CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS” Về Ngữ văn Học tập làm văn miêu tả, văn thuyết minh về loài cây, loài hoa em yêu có tên trong vư
Trang 1CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
I TÊN TÌNH HUỐNG
“BIỆN PHÁP BẢO QUẢN VÀ PHÁT TRIỂN VƯỜN CÂY HỌC TẬP –
VƯỜN CÂY THUỐC NAM”
II MỤC TIÊU GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG
Tiếp tục hưởng ứng và đẩy mạnh phong trào thi đua “Xây dựng trường học
thân thiện, học sinh tích cực” của Bộ giáo dục Trong năm học 2013-2014 với phương châm đảm bảo “Trường học xanh sạch đẹp, an toàn, có cây xanh thoáng mát” Được sự chỉ đạo của thầy Nguyễn Thành Dững - Bí thư chi bộ -
Hiệu trưởng trường THCS Nguyễn Trung Trực đã chỉ đạo phối hợp cùng tổ chức đội TNTP Hồ Chí Minh dưới sự hướng dẫn của cô tổng phụ trách Trần Thị Huỳnh Trang phát động phong trào thi đua: Trồng và chăm sóc vườn cây học tập trong vườn trường Chúng em đã và đang vận dụng các kiến thức liên môn
để áp dụng vào việc phát triển vườn cây học tập - vườn cây thuốc nam nhằm thực hiện tốt mục tiêu giáo dục của Ngành và trau dồi kĩ năng sống cho bản thân mỗi học sinh trong học tập và lao động
III.TỔNG QUAN VỀ NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐỂ GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG
Để đạt được hiệu quả cao cho tình huống chúng em áp dụng vào nhiều môn học khác nhau:
Về Toán học
+ Đo khoảng cách giữa các chậu hoặc các cây (cách nhau từ khoảng 0,5m ) + Dựng giàn cho những cây thuốc thân leo
Về Vật lý
Chọn vị trí làm vườn cây học tập trên một khu đất, thiết kế sao cho đất trồng nằm trên một mặt phẳng, tránh để đất chỗ cao chỗ thấp
Về Sinh học
Chọn giống cây trồng
Bảo quản tưới tiêu đầy đủ để cây trồng sinh trưởng và phát triển
Về Công nghệ
Xử lí đất, kỉ thuật trồng tỉa và bón phân cho cây trồng
Kiểm tra sâu bệnh hại, tránh lạm dụng thuốc trừ sâu
Trang 2CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
Về Ngữ văn
Học tập làm văn miêu tả, văn thuyết minh về loài cây, loài hoa em yêu có tên trong vườn cây trồng
Tác phẩm văn học dân gian có liên quan đến vài chi tiết về loài cây thuốc trong vườn cây học tập - vườn cây thuốc nam
IV GIẢI PHÁP GIẢI QUYẾT CÁC TÌNH HUỐNG
màu mỡ mà ta tranh thủ góc vườn, góc sân của nhà trường (gia đình, bệnh viện) nhưng phải đầy đủ ánh sáng, nước sạch Ngoài ra, cần sắp xếp khoa học các loại cây phân chia theo khu vực như:
Trồng cây trên dàn gồm các loại cây cây rau, cỏ thuộc thân leo, thân bò: mồng tơi, mướp đắng, cỏ mần trầu, rau tần dày lá,…
Trồng cây trên chậu gồm các loại cây cảnh, cây tạo củ, lá, hoa: gừng, nghệ, trinh nữ hoàng cung, nha đam, củ xả, ngải cứu, lẻ bạn…
Trồng cây trên đất các loại cây ăn trái: bưởi, mận, chuối…
o Chọn giống: Mỗi gia đình học sinh đóng góp một cây vào vườn cây học tập theo danh mục của trường, của lớp đưa ra Nắm số lượng cây trồng và phát hiện thảo dược mới qua tìm kiếm ở nguồn cây hoang ở nhà dân và các nguồn khác trên Internet
Xử lí đất
Bón phân, tưới tiêu
Kĩ thuật trồng, tỉa và phân chia chủng loại hợp lí
Phòng trừ sâu bệnh
Bảo quản,thu hoạch đúng kĩ thuật và đưa vào sử dụng trong đời sống
mica hoặc ép nhựa để bảo quản lâu dài, tránh mưa nắng Có thể ghi chép trên bảng cố định theo luống cây trồng bằng nước sơn.
nam.
Trang 3CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
V THUYẾT MINH TIẾN TRÌNH GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG
BƯỚC 1: Đọc tài liệu và tìm thảo dược quý qua các nguồn sưu tầm chọn giống
Minh họa thảo dược qua tài liệu:
1 TRINH NỮ HOÀNG CUNG
Nguồn gốc: Cây Trinh nữ Hoàng cung (Crilum latifolium L.) họ
thủy tiên, thuộc loài cây thân thảo, gần giống cây Nàng hoa trắng thân hành, đường kính khoảng từ 10-16cm, bẹ lá úp vào nhau thành thân giả dài khoảng 8-15cm, có màu đỏ tía của sắc tố antocyan Lá mỏng hình dải, mép lá nguyên, hơi uốn lượn, dài 70-120cm, rộng 3-9cm, gân lá song song
Tác dụng: để điều trị một số bệnh của phụ nữ nhưng đó cũng chỉ
là những bài thuốc dân gian được lưu truyền mà chưa có cơ sở khoa học rõ ràng Tuy nhiên, gần đây có nhiều công trình nghiên cứu của các nhà khoa học về cây
“Trinh nữ Hoàng cung” đã chứng minh nhiều thành phần dược liệu có trong lá cây có tác dụng rất lớn trong việc hỗ trợ điều trị các bệnh U xơ tử cung, U nang buồng trứng, U xơ tiền liệt tuyến
CÂY TRINH NỮ HOÀNG CUNG
Trang 4
CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
HOA TRINH NỮ HOÀNG CUNG
2 KHỔ QUA (MƯỚP ĐẮNG)
Nguồn gốc: Khổ qua hay còn gọi là mướp đắng Tên khoa học
Momordica charantia L., thuộc họ Hồ lô (Cucurbitaceae) Miền Nam gọi là khổ qua
Tác dụng diệu kì của mướp đắng thì ta khỏi phải bàn, mướp đắng
chữa được rất nhiều bệnh như: phòng ngừa ung thư, mát gan bổ thận, giảm béo rất tốt, trị bệnh cao huyết áp, tiểu đường, gan nhiễm mỡ, đau dạ dày, Thành phần protein và nhiều loại Vitamin trong mướp đắng giúp nâng cao chức năng miễn dịch của cơ thể, làm cho tế bào miễn dịch có tác dụng tiêu diệt tế bào ung thư Đó chỉ là một trong nhiều tác dụng của mướp đắng
Tác dụng thực dưỡng theo khoa học: Kích thích ăn uống, tiêu
viêm, thoái nhiệt, Mướp đắng giúp kiện tỳ khai vị (kích thích chức năng tiêu hóa); Alkaloid có trong mướp đắng có công hiệu lơi niệu hoạt huyết (lợi tiểu, máu lưu thông); tiêu viêm thoái nhiệt (chống viêm, hạ sốt); thanh tâm minh mục (mát tim sáng mắt)
KHỔ QUA (MƯỚP ĐẮNG)
Trang 5CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
Minh họa một số hình ảnh trong vườn thuốc nam gia đình
Trang 6
CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
Trang 7
CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
BƯỚC 2: Tổ chức trồng vườn cây trong nhà trường qua học hỏi kinh nghiệm các vườn cây thuốc nam khác
Tổ chức trao đổi kiến thức môn Công nghệ về trồng trọt và chọn
giống ở các lớp khi được phân công trồng cây thuốc gì Do điều kiện ngoại cảnh như các yếu tố độ ẩm, không khí, mật độ cây trồng dầy đặc vì tận dụng diện tích Cho nên cây trồng dễ lây bệnh nấm lưu tồn trong đất, lở cổ rễ…Vì vậy khâu xử lí đất, xử lí giống rất cần thiết
Trao đổi kinh nghiệm chăm sóc vườn cây thuốc nam trong môn Sinh học Khi lá cây rụng xuống đất và tự phân hủy góp phần làm
tăng nguồn dinh dưỡng cho đất trong môn công nghệ trồng trọt
Trang 8CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
Đó có thể là một cách rất dễ để làm ra phân bón cho cây nhưng lại rất ít người tìm ra được cách vừa nhanh chóng, vừa đạt hiệu quả tạo ra cây thuốc sạch Hầu như chúng ta chỉ biết sử dụng những thứ đã có sẵn như: phân lân, phân u-rê, thuốc trừ sâu, mà không biết tận dụng chính những gì chúng ta đang có Các biện pháp trên, nếu biết cách áp dụng đúng cách và hợp lý với từng loại cây trồng thì ta sẽ thu được năng suất cây thuốc cao hơn trước và chất lượng thu được cũng tốt hơn
Phân công chăm sóc vườn cây học tập hằng ngày theo lịch
Chăm sóc và theo dõi tình trạng phát triển vườn cây qua báo cáo thi đua
Chọn giống cây trồng theo định hướng của môn học nhằm giải quyết tình huống thực tế trong học tập mang tính khả thi
Ví dụ 1: Vườn cây học tập có thể giải quyết nhanh tình huống
thực tiễn khi có học sinh hoặc thầy cô đau bụng, ho, cao huyết áp hay những chứng bệnh thông thường khác chỉ cần đọc trên bảng
tự giới thiệu và ngắt vài lá thuốc chữa trị sẽ giúp ổn định được sức khỏe ngay
Ví dụ 2: Chương trình Ngữ văn lớp 6 phần Làm văn có học văn
miêu tả cảnh cây mai vàng trong dịp tết đến xuân về Do đó vườn cây học tập nên có danh sách cây mai vàng khi quá trình tham khảo chúng em đã biết nguồn gốc, tác dụng của cây mai vàng
CÂY MAI SẼ ĐƯỢC CHỌN TRỒNG Ở VƯỜN CÂY HỌC TẬP
Trang 9CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
Ví dụ 3: Cây chuối cũng là loài cây quen thuộc và có nhiều công
dụng trong cuộc sống ẩm thực hay điều trị bệnh tiêu chảy, bị phỏng…và nó cũng là hình ảnh gần gũi trong văn thuyết minh lớp 8,9 Đặc biệt trong truyện dân gian với truyền thuyết “ Bánh chưng, bánh dầy” cây chuối cống hiến nhiều
bộ phận như lá chuối, trái chuối để gói bánh chưng trong ngày tết góp phần cho câu chuyện kể thêm trực quan sinh động
CÂY CHUỐI TRONG VƯỜN CÂY THUỐC NAM
Trang 10CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
Minh họa một số cây thuốc trong vườn cây học tập của các lớp
Trang 11
CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
Trang 12
CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
CHÚNG EM CHĂM SÓC VƯỜN CÂY HỌC TẬP
Trang 13CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
BƯỚC 3: Kết quả cho nguồn minh chứng về cách “ Bảo quản và phát triển vườn cây học tập- vườn cây thuốc nam” trong thực tế cuộc sống
Về khoa học:
- Vườn cây học tập của trường với diện tích 4mx5m dành cho 45 cây thuốc trồng ở 3 nhóm cây trên chậu, trên đất, trên giàn
- Cây thuốc được treo biển, ghi rõ tên dùng, tên nhóm và công dụng
- Chụp ảnh thu thập giống cây thuốc, cách chăm sóc, sinh trưởng
và phát triển các loại cây thuốc trong danh mục và cây hoang trong dân gian
- Kết hợp giải quyết các tình huống mang tính liên môn vào thực
tế cuộc sống bảo quản, chăm sóc và phát triển cây trồng
Về ứng dụng:
- Vườn cây học tập- vườn cây thuốc nam tiếp tục duy trì cung cấp các loài thuốc quí giúp học sinh nhận biết các thảo dược Đây là nơi giáo dục nâng cao nhận thức bảo tồn nguồn cây thuốc nam trong dân gian gắn kết với trường học
- Chúng em sẽ là nguồn nhân lực tốt nhất, nhanh nhất trong việc vận động mọi người trồng, chăm sóc, bảo vệ và phát triển vườn cây thuốc nam để tự chữa trị những bệnh lý thông thường
Trang 14CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
Một số hoạt động liên quan đến cây thuốc nam
BẠN PHÚC THAM GIA PHƠI THUỐC
NAM
Trang 15CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
BẠN THỦY TIÊN SẮC THUỐC NAM CHO ÔNG NỘI UỐNG TRỊ BỆNH THÔNG TIỂU
TỪ CÂY RAU MÁ HÁI TRONG VƯỜN
Trang 16CUỘC THI “ VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG DÀNH CHO HỌC SINH THCS”
VI Ý NGHĨA CỦA VIỆC GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG
Ngày nay, khoa học ngày càng tiến bộ, có nhiều loại tân dược tốt dành cho bệnh nhân Thế nhưng, vườn cây thuốc nam nói chung và vườn cây học tập nói riêng, vẫn là loại thảo dược tốt giúp con người chữa trị tại nhà khi cấp thiết
Trên đây là một số học kinh nghiệm của bản thân mỗi chúng em khám phá và tìm tòi về tự nhiên và những hiểu biết đó dựa trên những hoạt động học tập trong và ngoài nhà trường Chúng em mong rằng các biện pháp bảo quản và phát triển vườn cây học tập- vườn cây thuốc nam đã và đang đi vào cuộc sống của mọi người góp phần giúp mỗi người tự chăm sóc sức khỏe cho mình, cho gia đình và toàn xã hội
Thông qua đây, chúng em ước mong sao có những sân phơi thuốc, dụng cụ xử lý, bảo quản thuốc nam hợp vệ sinh để người bệnh tự tin khi sử dụng thuốc nam Qua đó tạo điều kiện tốt cho những vườn ươm cây giống thuốc nam phát triển hơn Chúc cho những vườn cây học tập của các lớp, các trường trong khắp cả nước, không phân biệt vùng sâu vùng xa, thành thị hay thôn quê luôn mãi được phát triển tốt và tăng năng suất đạt chất lượng cao, để phục vụ tốt cho cuộc sống mọi người Nhất là bóng xanh trùm mát rượi ấy luôn hỗ trợ tích cực quá trình học tập của các bạn học sinh và góp phần sinh động vào các bài giảng của quí thầy cô./.