,49

6 Khoa học xã hội nhân văn và

nghệ thuật

7 Xây dựng và kiến trúc 1384 3,13

8 Báo chí thông tin và pháp luật 1171 2,65

14 Chăm sóc và công tác xã hội 21 0,33

Số người có trình độ chuyên môn

kỹ thuật cao tính trên 1000 dân

12,7

Với đội ngũ cán bộ khoa học công nghệ được đào tạo như hiện nay tỉnh Thanh Hoá mới chỉ đáp ứng được nhu cầu phát triển công tác giáo dục, và một phần ở

quản lí, kinh doanh, y tế , chăm sóc sức khoẻ Các ngành trọng điểm như nông nghiệp, cỗng nghiệp, thương mại, dịch vụ còn rất thiếu cả về số lượng lẫn chất lượng, đặc biệt là ở lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp chế bíên và vật liệu xây dựng

Bảng : Cơ cấu nguồn lực có trình độ chuyên môn kỹ thuật cao đang làm việc phân theo nhóm ngành kinh tế quốc dân:

1 Nông lâm nghiệp và thuỷ sản 2,64

7 Quản lí nhà nước – an ninh quốc gia 18,13

Sự phân bổ không đồng đều cũng diễn ra giữa các khu vực nông thôn và thành thị, miền núi và miền xuôi Bảng sau đây thể hiện điều đó:

Bảng : Cơ cấu nguồn nhân lực có trình độ chuyên môn cao phân theo khu vực hành chính

Khu vực hành chính số lượng đơn

vị

tỉ lệ % dân số

tỉ lệ % cán bộ khoa học công nghệ

Có hai nguyên nhân dẫn đến hiện tượng phân bổ không đồng đều như vậy là:

- Sự chênh lệch quá lớn về trình độ phát triển kinh tế-xã hội, môi trường văn hoá, khoa học và đời sống giữa nông thôn và thành thị, giữa miền núi và miền xuôi

- Hệ thống cơ chế, chính sách của Nhà nước nói chung và địa phương nói riêng chưa tạo điều kiện thuận lợi để thu hút lao động có chuyên môn kỹ thuật cao đến với các vùng xa trung tâm thành thị

2 Nguồn lao động chất xám:

Nguồn lao động Thanh Hoá được đánh giá là nguồn lao động dồi dào và được qua đào tạo nghề chuyên nghiệp Nền giáo dục Thanh Hoá cũng được đánh giá là một nền giáo dục đào tạo có hệ thống và chất lượng cao Tuy nhiên nguồn lao động chất xám được đào tạo cao lại rất ít Thiếu rất nhiều nhân lực trong các ngành như công nghệ thông tin, thương mại, du lịch Nhân lực làm việc trong các ngành này

ở Thanh Hoá nhìn chung là thiếu rất nhiều kỹ năng, và kiến thức cũng hạn chế Hiện tượng chảy máu chất xám đang diễn ra rất mạnh mẽ ở Thanh Hoá Tỉ lệ sinh viên đại học, cao đẳng Hoá đi học ở các trường đại học, cao đẳng trong cả nước là rất lớn, khoảng 17000 người, chiếm khoảng 8% so với cả nước Trong khi đó tỉ lệ trở về làm việc tại địa phương chỉ chiếm khoảng 55%, còn lại là không trở về làm việc tại Thanh Hoá Số lượng không trở về Thanh Hoá là số lượng có tay nghề,

bằng cấp rất cao, và không muốn trở về đầu quân cho tỉnh, số trở về đa số là không bám trụ được ở các thành phố lớn như Hà Nội hay Sài Gòn, dẫn đến hiện tượng chảy máu chất xám đang diễn ra rất mạnh ở Thanh Hoá Chúng tôi đã thực hiện một cuộc nghiên cứu nhỏ những đối tượng có trình độ tại Hà Nội, trong đó chỉ có 33% những người Thanh Hoá được đào tạo ở Hà Nội là có khả năng trở về Thanh Hoá, trong 33% đó đều là người Thanh Hoá Như vậy, có thể thấy rằng có trên 66% những người Thanh Hoá được đào tạo ở Hà Nội là không có nhu cầu trở về quê hương để làm việc Trên thực tế những người này là những người có tài năng

và muốn có nhiều cơ hội để phát triển ở các thành phố lớn có môi trường làm việc năng động hơn Thanh Hóa Đó là những nguyên nhân dẫn đến hiện tượng chảy máu chất xám đang diễn ra ở địa phương này

3 Ma trận SWOT trong phân tích thực trạng nguồn nhân lực ở Thanh Hoá.

Điểm mạnh

-Thanh Hoá có nhiều lao động, trình độ

lao động ngày càng nâng cao, có khả

năng tự đào tạo nguồn nhân lực ở một

số ngành như là khoa học giáo dục, xây

dựng cơ bản, đào tạo nghề,

-Chất lượng nguồn nhân lực ngày càng

cao, mức sống dân cư cao và ổn đinh,

quy mô giáo dục đào tạo phát triển, cơ

sở hạ tầng, y tế được cải thiện rõ rệt

Điểm yếu -Các chính sách thu hút lao động của địa phương chưa được thực hiện một cách triệt để, kết quả còn rất thấp

- Môi trường làm việc và môi trường sống còn hạn chế để thu hút nguồn tri thức sau khi được đào tạo quay về/ đến làm việc tại Thanh Hoá

- Chưa thu hút được nhiều nguồn đầu

tư từ nơi khác đến đặc biệt là đầu tư nước ngoài

- Sự bất hợp lí diễn ra ngay tại khâu đào tạo

Cơ hội

- Có rất nhiều ngành kinh tế có triển

vọng phát triển như du lịch, khai

khoáng, nuôi trồng thuỷ hải sản, cung

ứng các dịch vụ,

- Hiện nay đang là điểm thu hút các

doanh nghiệp trong nước và nước ngoài

đầu tư vào các khu công nghiệp

- Chiến lược thu hút nhân lực đang

đựơc chú trọng

Nguy cơ

- Cơ cấu lao động không hợp lí, dẫn đến hiện tượng "thừa thầy thiếu thợ", thừa cán bộ giáo dục nhưng lại thiếu nhiều nhân lực trong các ngành thương mại dịch vụ, đặc biệt là ngành

du lịch chưa khai thác hết lợi thế của địa phương

- Môi trường làm việc bị coi là không năng động, giá cả sức lao động bị đánh giá thấp do vậy khó tạo điểm hấp dẫn để thu hút những người có năng lực cao đến với địa phương

4 Quan điểm của người lao động về Thanh Hoá:

1 2 3 4 5 6 7 8 9 11 12 13 14

0

25

21

54 72

37 47

75 56 78

28 39

63 52

0

10

20

30

40

50

60

70

80

90

Series1 Series2

1 Ít cơ hội phát triển 7 Có tiềm năng phát triển

2 Ít khu công nghiệp 8 Được thu hút đầu tư lớn

3 Chưa được đầu tư hợp lý 9 Có môi trường đảm bảo

4 Mặt bằng thu nhập thấp 10 Thu nhập cao

5 Có hệ thống giao thông bất tiện 11 Có nhiều khu công nghiệp

6 Năng động 12 Có hệ thống giao thông thuận tiện

13 Có hệ thống giáo dục hoàn thiện

Từ biểu đồ ta thấy rằng Thanh Hoá đựoc nhận định là 1 địa phương có môi trường sống đảm bảo, trong 100 người được hỏi thì có đến 78 người chọn Thanh Hoá là 1 nơi có môi trường Thanh Hoá mặc dù là 1 địa phương vẫn còn nghèo, môi trường sống không đảm bảo vì hầu như mọi nhu cầu thiết yếu cho cuộc sống con người đều được địa phương cung cấp một cách đầy đủ, đảm bảo cho một cuộc sống có chất lượng

III XÂY DỰNG CHIẾN LƯỢC THU HÚT NHÂN TÀI CHO THANH HOÁ:

1 Sự cần thiết phải thu hút nhân lực về Thanh hóa

- Do sự chảy máu chất xám, Thanh hóa là địa phương có số lượng sinh viên theo học tại các trường đại học là rất cao nhưng rất ít người có ý định quay trở lại địa phương làm việc

- Tăng tính cạnh tranh giữa người cũ và người mới, người cũ sẽ phải tích cực học tập nâng cao trình độ chuyên môn hơn để không bị thua kém với những người sẽ được tuyển dụng

- Giúp cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế của địa phương, con người luôn

là cội nguồn của mọi sức mạnh Muốn có một địa phương vững mạnh