Các giai đoạn xâm nhiễm và phát triển của phagơ 2.. Các giai đoạn xâm nhiễm và phát triển của phagơ ĐUÔI Gai đuôi Phagơ có cấo tạo như thế nào?... Các giai đoạn xâm nhiễm và phát triển c
Trang 1KIỂM TRA BÀI CŨ
1 Trình bày khái niệm và cấu trúc của virut.
2 Virut có được coi là một cơ thể sinh vật
không? Vì sao?
Trang 2Trong bài trước chúng ta đã thấy virut có cấu tạo
vô cùng đơn giản, chúng chỉ sống khi chui vào tế bào chủ Vậy hoạt động sống của chúng trong tế bào chủ (xâm nhiễm, sinh sản,…) xảy ra như thế nào? Bài học hôm nay sẽ giúp chúng ta giải
đáp những thăc mắc trên.
Trang 3Bài 44
SỰ NHÂN LÊN CỦA VIRUT
TRONG TẾ BÀO CHỦ
Trang 4Bài 44
SỰ NHÂN LÊN CỦA VIRUT TRONG
TẾ BÀO CHỦ
NỘI DUNG CHÍNH:
I CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT
II HIV VÀ HỘI CHỨNG AIDS
Trang 5I CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT
1 Các giai đoạn xâm nhiễm và phát triển của phagơ
2 Virut ôn hoà và virut độc
Trang 6I CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT
1 Các giai đoạn xâm nhiễm và phát triển của phagơ
ĐUÔI
Gai đuôi
Phagơ có
cấo tạo như
thế nào?
Trang 7I CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT
Hãy quan sát đoạn phim sau và cho biết:
1 Các giai đoạn xâm nhiễm và phát triển của phagơ
Trang 8I CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT
Chu trình nhân lên của virut gồm 5 giai đoạn :
5- Phóng thích 4- Lắp ráp
3- Sinh tổng hợp 2- Xâm nhập
1- Hấp phụ
1 Các giai đoạn xâm nhiễm và phát triển của phagơ
Trang 9I CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT
1 Các giai đoạn xâm nhiễm và phát triển của phagơ
1- Hấp phụ
Gai đuôi (glicôprôtêin)
Hãy cho biết đặc điểm chính của giai đoạn này?
Có sự liên kết đặc hiệu giữa
gai glicôprôtêin của virut với
thụ thể bề mặt của tế bào
chủ
* Có loại virut chỉ hấp phụ lên
bề mặt của một loại tế bào vật
chủ
Có loại virut có thể hấp phụ lên
bề mặt của một vài loài
VD : Virut cúm lợn có thể lây
nhiễm cả lợn lẫn người
* Để quá trình hấp phụ có hiệu quả cao môi trường thường
chứa nhiều các ion Ca2+, Mg2+
Trang 10I CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT
1 Các giai đoạn xâm nhiễm và phát triển của phagơ
2- Xâm nhập
Quá trình xâm nhập của virut được thực hiện như thế nào?
Khi phagơ được hấp phụ lên
tế bào vi khuẩn ở điểm thụ
thể, thì đĩa gốc được cố định
tại điểm đó nhờ 6 sợi lông
đuôi
Enzim lysozim (lizôzim) được
tiết ra phân giải peptiđôglycan
của thành tế bào, các ion Ca2+
được giải phóng làm hoạt hoá
ATP ở phần đuôi làm bao đuôi
co lại đẩy bộ gen của phagơ
chui vào trong tế bào vật chủ
Trang 11I CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT
1 Các giai đoạn xâm nhiễm và phát triển của phagơ
3- Sinh tổng hợp
Trong giai đoạn này, virut đã tổng hợp những thành phần nào? Tổng hợp chúng bằng cách nào?
ADN
Capsome (đuôi)
Sợi đuôi Đĩa gốc
Bộ gen của phagơ điều
khiển bộ máy di truyền
của tế bào chủ tổng hợp
ADN, vỏ capsit và các
thành phần khác cho
riêng mình
Trang 12I CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT
1 Các giai đoạn xâm nhiễm và phát triển của phagơ
4- Lắp ráp
Diễn biến của giai đoạn này?
Vỏ capsit bao lấy lõi
ADN, các bộ phận khác
như đĩa gốc, đuôi gắn
lại với nhau tạo thành
phagơ mới
Trang 13I CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT
1 Các giai đoạn xâm nhiễm và phát triển của phagơ
5- Phóng thích
Virut chui ra ngoài bằng cách nào?
Các phagơ mới được
tạo thành tiết ra lysozim
Trang 14I CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT
2 Virút ôn hoà và virút độc
Quan sát
đoạn flash
sau:
Trang 15I CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT
2 Virút ôn hoà và virút độc
Chu trình tiềm tan của Phagơ (VIRUT ÔN HOÀ)
Quan sát
đoạn flash
sau:
Trang 16I CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT
2 Virút ôn hoà và virút độc
Từ 2 đoạn flash trên, hãy cho biết thế nào là virut ôn hoà và virut độc? Mối quan hệ giữa chúng
- Virut độc: các virút phát triển làm tan tế bào chủ.
- Virut ôn hoà: các virut phát triển không làm tan tế bào,
tế bào vẫn sinh trưởng bình thường và tế bào này được
gọi là tế bào tiềm tan.
- Khi có một số tác động bên ngoài như tia tử ngoại có thể chuyển virut ôn hoà thành virut độc làm tan tế bào
Trang 17Những hình ảnh trên mô tả về căn bệnh hiểm nghèo nào
ở người? => AIDS
Trang 18Em hãy cho biết tác nhân và nguồn gốc của bệnh AIDS?
• Tác nhân: do virut HIV
• Nguồn gốc: Con người bị lây nhiễm virus HIV từ những giống khỉ
dạng người cư trú tại Trung Phi, nhiều khả năng nhất là từ Shimpanze Tính đến ngày 28/11/2002 đã có tới 42 triệu người chết vì AIDS.
Trang 19II HIV VÀ HỘI CHỨNG AIDS
HIV là gì?
HIV (Human Immunodeficiency
Virus ) là virut gây hội chứng
suy giảm miễn dịch mắc phải
(AIDS - Acquired Immune
Deficiency Syndrome) ở
người
Trang 20II HIV VÀ HỘI CHỨNG AIDS
1 Phương thức lây truyền
Quan sát hình và dựa
vào kiến thức đã học, hãy nêu các phương thức lây truyền HIV.
Qua đường máu Qua đường tình dục
Trang 21II HIV VÀ HỘI CHỨNG AIDS
1 Phương thức lây truyền
- Qua đường máu: tiêm chích ma tuý, ghép nội tạng, truyền máu…
- Qua đường tình dục
- Từ mẹ sang thai nhi: qua nhau thai hay qua sữa mẹ
Trang 22II HIV VÀ HỘI CHỨNG AIDS
Hãy cho biết các đối tượng nào dễ bị nhiễm HIV?
Đối tượng bị nhiễm virut HIV: phần lớn thanh niên, các đối tượng nghiện hút ma tuý, gái mại dâm,…
1 Phương thức lây truyền
Trang 23II HIV VÀ HỘI CHỨNG AIDS
2 Các giai đoạn phát triển của hội chứng AIDS.
Quá trình xâm nhập và nhân lên của virut HIV khác phagơ ở điểm
nào?
-HIV:
+ Đưa cả virion chui vào tế bào vật chủ rồi mới cởi bỏ vỏ capsit.
+ Axit nuclêic của HIV
là ARN nên phải có enzim phiên mã ngược, chuyển ARN sang ADN của HIV rồi mới xâm nhập vào genom của têá bào chủ.
- Phagơ: chỉ có lõi axit nuclêic chui vào tế bào vật chủ
Trang 24II HIV VÀ HỘI CHỨNG AIDS
2 Các giai đoạn phát triển của hội chứng AIDS.
Qua kiến thức về chu trình nhân lên của phagơ hãy dự đoán các giai đoạn phát triển của bệnh.
Trang 25Giai ®o¹n Thêi gian kÐo dµi ĐÆc ®iÓm
XuÊt hiÖn c¸c bÖnh c¬ héi :
Øa ch¶y, viªm da, viªm
® êng h« hÊp, sèt cao
kÐo dµi,…
II HIV VÀ HỘI CHỨNG AIDS
2 Các giai đoạn phát triển của hội chứng AIDS.
Trang 26II HIV VÀ HỘI CHỨNG AIDS
3 Phòng tránh
Từ cách lây nhiễm của AIDS và kết hợp với các hình ảnh sau, em hãy rút ra cách phòng chống AIDS?
Trang 27II HIV VÀ HỘI CHỨNG AIDS
3 Phòng tránh
MA TUÝ
Trang 28II HIV VÀ HỘI CHỨNG AIDS
3 Phòng tránh
+ Nâng cao hiểu biết về HIV,AIDS
+ Tuyên truyền cho mọi người đều hiểu biết về AIDS + Sống lành mạnh.
+ Loại trừ các tệ nạn xã hội.
+ Vệ sinh y tế: không dùng chung bơm kim tiêm.
Trang 29Do virut kí sinh trong tế bào do đó các thuốc kháng sinh không tác động được đến virut, hoặc trước khi tiêu diệt được virut thì chính thuốc đã phá huỷ tế bào
Hiện nay đã có thuốc trị được các bệnh do virut nói chung và virut HIV nói riêng chưa? Tại
sao ?
Trang 30Tiêm văcxin phòng bệnh định kì tại các trung tâm y tế
(dại, sởi, quai bị, đậu mùa…)
Biện pháp tốt nhất để chống lại cỏc bệnh do virut hiện nay đang được
sử dụng là gỡ ?
Trang 321 2
3 4
5
1 Hãy sắp xếp lại các hình biểu hiện các giai đoạn nhân lên của phage T2 trong tế bào chủ ?
CỦNG CỐ
Trang 331 2
3
4 5
Trang 342 HIV có thể lây nhiễm theo những con đường nào? Nêu những biện pháp phòng tránh AIDS.
Phương thức lây truyền
- Qua đường máu: tiêm chích ma tuý, ghép nội tạng, truyền
máu…
- Qua đường tình dục
- Từ mẹ sang thai nhi: qua nhau thai hay qua sữa mẹ
+ Nâng cao hiểu biết về HIV,AIDS
+ Tuyên truyền cho mọi người đều hiểu biết về AIDS
+ Sống lành mạnh
+ Loại trừ các tệ nạn xã hội
Phòng tránh
CỦNG CỐ
Trang 35-Học thuộc bài và trả lời các câu hỏi SGK -Đọc mục “Em có biết?” trang 159 SGK -Đọc trước bài 45.
DẶN DÒ