bài 41 môi trường và các nhân tố sinh thái. giáo án bồi dưỡng thao giảng, thi giáo viên giỏi lớp 9 môn sinh học (18)

Tiết 43 Bài 41 CHƯƠNG I SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNGMÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI I - Môi trường sống của sinh vật Thức ăn Nhiệt độ Cây xanh Ánh sáng Thú ăn thịt Người đi săn Lượng mưa Q

Tiết 43 Bài 41 CHƯƠNG I SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I - Môi trường sống của sinh vật

Thức ăn

Nhiệt độ

Cây xanh

Ánh sáng

Thú ăn thịt

Người đi săn

Lượng mưa

Quan sát hình bên, em hãy cho biết

những yếu tố nào ảnh hưởng đến

đời sống của khỉ ở rừng ?

Môi trường

sống là gì ?

CHƯƠNG I SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

TIẾT 43

MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I - Môi trường sống của sinh vật

Môi trường sống của sinh vật bao gồm

tất cả những gì bao quanh sinh vật

CHƯƠNG I SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

TIẾT 43 BÀI 41

MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I - Môi trường sống của sinh vật

Sinh vậtTrong đấtNước

Sinh vật

I - Môi trường sống của sinh vật

Môi trường sống của sinh vật gồm những loại

Môi trường nước

Môi trường trong đất

Môi trường trên mặt đất – Không khí

Môi trường sinh vật

CHƯƠNG I SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

TIẾT 43

MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I - Môi trường sống của sinh vật

Có 4 loại môi trường chủ yếu:

+ Môi trường nước

+ Môi trường sinh vật

+ Môi trường trong đất

+ Môi trường trên mặt đất – không

khí (môi trường trên cạn)

- Môi trường sống của sinh vật bao

gồm tất cả những gì bao quanh sinh

vật

CHƯƠNG I SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

BÀI 41

I - Môi trường sống của sinh vật

- Môi trường đất – không khí: đất sa mạc, đất đồi núi, đất đồng

bằng…và bầu khí quyển bao quanh trái đất

- Môi trường nước: nước mặn, nước lợ, nước ngọt…

- Môi trường sinh vật: động vật, thực vật, con

người…là nơi sống cho các sinh vật khác

- Môi trường trong đất: đất cát, đất sét, đất đá sỏi…trong đó có sinh

vật sống

Thùc tr¹ng m«i tr êng

hiÖn nay

M«i tr êng sèng cña c¸c loµi

sinh vËt bÞ ¶nh h ëng

nghiªm träng

Cần phải làm gì để bảo vệ môi tr ờng ?

TIẾT 43

MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

Thức ăn

Nhiệt độ

Cây xanh

ánh sáng

Thú ăn thịt

Người đi săn

Lượng mưa

? Nhân tố sinh thái là

gì ?

II – Các nhân tố sinh thái của môi trường

CHƯƠNG I SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

TIẾT 43

MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I - Môi trường sống của sinh vật

II – Các nhân tố sinh thái của môi trường

– Nhân tố sinh thái là những yếu tố của môi trường tác động tới

sinh vật

- Môi trường sống của sinh vật bao gồm tất cả những gì bao

quanh sinh vật

Bài tập : Cho các nhân tố sinh thái sau:

Nhân tè vô sinh Nhân tè hữu sinh

Nhân tè con người Nhân tè các sinh vật khác

Cá sÊu Không khí Trồng lúa ®ắp ®Ëp Ánh sáng Trùng biÕn hình Săn bắt cá Rêu

Phá rõng N íc ngät Núi đá vôi Sán lá gan

Hãy lựa chọn và sắp xếp các nhân tố sinh thái theo từng nhóm

Cá sấu Rêu Đắp đập

CHƯƠNG I SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

TIẾT 43

MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I - Môi trường sống của sinh vật

Môi trường là nơi sinh sống của sinh

vật, bao gồm tất cả những gì bao quanh

chúng

II – Các nhân tố sinh thái của môi

trường

– Nhân tố sinh thái là những yếu tố của

môi trường tác động tới sinh vật

– Có hai nhóm nhân tố sinh thái:

+ Nhóm nhân tố vô sinh: gồm đất, nước,

nhiệt độ, không khí…

+ Nhóm nhân tố hữu sinh: gồm nhân tố

con người và nhân tố các sinh vật khác

– Vì sao con người được xếp vào một nhân tố

sinh thái riêng ?

Thủy điện sơn la

Thành Phố Hà Nội

Cánh đồng hoa oải hương

CHƯƠNG I SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I – Môi trường sống của sinh vật

BÀI 41

TIẾT 43

II – Các nhân tố sinh thái của môi trường

Thảo luận nhóm các câu hỏi sau

– Trong một ngày (từ sáng tới tối), ánh sáng mặt trời

chiếu trên mặt đất thay đổi như thế nào ?

– Ở nước ta, độ dài ngày vào mùa hè và mùa đông có

gì khác nhau ?

– Sự thay đổi nhiệt độ trong một năm diễn ra như thế

nào ?

CHƯƠNG I SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

II – Các nhân tố sinh thái của môi trường

Thảo luận nhóm câu hỏi sau

I – Môi trường sống của sinh vật

sáng tới trưa và sau đó

giảm dần vào buổi chiều

CHƯƠNG I SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

II – Các nhân tố sinh thái của môi trường

Thảo luận nhóm câu hỏi sau

I – Môi trường sống của sinh vật

BÀI 41

TIẾT 43

– Ở nước ta, độ dài ngày vào mùa hè và mùa đông có

gì khác nhau ?

Độ dài ngày thay đổi theo mùa: mùa hè có ngày dài hơn

mùa đông (tục ngữ có câu đêm tháng năm chưa nằm đã

sáng, ngày tháng mười chưa cười đã tối)

– Sự thay đổi nhiệt độ trong một năm diễn ra như thế nào ?

Nhiệt độ thay đổi theo mùa trong năm: mùa xuân ấm

áp, mùa hè nhiệt độ không khí cao (nóng nực), mùa thu

mát mẻ, mùa đông nhiệt độ không khí xuống thấp

CHƯƠNG I SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

TIẾT 43

MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

I - Môi trường sống của sinh vật

II – Các nhân tố sinh thái của môi trường

– Nhân tố sinh thái là những yếu tố của môi trường tác động tới sinh vật

– Ảnh hưởng của các nhân tố sinh thái tới sinh vật tùy thuộc vào mức

độ tác động của chúng Và thay đổi theo từng môi trường và thời gian

III – Giới hạn sinh thái

Ảnh hưởng của các nhân tố sinh thái tới sinh vật như

thế nào ?

– Có hai nhóm nhân tố sinh thái:

+ Nhóm nhân tố vô sinh: gồm đất, nước, nhiệt độ, không khí…

+ Nhóm nhân tố hữu sinh: gồm nhân tố con người và nhân tố các

sinh vật khác

Trong điều kiện nhiệt độ nào cá rô phi không sống được ?

III – Giới hạn sinh thái

III – Giới hạn sinh thái

Khoảng nhiệt độ trên 5 độ C đến dưới 42 độ C?

-Cá rô phi ở Việt Nam sống và phát triển ở nhiệt độ nào ?

CHƯƠNG I SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

TIẾT 43

MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI

II – Các nhân tố sinh thái của môi trường

III – Giới hạn sinh thái

- Giới hạn sinh thái là giới hạn chịu

đựng của cơ thể sinh vật đối với một

nhân tố sinh thái nhất định

Giới hạn sinh thái là gì ?

I - Môi trường sống của sinh vật

đ ợc nơi có nồng

độ muối trên

CỦNG CỐ

Bài tập 1

Chuột sống trong rừng mưa nhiệt đới có thể chịu ảnh hưởng của các nhân tố sinh thái sau: mức độ ngập

nước, kiến, độ dốc của đất, nhiệt độ không khí, ánh

sáng, độ ẩm không khí, rắn hổ mang, áp suất không khí, cây gỗ, gỗ mục, gió thổi, cây cỏ, thảm lá khô, sâu ăn lá cây, độ tơi xốp của đất, lượng mưa Hãy sắp xếp các

nhân tố đó vào từng nhóm nhân tố sinh thái.

CỦNG CỐ Em hãy sắp xếp các nhân tố sinh thái ở

Cây cỏ Sâu ăn lá

Hướng dẫn học bài ở nhà

Hướng dẫn: Để làm được bài 4 dựa vào

hình 41.2 sách giáo khoa trang 120

– Về nhà làm bài tập 2, 3, 4.

– Sưu tầm tranh, ảnh của những cây mọc riêng lẻ và mọc thành đám để chuẩn bị cho tiết học sau.