bài 41 môi trường và các nhân tố sinh thái. giáo án bồi dưỡng thao giảng, thi giáo viên giỏi lớp 9 môn sinh học (9)

SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNGCHƯƠNG I: SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG BÀI 41: MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI I/ Môi trường sống của sinh vật: Hỏi: Môi trường là gì?. Các môi trường sống của sinh v

Giáo viên thực hiện:

Lê Xuân Toàn

CHÀO

MỪNG

QUÝ

THẦY

CÔ

GIÁO

VỀ DỰ

GIỜ

THĂM

LỚP

9D

SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

CHƯƠNG I: SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

BÀI 41: MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I/ Môi trường sống của sinh vật:

Hỏi: Môi trường là gì?

I/ Môi trường sống của sinh vật:

 - Môi trường là nơi sinh sống của sinh vật,

bao gồm tất cả những gì bao quanh chúng.

- Môi trường là nơi sinh sống của sinh vật, bao gồm tất cả những gì bao quanh chúng.

I/ Môi trường sống của sinh vật:

Hình 41.1 Các môi trường sống của sinh vật

 - Có 4 loại môi trường chủ yếu: Môi trường nước, môi trường trong đất, môi

trường trên mặt đất – không khí (môi trường trên cạn), và môi trường sinh vật

Môi trường nước

Môi trường trong đất

Môi trường sinh vật

Môi trường trên mặt đất- không khí

Hỏi: Có mấy loại môi trường chủ yếu? Kể tên.

Hỏi: Tại sao cơ thể sinh vật là một môi trường? Cho ví dụ minh họa

STT Tên sinh vật Môi trường sống

1 Cây hoa hồng Đất - Không khí

8 Sếu đầu đỏ

10 Giun đũa

9 Thằn lằn

11 Nấm

Quan sát hình thảo luận nhóm (3’) điền tiếp nội dung vào các ô trống của bảng 41.1

Bảng 41.1 Môi trường sống của sinh vật

Nước Nước Trong đất Đất – không khí Đất – không khí Sinh vật Sinh vật

Bọ hung

Cá heo Sứa Giun đất Sếu đầu đỏ Thằn lằn Giun đũa Nấm

I/ Môi trường sống của sinh vật: I/ Môi trường sống của sinh vật:

- Môi trường là nơi sống của sinh vật, bao gồm tất cả những gì bao quanh chúng.

- Có 4 loại môi trường chủ yếu: Môi trường nước, môi trường trong đất, môi trường trên mặt đất – không khí (môi trường trên cạn), và môi trường sinh vật

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

CHƯƠNG I: SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

BÀI 41: MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I/ Môi trường sống của sinh vật: I/ Môi trường sống của sinh vật:

- Môi trường là nơi sống của sinh vật, bao gồm tất cả những gì bao quanh chúng.

- Có 4 loại môi trường chủ yếu: Môi trường nước, môi trường trong đất, môi trường trên mặt đất – không khí (môi trường trên cạn), và môi trường sinh vật

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

Hỏi: Cây xanh sống trong tự nhiên chịu sự

tác động của những yếu tố sinh thái nào?

I/ Mụi trường sống của sinh vật:

II/ Cỏc nhõn tố sinh thỏi của mụi trường:

Hỏi: Nhõn tố sinh thỏi là gỡ?

 - Nhõn tố sinh thỏi là những yếu tố của mụi trường tỏc động đến sinh vật. Hỏi: Nhõn tố sinh thỏi được chia làm mấy nhúm? Kể tờn.

As,t°,CO 2, O 2

Nước Đất

TV, ĐV Con người

Vi sinh vật

SINH VẬT VÀ MễI TRƯỜNG

CHƯƠNG I: SINH VẬT VÀ MễI TRƯỜNG

BÀI 41: MễI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I/ Mụi trường sống của sinh vật:

II/ Cỏc nhõn tố sinh thỏi của mụi trường:

ất Đ

As, t 0 , CO 2, O 2

Nước

TV, ĐV Con người

Vi sinh vật

Nhõn tố con người Nhõn tố cỏc sinh vật khỏc

Hỏi: Nhõn tố sinh thỏi hữu sinh gồm được phõn biệt thành mấy nhúm?

- Người ta chia thành 2 nhóm: Nhóm nhân

tố sinh thái vô sinh và nhóm nhân tố sinh thái

hữu sinh Nhóm nhân tố sinh thái hữu sinh bao

gồm: Nhóm nhân tố sinh thái con người và

nhóm nhân tố sinh thái các sinh vật khác.

I/ Môi trường sống của sinh vật: I/ Môi trường sống của sinh vật:

- Môi trường là nơi sống của sinh vật, bao gồm tất cả những gì bao quanh chúng.

- Có 4 loại môi trường chủ yếu: Môi trường nước, môi trường trong đất, môi trường trên mặt đất – không khí (môi trường trên cạn), và môi trường sinh vật

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

- Nhân tố sinh thái là những yếu tố của môi trường tác động đến sinh vật.

SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

CHƯƠNG I: SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

BÀI 41: MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I/ Môi trường sống của sinh vật: I/ Môi trường sống của sinh vật:

- Môi trường là nơi sống của sinh vật, bao gồm tất cả những gì bao quanh chúng.

- Có 4 loại môi trường chủ yếu: Môi trường nước, môi trường trong đất, môi trường trên mặt đất – không khí (môi trường trên cạn), và môi trường sinh vật

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

- Nhân tố sinh thái là những yếu tố của môi trường tác động đến sinh vật.

Hỏi: Con người cũng là cơ thể sống những

tại sao con người được tách ra thành nhóm

nhân tố sinh thái riêng?

- Người ta chia thành 2 nhóm: Nhóm nhân

tố sinh thái vô sinh và nhóm nhân tố sinh thái hữu sinh Nhóm nhân tố sinh thái hữu sinh bao gồm: Nhóm nhân tố sinh thái con người và nhóm nhân tố sinh thái các sinh vật khác.

Cải tạo đất

Đốt rừng

Bảo vệ

I/ Mụi trường sống của sinh vật:

II/ Cỏc nhõn tố sinh thỏi của mụi trường:

Hỏi: Trong 4 tỏc động này tỏc động nào cú lợi, tỏc động nào cú hại?

Nhân tố

vô sinh

Nhân tố hữu sinh Nhân tố con người Nhân tố các SV khác

Hãy quan sát các hình ảnh trên rồi thảo luận nhóm (3’) lựa chọn và sắp xếp các nhân tố sinh thái theo từng nhóm vào bảng 41.2

Hình ảnh thể hiện các nhân tố sinh thái

Ánh sáng

Đồi dốc

Nước

Cháy rừng Rác thải

Rừng trồng, cày bừa

Cá Khỉ Giun đất

KH

Ỉ

ÁNH SÁNG GIUN ĐẤT

CHÁY RỪNG RÁC THẢI

RỪNGTRỒNG

I/ Môi trường sống của sinh vật: I/ Môi trường sống của sinh vật:

- Môi trường là nơi sống của sinh vật, bao gồm tất cả những gì bao quanh chúng.

- Có 4 loại môi trường chủ yếu: Môi trường nước, môi trường trong đất, môi trường trên mặt đất – không khí (môi trường trên cạn), và môi trường sinh vật

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

- Nhân tố sinh thái là những yếu tố của môi trường tác động đến sinh vật.

Hỏi: Trong 1 ngày ánh sáng mặt trời chiếu

trên mặt đất thay đổi như thế nào?

Hỏi: Ở nước ta độ dài ngày vào mùa hè và

mùa đông có gì khác nhau?

Hỏi: Sự thay đổi nhiệt độ trong một năm

diễn ra như thế nào?

III/ Giới hạn sinh thái:

III/ Giới hạn sinh thái:

Hỏi: Các nhân tố sinh thái của môi trường

thay đổi như thế nào?

- Người ta chia thành 2 nhóm: Nhóm nhân

tố sinh thái vô sinh và nhóm nhân tố sinh thái hữu sinh Nhóm nhân tố sinh thái hữu sinh bao gồm: Nhóm nhân tố sinh thái con người và nhóm nhân tố sinh thái các sinh vật khác.

50 C

Điểm gây

420 C

Điểm cực thuận

Giới hạn chịu đựng

Hình 41.2 Giới hạn nhiệt độ của cá rơ phi ở Việt Nam

Khoảng thuận lợi

t 0 C

Giới hạn dưới Giới hạn trên

300C

SINH VẬT VÀ MƠI TRƯỜNG

CHƯƠNG I: SINH VẬT VÀ MƠI TRƯỜNG

BÀI 41: MƠI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I/ Mơi trường sống của sinh vật:

II/ Các nhân tố sinh thái của mơi trường:

III/ Giới hạn sinh thái: Cho biết cá rơ phi

sinh trưởng tốt nhất ở nhiệt độ nào? Giới hạn chịu đựng nhiệt độ của

cá rơ phi là bao nhiêu ?

I/ Môi trường sống của sinh vật: I/ Môi trường sống của sinh vật:

- Môi trường là nơi sống của sinh vật, bao gồm tất cả những gì bao quanh chúng.

- Có 4 loại môi trường chủ yếu: Môi trường nước, môi trường trong đất, môi trường trên mặt đất – không khí (môi trường trên cạn), và môi trường sinh vật

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

- Nhân tố sinh thái là những yếu tố của môi trường tác động đến sinh vật.

III/ Giới hạn sinh thái:

III/ Giới hạn sinh thái:

Hỏi: Thế nào là giới hạn sinh thái?

vật với một nhân tố sinh thái nhất định

gọi là giới hạn sinh thái.

Giới hạn chịu đựng của cơ thể sinh vật với một nhân tố sinh thái nhất định gọi là giới hạn sinh thái.

- Người ta chia thành 2 nhóm: Nhóm nhân

tố sinh thái vô sinh và nhóm nhân tố sinh thái hữu sinh Nhóm nhân tố sinh thái hữu sinh bao gồm: Nhóm nhân tố sinh thái con người và nhóm nhân tố sinh thái các sinh vật khác.

SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

CHƯƠNG I: SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

BÀI 41: MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I/ Môi trường sống của sinh vật: I/ Môi trường sống của sinh vật:

- Môi trường là nơi sống của sinh vật, bao gồm tất cả những gì bao quanh chúng.

- Có 4 loại môi trường chủ yếu: Môi trường nước, môi trường trong đất, môi trường trên mặt đất – không khí (môi trường trên cạn), và môi trường sinh vật

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

II/ Các nhân tố sinh thái của môi trường:

- Nhân tố sinh thái là những yếu tố của môi trường tác động đến sinh vật.

III/ Giới hạn sinh thái:

Hình 41.2 Giới hạn nhiệt độ của

vi khuẩn suối nước nóng.

III/ Giới hạn sinh thái:

Giới hạn chịu đựng của cơ thể sinh vật với một nhân tố sinh thái nhất định gọi là giới hạn sinh thái.

- Người ta chia thành 2 nhóm: Nhóm nhân

tố sinh thái vô sinh và nhóm nhân tố sinh thái hữu sinh Nhóm nhân tố sinh thái hữu sinh bao gồm: Nhóm nhân tố sinh thái con người và nhóm nhân tố sinh thái các sinh vật khác.

Nhân tố sinh thái là nh ng của môi trư ữ ờng tác động tới sinh vật

Các nhân tố sinh thái được chia làm 2 nhóm:

nhân tố sinh thái và nhân tố sinh thái

Chọn các cụm từ thích hợp điền vào ô trống sau:

………

………

con người

sinh vật khác

………

………

SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

CHƯƠNG I: SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

BÀI 41: MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

Dặn dò:

- Về nhà học bài, làm các bài tập cuối bài.

- Xem trước bài 42 “Ảnh hưởng của ánh sáng lên đời sống sinh vật”