ảnh hưởng của nhiệt độ và độ ẩm lên đời sống sinh vật - giáo án tham khảo bồi dưỡng thao giảng, thi giáo viên giỏi sinh học lớp 9 (3)

Câu 2: Chọn câu đúng trong các câu sau: - Tùy theo khả năng thích nghi của động vật với ánh sáng, người ta chia động vật thành hai nhóm là: a.. Nhóm động vật kị sáng và nhóm động vật k

Kiểm tra bài cũ:

Câu 1: Ánh sáng ảnh hưởng lên đời sống thực vật

như thế nào?

Câu 2: Chọn câu đúng trong các câu sau:

- Tùy theo khả năng thích nghi của động vật với ánh

sáng, người ta chia động vật thành hai nhóm là:

a Nhóm động vật ưa sáng và nhóm động vật ưa tối.

b Nhóm động vật kị sáng và nhóm động vật kị tối.

c Nhóm động vật ưa sáng và nhóm động vật kị tối.

d Nhóm động vật hoạt động ban ngày và ban trưa.

Chim cánh cụt sống ở vùng nào? Chúng có thể sống

ở vùng khí hậu nhiệt đới không?

Ở lớp 6, các em đã học quá trình quang hợp và hô hấp của cây chỉ có thể diễn ra bình thường ở nhiệt độ môi trường như thế nào?

Cây chỉ quang hợp bình thường ở nhiệt độ trung bình từ

20 0 C – 30 0 C Nhiệt độ cao quá ( trên 40 0 C ) hay thấp quá ( 0 0 C ) cây ngừng quang hợp và hô hấp

- Đa số sinh vật sống trong phạm vi nhiệt độ bao nhiêu?

Ấu trùng sâu ngô chịu

được nhiệt độ -270C

 Vi khuẩn suối

nước nóng chịu được nhiệt độ 700C-900C

Ví dụ 1:

*Cây vùng nhiệt đới khô hạn

- Lá biến thành gai ,

bề mặt lá có tầng cutin dày có tác dụng hạn chế sự thoát hơi nuớc

- Cây rụng lá để giảm diện tích tiếp xúc với không khí lạnh hoặc thân và

rễ cây có lớp bần dày tạo thành lớp cách nhiệt bảo vệ cây

* Cây vùng ôn đới

Cây hoa đá Cây xương rồng

Lá cây vàng vào mùa thu và

rụng lá vào mùa đông

Thân cây có lớp bần dày

Gấu Bắc cực cĩ bộ lơng rất dày, cơ thể lớn hơn gấu ngựa ở Việt Nam

Gấu Bắc cực Gấu ngựa ở Việt Nam

Ví dụ 2:

Ví dụ 3 : Nhiều lồi động vật cĩ tập tính lẩn tránh nơi nĩng quá hoặc lạnh quá bằng cách : chui vào

hang , ngủ đơng hoặc ngủ hè…

Chuột sóc ngủ đông

Chuột đào hang tránh nóng

ếch chui vào hốc bùn ngủ đông

Gấu Bắc Cực ngủ đông

Sư tử tránh nóng trong hang đá

- Người ta chia sinh vật thành mấy nhóm?

Hãy phân biệt các nhóm đó?

- Vậy, nhiệt độ môi trường có ảnh hưởng như thế nào đến đời sống sinh vật?

Hãy sắp xếp cho phù hợp các sinh vật sau đây : (Cây lúa, chim bồ câu, rắn hổ mang, con chó, con người, con cóc, nấm rơm, con heo) vào bảng cho phù hợp

Nhóm sinh vật Tên sinh vật

Ví dụ về sinh vật biến nhiệt và sinh vật hằng nhiệt

Sinh vật biến nhiệt Sinh vật hằng nhiệt

Cột A (Tên sinh vật) Cột B (Nơi sống)

Sống ở nơi ẩm ướt, thiếu ánh sáng cây có đặc điểm gì?

Lá mỏng, bản lá rộng, mô giậu kém phát triển

Cây lan ý Cây bạc hà

Sống ở nơi ẩm ướt, nhiều ánh sáng cây có đặc điểm gì?

Phiến lá hẹp, mô giậu

phát triển

Cây dừa nước

Cây lúa

Cây thủy trúc

- Rễ ăn sâu, lan rộng

Da trần ẩm ướt, khi gặp điều kiện khô hạn dễ bị mất nước

Thường xuyên sống nơi có độ

ẩm cao động vật

có đặc điểm gì?

Sinh sống trên sa mạc động vật có đặc điểm gì?

Da có vảy sừng làm giảm khả năng mất nước

Tắc kè

Kỳ nhông

Thằn lằn sa mạc

Vậy độ ẩm đã ảnh hưởng tới những

những đặc điểm nào của sinh vật?

Cây ngập mặn Cây ưa ẩm chịu bóng

Cây ưa ẩm chịu bóng Cây Dạ yến thảo ưa ẩm chịu bóng

Cây ưa ẩm chịu sáng

Cây chịu hạn

Động vật ưa ẩm

Động vật ưa khô

Trong sản xuất, con người có biện pháp kỹ thuật gì để tăng năng suất cây trồng và vật nuôi?

- Cung cấp thêm điều kiện sống.

- Đảm bảo gieo trồng đúng thời vụ.

Gieo trồng đúng thời vụ

Chống rét cho cây con

Xây dựng chuồng nuôi hiện đại

CỦNG CỐ LUYỆN TẬP:

HÃY CHỌN CÂU ĐÚNG

1 – Nhiệt độ ảnh hưởng như thế nào đến đời sống động vật ?

a) Tới hoạt động sinh lí

b)Tới tập tính sống ( ngủ hè , ngủ đông )

c)Tới hình thái cơ thể ( Kích thước cơ thể )

d) Tới hình thái, hoạt động sinh lí và tập tính sống

Hãy sắp xếp cho phù hợp các sinh vật sau đây : (Cây lúa nước, lạc đà, ếch, giun đất, cây thanh long, châu chấu sa mạc, cây cỏ lạc đà, cây cói) vào nhóm các sinh vật sao cho phù hợp.

Các nhóm sinh vật Tên sinh vật

-Ếch-Giun đất-Lạc đà-Châu chấu sa mạc

+ Đọc kĩ nội dung bài và trả lời câu hỏi các lệnh.

+ Các sinh vật cùng loài hỗ trợ hoặc cạnh tranh lẫn

nhau trong những điều kiện nào?

+ Ở phần quan hệ khác loài có những mối quan hệ gì? + Mỗi nhóm sưu tầm tranh ảnh về rừng cây, cây đứng riêng lẻ, động vật sống theo bầy đàn, địa y, nốt sần ở rễ cây họ đậu