Máy quang phổ định nghĩa Máy quang phổ là dụng cụ dùng để phân tích chùm sáng có nhiều thành phần những thành phần đơn sắc khác nhau Máy quang phổ định nghĩa Máy quang phổ là dụng cụ dùng để phân tích chùm sáng có nhiều thành phần những thành phần đơn sắc khác nhau Máy quang phổ định nghĩa Máy quang phổ là dụng cụ dùng để phân tích chùm sáng có nhiều thành phần những thành phần đơn sắc khác nhau
Trang 1http://lophocthem.com Phone: 01689.996.187 vuhoangbg@gmail.com
I.KIN THC
1 Máy quang ph
a nh ngha: Máy quang ph là dng c dùng phân tích chùm sáng có nhiu thành ph n
+ ng chun trc là to ra chùm tia song song
quan sát quang ph
c Nguyên t c hot ng:
+ Chùm tia qua ng chun trc là chùm tia song song n lng kính
+ Qua lng kính chùm sáng b phân tích thành các thành ph n n s c song song
+ Các chùm tia n s c qua bung nh c hi t trên kính nh
2 Quang ph liên t c
a nh ngha: Quang ph liên tc là di màu bin thiên liên tc, quang ph liên tc ca ánh
sáng là di màu bin thiên liên tc t t i tím
liên tc
Qp liên tc không ph thuc thành ph n hóa h c ca ngun phát mà ch ph thuc vào nhi!t
ca ngun phát
+ ∀ nhi!t , các v#t b t u phát ra ánh sáng màu ; ∃ nhi!t n
các v#t phát ra quang ph liên tc có màu bin thiên t n tím Nhi!t ca b
Mt Tr%i khong , ánh sáng ca Mt Tr%i là ánh sáng tr ng
mt nn ti
khác nhau c v s lng vch, v trí, màu s c ca các vch và sáng t i ca các vch
ph liên tc
b Cách to:
+ Chiu vào khe ca máy quang ph mt ánh sáng tr ng ta nh#n c mt quang ph liên
tc
+ t mt èn h i Natri trên %ng truyn tia sáng tr c khi n khe ca máy quang ph,
phát x ca Natri
phát ra qplt
CH 3 QUANG PH VÀ CÁC LOI TIA
Trang 2ca Mt Tr%i phát ra quang ph liên tc
Loi sóng B c sóng Vùng λ µ÷ µ
Tia gamma − Vùng cam λ µ÷ µ
Tia Roengent − − Vùng vàng λ µ÷ µ
Tia t( ngoi − − Vùng lc λ µ÷ µ
− − Vùng lam λ µ÷ µ
Tia hng ngoi − − Vùng chàm λ µ÷ µ
Sóng vô tuyn − Vùng tím λ µ÷ µ
sóng cùa ánh sáng (λ > µ )
b Ngun phát sinh: + Các v#t b nung nóng d i phát ra tia hng ngoi
+ Có nng lng Mt Tr%i thuc v vùng hng ngoi
+ Ngun phát tia hng ngoi th%ng là các èn dây tóc b&ng Vonfram
−
+ Tác dng lên mt loi kính nh c bi!t g i là kính nh hng ngoi
+ Có kh nng gây ra 1 s phn )ng hoá h c
+ Có th bin i!u c nh sóng i!n t cao t n
h n b c sóng cùa ánh sáng tím (λ < µ )
b Ngun phát sinh:
+ Các v#t b nung nóng trên phát ra tia t( ngoi
+ Có nng lng Mt Tr%i thuc v vùng t( ngoi
+ Ngun phát tia t( ngoi là các èn h i thy ngân phát ra tia t( ngoi
c Tính ch t, tác d ng:
+ Gây ra mt s phn )ng quang hóa, quang hp
+ Gây hi!u )ng quang i!n
Trang 3http://lophocthem.com Phone: 01689.996.187 vuhoangbg@gmail.com
+ Tác dng sinh h c: hy hoi t bào, git cht vi khun, …
ngoi
b!nh còi x ng
5.3 Tia Rnghen ( Tia X) :
tia X mm)
b Cách to ra tia R nghen:
phát ra
+ Tác dng mnh lên kính nh
+ Làm ion hóa không khí
+ Gây ra hi!n tng quang i!n cho h u ht các kim loi
+ Tác dng sinh lí: hy di!t t bào, di!t t bào, di!t vi khun,
d.+ng dng
nông, o liu lng tia X …
II.VÍ D MINH HA
VD1:H 2014 Trong chân không, b c sóng ánh sáng lc b&ng
HD:
VD2:H 2012 G i n, nt và nv
các ánh sáng n s c , tím và vàng S p xp nào sau ây là úng?
A n< nv< nt B nv >n> nt C n >nt> nv D nt >n> nv
n tím n< nv< nt => áp án A
VD3 Mt chùm b)c x i!n t có t n s 24.1014
chùm b)c x này có b c sóng b&ng bao nhiêu và thuc vùng nào trong thang sóng i!n t ?
B λ = 48 pm; vùng tia X
HD: λ =
f
c
= 125.10-9 m => áp án D
4
A f = 6.1014 B f = 3.1018 Hz; vùng tia X
Trang 4HD: f =
n
n
c
λ = 3.1014 Hz; λ =
f
c
= 10-6 m.=> áp án C
VD5 Mt èn phát ra b)c x có t n s f = 1014 Hz B)c x này thuc vùng nào ca thang
sóng i!n t ?
HD Ta có: λ = c
VD6 Mt b)c x truyn trong không khí v i chu k, 8,25.10-16 s Cho v#n tc ánh sáng trong
này thuc vùng nào trong thang sóng i!n t ?
HD: λ = cT = 24,75.10-8 m áp án B
III TRC NGHIM TNG HP
Câu 1: B)c x có b c sóng trong khong t 10-9m n 3,8.10-7m là
A tia X B tia t( ngoi
A Tia hng ngoi B Tia t( ngoi C Tia X
Câu 3: C th ng%i ∃ nhi!t 370C phát ra b)c x nào trong các loi b)c x sau ?
A ph thuc vào nhi!t
C ph thuc vào cách kích thích
Câu 5: Quang ph liên tc ca mt v#t
B ch ph thuc vào nhi!t ca v#t
B b&ng nhi!t ca ngun
C cao h n nhi!t ca ngun
Câu 7: Quang ph gm mt di màu t n tím là
A quang ph vch phát x
Câu 8: Quang ph ca các v#t phát ra ánh sáng sau, quang ph nào là quang ph liên tc ?
A èn h i thy ngân B èn dây tóc nóng sáng
Câu 9: B)c x có b c sóng λ = 0,3µm
B là tia hng ngoi
Câu 10: B)c x có b c sóng λ = 0,6µm
B là tia hng ngoi
C là tia t( ngoi D là tia X
Câu 11: B)c x có b c sóng λ = 1,0µm
B là tia hng ngoi
C là tia t( ngoi D là tia X
Trang 5http://lophocthem.com Phone: 01689.996.187 vuhoangbg@gmail.com
D tác dng sinh h c
Câu 13: Ngun sáng nào không phát ra tia t( ngoi
A Mt Tr%i B H quang i!n C èn thy ngân D Cc than hng
Câu 14: Ch n câu sai Tia t( ngoi
A không tác dng lên kính nh
C làm iôn hóa không khí
Câu 15: Tia nào sau ây không do các v#t b nung nóng phát ra ?
B Tia hng ngoi
Câu 16: ng nng ca electrôn trong ng tia X khi n i catt ph n l n
B bin thành nng lng tia X
A tác dng lên kính nh
C làm iôn hóa không khí D kh nng âm xuyên
Câu 18: Quang ph do ánh sáng Mt Tr%i phát ra là
A quang ph vch phát x B quang ph liên tc
D quang ph ám
A quang ph vch phát x B quang ph liên tc
D quang ph ám
Câu 20: Có th nh#n bit tia X b&ng
A chp nh B t bào quang i!n
C màn hu,nh quang D các câu trên u úng
Câu 21: Quang ph gm mt di màu bin thiên liên tc t n tím là
A quang ph liên tc
C quang ph ám D quang ph vch phát x
Câu 22: iu nào sau ây là không úng khi nói v quang ph liên lc ?
B Quang ph liên tc ph thuc vào nhi!t ca ngun sáng
D Quang ph liên tc do các v#t r n, nóng hoc khí có t khi l n khi b nung nóng phát
ra
Câu 24: Quang ph liên lc phát ra b∃i hai v#t khác nhau thì
A hoàn toàn khác nhau ∃ m i nhi!t
B hoàn toàn ging nhau ∃ m i nhi!t
C ging nhau, nu m−i v#t có mt nhi!t phù hp
D ging nhau, nu chúng có cùng nhi!t
A quang ph gm các vch màu riêng bi!t trên mt nn ti
Trang 6Câu 26: Quang ph nào sau ây là quang ph vch phát x
A ánh sáng t chic nh∗n nung
C ánh sáng t bút th( i!n
D ánh sáng t dây tóc bóng èn nóng sáng
Câu 27: Ch n câu úng Tia hng ngoi và tia t( ngoi
A u là sóng i!n t nhng có t n s khác nhau
B không có các hi!n tng phn x, khúc x, giao thoa
C ch có tia hng ngoi làm en kính nh
D ch có tia hng ngoi có tác dng nhi!t
gamma u là
A sóng vô tuyn, có b c sóng khác nhau
B sóng c h c, có b c sóng khác nhau
C sóng ánh sáng có b c sóng ging nhau
D sóng i!n t có t n s khác nhau
Câu 29: Ch n câu tr l%i không úng:
A Tia X c phát hi!n b i nhà Bác h c R nghen
B Tia X có nng lng l n vì có b c sóng l n
C Tia X không b l!ch trong i!n tr%ng và trong t tr%ng
D Tia X là sóng i!n t
Câu 31: B)c x hng ngoi là b)c x
A n s c, có màu hng
B n s c, không màu ∃ u ca quang ph
C có b c sóng nh h n 0,4µm
D có b c sóng t 0,75µm n 10-3m
Câu 32: Tia R nghen c phát ra trong ng R nghen là do
A t tr%ng ca dòng eleectron chuyn ng t catt sang i catt b thay i mnh
khi electron b hãm t ngt b∃i i catt
B i catt b nung nóng mnh
C phát x electron t i catt
D các electron nng lng cao xuyên sâu vào các l p v bên trong ca nguyên t( i
catt, t ng tác v i ht nhân và các l p v này
Câu 33: Quang ph hng ngoi ca h i n c có mt vch màu b c sóng là 2,8µ m T n s
dao ng ca sóng này là
A 1,7.1014Hz B 1,07.1014Hz C 1,7.1015Hz D 1,7.1013Hz
Câu 34: Tia hng ngoi c phát ra
A ch b∃i các v#t c nung nóng(n nhi!t cao)
B ch b∃i các v#t có nhi!t trên 00C
Trang 7http://lophocthem.com Phone: 01689.996.187 vuhoangbg@gmail.com
C b∃i các v#t có nhi!t l n h n 0(K)
D ch b∃i m i v#t có nhi!t cao h n môi tr%ng xung quanh
Câu 35: Khi tng d n nhi!t ca mt dây tóc èn i!n, thì quang ph ca ánh sáng do nó
phát ra thay i nh th nào sau ây?
A Sáng d n lên, nhng v∗n by màu c u vng
B Ban u ch có màu , sau l n lt có thêm màu cam, màu vàng, cui cùng khi nhi!t
cao, m i có by màu, ch) không sáng thêm
C V a sáng d n thêm, v a tri rng d n, t màu , qua các màu cam, vàng, cui cùng,
khi nhi!t cao, m i có by màu
D Hoàn toàn không thay i gì
th phát x và so v i nhi!t t0 ca ngun sáng tr ng thì:
A t > t0 B t < t0 C t = t0
Câu 37: iu nào sau ây úng khi nói v quang ph liên tc ?
A Dùng xác nh b c sóng ánh sáng
C xác nh nhi!t ca ngun sáng
Câu 38: Phát biu nào sau ây là không úng khi nói v quang ph vch phát x ?
sáng
B Là mt h! thng gm các vch màu riêng r trên mt nn ti
mt quang ph vch c trng cho nguyên t ó
Câu 39: S p xp theo th) t gim d n ca t n s các sóng i!n t sau:
Câu 40(07): Hi!n tng o s c ca vch quang ph (o vch quang ph) cho phép kt lu#n
r&ng
ánh sáng có cùng b c sóng
Câu 41(08): Tia R nghen có
B b c sóng l n h n b c sóng ca tia hng ngoi
D i!n tích âm
Câu 42(08): Phát biu nào sau ây là úng khi nói v quang ph ?
Trang 8quang ph vch riêng, c trng cho nguyên t ó
h n nhi!t ca ngun sáng phát ra quang ph liên tc
c nung nóng
Câu 43(09): Phát biu nào sau ây là úng ?
ph liên tc
vch
Câu 44(09): Quang ph liên tc
phát
phát
Câu 45: Phát biu nào sau ây úng v i tia t( ngoi
a
b
c
d C ba áp án trên u úng
“Vàng kim có cái giá ca nó, kin thc thì vô giá”
ÁP ÁN TRC NGHIM
11 B 12A 13D 14A 15D 16C 17D 18B 19C 20D
21 A 22C 23C 24D 25C 26C 27A 28D 29B 30A
31D 32D 33B 34C 35C 36B 37C 38C 39C 40D
41C 42B 43D 44A 45B
...11 B 12A 13D 14A 15D 16C 17D 18B 19C 20D
21 A 22C 23C 24D 25C 26C 27A 28D 29B 30 A
31 D 32 D 33 B 34 C 35 C 36 B 37 C 38 C 39 C 40D
41C 42B 43D 44A 45B ... 10-9m n 3, 8.10-7m
A tia X B tia t( ngoi
A Tia hng ngoi B Tia t( ngoi C Tia X
Câu 3: C th ng%i ∃ nhi!t 37 0C... qplt
CH QUANG PH VÀ CÁC LOI TIA
Trang 2ca Mt Tr%i phát quang ph liên