HOẨNăTHI NăVI CăV NăD NGăQUYăPH NăTH Mă NHăGIỄăTH ăK SINHăVIểNăTH CăHI Nă: NGUY NăTH ăKIMăDUNG HẨăN Iăậ 2014... HOẨNăTHI NăVI CăV NăD NGăQUYăPH NăTH Mă NHăGIỄ TH ăK Giáoăviênăh ngăd n
Trang 1HOẨNăTHI NăVI CăV NăD NGăQUYă
PH NăTH Mă NHăGIỄăTH ăK
SINHăVIểNăTH CăHI Nă: NGUY NăTH ăKIMăDUNG
HẨăN Iăậ 2014
Trang 2HOẨNăTHI NăVI CăV NăD NGăQUYă
PH NăTH Mă NHăGIỄ TH ăK
Giáoăviênăh ngăd n : Th S.ăTr năTh ăThùyăLinh Sinhăviênăth căhi n : Nguy năTh ăKimăDung
HẨăN Iăậ 2014
Trang 3L IăC Mă N
Tr c tiên, em xin chân thành c m n giáo viên h ng d n – Th c s Tr n Th Thùy Linh đư t n tình ch b o, h ng d n em trong su t th i gian nghiên c u và th c
hi n khóa lu n này
Ngoài ra, em c ng mong mu n thông qua khóa lu n này, g i l i cám n sâu s c
đ n các th y cô giáo đang gi ng d y t i tr ng i H c Th ng Long, nh ng ng i đư
tr c ti p truy n đ t cho em các ki n th c v kinh t t nh ng môn h c c b n nh t, giúp em có đ c m t n n t ng v chuyên ngành h c nh hi n t i đ có th hoàn thành
đ tài nghiên c u này
Bên c nh đó, em xin c m n các anh ch trong phòng nghi p v c a Công ty c
ph n Th m đ nh giá Th K đư t o đi u ki n, giúp đ c ng nh cung c p s li u, thông tin và t n tình h ng d n em trong su t th i gian làm khóa lu n
Cu i cùng, em xin cám n nh ng thành viên trong gia đình và nh ng ng i b n
đư luôn bên c nh, giúp đ và ng h em trong su t th i gian qua
Trang 4L IăCAMă OAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên c u c a riêng tôi Các tài li u, trích
d n, k t qu nêu trong khóa lu n đ u có ngu n g c rõ ràng và trung th c, xu t phát
Trang 5M C L C
LÝ LU N CHUNG V QUYăTRỊNHăVẨăPH NGăPHÁP TH M
NH GIÁ B Tă NG S N 1
1.1 T ng quan v b tăđ ng s n và th măđ nh giá b tăđ ng s n 1
1.1.1 B t đ ng s n 1
1.2 Th măđ nh giá b tăđ ng s n 7
1.2.1 Khái ni m th m đ nh giá b t đ ng s n 7
1.2.2 Vai trò c a th m đ nh giá b t đ ng s n 8
1.2.3. C s th m đ nh giá b t đ ng s n 8
1.2.4 Các nguyên t c th m đ nh giá b t đ ng s n 9
1.2.5 Quy trình th m đ nh giá b t đ ng s n 10
1.2.6. Các ph ng pháp th m đ nh giá b t đ ng s n 15
1.2.7 Các y u t nh h ng đ n vi c v n d ng quy trình và ph ng pháp th m đ nh giá b t đ ng s n 24
TH C TR NG VI C V N D NGăQUYăTRỊNHăVẨăPH NG CH NGă2 PHÁP TH Mă NH GIÁ B Tă NG S N T I CÔNG TY C PH N TH M NH GIÁ TH K 28
2.1 Khái quát v s hình thành và phát tri n c a Công ty C ph n Th măđ nh giá Th K 28
2.1.1 S ra đ i và phát tri n c a Công ty C ph n Th m đ nh giá Th K 28
2.1.2. C c u t ch c c a Công ty C ph n Th m đ nh giá Th K 31
2.2 Th c tr ng vi c v n d ngăquyătrìnhăvƠăph ngăphápăth măđ nh giá b t đ ng s n t i Công ty C ph n Th măđ nh giá Th K 33
2.2.1. Các c s pháp lý c a ho t đ ng th m đ nh giá b t đ ng s n t i Công ty C ph n Th m đ nh giá Th K 33
2.2.2 Th c tr ng vi c v n d ng quy trình và ph ng pháp th m đ nh giá b t đ ng s n t i Công ty C ph n Th m đ nh giá Th K 34
2.2.3 Nghiên c u tình hu ng: nh giá B S qua h p đ ng c th t i Công ty Th m đ nh giá Th K 37
2.3 ánhăgiáăv quyătrìnhăvƠăph ngăphápăth măđ nh giá b tăđ ng s năđ c Công ty C ph n Th măđ nh giá Th K 47
2.3.1 Nh ng k t qu đ t đ c trong vi c d ng quy trình và ph ng pháp th m đ nh giá b t đ ng s n Công ty C ph n Th m đ nh giá Th K 47
2.3.2 H n ch và nguyên nhân h n ch trong vi c v n d ng quy trình và ph ng pháp th m đ nh giá b t đ ng s n t i Công ty C ph n Th m đ nh giá Th K ……… …48
Trang 6GI I PHÁP HOÀN THI N VI C V N D NG QUY TRÌNH VÀ
PH N TH Mă NH GIÁ TH K 53
3.1 nhăh ng phát tri n công ty trong th i gian t i 53
3.1.1 Công tác chuyên môn 53
3.1.2 Các công tác khác 54
3.2 Gi i pháp hoàn thi n vi c v n d ngăquyătrìnhăvƠăph ngăphápăTh măđ nh giá B tăđ ng s n t i Công ty C ph n Th măđ nh giá Th K 54
3.2.1 Hoàn thi n vi c v n d ng ph ng pháp 54
3.2.2 Hoàn thi n vi c v n d ng quy trình 59
3.2.3 Các gi i pháp khác 63
3.3 M t s ki n ngh 65
3.3.1 Ki n ngh v phía Nhà n c 65
3.3.2 Ki n ngh v phía B Tài chính 67
Trang 7DANHăM CăVI TăT T
Trang 8DANH M C CÁC B NG BI U, BI Uă , HÌNH NH,ăS ă
B ng 2.2.2.3: K t qu ho t đ ng th m đ nh giá c a Công ty C ph n Th m đ nh giá
Trang 9L I M U
1 Lý do ch năđ tài
Theo tiêu chu n th m đ nh giá qu c t n m 2005, b t đ ng s n bao g m đ t đai
và nh ng v t t nhiên khác g n li n v i đ t nh cây c i, khoáng s n, công trình trên
đ t nh các tòa nhà, công trình xây d ng ây là ngu n tài s n l n đ i v i m i qu c gia nói chung và m i cá nhân nói riêng Do đó nên chúng ta c n có m t t ch c trung gian, đ c l p, khách quan đ đ a ra nh ng giá tr th tr ng c a b t đ ng s n nh m
ph c v cho nhi u m c đích khác nhau nh : mua, bán, thanh lý, góp v n, liên doanh,
th ch p,ầ Do hi n nay công tác đ nh giá v n ch trong giai đo n đ u c a quá trình hình thành và phát tri n nên nó v n còn n ch a nhi u v n đ ph c t p, nh h ng không nh t i ho t đ ng c a th tr ng b t đ ng s n B i v y, vi c nghiên c u nh ng
v n đ còn t n t i trong công tác đ nh giá n c ta là r t quan tr ng và c p thi t đ t
đó có th đ a ra nh ng gi i pháp kh c ph c nh ng h n ch và khó kh n đó
Công ty c ph n Th m đ nh giá Th K (CENVALUE) tr c thu c t p đoàn CENGROUP có đ i ng chuyên viên th m đ nh đ c đào t o chuyên nghi p Do v y, Công ty c ph n Th m đ nh giá Th K là m t trong nh ng công ty có uy tín, d n đ u
v ch t l ng c ng nh t ng doanh thu trong ho t đ ng th m đ nh giá
Trong quá trình h c t p t i tr ng i h c Th ng Long cùng v i th i gian đi th c
t p t i Công ty C ph n Th m đ nh giá Th K , em đư nh n th c đ c t m quan tr ng
c a vi c nâng cao ch t l ng công tác th m đ nh giá t i Vi t Nam nói chung và t i Công
ty C ph n Th m đ nh giá Th K nói riêng Do v y, em đư l a ch n đ tài: “Hoàn thi n vi c v n d ngă quyă trìnhă vƠă ph ngă phápă th mă đ nh giá b tă đ ng s n t i
Công ty C ph n Th măđ nh giá Th K ” làm đ tài khóa lu n t t nghi p c a mình
Nêu và phân tích th c tr ng v vi c v n d ng quy trình và ph ng pháp th m
đ nh giá B S t i Công ty C ph n Th m đ nh giá Th K
xu t các gi i pháp đ hoàn thi n vi c v n d ng quy trình và ph ng pháp
th m đ nh giá B S t i Công ty C ph n Th m đ nh giá Th K
Công ty c ph n Th m đ nh giá Th K có r t nhi u ho t đ ng th m đ nh giá
nh : đ nh giá b t đ ng s n, máy móc, thi t b , d án, giá tr doanh nghi p Tuy nhiên
Trang 10v i đ tài này, chúng ta ch t p trung vào vi c v n d ng quy trình và áp d ng các
ph ng pháp th m đ nh giá b t đ ng s n t i công ty
Khóa lu n t t nghi p bao g m 3 ch ng
Ch ng 1: Lý lu n chung v quyătrìnhăvƠăph ngăphápăth măđ nh giá b tăđ ng
s n
Ch ngă2: Th c tr ng vi c v n d ngăquyătrìnhăvƠăph ngăphápăth măđ nh giá
b tăđ ng s n t i Công ty c ph n Th măđ nh giá Th K
Ch ngă3: Gi i pháp hoàn thi n vi c v n d ngăquyătrìnhăvƠăph ngăphápăth m
đ nh giá b tăđ ng s n t i Công ty c ph n Th măđ nh giá Th K cn iòeionckeon
Trang 111
LÝ LU N CHUNG V QUYă TRỊNHă VẨă PH NGă PHỄPă
CH NG 1.
TH Mă NH GIÁ B Tă NG S N
T ng quan v b tăđ ng s n và th măđ nh giá b tăđ ng s n
1.1.
B tăđ ng s n
1.1.1.
1.1.1.1. Khái ni m v b t đ ng s n
Theo Vi n Ngôn Ng h c: Tài s n là c a c i v t ch t ho c tinh th n có giá tr đ i
v i ch s h u Vi c phân lo i tài s n thành “B t đ ng s n” và “ ng s n” có ngu n
g c t Lu t La Mã c đ i, theo đó b t đ ng s n không ch là đ t đai, c a c i trong lòng
đ t mà còn là t t c nh ng gì đ c t o ra do s c lao đ ng c a con ng i trên m nh đ t
B t đ ng s n bao g m các công trình xây d ng, mùa màng, cây tr ngầ và t t c
nh ng gì liên quan đ n đ t đai hay g n li n v i đ t đai, nh ng v t trên m t đ t cùng
v i nh ng b ph n c u thành lãnh th
1.1.1.2. Phân lo i B S
Thu t ng B S trong th m đ nh giá đ c hi u là đ t đai và tài s n g n li n v i
đ t B t đ ng s n bao g m hai m t v t ch t và pháp lý M t v t ch t bao g m nh ng
v t có th th y đ c, s n m đ c nh đ t đai và các công trình, ki n trúc g n li n v i
đ t đai M t pháp lý bao g m các quy n, quy n l i, l i nhu n liên quan đ n B S nh quy n s h u nhà, quy n s d ng đ t, quy n cho thuêầ
V m t v t ch t
Theo B lu t Dân s n m 2005 c a n c C ng hoà XHCN Vi t Nam, t i
ch ng 11 v phân lo i tài s n, i u 174 có quy đ nh: “B t đ ng s n là các tài s n bao
g m: t đai; Nhà, công trình xây d ng g n li n v i đ t đai, k c các tài s n g n li n
v i nhà, công trình xây d ng đó; Các tài s n khác g n li n v i đ t đai; Các tài s n khác
Trang 122
Các công trình xây d ng công nghi p, giao thông nh : đ ng xá, c u c ng,
b n c ng, sân bay, bưi đ ,ầ đ c xây d ng g n li n v i đ t đai
Các tài s n g n li n không th tách r i v i công trình xây d ng đó là: máy
đi u h trung tâm, các máy móc thi t b đi u khi n ho t đ ng c a công trình, các cây c nh tr ng c đ nh t o c nh quan cho công trình (nh ng tài s n có th tháo
r i mà giá tr công d ng c a nó không thay đ i thì không ph i là B S nh : các
ch u cây c nh trong v n, các tranh nh và thi t b đ dùng khác)
Các công trình đó ph i có kh n ng đo l ng và l ng hoá thành giá tr theo các tiêu chu n đo l ng nh t đ nh
Các tài s n khác g n li n v i đ t đai: v n cây lâu n m; các công trình nuôi
tr ng thu s n, cách đ ng làm mu i, các công trình du l ch vui ch i th thao và
nh ng tài s n khác do Nhà n c quy đ nh
Các tài s n khác theo quy đ nh c a pháp lu n ph i có đ y đ nh ng đi u ki n đ
đ c coi là B S nh : không th di d i hay di d i h n ch đ công n ng, tính ch t, hình thái c a nó không b thay đ i; chúng t n t i lâu dài, đ c đo l ng b ng giá tr
nh t đ nh, mang l i l i ích cho con ng i, đ c s h u b i cá nhân ho c c ng đ ng
V m t pháp lý:
i v i đ t đai: v m t lý thuy t có ba hình th c chi m h u đ t đai:
S h u v nh vi n: S h u đ t đai đ c công nh n b ng gi y ch ng nh n quy n s h u do c quan Nhà n c có th m quy n c p, đây là hình th c chi m
h u cao nh t
Thuê theo h p đ ng: t thu c s h u v nh vi n ho c đ t công c a Nhà n c
có th đem cho thuê theo h p đ ng dài h n ho c ng n h n
Quy n s d ng đ t: T ng t nh cho thuê theo h p đ ng nh ng th ng g n
li n v i m t ho t đ ng nh t đ nh trên vùng đ t cho thuê
Trang 133
h n v di n tích đ t đai c a t ng m nh đ t, khu v c, vùng, đ a ph ng, lưnh th ,ầ Do
v y mà tính khan hi m c a B S là m t thu c tính khá n i b t, t o ra s m t cân đ i
t ng đ i c a m i quan h cung c u B S trên th tr ng, khi n cho giá B S t ng trong dài h n
H n n a, c ng chính vì tính khan hi m, tính c đ nh và không di d i đ c c a
đ t đai nên hàng hoá B S có tính khác bi t nh v y Không th có hai B S nào đó có các đ c đi m gi ng h t nhau m t cách tuy t đ i Ngay trong m t toà cao c thì các c n phòng c ng có h ng và c u t o nhà khác nhau Ngoài ra, chính các nhà đ u t , ki n trúc s t t o ra tính khác bi t đ t o s h p d n h n đ i v i khách hàng ho c tho mãn s thích cá nhân,ầ
Tính b n v ng,ăđ i s ng kinh t dài:
Do đ t đai là tài s n do thiên nhiên ban t ng, m t lo i tài nguyên đ c xem nh không th b hu ho i, tr khi có thiên tai, xói l , vùi l p ng th i, các v t ki n trúc
và công trình xây d ng trên đ t sau khi xây d ng ho c sau m t th i gian s d ng đ c
c i t o nâng c p có th t n t i hàng tr m n m ho c lâu h n n a Vì v y, tính b n lâu
l i ích mang l i c a B S Do đó mà y u t v trí không ph i ch xác đ nh b ng các tiêu
th c đo l ng đ a lỦ thông th ng mà còn đ c đánh giá b i kho ng cách đ n các trung tâm, các đi m d ch v công c ng, công trình công c ng,ầ Khi nh ng y u t này thay đ i thì tính v trí c a B S s thay đ i và do đó giá tr c a B S s thay đ i theo
Trang 144
B S ch u s chi ph i c a các y u t này m nh h n các hàng hoá thông th ng khác Nhu c u v B S c a m i vùng, m i khu v c, m i qu c gia là r t khác nhau, ph thu c vào th hi u, t p quán c a ng i dân sinh s ng t i đó Y u t tâm lý xã h i, th m chí c các v n đ tín ng ng, tôn giáo, tâm linh v.v chi ph i nhu c u và hình th c
B S
Có s can thi p và qu n lý ch t ch c aăNhƠăn c
i v i lo i tài s n đ c bi t này, Nhà n c có nh ng quy đ nh và qu n lý ch t
ch đ i v i vi c s d ng và chuy n nh ng B S đ c quy đ nh trong b lu t dân s
n m 2005 có hi u l c t ngày 1/1/2006 quy đ nh v vi c giao d ch dân s v đ t đai;
lu t đ t đai n m 2003 có hi u l c t ngày 1/7/2004 hình thành các quy đ nh c a h
th ng pháp lu t v đ t đai; lu t thu thu nh p cá nhân 04/2007/QH 12 ngày 21/11/2007; ngh đ nh 88/2009 ngày 19/10/2009 v c p gi y ch ng nh n quy n s
d ng đ t, quy n s h u nhà và tài s n khác g n li n v i đ t; ngh đ nh 69/2009/N CPNGẨY 13/08/2009/N -CP NGẨY 13/08/2009 quy đ nh b sung v quy ho ch s
-d ng đ t, giá đ t, thu h i đ t, b i th ng, h tr và tái đ nh c ;ầ và nhi u v n b n
d i lu t nh Pháp l nh, Ngh đ nh, Thông t h ng d n th c hi n có liên quan
1.1.1.4. Giá tr B S và các nhân t nh h ng đ n giá tr c a B S
Giá tr B S
Theo quan đi m c đi n: giá tr hàng hóa là hao phí lao đ ng k t tinh trong hàng hóa i v i đ t đâi s d ng trong nông nghi p: giá đ t chính là chi phí đ b ra c i
t o đ t và đ a đ t vào s d ng Theo ti n trình phát tri n c a l ch s , s chuy n đ i
m c đích s d ng đ t t nông nghi p sang phi nông nghi p ngày càng t ng đư làm m t
m t l ng t li u s n xu t trong nông nghi p V y giá đ t phi nông nghi p chính là giá
tr có th t o ra m t s n ph m nông nghi p t ng đ ng v i ph n đ t đai do chuy n sang m c đích phi nông nghi p đó Ta th y quan đi m c đi n v giá đ t tách r i v i giá th tr ng; l y giá tr s n ph m trong nông nghi p làm th c đo
Theo quan đi m c đi n: Giá tr b t đ ng s n là hao phí lao đ ng xã h i k t tinh trong b t đ ng s n
Giá tr B Să=ăGiáăđ t + Giá tr CTXDătrênăđ t
Trong l nh v c nông nghi p:
Giá tr = Chi phí b ra đ c i t oăđ tă+ăChiăphíăđ aăđ t vào s n xu t
Trong phi nông nghi p
Giá tr đ t = Giá tr có th t o ra m t s n ph m nông nghi păt ngăđ ngăv i
ph năđ t ph i chuy n sang m căđíchăphiănôngănghi p
Trang 15Giá c B S đ c hình thành trên c s quan h cung-c u v B S trên th tr ng
t đai không có giá thành s n xu t Giá tr c a đ t đai m t ph n do t nhiên sinh ra,
m t ph n do con ng i khai thác s d ng đ t đai mang l i đ c g i là “giá tr đ t đai” (đ a tô t b n hoá) L i ích thu đ c t đ t đai càng l n thì giá tr c a nó càng cao Trong n n kinh t th tr ng, đ t đai đ c mua bán, chuy n nh ng d n t i đ t đai có
“giá tr trao đ i” Giá tr c a đ t đai đ c bi u hi n d i hình th c ti n t , đó chính là giá c dùng trong giao d ch mua bán;
Giá c B S có nhi u cách phân lo i khác nhau, nh ng có m t s cách phân lo i thông d ng sau đây:
Giá mua bán, chuy n nh ng: ó là giá tr th tr ng đ c quy c theo s tho thu n gi a ng i mua và ng i bán Giá này s đ c tính nh sau:
GiáăB Să=ăGiáănhƠă+ăGiáăquy n s d ngăđ t
Giá thuê: là giá cho thuê B S theo th i h n
Giá b o hi m: là giá đ c xác đ nh cho chi phí thay th công trình khi mà các công trình này b r i ro trong s d ng (ho ho n, thiên tai hay r i ro khác) Khi xác
đ nh giá b o hi m th ng d a vào các chi phí xây d ng theo yêu c u k thu t c a công trình
Giá h ch toán: là giá đ c tính cho B S hàng n m nh m m c đích cân đ i tài
s n Giá này d a trên giá tr còn l i c a tài s n N u B S s d ng cho m c đích kinh doanh thì ph i tính đ n giá tr kinh doanh c a nó
Giá công trình xây d ng: c n c vào các tiêu chu n k thu t và v t li u s d ng trong xây d ng công trình i v i công trình nhi u t ng thì giá c n đ c đi u
ch nh theo h s t ng cao c a toàn b công trình đó
Giá đ t do Nhà n c quy đ nh: là h th ng giá đ t do UBND các t nh, thành ph
tr c thu c Trung ng đ nh ra trên c s quy đ nh khung giá c a Nhà n c và đi u
ki n th c t c a đ a ph ng đ làm c n c tính thu đ i v i vi c s d ng đ t và chuy n quy n s d ng đ t theo quy đ nh c a pháp lu t; tính ti n s d ng đ t và ti n thuê đ t khi giao đ t, cho thuê đ t không thông qua đ u giá quy n s d ng đ t ho c
đ u th u d án có s d ng đ t cho các tr ng h p quy đ nh t i i u 34 và i u 35
c a Lu t t đai n m 2003; tính giá tr quy n s d ng đ t khi giao đ t không thu
ti n s d ng đ t cho các t ch c, cá nhân trong các tr ng h p quy đ nh t i i u 33
Trang 166
c a Lu t t đai n m 2003; xác đ nh giá tr quy n s d ng đ t đ tính vào giá tr tài
s n c a doanh nghi p nhà n c khi doanh nghi p c ph n hoá, l a ch n hình th c giao đ t có thu ti n s d ng đ t theo quy đ nh t i kho n 3 i u 59 c a Lu t t đai
n m 2003; tính giá tr quy n s d ng đ t đ thu l phí tr c b chuy n quy n s
d ng đ t theo quy đ nh c a pháp lu t; tính giá tr quy n s d ng đ t đ b i th ng khi Nhà n c thu h i đ t s d ng vào m c đích qu c phòng, an ninh, l i ích qu c gia, l i ích công c ng và phát tri n kinh t quy đ nh t i i u 39, i u 40 c a Lu t
t đai n m 2003;
Giá đ t th tr ng: là giá bán quy n s d ng đ t c a m t m nh đ t nào đó có th
th c hi n đ c phù h p v i kh n ng c a ng i bán quy n s d ng đ t và ng i mua quy n s d ng đ t trong m t th tr ng có s tác đ ng c a quy lu t giá tr , quy
lu t cung c u, quy lu t c nh tranh, nó bi u hi n b ng ti n do ng i chuy n nh ng (bán) và ng i nh n quy n chuy n nh ng (mua) t tho thu n v i nhau t i m t
th i đi m xác đ nh Giá quy n s d ng đ t th c t trên th tr ng trong đi u ki n bình th ng là s ti n VND tính trên m t đ n v di n tích đ t đ c hình thành t
k t qu c a nh ng giao d ch th c t mang tính ph bi n gi a ng i c n chuy n
nh ng và ng i mu n đ c chuy n nh ng không b nh h ng b i các y u t
nh t ng giá do đ u c , do thay đ i quy ho ch, chuy n nh ng trong tình tr ng b
ép bu c, quan h huy t th ng;
Các nhân t nhăh ngăđ n giá c aăB S
Giá tr c a B S tùy thu c m t ph n l n vào quan h cung c u trên th tr ng Khi cung l n h n c u, giá B S có xu h ng gi m xu ng Tuy nhiên, giá c còn ph thu c vào nhi u y u t khác nh nh ng y u t xu t phát t nh ng khuy t t t c a th
tr ng nh “đ c quy n”, “đ u c ”, “c nh tranh không lành m nh”ầ có nh ng y u t
xu t phát t s can thi p c a Nhà n c vào vi c nâng c p c s h t ng khu dân c (đ ng giao thông, c p thoát n c, c p đi n,ầ), t ng ho c gi m cho các doanh nghi p kinh doanh đ a c, áp d ng vi c bán đ u giá tài s n B S thu c s h u Nhà n c, chính sách nhà cho ng i có thu nh p th pầ; có nh ng y u t b t ngu n t tâm lý, thói quen c a ng i dân nh không mu n bán nhà đ t cho ông đ l i, ho c không thích nhà chung c , ho c ham mu n có nhà n m trên đ ng qu c l , t nh l ầ Có 3 nhóm nhân t t chính tác đ ng nh h ng t i giá tr c a B S là:
Các y u t mang tính v t ch t nh : v trí; kích th c, hình th , di n tích th a đ t hay lô đ t; đ a hình c a B S t a l c; hình th c, ki n trúc bên ngoài c a B S (đ i
v i B S là nhà ho c các công trình xây d ng khác); đ c đi m trên m t đ t và d i lòng đ t (đ dày c a các l p b m t, tính ch t th nh ng, v t lỦ,ầ); tình tr ng môi
Trang 177
tr ng; các ti n l i và nguy c r i ro c a t nhiên Nói chung tùy thu c vào m c đích s d ng, công d ng c a B S mà giá tr c a B S là khác nhau
Các y u t mang tính kinh t : kh n ng mang l i thu nh p và nh ng ti n nghi g n
li n v i B S đó Y u t kinh t này càng cao thì giá tr c a B S càng l n Tuy nhiên nh ng ti n nghi đ c đem ra đánh giá, đ nh giá ph i là nh ng ti n nghi không
ho c khó có th di d i nh h th ng đi n, n c, lò s i, ầ
Các y u t mang tính pháp lý: các gi y t ch ng th v pháp lý, v quy n s
d ng đ t, s h u nhà, gi y phép xây d ng,ầ ây là m t y u t h t s c quan tr ng
đ i v i vi c th m đ nh giá nên b t bu c th m đ nh viên ph i n m b t đ c nh ng quy n mà ch th hi n có đ i v i B S c n th m đ nh
Các y u t liên quan đ n th tr ng nh : m i quan h cung – c u, tính c nh tranh
c a hàng hóa trên th tr ng ây là y u t r t quan tr ng giúp cho chúng ta có th
d báo s thay đ i các y u t này trong t ng lai và t đó là c n c quan tr ng trong vi c d báo, c tính chính xác giá tr c a B S c n th m đ nh
Theo kho n 2, đi u 4, ch ng 1, Pháp l nh giá s 40/2002/PL-UBTVQH thì:
“Th m đ nh giá là vi c đánh giá ho c đánh giá l i giá tr c a tài s n phù h p v i th
tr ng t i m t đ a đi m, th i đi m nh t đ nh theo tiêu chu n c a Vi t Nam ho c thông
l qu c t ”
Theo tài li u b i d ng ki n th c ng n h n chuyên ngành th m đ nh giá, Q2 –NXB HN, 2007 thì: “Th m đ nh giá b t đ ng s n là s c tính v giá tr c a các quy n tài s n b t đ ng s n c th b ng hình thái ti n t cho m t m c đích đư đ c xác
đ nh rõ, trong nh ng đi u ki n c a m t th tr ng nh t đ nh và nh ng ph ng pháp phù h p.”
T đó ta có th tóm t t l i các khái ni m c b n v th m đ nh giá B S là khoa
h c c tình giá tr B S, đ c th hi n b ng ti n, theo th tr ng, t i m t đ a đi m và
th i gian c th , ph c v cho m c đích xác đ nh tr c, b ng nh ng ph ng pháp phù
h p v i tiêu chu n th m đ nh giá Vi t Nam ho c thông l qu c t
Trang 18 Th m đ nh giá là m t trong nh ng công c qu n lỦ v mô góp ph n ng n ch n s
l i d ng đ đ a giá tr tài s n chênh l ch quá cao ho c quá th p so v i th tr ng
Th c ti n cho th y th m đ nh giá có vai trò quan tr ng làm c n c cho các ho t
đ ng: chuy n quy n s d ng B S; chuy n nh ng B S; th ch p B S; th m đ nh giá đ cho thuê; th m đ nh giá b o hi m; ph c v cho l p báo cáo tài chính và các
Theo tiêu chu n th m đ nh giá Vi t Nam s 01 (T GVN 01) đư đ nh ngh a: “Giá
tr th tr ng c a m t tài s n là m c giá c tính s đ c mua bán trên th tr ng vào
th i đi m th m đ nh giá, gi a m t bên là ng i mua s n sàng mua và m t bên là ng i bán s n sàng bán, trong m t giao dch mua bán khách quan và đ c l p, trong đi u ki n
th ng m i bình th ng”
Theo quy t đ nh s 24/2005/Q -BTC thì: “Giá tr th tr ng c a m t tài s n là
m c giá c tính s đ c mua bán trên th tr ng vào th i đi m th m đ nh giá, gi a
m t bên là ng i mua s n sàng mua và m t bên là ng i bán s n sàng bán, trong m t giao dch mua bán khách quan và đ c l p, trong đi u ki n th ng m i bình th ng”
Có th nói tóm l i giá th tr ng là giá tr c tính th hi n b ng ti n đ c l y t các ch ng c d li u th tr ng, t i m t th i đi m, gi a các bên tham gia giao d ch
B S th c hi n trên quan đi m s n lòng, khách quan, đ c l p, thông tin minh b ch và
th tr ng n đ nh
Trang 199
1.2.3.2. Gía tr phi th tr ng
Ph n l n các c s giá tr đ c v n d ng trong th m đ nh giá tr B S là giá tr th
tr ng, tuy nhiên trong m t s tr ng h p nh t đ nh T V ph i s d ng giá tr phi th
tr ng là c s đ th m đ nh giá tr c a B S nh khi B S đó là B S đ c bi t ít có giao d ch trên th tr ng, th m đ nh giá tr c n c trên ch c n ng, công n ng, tình
tr ng khai thác s d ng là ch đ o, nhi u h n kh n ng mua bán B S đó trên th
tr ng m , th m đ nh giá tr trong tình tr ng gi m phát hay siêu l m phát, th m đ nh trong đi u ki n không đ c l p trong giao d ch mua bán
Theo quy đ nh s 77/2005/Q -BTC, tiêu chu n s 2: “Giá tr phi th tr ng c a tài s n là m c giá c tính đ c xác đ nh theo nh ng c n c khác v i giá tr th tr ng
ho c có th đ c mua bán, trao đ i theo các m c giá không ph n ánh giá tr th tr ng
nh : giá tr tài s n đang trong quá trình s d ng, giá tr đ u t , giá tr b o hi m, giá tr
đ c bi t, giá tr thanh lý, giá tr tài s n b t bu c ph i bán, giá tr doanh nghi p, giá tr tài s n chuyên dùng, giá tr tài s n có th tr ng h n ch , giá tr đ tính thu ”
Tóm l i giá tr tài s n đ c đánh giá ch y u vào công d ng kinh t , k thu t
ho c các ch c n ng c a tài s n h n là c n c vào kh n ng đ c mua bán trên th
N i dung c a nguyên t c: M i tài s n có th s d ng vào nhi u m c đích và đem
l i các l i ích khác nhau nh ng giá tr ch đ c th a nh n trong đi u ki n s d ng
m t cách t t nh t và hi u qu nh t
V n d ng nguyên t c: Trong ho t đông th m đ nh giá, các T V ph i ch ra các
kh n ng th c t và nh ng l i ích c a vi c s d ng đó và kh ng đ nh tình hu ng nào là c h i s d ng t t nh t và hi u qu nh t
1.2.4.2. Nguyên t c thay th
C s c a nguyên t c: Nh ng ng i mua th n tr ng s không tr nhi u ti n h n
đ mua m t tài s n nào đó n u anh ta t n ít ti n h n nh ng v n có th có m t tài s n
t ng t nh v y
N i dung c a nguyên t c: Gi i h n trên v giá tr (hay giá tr cao nh t) c a m t tài s n không v t quá chi phí đ có m t tài s n t ng đ ng
V n d ng nguyên t c: Nguyên t c này yêu c u T V ph i n m đ c các thông tin
v giá c hay chi phí s n xu t c a các tài s n t ng t g n v i th i đi m đ nh giá
Trang 2010
(trong vòng 1 n m) và nh t thi t ph i đ c trang b các k n ng v cách đi u ch nh
s khác bi t gi a các lo i tài s n
1.2.4.3. Nguyên t c d ki n cá kho n l i ích t ng lai
C s c a nguyên t c: giá tr c a m t tài s n đ c quy t đ nh b i nh ng l i ích
1.2.4.4. Nguyên t c đóng góp
C s c a nguyên t c: Khi k t h p v i tài s n khác thì t ng giá tr c a nó s cao
h n t ng giá tr c a các tài s n đ n l (theo lý thuy t h th ng)
N i dung c a nguyên t c: giá tr c a m t tài s n hay c a m t b ph n c u thành
m t tài s n ph thu c vào s có m t hay v ng m t c a nó, s làm cho giá tr c a toàn b tài s n t ng lên hay gi m đi là bao nhiêu
V n d ng nguyên t c: Trong nguyên t c đóng góp thì không đ c phép c ng giá
tr c a các tài s n riêng l l i v i nhau
1.2.4.5. Nguyên t c cung c u
C s c a nguyên t c: C n c ch y u và ph bi n nh t c a vi c th m đ nh giá tr tài s n là d a vào giá tr th tr ng Gía tr th tr ng c a tài s n l i t l thu n v i
y u t c u và t t ngh ch v i yêu t cung
N i dung c a nguyên t c: nh giá m t tài s n ph i đ t nó trong s tác đ ng c a các y u t cung c u
V n d ng nguyên t c: C n ph i đánh giá đ c s tác đ ng c a yêu t cung c u
đ i v i các giao d ch trong quá kh và d báo nh h ng c a chúng trong t ng lai
Quy trình th măđ nh giá b tăđ ng s n
1.2.5.
Quy trình đ nh giá là m t k ho ch hành đ ng có tr t t và logic, theo t ng b c phù h p v i các quy t c c b n đư đ c xác đ nh rõ Vì v , t ch c th m đ nh giá c n tuân theo m t quy trình khung c b n đ c quy đ nh t i tiêu chu n th m đ nh giá s 05 (T GVN 05) Bao g m 6 b c:
B c 1: Xác đ nh t ng quát v tài s n c n th m đ nh giá và xác đ nh giá tr th
tr ng và giá tr phi th tr ng làm c s th m đ nh giá
Trang 2111
B c 2: L p k ho ch th m đ nh giá
B c 3: Kh o sát hi n tr ng, thu th p thông tin
B c 4: Phân tích thông tin
B c 5: Xác đ nh giá tr tài s n c n th m đ nh giá
B c 6: L p báo cáo và ch ng th k t qu th m đ nh giá
a ra nh ng đi u ki n h n ch và ràng bu c d a trên:
S xác nh n b ng v n b n c a khách hàng và trên c s nh n th c rõ ràng
nh ng đi u ki n đó s tác đ ng đ n bên th ba thông qua k t qu th m đ nh giá
Phù h p v i quy đ nh c a lu t pháp và các quy đ nh hi n hành khác có liên quan
Xác đ nh th i đi m T G: Ngay sau khi ký h p đ ng T G và ý ki n đánh giá v giá tr c a tài s n đ c đ a ra trong ph m vi th i gian cho phép c a h p đ ng
Xác đ nh ngu n d li u c n thi t cho T G
Xác đ nh c s giá tr c a tài s n: Giá tr th tr ng hay giá tr phi th tr ng
Vi c xác đ nh giá tr làm c s cho th m đ nh giá ph i phù h p v i nh ng quy
Xác đ nh các tài li u c n thu th p v th tr ng, v tài s n, tài li u so sánh
Xác đ nh và phát tri n các ngu n tài li u, đ m b o ngu n tài li u đáng tin c y
và ph i đ c ki m ch ng
Trang 2212
Xây d ng ti n đ nghiên c u, xác đ nh trình t thu th p và phân tích d li u,
th i h n cho phép c a trình t ph i th c hi n
L p đ c ng báo cáo k t qu th m đ nh giá
1.2.5.3. Kh o sát hi n tr ng, thu th p thông tin
+ i v i công trình xây d ng d dang, T V ph i k t h p gi a kh o sát th c đ a
v i báo cáo c a ch đ u t , nhà th u đang xây d ng công trình
Trong quá trình kh o sát, đ có đ y đ ch ng c cho vi c T G, T V c n
ch p nh tài s n theo các d ng (tòan c nh, chi ti t), các h ng khác nhau
Thu th p thông tin: Bên c nh thông tin, s li u thu th p t kh o sát hi n tr ng,
T V ph i thu th p các thông tin sau:
Các thông tin liên quan đ n chi phí, giá bán, lãi su t, thu nh p c a TSSS
Các thông tin v y u t cung - c u, l c l ng tham gia th tr ng, đ ng thái
ng i mua - ng i bán ti m n ng
Các thông tin v tính pháp lý c a tài s n
Các s li u v kinh t xã h i, môi tr ng, nh ng y u t tác đ ng đ n giá tr ,
nh ng đ c tr ng c a th tr ng tài s n đ nh n bi t s khác nhau gi a khu v c tài
s n th m đ nh giá to l c và khu v c lân c n
Các thông tin v nh ng y u t t nhiên, kinh t xã h i nh h ng đ n m c đích s d ng c a tài s n (đ a ch t, b n đ đ a chính, quy ho ch, biên gi i hành chính, c s h t ngầ)
T V ph i nêu rõ ngu n thông tin trong báo cáo th m đ nh giá và ph i đ c ki m
ch ng đ b o đ m đ chính xác c a thông tin
1.2.5.4. Phân tích thông tin
Là quá trình đánh giá s tác đ ng c a các y u t đ n m c giá c a tài s n c n
th m đ nh
Phân tích nh ng thông tin t kh o sát hi n tr ng tài s n
Trang 2313
Phân tích nh ng đ c tr ng c a th tr ng tài s n c n th m đ nh giá
B n ch t và hành vi ng x c a nh ng ng i tham gia th tr ng: i v i tài
s n là nhà c a dân c , bao g m: tu i tác, c c u gia đình, m c đ thu nh p c a nhóm cung và nhóm c u, m c đ m r ng th tr ng tài s n lo i này v i nh ng
C n đánh giá c th vi c s d ng tài s n trên các khía c nh: S h p lý, tính
kh thi trong s d ng tài s n, xem xét đ n m i t ng quan gi a vi c s d ng hi n
t i và s d ng trong t ng lai S thích h p v m t v t ch t, k thu t đ i v i vi c
s d ng tài s n: xác đ nh và mô t đ c đi m kinh t k thu t, tính h u d ng c a tài s n S h p pháp c a tài s n trong vi c s d ng, nh ng h n ch riêng theo
h p đ ng, theo quy đ nh c a pháp lu t Tính kh thi v m t tài chính: phân tích
vi c s d ng ti m n ng c a tài s n trong vi c t o ra thu nh p, xem xét t i các y u
t giá tr th tr ng, m c đích s d ng trong t ng lai, chi phí phá b và giá tr còn l i c a tài s n, lãi su t, r i ro, giá tr v n hoá c a tài s n Hi u qu t i đa trong s d ng tài s n: xem xét đ n n ng su t t i đa, chi phí b o d ng, các chi phí phát sinh cho phép tài s n đ c s d ng đ n m c cao nh t và t t nh t
1.2.5.5. Xác đ nh giá tr tài s n c n th m đ nh giá
T V ph i nêu rõ các ph ng pháp đ c áp d ng đ xác đ nh m c giá tr c a tài
Trang 2414
Ph ng pháp l i nhu n
Ph ng pháp th ng d
T V c n phân tích rõ m c đ phù h p c a 01 ho c nhi u ph ng pháp trong
th m đ nh giá đ c s d ng v i đ c đi m kinh t k thu t c a tài s n và v i m c đích th m đ nh giá
T V c n nêu rõ trong báo cáo th m đ nh ph ng pháp th m đ nh giá nào đ c
s d ng làm c n c ch y u, ph ng pháp th m đ nh giá nào đ c s d ng đ ki m tra chéo, t đó đi đ n k t lu n cu i cùng v giá tr th m đ nh
1.2.5.6. L p báo cáo và ch ng th k t qu th m đ nh giá
Báo cáo k t qu th măđ nh giá: là v n b n do T V l p đ nêu rõ ý ki n chính
th c c a mình v quá trình th m đ nh giá và m c giá th m đ nh (th hi n b ng ti n
ho c v t ngang giá khác) c a tài s n mà khách hàng yêu c u th m đ nh giá
Nh ng yêu c u đ i v i m t báo cáo th m đ nh giá:
Rõ ràng, chính xác, không đ c d n đ n hi u l m t phía ng i đ c
Ch a đ ng nh ng thông tin đ y đ đ khách hàng ho c bên th ba liên quan
hi u n i dung c a báo cáo m t cách rõ ràng
Công b m t cách rõ ràng, chính xác b t k m t gi thi t mang tính b t kh kháng, m t đi u ki n mang tính gi thi t ho c m t đi u ki n h n ch nào nh
h ng tr c ti p ho c gián ti p đ n giá B S c n th m đ nh giá
N i dung c a báo cáo th m đ nh giá:
Khách hàng và bên th 3 liên quan s d ng k t qu th m đ nh giá
Nh ng gi thi t, đi u ki n mang tính gi thi t, nh ng đi u ki n h n ch có nh
h ng đ n quá trình phân tích, đ a ra các Ủ ki n và k t lu n v giá tr
Ch ký c a T V và giám đ c t ch c th m đ nh giá
Trang 2515
Ch ngăth ăth măđ nh giá
Ch ng th th m đ nh giá là v n b n do doanh nghi p, t ch c th m đ nh giá l p
nh m công b cho khách hàng ho c bên th ba v nh ng n i dung c b n liên quan
c n th m đ nh giá ho c g n v i th i đi m c n th m đ nh giá đ c tính và xác đ nh giá tr th tr ng c a tài s n
Nguyên t c áp d ng
Nguyên t c thay th : giá tr c a B S có xu h ng đ c hình thành thông qua giá
c a t p h p B S có kh n ng thay th B S đó trên th tr ng trong m t kho ng th i gian nh t đ nh Nguyên t c này kh ng đ nh: Không có ng i mua nào tr giá cao h n chi phí đ có m t đ a đi m t ng t và các công trình c i thi n có mong mu n và s
d ng t ng đ ng v i B S m c tiêu mà không ph i ch m tr quá m c ây là nguyên
t c c b n c a ph ng pháp đ nh giá so sánh cho nên mu n áp d ng ph ng pháp này,
B S m c tiêu c n ph i có th truoèng, có các B S thay th
Cácăb c ti n hành
B c 1: Nghiên c u th tr ng đ có thông tin v giá giao d ch, giá niêm y t
ho c giá chào bán và các y u t so sánh c a nh ng B S t ng t v i B S c n
th m đ nh giá, đư giao d ch thành công ho c đang mua, bán trên th tr ng
B c 2: Thu th p, ki m tra thông tin, s li u v các y u t so sánh t các B S cùng lo i ho c t ng t có th so sánh đ c v i B S c n th m đ nh giá đư giao
Trang 26th m đ nh giá t đó th c hi n đi u ch nh giá c a các B S so sánh theo s khác bi t
v các y u t so sánh so v i B S c n th m đ nh giá, tìm ra m c giá ch d n cho m i
B S so sánh
B c 5: Phân tích t ng h p các m c giá ch d n c a các B S so sánh, rút ra m c giá ch d n đ i di n đ c tính và xác đ nh m c giá c a B S c n th m đ nh
uăđi m
n gi n, d áp d ng, có c s v ng ch c đ đ c công nh n vì nó d a vào
ch ng c giá tr th tr ng
Các h n ch
C n thi t ph i có thông tin: Rõ ràng là trong ph ng pháp này n u không có
nh ng thông tin th tr ng v nh ng giao d ch t ng t thì s không s d ng đ c Tuy nhiên nh ng thông tin trên m ng Internet ch là nh ng thông tin s c p nên nhi u khi nó ch là nh ng thông tin o, không chính xác Thêm vào đó, t i nh ng
n i th tr ng kém phát tri n, l ng giao d ch ít, thông tin so sánh thu th p đ c không đáp ng đ yêu c u, thì k t qu đ nh giá s có đ chính xác kém
Các d li u th ng mang tính ch t l ch s : ây là đi u không th tránh kh i Trong đi u ki n th tr ng bi n đ ng, nh ng thông tin này s tr nên l c h u trong vòng m t th i gian ng n
H n n a, ph ng pháp này đòi h T V ph i có nhi u kinh nghi m và ki n th c
th tr ng thì m i có th ti n hành đ nh giá m t cách thích h p
Cácăđi u ki n c n thi t c n ph iăcóăđ th c hi năđ căph ngăphápăsoăsánh
Ch t l ng c a các thông tin ph i cao B t bu c T V ph i ti n hành kh o sát, tìm ki m, phân tích giá bán trên th tr ng nh ng b t đ ng s n t ng t có th so sánh đ c
Thông tin ph i phù h p, k p th i, chính xác, đ y đ , có th ki m tra đ c Giá bán là giá bán trong các giao dch bình th ng trên th tr ng
Th tr ng c n ph i n đ nh N u th tr ng có bi n đ ng ph ng pháp so sánh
s khó đ t đ c đ chính xác cao m c dù các đ i t ng so sánh có tính ch t gi ng nhau v m i m t
Trang 2717
Trên th c t nó là ph ng pháp chung đ đ nh giá các B S dùng cho m c đích mua bán, th ch p và th ng dùng có các tr ng h p nh : c n h , chung c , các dưy nhà đ c xây d ng cùng m t ki u, các ngôi nhà riêng bi t và bán riêng bi t, các phân x ng và các nhà kho trên m t m t b ng, các nhóm v n phòng và các nhóm
Nguyên t c áp d ng
Nguyên t c d báo l i ích t ng lai: ây là nguyên t c n n t ng c a ph ng pháp này vì nó d báo dòng ti n thu nh p kù v ng t B S, ng i đ nh giá s chuy n hóa nó v hi n t i thành giá c a B S
Trang 2818
Chi phí v n hành, duy tu, b o d ng g m: chi phí tr c ti p và chi phí gián ti p Chi phí tr c ti p là nh ng chi phí c đ nh mà ch s h u B S ph i chi tr b t k có khách thuê hay không, bao g m: ti n thu B S và chi phí v b o hi m nhà c a Chi phí gián ti p là nh ng chi phí t l v i s l ng khách thuê B S nhi u hay ít nh : chi phí qu n lỦ, mua ngoài (đi n, n c,ầ), chi phí s i m, đi u hòa nhi t đ , d n v sinh, duy tu, chi phí tân trang
Các T V ph i nh ng đi u này thông qua đi u tra th tr ng t nh ng B S cho thuê t ng t nh t ng t v m c đích s d ng, tu i đ i kinh t còn l i, t l chi phí duy tu, b o d ng hay v h s s d ng đ t
B c 2: Tìm t su t v n hoá ho c h s thu nh p thích h p v i lo i thu nh p
T su t v n hoá thu nh p và h s nhân thu nh p ph n ánh m i quan h gi a thu
đ u t , trong đó quy n s là t tr ng v n huy đ ng t các ngu n khác nhau đ u t vào tài s n, theo công th c sau :
Trang 29 B c 1: c tính doanh thu t vi c khai thác tài s n
B c 2: c tính chi phí liên quan đ n vi c khai thác tài s n
B c 3: c tính thu nh p ròng hay dòng ti n t doanh thu và chi phí
B c 4: c tính giá tr thu h i c a tài s n vào cu i k
t
t t
r
Vr
CFV
t
t
r
Vr
CFV
Trang 3020
Xét v m t lý thuy t, đây là ph ng pháp có c s lý lu n ch t ch nh t, vì nó
ti p c n m t cách tr c ti p nh ng l i ích mà B S mang l i cho nhà đ u t
Ngo i tr k thu t chi t kh u dòng ti n, nói chung nó là ph ng pháp đ n gi n
Ph ng pháp này có th đ t đ c đ chính xác cao khi có các ch ng c v các
th ng v có th so sánh đ c, khi các kho n thu nh p có th d báo tr c v i m t
đ tin c y cao
H n ch
Khi phân tích các th ng v t ng t , c n ph i đi u ch nh nhi u m t: tu i th ,
ch t l ng, th i h n thuêầ
Trong nhi u tr ng h p có th thi u c s d báo các kho n thu nh p t ng lai
K t qu th m đ nh giá có đ nh y l n tr c m i s thay đ i c a các tham s tính toán Trong nh ng tr ng h p nh v y, k t qu s ch u nh h ng nhi u c a y u t
Là ph ng pháp th m đ nh giá d a trên c s chi phí t o ra m t tài s n t ng t tài s n
c n th m đ nh giá đ xác đ nh giá tr th tr ng c a tài s n c n th m đ nh giá
Nguyên t c áp d ng
Nguyên t c thay th : Theo nguyên t c này thì ng i ta cho r ng giá tr c a B S
m c tiêu t ng đ ng v i chi phí làm ra m t B S gi ng nh v y và coi đây nh m t
v t thay th Do v y, n u có đ y đ thông tin h p lỦ thì ng i ta s không bao gi tr giá cho m t B S l n h n chi phí mua đ t và xây d ng
Cácăb c ti n hành
B c 1: c tính riêng giá tr c a lô đ t thu c B S b ng cách coi đó là đ t tr ng đang đ c s d ng trong đi u ki n t t nh t và hi u qu nh t theo nguyên t c xác
đ nh giá đ t quy đ nh t i Lu t t đai và các ph ng pháp xác đ nh giá đ t theo quy
đ nh c a Chính ph và h ng d n c a các B , ngành có liên quan, y ban nhân dân các t nh, thành ph tr c thu c Trung ng
Trang 3121
B c 2: c tính chi phí hi n t i đ xây d ng m i, đ tái t o, thay th công trình xây d ng hi n có trên đ t Chi phí xây d ng m i hi n hành bao g m:
Chi phí tr c ti p: chi phí NVL, nhân công, chi phí s d ng máy móc,
Chi phí gián ti p: chi phí qu n lý xây d ng và qu n lý tài s n,
L i nhu n, các kho n thu , phí ph i n p theo quy đ nh c a pháp lu t
B c 3: Xác đ nh hao mòn và c tính giá tr hao mòn l y k (m c đ gi m giá)
c a công trình xây d ng hi n có trên đ t Có hai cách đ các đ nh m c hao mòn:
Ph ng pháp đo mang tính k thu t
Trong đó: H : Hao mòn c a CTXD tính theo t l %
HKi : Hao mòn c a k t c u chính th i theo % TKi : T tr ng c a k t c u chính th i trong t ng giá tr công trình
Trang 3222
Ph ng pháp đo d a vào th tr ng: Ph ng pháp này ch đ c áp d ng khi xung quanh B S c n đ nh giá có nhi u B S t ng t đ c đánh giá vì nó ch
c tính t ng m c gi m giá c a B S mà thôi
B c 4: c tính giá tr c a công trình xây d ng b ng cách tr giá tr hao mòn
l y k (m c gi m giá) kh i chi phí xây d ng m i hi n hành c a công trình
B c 5: c tính giá tr c a B S c n th m đ nh giá b ng cách c ng (+) k t qu
b c 1 v i k t qu b c 4
uăđi m
Ph ng pháp này đ c s d ng khi không có các b ng ch ng th tr ng thích
h p đ so sánh S d ng đ đánh giá các B S r t hi m khi thay đ i ch s h u và thi u c s d báo l i ích t ng lai Ph ng pháp chi phí thích h p khi th m đ nh giá
B S dùng cho các giao d ch và m c đích riêng bi t
H n ch
Vi c th m đ nh giá theo ph ng pháp chi phí c ng ph i d a vào d li u th
tr ng, cho nên nh ng h n ch c a ph ng pháp so sánh c ng đúng đ i v i ph ng pháp chi phí Ph ng pháp chi phí ph i s d ng cách ti p c n c ng t i, song t ng c a nhi u b ph n ch a ch c đư b ng v i giá tr c a toàn b Vi c c tính m t s kho n
gi m giá có th tr nên r t ch quan và khó th c hi n áp d ng ph ng pháp này đòi h i ng i đ nh giá ph i có nhi u kinh nghi m và đ c bi t là ph i thành th o v k thu t xây d ng
Là ph ng pháp thông d ng c a ng i tham gia đ u th u hay ki m tra đ u th u
Ph ng pháp chi phí đ c v n d ng trong tr ng h p mà ng i ta tin t ng r ng chi phí là y u t chính và là nh ng kho n chi tiêu c n thi t, thích h p đ t o ra giá
tr c a B S
Th ng đ c s d ng có tính ch t b sung ho c ki m tra đ i v i các ph ng pháp khác
1.2.6.4. Ph ng pháp th ng ế
Khái ni m
Trang 3323
Ph ng pháp th ng d là ph ng pháp th m đ nh giá mà giá tr th tr ng c a tài
s n c n th m đ nh giá đ c xác đ nh c n c vào giá tr v n hi n có b ng cách l y giá
tr c tính c a s phát tri n gi đ nh c a tài s n (t ng doanh thu) tr đi t t c các chi phí phát sinh đ t o ra s phát tri n đó
Nguyên t c áp d ng
Nguyên t c đóng góp: Theo nguyên t c này thì giá tr c a B S đ c xác đ nh trên c
s c a s hi n di n hay thi u v ng nó s làm cho giá tr c a t ng tài s n t ng lên hay
gi m đi là bao nhiêu
Cácăb c ti n hành
B c 1: Xác đ nh m c tiêu kinh doanh, cách th c khai thác t t nh t và hi u qu
nh t d án, phù h p v i quy đ nh pháp lu t, kh thi v đi u ki n tài chính và mang
l i giá tr cao nh t cho d án
B c 2: c tính t ng doanh thu phát tri n c a d án, chuy n đ i t ng doanh thu
đó v giá t i th i đi m c n th m đ nh giá
B c 3: c tính chi phí đ u t đ t o ra doanh thu phát tri n c a d án, chuy n
đ i chi phí đ u t đó v giá t i th i đi m c n th m đ nh giá
B c 4: Xác đ nh giá đ t c n c vào chênh l ch k t qu tính toán c a b c 2 tr (-) b c 3
uăđi m
c s d ng đ đánh giá các B S có ti m n ng phát tri n
ây là ph ng pháp thích h p đ đ a ra m c giá khi th c hi n đ u th u
Ph ng pháp này mô ph ng l i cách th c phân tích đánh giá các c h i đ u t vào B S Vì v y nó có giá tr quan tr ng đ t v n v chi phí xây d ng t i đa và
ti n cho thuê t i thi u c n đ t đ c khi th c hi n d án phát tri n B S
H n ch
Chi phí và giá bán có th b thay đ i tu theo đi u ki n c a th tr ng
Giá tr cu i cùng r t nh y c m đ i v i tham s v chi phí và giá bán
Ph ng pháp này không tính đ n giá tr th i gian c a ti n
Cácăđi u ki n c n thi t
Phù h p khi th m đ nh giá B S có yêu c u v s phát tri n không ph c t p, các y u
t c tính liên quan đ n giá bán, giá cho thuê và chi phí đ t đ c đ tin t ng cao
T V ph i có nhi u kinh nghi m v phát tri n và m r ng đ t đai đ xác đ nh đúng c h i s d ng t t nh t và hi u qu nh t
Trang 3424
Ph ng pháp này đ c s d ng ch y u cho các nhà th u xây d ng và các công
ty kinh doanh B S, nh ng ng i mua nhà riêng
1.2.7.
đ nh giá b tăđ ng s n
1.2.7.1. Y u t ch quan
V trí c aăB S
Kh n ng sinh l i do y u t v trí B S mang l i càng cao thì giá tr càng l n M i
B S luôn đ ng th i t n t i 2 lo i v trí, v trí tuy t đ i và v trí t ng đ i Xét trên
ph ng di n t ng quát, c 2 lo i v trí nói trên đ u có vai trò quan tr ng trong vi c xác
l p giá tr c a B S Nh ng B S n m t i trung tâm đô th hay m t vùng nào đó s có giá tr l n h n nh ng B S nhà đ t cùng lo i n m các vùng vent rung tâm (v trí
t ng đ i) Nh ng B S n m t i các ngã 4 hay ngã 3, trên các tr c l giao thông quan
tr ng l i có giá tr cao h n nh ng B S n m v trí khác (v trí tuy t đ i) Vi c xem xét đánh giá u th v v trí B S là c c kì quan tr ng, đ c bi t là đ i v i vi c xác đ nh giá đ t
Kíchăth c, hình th , di n tích th aăđ t ho călôăđ t
M t kích th c và di n tích th a đ t t i u khi nó th a mãn m t lo i nhu c u c
th c a đa s dân c trong vùng Ví d : t i Hà N i, v i nhu c u đ , thì lo i kích
th c di n tích t i u khi m t ti n th a đ t t 4m-5m và chi u sâu th a đ t là 15m
a hình n i B S t a l c cao hay th p so v i các B S khác trong vùng lân c n
có tác đ ng đ n giá tr B S, nh ng khu v c th p, th ng hay b ng p n c vào mùa
m a hay b hi n t ng tri u c ng thì giá B S s th p, ng c l i giá c a nó s cao
h n Hình th c ( ki n trúc) bên ngoài c a B S ( đ i v i B S là nhà ho c các công trình xây d ng khác) : n u 2 B S có giá tr xây d ng nh nhau, B S nào có ki n trúc phù h p v i th hi u thì giá tr c a nó s cao h n và ng c l i c đi m trên m t đ t
và d i lòng đ t (đ dày c a l p b m t, tính ch t th nh ng, tính ch t v t lỦầ)
M c đ nh h ng c a các y u t trên đ n giá tr c a B S tùy thu c vào m c đích s
d ng đ t Ví d : đ màu m c a đ t có th r t quan tr ng đ i v i giá tr đ t khi s
d ng vào m c đích nông nghi p, nh ng l i không quan tr ng khi s d ng đ t cho xây
d ng Tình tr ng môi tr ng: môi tr ng trong lành hay b ô nhi m n ng, yên t nh hay
n ào đ u nh h ng tr c ti p đ n giá tr B S
Các ti măn ngăvƠănguyăc ăr i ro c a t nhiên:
Trang 3525
Nh ng B S n m nh ng vùng th ng hay b các s c c a thiên tai (bão, l t,
đ ng đ t, khí h u kh c nghi t,ầ) làm cho giá tr B S b s t gi m và ng c l i
Kh n ngămangăl i thu nh p t B S
M c thu nh p h ng n m t B S mang l i s có nh h ng quan tr ng đ n giá tr
c a B S đó Khi kh n ng t o ra thu nh p t B S càng cao thì giá chuy n nh ng c a
B S càng cao và ng c l i
Nh ng ti n nghi g n li n v iăB S
H th ng đi n, n c, v sinh, đi u hòa nhi t đ , thông tin liên l c chính là nh ng
ti n nghi g n li n v i B S H th ng ti n nghi càng đ y đ và ch t l ng càng t t thì càng làm cho giá tr B S càng gia t ng
Trìnhăđ c aăng iăđ nh giá (th măđ nh viên)
Kinh nghi m, trình đ c a ng i đ nh giá nh h ng đáng k t i giá tr c a B S
N u không có ki n th c trong l nh v c chuyên môn này có th đ nh giá B S không đúng so v i giá tr tr ng đ ng th i nh h ng to l n t i giá tr B S khi tham gia giao
s 219/2008/Q -BTC ngày 31 tháng 12 n m 2008 (tiêu chu n s 7 đ n s 12)
Lu t đ t đai, lu t kinh doanh B S, lu t nhà , lu t dân s
Các nhân t trên v a có tác đ ng tích c c v a có tác đ ng tiêu c c đ n ho t đ ng
đ nh giá; có th đ a ho t đ ng đ nh giá phát tri n c ng có th h n ch s phát tri n Ngoài ra s thay đ i v đ ng l i chính sách c a Nhà n c và chính quy n đ a
ph ng có th có nh ng tác đ ng đ n ho t đ ng c a th tr ng B S nói chung và s
đ u t vào l nh v c B S nói riêng Ví d nh : Các chính sách có tác đ ng gián ti p
nh : s khuy n khích đ u t bên ngoài vào đ a ph ng có th làm t ng nhu c u v
Trang 3626
B S qua đó có th làm cho giá c a B S gia t ng Các chính sách tác đ ng tr c ti p
nh : chính sách cho phép Vi t ki u mua B S t i Vi t Nam, chính sách cho phép
nh ng ng i không có h kh u thành ph đ c mua nhà t i thành ph , chính sách tín
d ng đ i v i ho t đ ng đ u t vào l nh v c B S, các chính sách thu c a Nhà n c
đ i v i B S
Cácăthôngătinăliênăquanăđ năB S c n th măđ nh
Thông tin là y u t vô cùng quan tr ng Ngu n thông tin và đ chính xác c a m i thông tin s nh h ng tr c ti p đ n đ chính xác c a k t qu đ nh giá, ch t l ng ho t
đ ng đ nh giá Vì v y, T V ph i bi t cách thu th p , x lý, phân tích, ch n l c thông tin sao cho có đ c nh ng thông tin chính xác nh t Các ngu n thông tin t cá t ch c
nh S đ a chính, các c quan tr c ti p qu n lỦ B S, các trung tâm, các công ty môi
gi i, kinh doanh B S, báo, t p chí, ầ
Nh ngăthayăđ iătrongăgiaiăđo n phát tri n kinh t
i u này s đem l i cái nhìn khách quan v giá tr c a B S c n đ nh giá t i th i
đi m nó t n t i M c đ phù h p c a B S trong giai đo n hi n nay và d ki n th
tr ng c a nó trong t ng lai Trong th i kì kinh t suy thoái, kh ng ho ng kinh t th
gi i n m 2012 đư phán ánh rõ nét v vi c tác đ ng c a nó t i th tr ng B S Th i
đi m 2012 có quá nhi u các c n h , chung c ,ầ còn tr ng ây c ng có th coi là m t trong nh ng th i kì đen t i c a B S khi giá tr hàng t n kho lên t i 80.000 t đ ng
Các y u t kinh t v ămô
Tình hình cung – c u B S trong khu v c, đ c đi m c a nh ng ng i tham gia
th tr ng B S trong khu v c; các đi u ki n c a th tr ng B S trong khu v c, hi n
tr ng vùng lân c n( c s h n t ng nh đ ng , h th ng c p thoát n c, c p đi n, thông tin liên l cầ), m c đ t ng tr ng GDP h ng n m c a vùng, thu nh p bình quân h ng n m c a ng i dân trong vùng (thu c nhóm cao, trung bình hay th p) so
v i các vùng khác, kh n ng đáp ng nhu c u tín d ng c a h th ng tín d ng trong vùng, m c giá bình quân các lo i đ t trong vùng, t l và m c thu su t, m c đ l m phát chung, tình hình th tr ng lao đ ng, th tr ng ch ng khoán, th tr ng tín d ng trong vùng
Trang 3727
Các y u t xã h i
Các y u t xã h i c ng tác đ ng l n đ n giá tr B S M t khu v c mà m t đ dân s đ t nhiên t ng cao do t c đ t ng c a dân s c h c thì giá tr B S n i đó s
t ng lên do cân b ng cung – c u b phá v M t khác các y u t khác trong vùng nh :
ch t l ng d ch v y t , giáo d c, trình đ dân trí, v n đ an ning, t p quán ng i dân trong vùng c ng có nh h ng đ n giá tr c a B S Tình tr ng nh ng ng i s ng trong B S, tình tr ng s c kh e, ngh nghi p và tình tr ng vi c làm, các m i quan h tình c m gia đình, xư h i c a nh ng ng i đang chung s ng và nh ng v n đ liên quan
đ n thuy t phong th y
K t lu năch ngă1:
Ch ng 1 cho chúng ta nhìn th y t ng quan nh t nh ng khái ni m, nh ng lý lu n
v b t đ ng s n, th tr ng b t đ ng s n và vi c th m đ nh giá b t đ ng s n Ngoài
nh ng khái ni m t ng quát ch ng 1 còn ch ra nh ng v n b n pháp lu t, các quy
đ nh, đi u l đ c áp d ng cho vi c th m đ nh giá tr b t đ ng s n Các v n b n này
c ng đư n u rõ nh ng quy trình th m đ nh và cách th c, ph ng pháp trong th m đ nh giá Ch ng này đư phân tích rõ ràng các y u t nh h ng, vai trò c a b t đ ng s n,
th tr ng b t đ ng, giá b t đ ng s n, th m đ nh giá b t đ ng s n và vi c v n d ng quy trình th m đ nh giá b t đ ng nh th nào Hưy c ng tôi xem t i ch ng 2 đ có th
hi u c n k h n t ng b c trong quy trình th m đ nh giá đư đ c áp d ng t i Công ty
Th m đ nh giá Th K ra sao
Trang 38v i 9 công ty thành viên), đ c thành l p theo ngh đ nh s 101/N -CP ngày 03/08/2005 c a Chính ph CENVALUE đáp ng đ y đ nh ng tiêu chu n h t s c
kh t khe v nhân s , trình đ chuyên môn và c s v t ch t k thu t đ c đ t ra đ i
v i m t doanh nghi p th m đ nh giá chuyên nghi p
Ngay t khi thành l p, CENVALUE đư nhanh chóng tham gia và hòa nh p v i
c ng đ ng các doanh nghi p th m đ nh giá c a Vi t Nam, khu v c và th gi i CENVALUE hi n là thành viên tích c c c a H i Th m đ nh giá Vi t Nam
V i m c tiêu ph n đ u tr thành doanh nghi p th m đ nh giá chuyên nghi p hàng
đ u c a Vi t Nam và t ng b c h i nh p th gi i, CENVALUE không ng ng n l c nâng cao trình đ , n ng l c, kinh nghi m c ng nh nh ng hi u bi t sâu v chuyên môn nghi p v cho đ i ng th m đ nh viên Không ch v y đ i ng th m đ nh viên còn
t n t y v i công vi c, ch m sóc khách hàng chu đáo và có đ o đ c trong ngh nghi p Ngoài ra, CENVALUE c ng áp d ng h th ng qu n lý ch t l ng ISO 9001:
2000
2.1.1.2. Gi i thi u v Công ty C ph n Th m đ nh giá Th K
Tên Công ty : CÔNG TY C PH N TH M NH GIÁ TH K
Trang 3929
Các chi nhánh:
82 Nguy n Chí Thanh, ph ng Láng Th ng, qu n ng a, TP.Hà N i
63 Bùi Th Xuân, ph ng B n Nghé, Qu n 1, Thành ph H Chí Minh
VP giao d ch: 35 Hoàng Tr ng Minh, ph ng B c C ng, TP.Lào Cai
Hi nănayăcôngătyăđangălƠăthƠnhăviênăchínhăth c c a:
H i doanh nghi p tr Thành ph Hà N i
Hi p h i B S nhà đ t Vi t Nam
Hi p h i Th m đ nh giá Vi t Nam
Phòng th ng m i và công nghi p Vi t Nam
M t trong 16 sáng l p viên m ng các sàn B S Vi t Nam
tr ng, l p k ho ch kinh doanh
T v n đ u t và t v n các d án
phát tri n kinh t – xã h i D ch v đ u giá tài s n
Th m đ nh giá tr doanh nghi p
Th m đ nh giá tr B S:
Nhà ph , bi t th
Nhà, b êt th , đ t phân lô các khu đô th , trang tr i
Chung c , cao c v n phòng, khách s n
Nhà hàng, siêu th , trung tâm th ng m i, kho bãi
D án kinh doanh B S (d án khu đô th m i)
Th m đ nh giá đ ng s n:
Máy móc, thi t b , dây chuy n s n xu t,
Ph ng ti n v n t i, thi t b chuyên dùng,ầ
Th m đ nh d án đ u t
Trang 4030
M căđíchăc a th măđ nh giá
Làm c s mua – bán tài s n Làm c s th ch p v n ngân hàng
Làm c s thanh lý, phát m i tài s n Làm c s ch ng minh tài chính
Làm c s xét duy t d toán chi
ngu n v n NSNN
Làm c s tính thu , h ch toán k toán, báo cáo tài chính
Làm c s góp v n liên doanh liên
k t, c ph n hóa, mua và bán doanh
nghi p, h th ng kinh doanh
m c tiêu đó, CENVALUE đư và đang không ng ng n l c nâng cao trình đ , n ng
l c, kinh nghi m, hi u bi t sâu v chuyên môn nghi p v cho đ i ng T V đ đáp ng nhu c u ngày càng cao c a khách hàng i ng T V th ng xuyên đ c hu n luy n, đào t o trong và ngoài n c nh m nâng cao trình đ nghi p v , đáp ng tiêu chu n
c a Vi t Nam và Qu c t Trong th i gian t i, m ng l i giao d ch c a công ty s ngày càng đ c m r ng, đáp ng ngày càng t t h n nhu c u c a khách hàng
2.1.1.5. Khách hàng - đ i tác c a công ty
CENVALUE c ng thi t l p và duy trì m i quan h b n v ng v i m t s l ng
l n khách hàng:
i v i th măđ nh máy móc thi t b
Công ty th m đ nh giá tr tài s n ph c v cho các m c đích khác nhau c a các c quan, đ n v hành chính s nghi p tr c thu c các B , các S trong n c nh :
B giáo d c và đ o t o, B y t , B tài nguyên và môi tr ng, B công th ng,
B lao đ ng, th ng binh và xư h i
S Y t , S khoa h c và công ngh , S k ho ch và đ u t , S Lao đ ng th ng binh và xã h i, S NN và PT nông thôn, S n i v , S v n hóa th thao và du l ch, các tr ng H, C , TCCN, THPT, THCS, ti u h c, m m non,ầ
i v i th măđ nhăB S
Công ty là m t trong nh ng đ i tác th ng xuyên và tin c y c a các ngân hàng hàng đ u H p tác th m đ nh v i nhi u m c đích khác nhau, trong đó ch y u là đ nh giá B S làm c s th ch p vay v n ngân hàng: