4 1.2ăQu n tr ăv năkinhădoanhăvƠăs ăc năthi tăt ngăc ngăqu nătr ăv năkinhădoanhă trongădoanhănghi p .... 16 1.4.ăCácăch ătiêuăđánhăgiáătìnhăhìnhăqu nătr ăv năkinhădoanhăc aădoanhănghi
Trang 3L IăC Mă N
Tr c tiên, em xin bày t s c m n chân thành nh t t i cô giáo Ngô Th Quyên
là ng i tr c ti p h ng d n và giúp đ em trong su t quá trình nghiên c u đ tài khóa
lu n t t nghi p này Nh có s ch b o và h ng d n t n tình c a cô, em đư nh n ra
nh ng h n ch c a mình trong quá trình vi t khóa lu n đ có th k p th i s a ch a
nh m hoàn thi n khóa lu n m t cách t t nh t
Em xin chân thành c m n các th y cô trong B môn kinh t , Tr ng i h c
Th ng Long đư t n tình truy n đ t ki n th c trong th i gian h c t p t i tr ng V i
v n ki n th c đ c ti p thu trong quá trình h c không ch là n n t ng cho quá trình nghiên c u khóa lu n mà còn là hành trang quỦ báu đ giúp em làm t t công vi c sau này
Cu i cùng, em xin chân thành c m n s giúp đ nhi t tình c a các anh, ch công tác t i công ty Trí c Phú Th đư giúp đ em trong vi c cung c p s li u, tài li u đ
em có th hoàn thành bài khóa lu n này
Sinh viên Khu t Di u Linh
Trang 4L IăCAMă OAN
Tôi xin cam đoan Khóa lu n t t nghi p này là do t b n thân th c hi n có s h
tr t giáo viên h ng d n và không sao chép các công trình nghiên c u c a ng i khác Các d li u thông tin th c p s d ng trong Khóa lu n là có ngu n g c và đ c trích d n rõ ràng
Tôi xin ch u hoàn toàn trách nhi m v l i cam đoan này!
Sinh viên
Khu t Di u Linh
Trang 5M C L C
CH NGă 1.ă ă Lụă LU Nă CHUNGă V ă V Nă KINHă DOANHă VÀă QU Nă TR ă
V NăKINHăDOANHăTRONGăDOANHăNGHI P 1
1.1.ăV năkinhădoanhăc aădoanhănghi p 1
1.1.1 Khái ni m v n kinh ếoanh 1
1.1.2 c tr ng c a v n kinh ếoanh 1
1.1.3 Phân lo i v n kinh ếoanh 2
1.1.3.1 V n l u đ ng 2
1.1.3.2 V n c đ nh 4
1.2ăQu n tr ăv năkinhădoanhăvƠăs ăc năthi tăt ngăc ngăqu nătr ăv năkinhădoanhă trongădoanhănghi p 6
1.2.1 Khái ni m qu n tr v n kinh doanh 6
1.2.2 S c n thi t ph i t ng c ng qu n tr v n kinh ếoanh 6
1.3ăN iădungăqu nătr ăv năkinhădoanhăc aădoanhănghi p 7
1.3.1 N i ếung qu n tr v n l u đ ng 7
1.3.1.1 Qu n tr v n b ng ti n 7
1.3.1.2 Qu n tr kho n ph i thu 11
1.3.1.3 Qu n tr hàng t n kho 13
1.3.2 N i ếung qu n tr v n c đ nh 16
1.4.ăCácăch ătiêuăđánhăgiáătìnhăhìnhăqu nătr ăv năkinhădoanhăc aădoanhănghi p 17 1.4.1 Các ch tiêu đánh giá hi u qu qu n tr v n l u đ ng 17
1.4.1.1.Ch tiêu v kh n ng thanh toán 17
1.4.1.2 Các ch tiêu đánh giá tình hình qu n tr v n l u đ ng 19
1.4.1.3 Các ch tiêu đánh giá hi u qu qu n tr v n l u đ ng 21
1.4.2 Các ch tiêu đánh giá tình hình qu n tr v n c đ nh 23
1.4.3 Các ch tiêu đánh giá hi u qu s ế ng t ng v n 24
1.5.ăCácănhơnăt ă nhăh ngăvƠăbi năphápăt ngăc ngăqu nătr ăv năkinhădoanhă c aădoanhănghi p 25
1.5.1 Các nhân t nh h ng đ n qu n tr v n kinh ếoanh c a ếoanh nghi p 25
1.5.1.1 Nh ng nhân t khách quan 25
1.5.1.2 Nh ng nhân t ch quan 26
1.5.2 M t s bi n pháp t ng c ng qu n tr v n kinh ếoanh 27
CH NGă2:ăTH CăTR NGăQU NăTR ăV NăKINHăDOANHăT IăCỌNGăTYă TRệă C PHÚăTH 29
2.1ăKháiăquátăquáătrìnhăhìnhăthƠnhăvƠăphátătri năc aăcôngătyăTríă căPhúăTh 29 2.1.1 Quá trình hình thành và phát tri n c a công ty Trí c Phú Th 29
2.1.2 B máy qu n lý c a công ty 29
Trang 62.1.3 c đi m ngành ngh kinh ếoanh 32
2.2.ăTh cătr ngăv năkinhădoanhăt iăcôngătyăTríă căPhúăTh 33
2.2.1.Tình hình c c u và quy mô v n kinh ếoanh c a công ty Trí c Phú Th 33
2.3.ăTh cătr ngăqu nătr ăv năkinhădoanhăt iăcôngătyăTríă căPhúăTh ăgiaiăđo nă 2011 - 2013 35
2.3.1 Th c tr ng qu n tr v n l u đ ng t i công ty Trí c Phú Th giai đo n 2011 – 2013……… 35
2.3.1.1 Quy mô – c c u v n l u đ ng 35
2.3.1.2 Th c tr ng qu n tr ti n t i công ty 37
2.3.1.3 Th c tr ng qu n tr các kho n ph i thu 40
2.2.1.4 Th c tr ng qu n lý hàng t n kho 43
2.3.2 Th c tr ng qu n tr v n c đ nh t i công ty Trí c Phú Th giai đo n 2011 – 2013………… 45
2.4.ă ánhăgiáăhi uăqu ăqu nătr ăv năkinhădoanh 50
2.4.1 Các ch tiêu đánh giá hi u qu qu n tr v n l u đ ng 50
2.4.1 1 Ch tiêu v kh n ng thanh toán 50
2.4.1.2 Ch tiêu đánh giá tình hình qu n tr v n l u đ ng 51
2.4.1.3 Ch tiêu đánh giá hi u qu qu n tr v n l u đ ng 53
2.4.2 Ch tiêu đánh giá tình hình qu n tr v n c đ nh 54
2.4.3 Ch tiêu đánh giá hi u qu s ế ng t ng v n 56
2.5.ă ánhăgiáăchungăv ătìnhăhìnhăqu nătr ăv năkinhădoanhăc aăcôngătyăTríă că PhúăTh 58
2.5.1 u đi m 58
2.5.2 T n t i 58
CH NGă 3:ă M Tă S ă GI Iă PHÁPă CH ă Y Uă NH Mă GịPă PH Nă T NGă C NGăQU NăTR ăV NăKINHăDOANHăT IăCỌNGăTYăTRệă CăPHÚăTH 60
3.1ăMôiătr ngăkinhădoanh 60
3.1.1 Thu n l i 62
3.1.2 Khó kh n 62
3.3ăM tăs ăgi iăphápănh măt ngăc ngăqu nătr ăv năkinhădoanhăt iăcôngătyăTríă căPhúăTh 65
3.3.1 M t s gi i pháp nh m t ng c ng qu n tr v n l u đ ng t i công ty Trí c Phú Th ………… 65
3.3.1.1 Ch đ ng có k ho ch xác đ nh nhu c u v n l u đ ng 65
3.3.1.2 T ch c t t công tác qu n lý và thu h i các kho n n ph i thu 67
Trang 73.3.2 T ng c ng công tác qu n tr v n c đ nh 70
3.3.2.1 Th ng xuyên ti n hành s a ch a, b o d ng nh m nâng cao n ng l c s
d ng TSC hi n có 70 3.3.2.2 Chú tr ng đ u t đ i m i nâng c p máy móc thi t b , dây chuy n công ngh nâng cao n ng l c s n xu t 71
Trang 8DANHăM CăVI TăT T
DANH M CăCÁCăB NG BI U
Trang
B ng 2.1 B ng tình hình v n kinh doanh c a công ty Trí c Phú Th giai đo n33
2011 - 2013 33
B ng 2.2 C c u v n kinh doanh c a công ty 34
B ng 2.3 Tình hình tài s n ng n h n c a công ty giai đo n 2011 ậ 2013 35
B ng 2.4 B ng quy mô ti n c a công ty giai đo n 2011 ậ 2013 37
B ng 2.5 T tr ng ti n c a công ty 38
B ng 2.6 Tình hình bi n đ ng hàng t n kho c a công ty Trí c Phú Th giai đo n 2011 ậ 2013 43
B ng 2.7 K t c u và tình hình bi n đ ng tài s n c đ nh c a Công ty Trí c Phú Th giai đo n 2011 - 2013 46
B ng 2.8 Tình hình kh u hao và giá tr còn l i c a TSC t i Công ty Trí c Phú Th 48
B ng 2.9 M t s ch tiêu ph n ánh kh n ng thanh toán c a Công ty Trí c Phú Th 50
B ng 2.10 Các ch tiêu ho t đ ng c a công ty giai đo n 2011 ậ 2013 51
B ng 2.11 M t s ch tiêu đánh giá hi u qu s d ng v n l u đ ng c a công ty Trí c Phú Th 53
B ng 2.12 M t s ch tiêu đánh giá hi u qu s d ng v n c đ nh c a Công ty Trí c Phú Th 55
B ng 2.13 M t s ch tiêu đánh giá hi u qu s d ng v n kinh doanh c a Công ty Trí
Trang 9B ng 3.1 B ng cân đ i k toán đư tính s d bình quân n m 2013 66
B ng 3.2 T l ph n tr m các kho n m c có quan h ch t ch v i doanh thu 66
B ng 3.3 Xác đ nh nhu c u hàng t n kho theo mô hình ABC 70
DANH M CăHỊNHăV ,ă TH Trang th 1.1 Mô hình d tr ti n t i u 9
th 1.2 th bi u di n m c ti n m t bi n đ ng theo th i gian 10
th 1.3 L ng đ t hàng t i u 14
th 1.4 Mô hình ABC 15
S đ 2.1 C c u t ch c c a công ty Trí c Phú Th 30
Bi u đ 2.1 C c u v n l u đ ng t i công ty Trí c Phú Th 36
Bi u đ 2.2 Tình hình các kho n ph i thu t i công ty Trí c Phú Th giai đo n 2011- 2013 40
Bi u đ 2.3 C c u hàng t n kho t i công giai đo n 2011- 2013 44
Trang 10L I M U
1 LỦădoăch năđ tƠi
Trong quá trình t ng b c h i nh p v i n n kinh t th gi i, n n kinh t th
tr ng ngày càng phát tri n m ra nh ng c h i và thách th c l n cho doanh nghi p Các doanh nghi p mu n t n t i ph i có nh ng chi n l c kinh doanh phù h p, ng s
m t cách linh ho t Xu t phát t nh ng yêu c u, đòi h i và quy lu t ắđào th i” c a n n kinh t th tr ng, các nhà qu n tr ph i bi t t i đa hóa l i nhu n và s d ng chi phí
h p lỦ sao cho đ t đ c hi u qu cao nh t Vi c theo dõi s bi n đ ng v n c ng là m t trong nh ng công vi c c n thi t cho vi c phân tích đ đ a ra nh ng quy t đ nh s n
xu t kinh doanh hi u qu Qu n lỦ v n trong doanh nghi p có Ủ ngh a vô cùng quan
tr ng đ i v i s t n t i và phát tri n c a các doanh nghi p Nó giúp cho các doanh nghi p nâng cao hi u qu h t đ ng s n xu t kinh doanh, t o đi u ki n cho tình hình tài chính c a doanh nghi p luôn n đ nh và lành m nh Do v y, nhi m v đ t ra cho các doanh nghi p là ph i s d ng v n sao cho có hi u qu nh t trên c s tôn tr ng các nguyên t c tài chính tín d ng và ch p hành lu t pháp ó c ng đang là m t bài toán khó đ i v i các doanh nghi p hi n nay
Công ty Trí c Phú Th là m t công ty ho t đ ng ch y u trong l nh v c s n
xu t và th ng m i M c tiêu hàng đ u c a công ty là nâng cao hi u qu kinh doanh,
t ng l i nhu n, đóng góp nhi u cho ngân sách nhà n c Song vi c nâng cao hi u qu kinh doanh l i luôn g n li n v i t ng c ng qu n tr đ ng v n B i v y, v n đ t ng
c ng qu n tr v n kinh doanh đang đ c đ t lên hàng đ u
V i vai trò đ c bi t quan tr ng c a v n kinh doanh c ng nh qua th i gian th c
t p t i Công ty Trí c Phú Th , em đư đi sâu nghiên c u tình hình t ch c, qu n lỦ
và s d ng v n c a công ty và đư hoàn thành lu n v n t t nghi p v i đ tài ắGi i pháp
t ng c ng hi u qu qu n tr v n kinh ếoanh t i Công ty Trí c Phú Th Ằ v i hy
v ng qua đó tích l y đ c thêm kinh nghi m th c t cho b n thân và m nh d n đ a ra
m t s Ủ ki n đóng góp giúp cho công vi c hoàn thi n công tác t ch c, qu n lỦ và s
d ng v n t i công ty
2 iăt ngăvƠăm căđíchănghiênăc u
i t ng nghiên c u c a đ tài: Tình hình s d ng v n kinh doanh c a doanh
Trang 12CH NGă1.ăăLụăLU NăCHUNGăV ăV NăKINHăDOANHăVÀăQU NăTR ă
V NăKINHăDOANHăTRONGăDOANHăNGHI P 1.1 V năkinhădoanhăc aădoanhănghi p
1.1.1 Khái ni m v n kinh ếoanh
Trong n n kinh t th tr ng, các doanh nghi p mu n ti n hành ho t đ ng s n
xu t kinh doanh c n ph i có ba y u t c b n: s c lao đ ng, đ i t ng lao đ ng và t
li u lao đ ng có đ c các y u t này, doanh nghi p ph i ng ra m t l ng v n
nh t đ nh phù h p v i quy mô và đi u ki n kinh doanh L ng v n đó đ c g i là v n kinh doanh (VKD) c a doanh nghi p
V n kinh doanh c a doanh nghi p là bi u hi n b ng ti n c a toàn b tài s n mà doanh nghi p đ u t vào ho t đ ng s n xu t kinh doanh nh m m c đích sinh l i
V n kinh doanh là đi u ki n tiên quy t đ i v i s ra đ i c a doanh nghi p và là
m t trong nh ng y u t gi vai trò quy t đ nh trong quá trình ho t đ ng và phát tri n
giá tr c a các tài s n trong doanh nghi p nh nhà x ng, đ t đai, máy móc thi t b …
Hai là, v n ph i đ c v n đ ng đ sinh l i: c tr ng này c a v n xu t phát t
nguyên t c: ti n t ch đ c coi là v n khi chúng đ c đ a vào s n xu t kinh doanh Trong quá trình v n đ ng, đ ng v n có th thay đ i hình thái bi u hi n nh ng đi m
kh i đ u và đi m k t thúc c a m t vòng tu n hoàn ph i là hình thái ti n t , v i giá tr
t i th i đi m k t thúc l n h n giá tr t i đi m kh i đ u, t c là kinh doanh có lưi i u này đòi h i trong quá trình kinh doanh, doanh nghi p không đ c đ v n b đ ng
Ba là, v n có giá tr v m t th i gian: Do nh h ng c a nhi u y u t nh l m
phát, giá c thay đ i, ti n b khoa h c công ngh không ng ng nên s c mua c a đ ng
ti n m i th i đi m khác nhau l i khác nhau Vì v y, huy đ ng v n và s d ng v n
k p th i là đi u h t s c quan tr ng
B n là, v n ph i tích t , t p trung đ n m t l ng nh t đ nh m i có th phát huy tác d ng trong ho t đ ng kinh doanh: c tr ng này đòi h i doanh nghi p c n l p k
ho ch đ huy đ ng đ l ng v n c n thi t và trong quá trình kinh doanh c n tái đ u t
l i nhu n đ m r ng ho t đ ng kinh doanh, nâng cao n ng l c c nh tranh
Trang 13Sáu là, v n ph i g n v i ch s h u: V n đóng vai trò vô cùng quan tr ng trong
n n kinh t tri th c nên không th có đ ng v n vô ch V n ph i đ c g n v i ch s
ph i tr cho ng i bán (ng i cho vay) m t t l lưi su t nh t đ nh - đó chính là giá
c a quy n s d ng v n c tr ng này giúp cho doanh nghi p có đ c quy t đ nh đúng đ n trong vi c huy đ ng v n đ có đ c hi u qu cao nh t v i chi phí huy đ ng
v n th p nh t
1.1.3 Phân lo i v n kinh ếoanh
C n c vào đ c đi m chu chuy n c a v n, có th chia VKD thành hai lo i: v n
c đ nh và v n l u đ ng
1.1.3.1 V n l u đ ng
V n l u đ ng và các đ c đi m chu chuy n v n l u đ ng
Khi ti n hành s n xu t kinh doanh, bên c nh các TSC , doanh nghi p c n ph i
có các TSL hình thành nên các TSL , doanh nghi p ph i ng ra m t l ng v n
ti n t nh t đ nh S v n này đ c g i là v n l u đ ng c a doanh nghi p Nh v y,
ắV n l u đ ng c a doanh nghi p là s v n ng ra đ hình thành nên các TSL nh m
đ m b o cho quá trình kinh doanh c a doanh nghi p đ c th c hi n th ng xuyên, liên t c” Trong quá trình tham gia vào ho t đ ng s n xu t kinh doanh, do b chi ph i
b i các đ c đi m c a TSL nên VL c a doanh nghi p có các đ c đi m sau:
- VL trong quá trình chu chuy n luôn thay đ i hình thái bi u hi n
- VL chuy n toàn b giá tr ngay trong m t l n và đ c hoàn l i toàn b sau
m i chu kì kinh doanh
- VL hoàn thành m t vòng tu n hoàn sau m t chu k kinh doanh
Trang 14Phơnălo iăv năl uăđ ng
qu n lỦ t t VL c n ph i phân lo i VL D a theo tiêu th c khác nhau có
th chia VL thành các lo i khác nhau Thông th ng có m t s cách phân lo i ch
y u sau:
Phân lo i thỀo hình thái bi u hi n c a v n
Theo hình thái bi u hi n c a v n, có th chia VL thành các lo i sau:
- V n b ng ti n và các kho n ph i thu
+ V n b ng ti n: g m ti n m t t i qu , ti n g i ngân hàng, ti n đang chuy n
Ti n là m t lo i tài s n có tính linh ho t cao, doanh nghi p có th d dàng chuy n đ i thành các lo i tài s n khác ho c đ tr n Trong ho t đ ng kinh doanh đòi h i m i doanh nghi p ph i có m t l ng ti n nh t đ nh
+ Các kho n ph i thu: Ch y u là các kho n ph i thu t khách hàng, th hi n s
ti n mà khách hàng n doanh nghi p phát sinh trong quá trình bán hàng, cung c p d ch
v d i hình th c bán tr c tr sau Ngoài ra, v i m t s tr ng h p mua s m v t t khan hi m, doanh nghi p có th ph i ng tr c ti n hàng cho ng i cung ng, t đó hình thành kho n t m ng
- V n v hàng t n kho
Trong DN s n xu t, v n v t t hàng hóa g m: v n v t t d tr , v n s n ph m
d dang, v n thành ph m Các lo i này đ c g i chung là v n v hàng t n kho Xem xét chi ti t h n cho th y, v n v hàng t n kho c a doanh nghi p g m: V n nguyên v t
li u chính, v n nguyên v t li u ph , v n nhiên li u, v n ph tùng thay th
Phân lo i VL theo cách này t o đi u ki n thu n l i cho vi c xem xét, đánh giá
m c t n kho d tr và kh n ng thanh toán c a doanh nghi p M t khác, thông qua cách phân lo i này có th tìm các bi n pháp phát huy ch c n ng các thành ph n v n và
bi t đ c k t c u VL theo hình thái bi u hi n đ đ nh h ng đi u ch nh h p lỦ, có
hi u qu
Phân lo i thỀo vai trò c a VL trong quá trình s n xu t kinh ếoanh
C n c vào vai trò c a VL trong quá trình s n xu t kinh doanh, VL đ c chia thành các lo i:
+ V n l u đ ng trong khâu d tr s n xu t, bao g m: v n nguyên v t li u chính,
v n v t li u ph , v n nhiên li u, v n ph tùng thay th , v n v t đóng gói, v n công c
d ng c nh
+ V n l u đ ng trong khâu tr c ti p s n xu t, g m các kho n: v n s n xu t đang
ch t o và v n v chi phí tr tr c
Trang 154
+ V n l u đ ng trong khâu l u thông, g m: v n thành ph m, v n b ng ti n, v n trong thanh toán và các kho n v n đ u t ng n h n v ch ng khoán, cho vay ng n
h n…
Ph ng pháp này cho phép bi t đ c k t c u VL theo vai trò T đó, giúp cho
vi c đánh giá tình hình phân b VL trong các khâu c a quá trình luân chuy n v n,
th y đ c vai trò c a t ng thành ph n đ i v i quá trình kinh doanh Trên c s đó, đ
đ c coi là m t tr ng đi m c a công tác qu n lỦ tài chính doanh nghi p V y V n c
đ nh là gì ?
V n c đ nh c a doanh nghi p là m t b ph n c a v n đ u t ng tr c v TSC
Quy mô c a VC s quy t đ nh đ n quy mô TSC Song ng c l i, nh ng đ c
đi m kinh t k thu t c a TSC trong quá trình s d ng l i chi ph i đ n đ c đi m tu n hoàn và chu chuy n c a VC V y có th khái quát nh ng đ c đi m chu chuy n ch
y u c a VC trong quá trình kinh doanh c a doanh nghi p nh sau:
- Trong quá trình tham gia vào ho t đ ng kinh doanh, VC chu chuy n giá tr
d n t ng ph n và đ c thu h i giá tr t ng ph n sau m i chu k kinh doanh
- VC tham gia vào nhi u chu kì kinh doanh m i hoàn thành m t vòng chu chuy n
- VC ch hoàn thành m t vòng chu chuy n khi tái s n xu t đ c TSC v m t giá tr , t c là khi thu h i đ ti n kh u hao TSC
- Nh ng đ c đi m luân chuy n c a VC đòi h i vi c qu n lỦ VC ph i k t h p
gi a qu n lỦ theo giá tr và qu n lỦ hình thái hi n v t c a nó là các TSC c a doanh nghi p
Phơnălo iătƠiăs năc ăđ nh
VC là bi u hi n b ng ti n c a TSC Do TSC có nhi u lo i khác nhau, m i
lo i có nh ng đ c đi m và yêu c u qu n lỦ khác nhau Vì v y, đ qu n lỦ t t TSC
Trang 16c ng nh qu n lỦ t t VC c n ph i phân lo i TSC Sau đây là m t s cách phân lo i TSC ch y u:
Phân lo i thỀo hình thái bi u hi n và công ế ng kinh t
Theo ph ng pháp này, toàn b TSC c a doanh nghi p đ c chia thành hai
lo i:
- TSC h u hình: Là nh ng TSC có hình thái v t ch t c th do doanh nghi p
s d ng cho ho t đ ng kinh doanh Thu c lo i này, C n c vào công d ng kinh t có
th chí thành các nhóm sau: Nhà c a, v t ki n trúc, Máy móc, thi t b , Ph ng ti n
v n t i, thi t b truy n d n, Thi t b , d ng c qu n lỦ, V n cây lâu n m,
- TSC vô hình: Là nh ng TSC không có hình thái v t ch t nh ng xác đ nh
đ c giá tr , do doanh nghi p qu n lỦ và s d ng trong các ho t đ ng s n su t kinh doanh, cung c p d ch v ho c cho các đ i t ng khác thuê phù h p v i tiêu chu n TSC vô hình Thông th ng, TSC vô hình g m các lo i sau: Quy n s d ng đ t có
th i h n, nhưn hi u hàng hóa, quy n phát hành, ph n m m máy vi tính, b n quy n,
D a theo tiêu th c này, TSC đ c chia làm hai lo i:
- TSC dùng cho m c đích kinh doanh: Là nh ng TSC đang dùng trong ho t
đ ng s n xu t kinh doanh c b n và ho t đ ng s n xu t kinh doanh ph c a doanh nghi p
- TSC dùng cho m c đích phúc l i, s nghi p, an ninh, qu c phòng: Là nh ng
TSC không mang tính ch t s n xu t do doanh nghi p qu n lỦ và s d ng cho các
v n
Trang 176
1.2ăQu nătr ăv năkinhădoanhăvƠăs ăc năthi tăt ngăc ngăqu nătr ăv năkinhădoanhă trong doanh nghi p
1.2.1 Khái ni m qu n tr v n kinh ếoanh
Kinh doanh là m t ho t đ ng ki m l i mà l i nhu n là m c tiêu hàng đ u c a doanh nghi p trong n n kinh t th tr ng đ t đ c m c đích t i đa hóa l i nhu n, các doanh nghi p c n ph i không ng ng nâng cao trình đ qu n lỦ kinh doanh, trong
đó qu n lỦ và s d ng v n là m t ph n r t quan tr ng, có Ủ ngh a quy t đ nh đ n hi u
qu s n xu t kinh doanh Do đó, ta có th th y đ c m c tiêu hàng đ u c a các doanh nghi p hi n nay chính là t ng c ng qu n tr v n
Nói đ n hi u qu c a b t k m t ho t đ ng kinh doanh nào c ng đ u th hi n
m i quan h gi a k t qu s n xu t và chi phí b ra Ta ch thu đ c hi u qu khi k t
qu đ u ra l n h n chi phí đ u vào Hi u qu kinh t cao c ng ph n ánh s c g ng n
l c trong qu n lỦ các khâu khác nhau c a công vi c Nh v y, t ng c ng qu n tr VKD c a doanh nghi p là m t ph m trù kinh t ph n ánh trình đ khai thác, s d ng ngu n v n c a doanh nghi p vào ho t đ ng s n xu t kinh doanh nh m m c đích sinh
l i v i chi phí th p nh t Qu n tr VKD hi u qu là bi n pháp quan tr ng nâng cao k t
qu ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p
1.2.2 S c n thi t ph i t ng c ng qu n tr v n kinh ếoanh
Hi u qu ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p là k t qu c a t ng th hàng lo t các bi n pháp t ch c kinh t , k thu t và tài chính Vi c t ch c đ m b o
k p th i, đ y đ v n và t ng c ng qu n tr VKD là m c tiêu và là yêu c u khách quan
đ i v i t t c các doanh nghi p khi ti n hành s n xu t kinh doanh
Qu n tr v n kinh doanh là m t ph m trù kinh t ph n ánh trình đ khai thác, s
d ng các ngu n l c v n trong ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p
Vi c t ng c ng qu n tr VKD đang tr nên r t c p thi t đ i v i các doanh nghi p trong đi u ki n hi n nay S c n thi t này xu t phát t nh ng lỦ do sau:
- Xu t phát t v trí, vai trò c a v n trong quá trình s n xu t kinh doanh
V n là ti n đ , là xu t phát đi m c a m i ho t đ ng kinh doanh, là n n t ng v t
ch t đ bi n m i Ủ t ng kinh doanh thành hi n th c V n quy t đ nh quy mô đ u t ,
m c đ trang b c s v t ch t k thu t và quy t đ nh c th i c kinh doanh c a doanh nghi p Th c t đư ch ng minh, không ít nh ng doanh nghi p có kh n ng v nhân
l c, có c h i đ u t nh ng thi u kh n ng tài chính mà đành b l c h i kinh doanh
V i vai trò đó, vi c t ng c ng qu n tr VKD tr thành đòi h i r t c p thi t đ i v i
m i doanh nghi p
Trang 18- Xu t phát t m c đích kinh doanh c a doanh nghi p
M i doanh nghi p khi tham gia và ho t đ ng s n xu t kinh doanh đ u h ng t i
m c đích t i đa hóa gía tr tài s n c a ch s h u d a trên c s nâng cao l i nhu n
Mu n v y, doanh nghi p ph i ph i h p t ch c, th c hi n đ ng b m i ho t đ ng trong l nh v c s n xu t kinh doanh Trong đó, v n đ t ch c và qu n tr VKD có tính
ch t quy t đ nh t i hi u qu s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p
T ng c ng qu n tr v n không ch mang l i l i ích tr c m t cho doanh nghi p
mà còn có Ủ ngh a lâu dài v i s phát tri n c a doanh nghi p Khi đ ng v n đ c s
d ng hi u qu c ng đ ng ngh a v i doanh nghi p làm n có lưi, b o toàn và phát tri n
đ c v n ó chính là c s đ doanh nghi p ti n hành tái s n xu t c chi u r ng và chi u sâu
- Xu t phát t th c tr ng qu n lỦ và hi u qu s d ng VKD trong các doanh nghi p Trong th i kì bao c p, m i nhu c u v v n s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p
đ u đ c huy đ ng t hai ngu n c b n, c p phát c a ngân sách nhà n c và v n tín
d ng v i lưi su t u đưi c a ngân hàng V n h u nh đ c tài tr toàn b , vai trò c a tài chính doanh nghi p tr nên m nh t Do đó tri t tiêu tính linh ho t c a vi c nâng cao hi u qu s d ng v n Chuy n sang n n kinh t th tr ng v i s c nh tranh ngày càng gay g t, m c dù nhi u doanh nghi p thích ng đ c, làm n có lưi nh ng v n còn không ít doanh nghi p còn s d ng v n kém hi u qu , không b o toàn đ c v n
Ti n m t t i qu , ti n đang chuy n và ti n g i ngân hàng, các kho n đ u t
ch ng khoán ng n h n là m t b ph n quan tr ng c u thành v n b ng ti n c a doanh nghi p Trong quá trình s n xu t kinh doanh, các doanh nghi p luôn có nhu c u d tr
v n ti n m t m t quy mô nh t đ nh Nhu c u d tr v n ti n m t trong các doanh nghi p thông th ng là đ đáp ng yêu c u giao d ch hàng ngày nh mua s m hàng hoá, v t li u, thanh toán các kho n chi phí c n thi t Ngoài ra còn xu t phát t nhu c u
d phòng đ ng phó v i nh ng nhu c u v n b t th ng ch a d đoán đ c và đ ng
l c trong vi c d tr ti n m t đ s n sàng s d ng khi xu t hi n các c h i kinh doanh
có t su t l i nhu n cao Vi c duy trì m t m c d tr v n ti n m t đ l n còn t o đi u
Trang 198
ki n cho doanh nghi p có c h i thu đ c chi t kh u trên hàng mua tr đúng k h n, làm t ng h s kh n ng thanh toán nhanh c a doanh nghi p
Quy mô v n ti n m t là k t qu th c hi n nhi u quy t đ nh kinh doanh trong các
th i k tr c, song vi c qu n tr v n ti n m t không ph i là m t công vi c th đ ng Nhi m v qu n tr v n ti n m t do đó không ph i ch là đ m b o cho doanh nghi p có
đ l ng v n ti n m t c n thi t đ đáp ng k p th i các nhu c u thanh toán mà quan
tr ng h n là t i u hóa s v n ti n m t hi n có, gi m t i đa các r i ro v lưi su t ho c
t giá h i đoái và t i u hóa vi c đi vay ng n h n ho c đ u t ki m l i
Môăhìnhăxácăđ nhăm căd ătr :
Xác đ nh m c d tr t i u v ti n m t h tr doanh nghi p trong thanh toán và
đ i phó v i các phát sinh b t ng Các doanh nghi p th ng s d ng mô hình d tr
c a nhà khoa h c William J.Baumol đ c tính i u ki n đ áp d ng mô hình:
- Doanh nghi p có nhu c u v ti n n đ nh
- Không có d tr ti n m t cho m c đích an toàn
- Doanh nghi p ch d tr ti n m t và ch ng khoán thanh kho n
- Không có r i ro trong đ u t ch ng khoán
Mô hình này đ c vi t nh sau:
Trang 20ăth ă1.1ăMôăhìnhăd ătr ăti năt iă u
u đi m c a mô hình Baumol
Mô hình qu n tr ti n m t Baumol đư làm n i b t s đánh đ i gi a chi phí c
đ nh c a vi c bán các ch ng khoán và chi phí t n tr c a vi c n m gi ti n m t
Doanh nghi p có th nh n v m t dòng thu thu n hay nh n v m t dòng chi thu n b ng ti n m t
Nh c đi m c a mô hình Baumol
Mô hình này có th c l ng đ c m c d tr ti n t i u cho doanh nghi p song l i ch a th c t do đ a trên gi đ nh r ng nhu c u v ti n c a doanh nghi p trong các th i k là nh nhau R i ro trong thanh toán và c đ u t ch ng khoán là hoàn toàn
có th x y ra trong kinh doanh, vì v y mô hình này ch t n t i trên c s lỦ thuy t
B ng vi c nghiên c u và phân tích th c ti n, Miller Orr đư đ a ra m c d tr ti n
m t d ki n dao đ ng trong m t kho n t c là l ng ti n m t s bi n thiên t c n
th p nh t đ n gi i h n cao nh t N u l ng ti n m t d i m c th p thì doanh nghi p ph i bán ch ng khoán đ có l ng ti n m t m c d ki n, ng c l i t i
gi i h n trên doanh nghi p s d ng s ti n v t m c gi i h n mua ch ng khoán đ
Trang 2110
ăth ă1.2ă ăth ăbi uădi năm căti năm tăbi năđ ngătheoăth iăgian
M c ti n m t theo thi t k đ c xác đ nh nh sau:
Qu nălỦăs ăd ngăcácăkho năthuăchiăti năm t:
Ho t đ ng thu chi v n ti n m t c a doanh nghi p di n ra hàng ngày, hàng gi ;
h n n a v n ti n m t là m t lo i tài s n đ c bi t có kh n ng thanh toán cao, d dàng chuy n hoá sang các hình th c tài s n khác, vì v y doanh nghi p ph i có bi n pháp
Th ba, doanh nghi p ph i xây d ng các quy ch thu chi b ng ti n m t đ áp
d ng cho t ng tr ng h p thu chi Thông th ng các kho n thu chi không l n thì có
th s d ng ti n m t, còn các kho n thu chi l n c n s d ng hình th c thanh toán không dùng ti n m t
Gi i h i
M c ti n m t theo thi t k
Gi i h
S ti n m t
Trang 22l a ch n đ c ph ng th c thu ti n t i u, chúng ta c n đánh giá hi u qu
c a ph ng th c thu ti n đó, ph ng th c thu ti n đ xu t và ph ng th c thu ti n
hi n t i trên c s so sánh l i ích sai thu t ng thêm và chi phí sau thu t ng thêm
- I: Lưi su t đ u t đ c xác đ nh theo ngày
- t: Thu su t thu thu nh p doanh nghi p
Chi phí t ng thêm
C = (C 2 ậ C 1 )(1-T) Trong đó: C: Chi phí t ng thêm sau thu c a ph ng th c thu ti n hi n t i so
Khái ni m và đ c đi m c a kho n ph i thu
Kho n ph i thu ch y u là các kho n ph i thu t khách hàng, th hi n s ti n mà khách hàng n doanh nghi p phát sinh trong quá trình bán hàng hóa, d ch v d i hình
th c bán tr c tr sau Ngoài ra trong m t s tr ng h p mua s m v t t , doanh nghi p còn ph i ng tr c ti n cho ng i cung c p, t đó hình thành các kho n t m
ng Bên c nh đó còn các kho n t m ng c a cán b công nhân viên và các kho n ph i
Trang 2312
thu khác Quy t đ nh qu n tr kho n ph i thu g n v i vi c đánh đ i gi a chi phí liên quan đ n kho n ph i thu và doanh thu t ng thêm do bán ch u hàng hóa Kho n ph i thu có liên quan đ n các đ i tác có quan h kinh t đ i v i doanh nghi p bao g m các kho n:
Kho n ph i thu t khách hàng: là nh ng kho n c n ph i thu do doanh nghi p bán
ch u hàng hóa, thành ph m ho c do cung c p d ch v cho khách hàng
Kho n ng tr c cho ng i bán: là kho n ti n doanh nghi p ph i thu t ng i
bán, ng i cung c p do doanh nghi p tr ti n tr c ti n hàng cho ng i bán đ mua hàng hóa, thành ph m ho c d ch v mà doanh nghi p ch a đ c giao
Kho n ph i thu n i b : là các kho n ph i thu phát sinh gi a các đ n v , doanh
nghi p h ch toán kinh t đ c l p v i các đ n v tr c thu c có t ch c k toán riêng
ho c gi a các đ n b tr c thu c v i nhau
Kho n t m ng cho công, nhân viên: là nh ng kho n ti n ho c v t t do doanh
nghi p đ c giao cho các cán b công nhân viên đ th c hi n m t nhi m v đ c giao
ho c gi i quy t m t s công vi c nh mua hàng hóa, tr phí công tác…
ch p nh n h i phi u, khách hàng xác nh n b ng cách vi t vào m t sau c a h i phi u
H i phi u đ c xác nh n này g i là ch p phi u th ng m i,
Phân tích tín ế ng
ti n hành phân tích tín d ng, nh ng thông tin c n thi t là v th tín d ng và
kh n ng thanh toán c a khách hàng Trong s nhi u ngu n đ có đ c thông tin này
g m:
- Các báo cáo tài chính: D a trên báo cáo tài chính do các khách hàng ti m n ng
cung c p, công ty c p tín d ng có th đánh giá m c đ n đ nh do tài chính và kh
n ng chi tr c a khách hàng
- Các ngân hàng: H u h t các ngân hàng có phòng tín d ng và có th thay m t
các khách hàng cung c p thông tin v tín d ng
Trang 24- Nh ng kinh nghi m b n thân công ty: D a trên nh ng kinh nghi m, công ty có
th t đ a ra m t s tiêu th c chính th c c n quan tâm khi thu nh p thông tin tín d ng
và đánh giá v th tín d ng c a khách hàng ti m n ng
Quy t đ nh tín ế ng
Sau khi th c hi n hai b c đ u, công ty đư s n sàng đ a ra quy t đ nh tín d ng
Có nhi u v n đ ph c t p có th k ra, nh ng tr c ti n chúng ta b t đ u b ng m t quy t đ nh c p tín d ng c b n xác đ nh xem công ty có nên cáp tín d ng hay không, chúng ta so sánh giá tr hi n t i c a l i ích v i chi phí c p tín d ng v i m t
- CFt: Lu ng ti n sau thu m i th i k
- K: T l thu nh p yêu c u sau thu ph n ánh nhóm r i ro c a khách hàng ti m
n ng
- CF0 u t công ty th c hi n tài kho n ph i thu khách hàng
- Nguyên t c quy t đ nh tín d ng cho giá tr hi n t i ròng khi đ a ra quy t đ nh
v c p tín d ng nh sau:
N u NPV > 0 thì c p tín d ng, NPV < 0 thì không c p tín d ng, NPV = 0 thì bàng quan
1.3.1.3 Qu n tr hàng t n kho
Mô hình l ng đ t hƠng kinh t EOQ
Là m t mô hình qu n lỦ hàng t n kho mang tính ch t đ nh l ng đ c s d ng
đ xác đ nh m c t n kho t i u cho doanh nghi p, trên c s 2 lo i chi phí:
- Chi phí đ t mua hàng (chi phí mua hàng)
- Chi phí t n tr hàng t n kho (chi phí d tr )
Hai lo i chi phí trên có m i t ng quan t l ngh ch v i nhau N u s l ng nguyên v t li u hay hàng hóa t ng lên cho m i l n đ t hàng thì chi phí đ t hàng s
gi m xu ng nh ng chi phí t n tr s t ng lên Các gi thi t đ áp d ng mô hình:
- Nhu c u s d ng nguyên v t li u hàng n m (D) đ c xác đ nh và m c đ u
- Chi phí đ t hàng (S) và nh n m t đ n hàng không ph thu c vào s l ng hàng
- Chi phí t n tr (H) là tuy n tính theo s l ng hàng t n kho
Trang 25Gi a chi phí đ t hàng và chi phí t n tr có m i t ng quan t l ngh ch Khi s
l n đ t hàng t ng thì s l ng hàng t n kho bình quân th p, chi phí t n tr th p song chi phí đ t hàng th p song chi phí đ t hàng s cao ho c ng c l i
ăth ă1.3ăL ngăđ tăhƠngăt iă u
M t ph ng pháp tính chi phí m i đ c thi t k nh m kh c ph c các nh c đi m
c a nh ng h th ng tính giá thành truy n th ng, đó là h th ng tính chi phí theo ho t
đ ng (ABC ậ Activities Based Costing) Robin Cooper, Robert Kaplan, và H Thomas Johnson là nh ng ng i đ u tiên đ a ra ph ng pháp ABC ây là m t ph ng pháp tính chi phí đ c s d ng đ tính th ng chi phí chung vào các đ i t ng tính chi phí
Trang 26Nh ng đ i t ng này có th là các s n ph m, d ch v , quá trình, ho c khách hàng… ABC c ng giúp cho nhà qu n lỦ ra đ c nh ng quy t đ nh đúng t ng ng v i c c u
s n ph m và chi n l c c nh tranh c a doanh nghi p mình
K thu t phân tích ABC đ c đ xu t d a vào nguyên t c Pareto K thu t phân tích ABC phân lo i toàn b hàng d tr c a doanh nghi p thành 3 nhóm: A, B,
C, c n c vào m i quan h gi a giá tr d tr hàng n m v i s l ng ch ng lo i hàng Giá tr hàng hoá d tr hàng n m đ c xác đ nh b ng tích s gi a giá bán m t đ n v
- Nhóm B, bao g m nh ng lo i hàng d tr có giá tr hàng n m m ctrung bình, chi m t 15 - 25% t ng giá tr hàng d tr , nh ng v s l ng,ch ng lo i chúng chi m kho ng 30% t ng s ch ng lo i hàng d tr
- Nhóm C bao g m nh ng lo i hàng có giá tr hàng n m nh , ch chi m kho ng 5%t ng giá tr các lo i hàng hoá d tr , tuy nhiên s l ng ch ng lo i chi m kho ng 55% t ng s ch ng lo i hàng d tr
Trang 2716
1.3.2 N i ếung qu n tr v n c đ nh
KhaiăthácăvƠăt oăl păngu năv năc ăđ nhăc aădoanhănghi p
d báo các ngu n v n đ u t vào tài s n c đ nh các doanh nghi p có th d a vào các c n c sau đây:
- Quy mô và kh n ng s d ng qu đ u t phát tri n ho c qu kh u hao đ đ u t mua s m tài s n c đ nh hi n t i và các n m ti p theo
- Kh n ng kỦ k t các h p đ ng liên doanh v i các doanh nghi p khác
- Kh n ng huy đ ng v n vay dài h n t các ngân hàng th ng m i ho c phát hành trái phi u doanh nghi p trên th tr ng v n
Qu nălỦăs ăd ngăv năc ăđ nh
V n c đ nh c a doanh nghi p có th đ c s d ng cho các ho t đ ng đ u t dài
h n (mua s m, l p đ t, xây d ng các tài s n c đ nh h u hình và vô hình) và các
ho t đ ng kinh doanh th ng xuyên s n xu t các s n ph m hàng hoá, d ch v ) c a doanh nghi p
B o toàn v n c đ nh v m t hi n v t không ph i ch là gi nguyên hình thái v t
ch t và đ c tính s d ng ban đ u c a tài s n c đ nh mà quan tr ng h n là duy trì
th ng xuyên n ng l c s n xu t ban đ u c a nó i u đó có ngh a là trong quá trình
s d ng doanh nghi p ph i qu n lỦ ch t ch không làm m t mát tài s n c đ nh, th c
hi n đúng quy ch s d ng, b o d ng nh m duy trì và nâng cao n ng l c ho t đ ng
c a tài s n c đ nh, không đ tài s n c đ nh b h h ng tr c th i h n quy đ nh
b o toàn và phát tri n v n c đ nh c a doanh nghi p c n đánh giá đúng các nguyên nhân d n đ n tình tr ng không b o toàn đ c v n đ có bi n pháp x lỦ thích
h p Có th nêu ra m t s bi n pháp ch y u sau đây:
- Ph i đánh giá đúng giá tr c a tài s n c đ nh t o đi u ki n ph n ánh chính xác tình hình bi n đ ng c a v n c đ nh, quy mô v n ph i b o toàn i u ch nh k p th i giá tr c a tài s n c đ nh đ t o đi u ki n tính đúng, tính đ chi phí kh u hao, không
đ m t v n c đ nh Thông th ng có 3 ph ng pháp đánh giá ch y u:
+ ánh giá tài s n c đ nh theo giá nguyên thu (nguyên giá)
+ ánh giá tài s n c đ nh theo giá tr khôi ph c
+ ánh giá tài s n c đ nh theo giá tr còn l i
- Doanh nghi p ph i ch đ ng th c hi n các bi n pháp phòng ng a r i ro trong kinh doanh đ h n ch t n th t v n c đ nh do các nguyên nhân khách quan nh : Mua
b o hi m tài s n, l p qu d phòng tài chính, trích tr c chi phí d phòng gi m giá các kho n đ u t tài chính
Trang 28Phơn c p qu n lỦ v n c đ nh
- Ch đ ng trong s d ng v n, qu đ ph c v kinh doanh theo nguyên t c hi u
qu , b o toàn và phát tri n v n N u s d ng v n, qu khác v i m c đích s d ng đư quy đ nh cho các lo i v n, qu đó thì ph i theo nguyên t c có hoàn tr
- Thay đ i c c u tài s n và các lo i v n ph c v cho vi c phát tri n v n kinh doanh có hi u qu h n
- Doanh nghi p đ c quy n cho các t ch c và cá nhân trong n c thuê ho t
đ ng các tài s n thu c quy n qu n lỦ và s d ng c a mình đ nâng cao hi u su t s
d ng, t ng thu nh p song ph i theo dõi, thu h i tài s n cho thuê khi h t h n Các tài
s n cho thuê ho t đ ng doanh nghi p v n ph i trích kh u hao theo ch đ quy đ nh
- Doanh nghi p đ c quy n đem tài s n thu c quy n qu n lỦ và s d ng c a mình đ c m c , th ch p vay v n ho c b o lưnh t i các t ch c tín d ng theo trình t ,
th t c quy đ nh c a pháp lu t
- Doanh nghi p đ c nh ng bán các tài s n không c n dùng, l c h u v k thu t
đ thu h i v n s d ng cho các ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p có
hi u qu h n c quy n thanh lỦ nh ng tài s n c đ nh đư l c h u mà không th
nh ng bán đ c ho c đư h h ng không có kh n ng ph c h i
1.4.ăCácăch ătiêuăđánhăgiáătìnhăhìnhăqu nătr ăv năkinhădoanhăc aădoanhănghi p 1.4.1 Các ch tiêu đánh giá hi u qu qu n tr v n l u đ ng
1.4.1.1.Ch tiêu v kh n ng thanh toán
Kh n ng thanh toán ng n h n (Kh n ng thanh toán hi n th i)
Kh n ng thanh toán hi n th i th hi n n ng l c đáp ng các ngh a v thanh toán trong th i gian ng n c a doanh nghi p, bi u hi n m i quan h so sánh gi a tài s n
ti n, các kho n ph i thu và kho, n ng n h n bao g m các kho n vay ng n h n ngân hàng và các t ch c tín d ng khác
T s này cho bi t m t đ ng n ng n h n c a doanh nghi p đ c đ m b o thanh toán b i bao nhiêu đ ng tài s n l u đ ng H s này càng cao, kh n ng tr n ng n
h n c a doanh nghi p càng l n, thông th ng t s này có giá tr l n h n 1 là tích c c
N u h s này nh h n 1 thì doanh nghi p có kh n ng không hoàn thành đ c ngh a
v tr n c a mình khi t i h n M c dù v i t l nh h n 1, có kh n ng không đ t
Trang 2918
đ c tình hình tài chính t t, nh ng đi u đó không có ngh a là doanh nghi p s b phá
s n vì có r t nhi u cách đ huy đ ng thêm v n
T l này còn giúp hình dung ra chu kì ho t đ ng c a doanh nghi p có hi u qu
không, ho c kh n ng bi n s n ph m thành ti n m t có t t không
Tuy nhiên phân tích t s ch mang tính th i đi m, không ph n ánh đ c c m t
th i k , m t giai đo n ho t đ ng c a công ty, vì th các t s này ph i đ c xem xét liên t c và ph i xác đ nh nguyên nhân gây ra k t qu đó nh t ho t đ ng kinh doanh, môi tr ng kinh t , y u kém trong t ch c, qu n lỦ c a doanh nghi p, các nguyên nhân, y u t trên mang tính t m th i hay dài h n, kh n ng kh c ph c c a doanh nghi p, bi n pháp kh c ph c có kh thi hay không
M t v n đ n a khi đánh giá kh n ng thanh toán n c a doanh nghi p qua phân tích t s là ph i lo i b các kho n ph i thu khó đòi, các kho n t n kho ch m luân chuy n trong TSL c a công ty Và nh v y, h s thanh toán nhanh t ng không có ngh a là kh n ng thanh toán c a công ty đ c c i thi n n u chúng ta ch a lo i b các kho n ph i thu khó đòi, t n kho ch m luân chuy n khi tính toán
Kh n ng thanh toán nhanh
Kh n ng thanh toán nhanh cho bi t kh n ng thanh toán c a doanh nghi p đ n
t các tài s n có thanh kho n cao sau khi đư lo i tr hàng t n kho ậ m t kho n m c có
m c đ chuy n thành ti n m t th p Nói cách khác, t s này đo l ng m i quan h
c a các tài s n ng n h n có kh n ng chuy n đ i thành ti n nhanh so v i n ng n h n
n ng thanh toán nhanh c a công ty t t nh ng n u quá cao s là m t bi u hi n không
t t khi đánh giá v kh n ng sinh l i, h s này mà nh h n 1 thì tình hình tài chính
c a doanh nghi p có kh n ng không đáp ng đ c các kho n n tr c m t
Kh n ng thanh toán t c th i
Kh n ng thanh toán t c th i đánh giá n ng l c đáp ng các kho n n ng n h n
b i các tài s n có tính thanh kho n cao nh ti n và các kho n t ng đ ng ti n c a doanh nghi p
Kh n ng thanh
Ti n + Các kho n t ng đ ng ti n
T ng n ng n h n
Ch s này cho bi t 1 đ ng n ng n h n đ c đ m b o b i bao nhiêu đ ng tài s n
có tính thanh kho n cao là ti n và các kho n t ng đ ng ti n C ng nh các ch s
Trang 30kh n ng thanh toán khác, ch s này cao th hi n kh n ng đáp ng ngh a v n c a doanh nghi p t t, nh ng n u m c quá cao thì s làm t ng chi phí c h i và chi phí
l u tr , qu n lỦ c a vi c n m gi ti n
Kh n ng thanh toán lãi vay
ây c ng là m t h s c n xem xét khi phân tích k t c u tài chính c a doanh nghi p Ch tiêu này cho bi t b ng toàn b l i nhu n tr c lưi vay và thu sinh ra trong
k có th đ m b o cho doanh nghi p thanh toán đ c bao nhiêu l n t ng lưi vay ph i
tr t huy đ ng ngu n v n n
H s kh n ng thanh
L i nhu n tr c lãi vay và thu
S ti n lãi vay ph i tr trong k
N u ch tiêu này càng l n thì ch ng t ho t đ ng kinh doanh có kh n ng sinh l i cao và đó là c s đ m b o cho tình hình thanh toán c a doanh nghi p lành m nh
Ng c l i, ch tiêu này càng g n 1 thì ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p kém
hi u qu là nguyên nhân khi n cho tình hình tài chính b đe d a Khi ch tiêu này < 1 cho th y ho t đ ng kinh doanh đang b l , thu nh p trong k không đ bù đ p chi phí,
n u kéo dài s khi n doanh nghi p b phá s n
1.4.1.2 Các ch tiêu đánh giá tình hình qu n tr v n l u đ ng
T căđ ăquayăvòngăhƠngăt năkho
Hàng t n kho th ng chi m t tr ng l n trong tài s n l u đ ng, vì v y c n gi i
Ch tiêu này ph n ánh s vòng quay c a hàng t n kho th c hi n đ c trong m t
th i k nh t đ nh, th ng là m t n m S vòng quay hàng t n kho càng cao thì vi c kinh doanh đ c đánh giá càng t t, b i l doanh nghi p ch đ u t cho hàng t n kho
Trang 3120
Ch tiêu này ph n ánh s ngày bình quân c n thi t đ hàng t n kho th c hi n
đ c m t l n luân chuy n S vòng quay hàng t n kho là s l n mà hàng hoá t n kho bình quân luân chuy n trong k S vòng quay hàng t n kho càng cao thì vi c kinh doanh đ c đánh giá càng t t, b i l doanh nghi p ch đ u t cho hàng t n kho th p
nh ng v n đ t đ c doanh s cao
T căđ ăquayăvòngăn ăph iăthu
Vòng quay các kho n ph i thu
Vòng quay các kho n ph i
Doanh thu thu n
Ph i thu khách hàng
Ch tiêu này ph n ánh s vòng quay các kho n ph i thu th c hi n đ c trong m t
th i k nh t đ nh, th ng là m t n m S d bình quân các kho n ph i thu đ c tính
b ng ph ng pháp bình quân các kho n ph i thu trên b ng cân đ i k toán Doanh thu thu n đ c tính đây chính là t ng doanh thu thu n c a c ba lo i ho t đ ng (ho t
đ ng s n xu t kinh doanh, ho t đ ng tài chính, ho t đ ng b t th ng) Vòng quay càng l n ch ng t t c đ thu h i các kho n thu nhanh là t t, vì doanh nghi p không
ph i đ u t nhi u vào các kho n ph i thu (không ph i c p tín d ng cho khách)
Th i gian thu ti n trung bình
Th i gian thu ti n
360
Vòng quay các kho n ph i thu
Ch tiêu này ph n ánh s ngày bình quân c n thi t đ các kho n ph i thu th c
hi n đ c m t l n luân chuy n Trong nhi u tr ng h p k thu ti n trung bình cao hay
th p ch a th có k t lu n ch c ch n, mà còn ph i xem xét l i các m c tiêu và chính sách c a doanh nghi p nh : m c tiêu m r ng th tr ng, chính sách tín d ng c a doanh nghi p
Vòng quay các kho n ph i tr
Vòng quay các
kho n ph i tr =
Giá v n hàng bán + Chi phí qu n lý, bán hàng
Ph i tr ng i bán, l ng, th ng, thu ph i
tr Vòng quay các kho n ph i tr là ch tiêu v a ph n ánh uy tín c a doanh nghi p
đ i v i b n hàng v a ph n ánh kh n ng tr n c a doanh nghi p Các doanh nghi p
th ng mu n thu n nhanh, tr n ch m nên h r t mu n kéo dài th i gian hoàn tr n
d n đ n h s tr n th p H s này th p cho th y công ty r t có uy tín và là khách
Trang 32hàng t t c a nhà cung c p nên đ c cho ch m tr , nh ng c ng có th là d u hi u cho
th y doanh nghi p đang khó tr các kho n n đ n h n kh ng đ nh đ c kh n ng thanh toán n c a doanh nghi p c n phân tích chi ti t các kho n ph i tr , các khách hàng cho n , doanh s phát sinh n có và tu i n các kho n ph i tr , đ i chi u v i h p
đ ng mua hàng, xem xét t c đ t ng tr ng doanh thu, l i nhu n,… đ có k t lu n v
vi c h s tr n th p là do đ c cho ch m tr hay do doanh nghi p kinh doanh y u kém m t kh n ng thanh toán các kho n n
i v i doanh nghi p v a kinh doanh th ng m i v a s n xu t công nghi p, ho t
đ ng th ng m i s cho k t qu cao h n, trong khi đó ho t đ ng s n xu t s th p h n
Trang 3322
T c đ luân chuy n v n l u đ ng
Vi c s d ng h p lỦ VL bi u hi n t ng t c đ luân chuy n VL T c đ luân chuy n VL nhanh hay ch m nói lên hi u su t s d ng VL c a doanh nghi p cao hay th p
S l n luân chuy n VL (hay s vòng quay VL )
S l n luân chuy n VL
Doanh thu thu n
S VL s d ng trong k
Ch tiêu này ph n ánh s l n luân chuy n VL hay s vòng quay c a VL th c
hi n đ c trong m t th i k nh t đ nh, th ng là m t n m và cho bi t s ngày c n thi t đ th c hi n m t vòng quay v n l u đ ng Vòng quay c a v n càng nhanh thì k luân chuy n v n càng đ c rút ng n và ch ng t v n l u đ ng càng đ c s d ng có
hi u qu Vòng quay VL quá th p ch ng t kh n ng thu h i ti n tàng, kh n ng luân chuy n hàng hoá th p, luân chuy n v n ch m nên chi phí v v n t ng lên làm gi m
hi u qu ho t đ ng c a doanh nghi p Vòng quay VL khác nhau đ i v i các doanh nghi p kinh doanh trong các l nh v c khác nhau
K luân chuy n VL
S l n luân chuy n VL trong k
Ch tiêu này ph n ánh s ngày bình quân c n thi t đ VL th c hi n đ c m t
l n luân chuy n, hay đ dài th i gian m t vòng quay c a VL trong k K luân chuy n càng ng n thì trình đ s d ng v n l u đ ng càng t t và ng c l i Gi a k luân chuy n và s l n luân chuy n VL trong k có quan h m t thi t v i nhau và
th c ch t là m t b i vì vòng quay càng l n thì k luân chuy n càng ng n và ng c l i
M c ti t ki m VL ếo t ng t c đ luân chuy n v n
M c ti t ki m v n l u đ ng do t ng t c đ luân chuy n v n đ c bi u hi n b ng hai ch tiêu là m c ti t ki m tuy t đ i và m c ti t ki m t ng đ i
M c ti t ki m t ng đ i là do t ng t c đ luân chuy n v n nên doanh nghi p có
th t ng thêm t ng m c luân chuy n v n song không c n t ng thêm ho c t ng không đáng k quy mô VL Công th c xác đ nh s VL ti t ki m t ng đ i nh sau:
Trang 34M c ti t ki m tuy t đ i là do t ng t c đ luân chuy n v n nên doanh nghi p có
th ti t ki m đ c m t s v n l u đ ng đ s d ng vào công vi c khác Nói m t cách khác v i m c luân chuy n v n không thay đ i(ho c l n h n báo cáo) song do t ng t c
đ luân chuy n nên doanh nghi p c n s v n ít h n Công th c tính nh sau:
i v i nghành công nghi p nh thì hàm l ng v n l u đ ng chi m trong doanh thu
r t cao Còn đ i v i nghành công nghi p n ng thì hàm l ng v n l u đ ng chi m trong doanh thu th p
1.4.2 Các ch tiêu đánh giá tình hình qu n tr v n c đ nh
đánh giá tình hình qu n tr VC , ng i ta th ng s d ng m t s ch tiêu sau:
i v i doanh nghi p v a kinh doanh th ng m i v a s n xu t công nghi p, ho t
đ ng th ng m i s cho k t qu cao h n, trong khi đó ho t đ ng s n xu t s th p h n
Trang 3524
Ch tiêu này ph n ánh c m t đ ng VC có th tham gia t o nên bao nhiêu đ ng doanh thu thu n bán hàng trong k Ch tiêu hi u su t s d ng VC c n ph i đ c xem xét trong m i liên h v i ch tiêu hi u su t s d ng TSC :
Hi u su t s d ng
Doanh thu thu n trong k
Nguyên giá TSC trong k
Ch tiêu này ph n ánh m t đ ng TSC trong k t o ra bao nhiêu đ ng doanh thu thu n, qua đó c ng cho phép đánh giá trình đ s d ng VC c a doanh nghi p
H s hao mòn tài s n c đ nh
H s hao mòn
S KH l y k c a TSC th i đi m đánh giá
T ng nguyên giá TSC t i th i đi m đánh giá
Ch tiêu này, m t m t ph n ánh m c đ hao mòn c a TSC trong doanh nghi p,
m t khác nó ph n ánh t ng quát tình tr ng v n ng l c còn l i c a TSC c ng nh
VC th i đi m đánh giá
H s hàm l ng v n c đ nh
Doanh thu thu n trong k
Ch tiêu này ph n ánh s VC c n thi t đ t o ra m t đ ng doanh thu thu n trong k (hay nói cách khác : t o ra m t đ ng doanh thu thu n trong k c n bao nhiêu VC ) Hàm l ng VC càng th p, hi u su t s d ng VC càng cao
Ch tiêu này ph n ánh VKD trong k chu chuy n đ c bao nhiêu vòng hay m y
l n Vòng quay toàn b v n càng cao, hi u su t s d ng VKD càng cao Ch tiêu này
ch u nh h ng c a nghành kinh doanh, chi n l c kinh doanh và trình đ qu n lỦ s
d ng tài s n v n c a doanh nghi p
T ăsu tăl iănhu nătr călƣiăvayăvƠăthu ătrênăv năkinhădoanhă (hayăt ăsu tă sinhăl iăkinhăt ăc aătƠiăs năậ ROA E )
T su t sinh l i c a tài
s n (ROAE) =
L i nhu n sau thu
T ng tài s n
Trang 36Ch tiêu này cho bi t công ty t o ra đ c bao nhiêu đ ng l i nhu n sau thu t
m t đ ng tài s n Thông th ng đ đánh giá, ta th ng so sánh v i ch s này c a n m
tr c đó ho c v i các công ty có cùng quy mô trên th tr ng Ch s này ph thu c
Các nhân t khách quan bao g m các nhân t t n t i ngoài doanh nghi p nh ng
có tác đ ng không nh đ n ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p Các nhân
t khách quan nh h ng đ n qu n tr VKD bao g m:
- C ch qu n lý và chính sách kinh t v mô c a Nhà n c
Trong n n kinh t th tr ng, Nhà n c cho phép các doanh nghi p có quy n t
do kinh doanh và bình đ ng tr c pháp lu t Tuy nhiên, Nhà n c v n qu n lỦ v mô nên kinh t và t o hành lang pháp lỦ đ các doanh nghi p ho t đ ng trong khuôn kh pháp lu t Chính sách kinh t c a Nhà n c n đ nh s giúp cho vi c ti n hành k
ho ch s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p đ c thông su t, có hi u qu và ng c
l i Chính sách kinh t c a Nhà n c có th làm t ng ho c gi m hi u qu s d ng VKD c a doanh nghi p Do v y, đ t ng c ng qu n tr v n kinh doanh các doanh nghi p c n xem xét đ n các chính sách kinh t mà Nhà n c đ ra
N u doanh nghi p có s c c nh tranh l n trên th tr ng, s n ph m có s c tiêu th
l n thì Công ty s có doanh thu và l i nhu n l n, t đó t o ra t su t l i nhu n trên v n cao và ng c l i Nh n th c đ c v n đ này s cho phép doanh nghi p có bi n pháp
qu n lỦ VKD hi u qu nh t
Trang 3726
- Lãi su t th tr ng
Lưi su t th tr ng nh h ng đ n chi phí huy đ ng b ng v n vay Trong đi u
ki n các y u t khác không đ i, khi lưi su t th tr ng t ng lên, ti n lưi doanh nghi p
ph i thanh toán s t ng lên, l i nhu n gi m làm t su t l i nhu n trên v n gi m xu ng
- M c đ l m phát c a n n kinh t
N n kinh t có l m phát s làm cho s c mua đ ng ti n gi m sút d n đ n s t ng giá c a các lo i v t t hàng hoá V i m t l ng ti n không đ i nh ng không mua đ c
kh i l ng tài s n t ng đ ng nh tr c khi có l m phát, doanh nghi p s ph i b ra
m t kh i l ng ti n t nhi u h n đ đ u t vào tài s n đó, khi đó n ng l c c a v n đư
b gi m
- R i ro trong kinh doanh
Các r i ro trong kinh doanh nh ho ho n, bưo l t…làm tài s n c a doanh nghi p
b t n th t, gi m d n giá tr d n t i m t v n c doanh nghi p c bi t, các y u t t nhiên có nh h ng l n đ n ho t đ ng c a doanh nghi p trong các nghành: xây d ng, nông nghi p, khai thác m ,…
- Trình đ qu n lý và tay ngh c a ng i lao đ ng
ây là nhân t có Ủ ngh a quy t đ nh đ n vi c qu n tr VKD Trình đ qu n lỦ
t t, b máy g n nh s giúp doanh nghi p s d ng v n có hi u qu và ng c la Trình
đ ng i lao đ ng c ng có tác đ ng không nh đ n hi u qu s d ng tài s n, n ng su t lao đ ng, ch t l ng s n ph m… t đó tác đ ng l n đ n ho t đ ng tiêu th s n ph m
và l i nhu n c a doanh nghi p
- S l a ch n ph ng án s n xu t kinh doanh
N u doanh nghi p l a ch n ph ng án s n xu t t o ra s n ph m có ch t l ng cao, m u mư đ p, phù h p th hi u ng i tiêu dùng s mang l i hi u qu kinh t l n
Ng c l i, s là s th t b i c a ph ng án s n xu t kinh doanh và làm gi m hi u qu
s d ng v n
Trang 38- S h p lý c a c c u tài s n và ngu n v n kinh doanh trong doanh nghi p
C c u tài s n và c c u ngu n v n trong doanh nghi p c n đ c xác đ nh phù
h p v i đ c đi m nghành ngh kinh doanh và nh ng đ c tr ng riêng có c a doanh nghi p Bên c nh đó, doanh nghi p c ng c n xem xét đ n s phù h p gi a tài s n và các ngu n tài tr cho tài s n đ VKD đ c s d ng có hi u qu nh t
- Chi phí huy đ ng v n
Doanh nghi p mu n s d ng b t c ngu n tài tr nào c ng ph i ch u m t chi phí huy đ ng v n nh t đ nh Chi phí huy đ ng v n s nh h ng đ n l i nhu n c a doanh nghi p, t đó nh h ng đ n t su t l i nhu n trên v n
Trên đây là nh ng nhân t ch y u nh h ng đ n qu n tr v n c a doanh nghi p t ng c ng qu n tr VKD, doanh nghi p c n xem xét c th t ng y u t đ
t đó đ a ra nh ng bi n pháp qu n lỦ thích h p
1.5.2 M t s bi n pháp t ng c ng qu n tr v n kinh ếoanh
Trong môi tr ng c nh tranh cu n n kinh t th tr ng vi c b o toàn và t ng
c ng qu n tr VKD là yêu c u s ng còn đ i v i m i doanh nghi p T ch c t t vi c
qu n lỦ và s d ng VKD giúp cho doanh nghi p v i s v n hi n có, có th t ng đ c
kh i l ng s n ph m s n xu t, ti t ki m chi phí s n xu t kinh doanh và h gía thành
s n ph m, góp ph n t ng doanh thu và t ng l i nhu n
b o toàn và t ng c ng qu n tr VKD, doanh nghi p c n c n c vào đi u ki n tình hình kinh doanh c th đ đ ra các bi n pháp thích ng v i t ng thành ph n VKD Tuy nhiên, đ qu n lỦ và nâng cao hi u qu s d ng VKD c a doanh nghi p
c n chú Ủ m t s bi n pháp ch y u sau:
- ánh giá, l a ch n và th c hi n t t các d án đ u t phát tri n doanh nghi p
Vi c đánh giá, l a ch n và th c hi n d án đ u t phát tri n doanh nghi p là v n
đ r t quan tr ng b i vì các quy t đ nh đ u t phát tri n doanh nghi p nh h ng lâu dài và có tính quy t đ nh đ n hi u qu s d ng VKD
- Qu n lý ch t ch , huy đ ng t i đa tài s n hi n có vào ho t đ ng kinh doanh đ
góp ph n nâng cao hi u su t s d ng v n kinh doanh
C n l p h s , đánh s và m s theo dõi, qu n lỦ đ i v i t ng tài s n kinh doanh, theo nguyên t c m i TSC ph i do các nhân ho c b ph n ch u trách nhi m
qu n lỦ, s d ng Th ng xuyên ki m tra, giám sát đ c tình hình s d ng tài s n đ
có bi n pháp huy đ ng cao đ tài s n hi n có vào ho t đ ng kinh doanh Doanh nghi p
đ c quy n ch đ ng và có trách nhi m ti n hành nh ng bán TSC không c n dùng, thanh lỦ TSC đư h h ng, l c h u k thu t, không có nhu c u s d ng…đ nhanh chóng thu h i v n Th c hi n đ nh k ki m kê tài s n, xác đ nh s l ng và hi n tr ng
Trang 3928
tài s n (TSL và đ u t ng n h n, TSC và đ u t dài h n) i chi u công n ph i thu, ph i tr khi khóa s k toán đ l p báo cáo tài chính và có bi n pháp x lỦ t n th t tài s n
- L a ch n ph ng pháp kh u hao và m c kh u hao h p lý Qu n lý ch t ch và
s d ng có hi u qu qu kh u hao TSC
Doanh nghi p c n l a ch n và bi t s d ng các ph ng pháp kh u hao thích h p
đ xác đ nh m c kh u hao h p lỦ làm c s cho vi c thu h i k p th i, đ y đ v n đ u
t ng tr c vào TSC T đó t o đi u ki n cho doanh nghi p t p trung v n nhanh đ
đ u t đ i m i TSC
- Chú tr ng th c hi n đ i m i TSC m t cách k p th i và thích h p đ t ng
c ng kh n ng c nh tranh c a doanh nghi p
Th c hi n đ i m i TSC k p th i, h p lỦ doanh nghi p có th t ng đ c n ng
l c s n xu t kinh doanh, nâng cao ch t l ng, c i ti n, đ i m i m u mư s n ph m, ti t
ki m chi phí nguyên v t li u, ti n công, t ng s c c nh tranh c a s n ph m t đó m
r ng th ph n tiêu th , t ng doanh thu và l i nhu n
Trang 40CH NGă2:ăTH CăTR NGăQU NăTR ăV NăKINHăDOANHăT IăCỌNGăTYă
2.1ăKháiăquátăquáătrìnhăhìnhăthƠnhăvƠăphátătri năc aăcôngătyăTríă căPhúăTh
2.1.1 Quá trình hình thành và phát tri n c a công ty Trí c Phú Th
- Tên công ty: công ty Trí c Phú Th
- Tên giao d ch qu c t : Tri Duc Company Limited
Công ty Trí c Phú Th tên giao d ch qu c t là Tri Duc Company Limited
đ c thành l p ngày 15/10/1995 Là m t công ty TNHH có hai thành viên tr lên,
h ch toán đ c l p v i ngu n v n kinh doanh 8 t đ ng
Gi y ch ng nh n đ ng kỦ kinh doanh s 2600195107 do S K ho ch và u t
t nh Phú Th c p l n đ u ngày 10/11/1995, đ ng kỦ l i l n th 7 ngày 04/05/2010
Ra đ i vào kho ng tháng 10/1995 cho đ n tháng 06/1996 công ty b t đ u đi vào
ho t đ ng SXKD Trong vòng 6 tháng đ u là nh ng bu i chu n b t c s v t ch t không có gì: Nhà x ng ph i đi thuê, máy móc công c là nh ng máy d t thanh lỦ mua l i t nhà máy d t V nh Phú đem v s a ch a tân trang l i l p đ t Chính th c đi vào ho t đ ng t ngày 1/7/1996
C ăc uăt ăch căb ămáyăqu nălỦăc aăcôngăty
Công ty Trí c Phú Th là m t đ n v h ch toán kinh doanh đ c l p, có t cách pháp nhân và đ c t ch c qu n lỦ theo ki u c c u t ch c tr c tuy n, duy trì ch đ