sự thay đổi nồng độ iod niệu sau thực hiện chế độ ăn kiêng iod ở bệnh nhân ung thư tuyến giáp thể biệt hoá đã phẫu thuật trước điều trị bằng i131

18 3.2.ăN ngăđ ăiodăni uăc aăb nhănhơnătr căvƠăsauăth căhi năch ăđ ă năkiêngă iodă02ătu n .... 18 B ngă3.3:ăPhânăb ăb nhănhânătheoăvùngămi n:……… 18 B ngă3.4:ăSoăsánhăn ngăđ ăiodă ni u c

B ăGIÁOăD CăVÀă ÀOăT O

KHOAăKHOAăH CăS CăKH E

B ăMỌNă I UăD NG

********

Tênăsinhăviên:ă ÀOăQU NHăH NG

Mã sinh viên : B 00231

TUY NăGIÁPăTH ăBI TăHịAă ẩăPH UăTHU Tă

ăTÀIăT TăNGHI PăC ăNHỂNăH ăVLVH

Ng iăHDKH:ăPGS.TS.ăLểăNG CăHÀ

HàăN iă- Thángă11ăn mă2013

L I C M N

Trongăquáătrìnhăh căt pănghiênăc u,ăhoànăthànhăđ ătàiăt tănghi p,ătôiăđưănh nă

đ căs ăd yăb o,ăgiúpăđ ăvàăs ăđ ngăviênăh tăs cănhi tătìnhăc aăcácăth yăcô,ăgiaăđìnhăvàăb năbè

V iălòngăkínhătr ngăvàăbi tă năsâuăs c,ătôiăxinăchânăthànhăc mă năPGS.TSă.LêăNg căHàă– ng iăth yăđưăt nătìnhăh ngăd n,ătr căti păgiúpăđ ătôiătrongăquáătrìnhăh căt păvàăhoàn thànhăđ ătài

Tôiăxinăbàyăt ălongăkínhătr ngăvàăbi tă năt iăcácăth yăcôătrongăBanăgiámăhi u,ăphòngă àoăt o,ăGS.TS.Ph măTh ăMinhă că– Ch ănhi măkhoaă i uăd ngăcùngătoànă

th ăth yăcôăkhoaă i uăd ngăTr ngă iăh căTh ngăLongăđưăt nătìnhăch ăb o,ădìuăd t,ă

trangăb ăki năth c,ăgiúpăđ ătôiătrongăquáătrìnhăh căt păvàăhoànăthànhăđ ătài

Tôiăxinăchânăthànhăc mă năth ătr ngăBanăgiámăđ căb nhăvi năTWQ ă108,ăPGS.TS.LêăNg căHàă- Ch ănhi măkhoaăcùngăt păth ăkhoaăYăH căH tăNhână- b nhă

vi năTWQ ă108ăđưăt oăđi uăki năcho phép,ăgiúpăđ ,ăđ ngăviênăătôiătrongăăquáătrìnhă

h căt păvàăhoànăthànhăđ ătài

Tôiăvôăcùngăbi tă nănh ngăng iăthânătrongăgiaăđình,ăb năbè,ăđ ngănghi păđưăluônă ăbênătôi,ăđ ngăviênăvàăgiúpăđ ătôiătrongăăquáătrìnhăh căt păvàăhoànăthànhăđ ătàiă

t tănghi pănày

Tôiăxinăchânăthànhăc mă n!

Hà N i, tháng11 n m 2013

ào Qu nh ả ng

THU TăNG ăăVI TăT T

AJCC :ăAmericanăJointăCommiteeăonăCanceră(H iăch ngăungăth ăM )ă ATG : Anti-thyroglobulină(Khángăth ăkhángăthyroglobulin)

FT4 : Free thyroxine (Thyroxin t ădo)ă

UTTG :ăUngăth ătuy năgiáp

YHHN :ăYăh căh tănhână

M CăL C

TăV Nă 1

CH NGă1 3

T NGăQUANăTÀIăLI U 3

1.1.ă iăc ngăv ăs ăchuy năhóaăiodătrongăc ăth 3

1.1.1.ăChuy năhoáăiodătrongăc ăth 3

1.1.2.ăPhânăb ăiodătrongăc ăth 3

1.1.3.ăCh căn ngăc aăiod 3

1.1.4.ăH păthuăvàăchuy năhóaăiodătrongăc ăth 3

1.1.5.ă ánhăgiáătìnhătr ngăiod 4

1.2.ăGi iăph uăđ nhăkhuătuy năgiápăvƠăliênăquan 4

1.2.1.ăTuy năgiáp 4

1.2.2.ăS ăl căsinhăt ngăh păhormonătuy năgiápăT3, T4 5

1.3.ăSinhăb nhăh căungăth ătuy năgiáp 7

1.3.1.ăNguyênănhânăsinhăb nh: 7

1.3.2 Lâm sàng 8

1.3.3.ăC nălâmăsàng 8

1.3.4.ăCh năđoánăxácăđ nh 9

1.3.5.ăPhânălo iămôăh c 9

1.3.6.ăCh năđoánăgiaiăđo n 10

1.4.ă i uătr ăb nhănhơnăungăth ătuy năgiápăth ăbi tăhóa 10

1.4.1.ă i uătr ăph uăthu t: 10

1.4.2.ăS ăd ngă131Iătrênăb nhănhânăungăth ătuy năgiápăth ăbi tăhóaăsauăph uăthu t:11 1.5.ăVaiătròăc aăvi că năkiêngăiodătr căđi uătr ăb ng 131 I 12

1.6.1ăNh ngănghiênăc uăv ăiodăni uă ătrongăn c 13

1.6.2.ăNh ng nghiênăc uăv ăiodăni uă ăn căngoài 13

CH NGă2 14

IăT NGăVÀăPH NGăPHÁPăNGHIểNăC U 14

2.1.ă iăt ngănghiênăc u 14

2.1.1.ăNhómănghiênăc u 14

2.1.2.ăTiêuăchu năl aăch n 14

2.1.3.ăTiêuăchu nălo iătr 14

2.2.ăPh ngăphápănghiênăc u 14

2.2.1.ăThi tăk ănghiênăc u 14

2.2.2.ăNhómănghiênăc u 14

2.2.3.ăCácăch ăs ănghiênăc u 15

2.2.4.ăPh ngăti năph căv ănghiênăc u 15

2.2.5.ăThuăth păs ăli u 15

2.3.ăX ălýăs ăli u 15

2.4.ă oăđ cănghiênăc u: 16

CH NGă3 17

K TăQU ăNGHIểNăC U 17

3.1.ăM tăs ăđ căđi măc aăđ iăt ngănghiênăc u 17

3.1.1.ă căđi măv ătu iăvàăgi i 17

3.1.2.ă căđi m v ăvùngămi n 18

3.2.ăN ngăđ ăiodăni uăc aăb nhănhơnătr căvƠăsauăth căhi năch ăđ ă năkiêngă iodă02ătu n 19

3.2.1 K t qu th c hi n ch đ n 20

3.2.2 N ng đ iod ni u b nh nhân UTTẢ tr c và sau th c hi n ch đ n kiêng phân theo gi i, vùng mi n 21

3 3.ăN ngăđ ăiodăni uă ănhómăb nhănhơnă năkiêngătuy tăđ iă(nhómă1)ăvƠă khôngătuy tăđ iă(nhómă2) 22

3.3.1.ăN ngăđ ăiodăni uă ă2ănhómătr că năkiêng 22

3.3.2.ăN ngăđ ăiodăni uă ă2ănhómăsauă năkiêng 23

3.3.3.ăN ngăđ ăiodăni uă ă2ănhómătr căvàăsauă năkiêng 24

CH NGă4 26

BÀNăLU N 26

4.1.ă căđi măchungăc aăđ iăt ngănghiênăc u 26

4.2.ăN ngăđ ăiodăni uă ăb nhănhơnăUTTGăth ăbi tăhoáătr căvƠăsauăth căhi nă ch ăđ ă năkiêngăiod 27

4.3.ăSoăsánhăn ngăđ ăiodăni uăgi aănhómăb nhănhơnă năkiêngăiodătuy tăđ iăvƠă nhómăb nhănhơnă năkiêngăt ngăđ i 30

K TăLU N 31

KHUY NăNGH 32

DANHăM CăCÁCăB NG

B ngă3.1:ăPhânăb ăđ iăt ngănghiênăc uătheoănhómătu i: 17

B ngă3.2:ăPhânăb ăb nhănhânătheoăgi i:ă……… 18

B ngă3.3:ăPhânăb ăb nhănhânătheoăvùngămi n:……… 18

B ngă3.4:ăSoăsánhăn ngăđ ăiodă ni u c aăb nhănhânătr căvàăsaukhiăth căhi nă nă

B ngă3.5:ăK tăqu ăth căhi năch ăđ ă năkiêngăc aăb nhănhân:ă………ă20

B ngă3.6:ăN ngăđ ăiodăni uăc aăb nhănhânătr căvàăsauăkhiă năkiêngătheoăgi i : 21

B ngă3.7:ăN ngăđ ăiodăni uăc aăb nhănhână tr căvàăsauăkhiă năkiêngătheoă vùngă

mi n:ă………ă22

B ngă3.8:ăN ngăđ ăiodăni uăc aăb nhănhânănhómă1ăvàănhómă2ătr că năkiêng:….ă23

B ngă3.9:ăN ngăđ ăiodăni uăc aăb nhănhânănhómă1ăvàănhómă2ăsauă năkiêng:……ă24

B ngă3.10:ă N ngăđ ăiodă ni uănhómă 1ă vàănhómă 2ă ă th iă đi mtr căvàă sauă nă

DANHăM CăCÁCăBI Uă

Bi uăđ ă3.1:ăPhânăb ăđ iăt ngănghiênăc uăătheoănhómătu i:ă……….17

Bi uăđ ă3.2:ăPhânăb ăb nhănhânătheoăgi i:ă……… 18

Bi uăđ ă3.3:ăPhânăb ăb nhănhânătheoăvùngămi n:ă……… 19

Bi uăđ ă3.4:ăSoăsánhăn ngăđ ăiodăni uăc aăb nhănhânătr căvàăsauăkhiăth căhi nă nă

Bi uăđ ă3.5:ăN ngăđ ăiodăni u c aăb nhănhânătr căvàăsauăkhiă năkiêngătheoăgi i:21

Bi uăđ ă3.6:ăN ngăđ ăiodăni uăc aăb nhănhântr căvàăsauăkhiă năkiêngătheo vùng

mi n:ă………22

Bi uăđ ă3.7:ăN ngăđ ăiodăni uăc aăb nhănhânănhómă1ăvàănhómă2ătr că năkiêngăiod:………23

Bi uăđ ă3.8:ăN ngăđ ăiodăni uăc aăb nhănhânănhómă1ăvàănhómă2ăsauă năkiêng:ă…24

Bi uăđ ă3.9:ăN ngăđ ăiodăni uăc aăb nhănhânănhómă1ăvàănhómă2tr căvàăsauă năkiêng:ă……… 25

DANHăM CăCÁCăHỊNHă NH

Hìnhă1.1:M chămáuătuy năgiáp:………5 Hìnhă1.2:ăS ăđ ăđi uăhòaăbàiăti tăhormonătuy năgiáp:ă……… 7

1

TăV Nă

Ungăth ătuy năgiápălà lo iăungăth ăhi măg p.ă ăM ,ăt năxu tăphátăhi n ung

th ătuy năgiápăd iă1%.ăTrongăn mă2013,ăUTTGăđ ngăhàngăth ă5ă ăn ăgi iăv iăkho ngă60.220ăcaăm iăm căvàăkho ngă1850ăcaăt ăvongă[22, 25].ă ăVi tăNam,ăriêngă

t iăHàăN iăt ăn mă2001ăđ năn mă2004,ăUTTGă ăn ăđ ngăhàngăth ă6ăv iăt ăl ălàă5,6/100.000ădân/n mă[1, 2].ăT iăthànhăph ăH ăChíăMinhăn mă2003,ă ăn ăUTTGă

đ ngăhàngăth ă8ăv iăt ăl ălàă3,8/100.000ădân/n mă[4, 6].ăMôăb nhăh căc aăUTTGăbaoăg m:ăth ăbi tăhóaă(th ănhú,ăth ănangăvàăth ăHurthle),ăth ăt yăvàăth ăkhôngăbi tăhóa,ătrongăđóăth ăbi tăhóaăchi mă94%.ăT ăl ăs ngăsótă10ăn măc aăb nhănhânăth ănhú,ăth ănangăvàăth ăt ăbàoăHurthleăt ngă ngălàă93%,ă85%ăvàă76%ă[22, 26]

Ph ă thu că vàoă giaiă đo nă c ngă nh ă đ că đi mă sinhă h că c aă b nh,ă ă ph ngăphápăđi uătr ăUTTGăth ăbi tăhóaălàăph uăthu tătheoăsauălàăđi uătr ă131I,ă căch ăTSHă

ăh uăh tăb nhănhână[13, 14, 18, 22].ă i uătr ă131Iăb ătr ăsauăph uăthu tănh măm căđíchăxóaămôăgiápăsótăt oăđi uăki năchoătheoădõiăb nhăvàălo iăb ăcácăt năth ngăviădiă c n.ă ă t ngă t iă đaă vi că b tă gi ă iodă phóngă x ă131Iă trongă môă giápă sótă vàă t nă

th ngădiăc năsauăph uăthu tăc tăb ăhoànătoànătuy năgiápă ăb nhănhânăUTTGăth ă

bi tăhóa, b nhănhânăph iăđ căchu năb ăđi uătr ăsauă4ă– 6ătu năsauăph uăthu tănh mălàmăchoăn ngăđ ăiodătrongăhuy tăthanhăgi măxu ngăvàăn ngăđ ăTSHăhuy tăthanhă

ph iăt ngălên.ăNhi uăch ăđ ă năkiêngăiodăđ ăchu năb ăch păx ăhìnhăiodăvàăđi uătr ăchoăb nhănhânăUTTGăth ăbi tăhóaăđưăđ căth căhi nă ănhi uăn cătrênăth ăgi iă

c ngănh ă ăm tăs ăkhoaăyăh căh tănhânătrongăn c Các phácăđ ăh ngăd năđi uă

tr ă131Iăkhuy năcáoăb nhănhânăc năph iăth căhi năch ăđ ă năkiêngăiod trongăth că n,

t tănh tăb nhănhânăch ăs ăd ngăiodăd iă50ă g/ngàyătrongăvòngă2ătu nătr căđi u

tr I-131 [13, 14, 18] H ngăd năs ăd ngă131Iăc aăhi păh iăYHHNăchâuăÂuă(2008)ăvàăM ă(2009)ăkhuy năcáoătrongăđi uătr ăUTTGăth ăbi tăhóaăb ngă131Iăs ăkhôngăhi uă

qu ăkhiăn ngăđ ăiodătrongăn căti uăcaoăh nă150ă- 200ă g/lă[14, 17]

Trongăth căt ,ătrênăth ăgi iăđưăcóăkháănhi uăh ngăd năch ăđ ă năkiêngăiodă

đ ăchu năb ăđi uătr ă131Iănh ăh ngăd năch ăđ ă năkiêngăc aăh iăYHHNăM ăvàăChâuăÂu.ăT iăkhoaăyăh căh tănhână– B nhăvi năT Q ă108,ăchúngătôiăápăd ngăch ă

đ ă năkiêngăiodă ngo iătrúă2ătu nătr căđi uătr ă131Iăt ngăt ăh ngăd năc aă h iă

YHHNăM ă[15] Vìăb nhănhânăth căhi năch ăđ ă năkiêngăngo iătrúănênăvi căh ngă

d nă c aă bácă s vàă đi uă d ngă viên v ă ch ă đ ă nă kiêngă c ngă nh ă vi că tuână th ănghiêmăng tăch ăđ ă năkiêngăđóătrongă02ătu nălàăh tăs căquanătr ng.ă

ăgópăph nănângăcaoăch tăl ngăđi uătr ă131

I nói chung và đánhăgiá hi uă

qu ăh ngăd năch ăđ ă năkiêngăiodăthôngăquah ngăd năvàăki mătraăvi cătuânăth ă

ch ăđ ă năkiêngăiodă nhăh ngăđ năn ngăđ ăiodăni uă ăb nhănhânăungăth ătuy năgiápăth ăbi tăhóaăđưăph uăthu tătr căđi uătr ăă131I,ăchúngătôiăti năhànhănghiênăc uă

đ ătàiăv iă2ăm cătiêu:

1 Xác đ nh n ng iod ni u c a b nh nhân UTTẢ th bi t hóa đã ph u thu t

tr c và sau th c hi n ch đ n kiêng iod trong quá trình chu n b đi u tr 131

I

2 So sánh n ng đ iod ni u gi a nhóm b nh nhân n kiêng iod tuy t đ i và nhóm b nh nhân n kiêng t ng đ i

3

C H NGă1

T NGăQUANăTÀIăLI U

1.1.ă iăc ngăv ăs ăchuy năhóaăiodătrongăc ăth

1.1.1 Chuy n hoá iod trong c th

Iodă làă m tă viă ch tă cóă m tă trongă c ă th ă v iă m tă l ngă r tă nh ,ă kho ngă0,00004% thânătr ngă(15-23mg),ănh ăh nă100ăl năsoăv iăl ngăs tătrongăc ăth ă[8]

1.1.2 Phân b iod trong c th

Trênă75%ăiodătrongăc ăth ăt pătrungă ătuy năgiáp,ăđ căs ăd ngăchoăăvi că

t ngăh păhormonăgiápătr ng.ăPh n cònăl iăđ căphânăb ătrongăcácămôăkhácănh ă

n căb t,ătuy năvú,ăd chătiêuăhóaăvàăth n.ă ăd ngăl uăthôngăiodăt năt iăd iăd ngăionăt ădoă(I-),ăho căg năv iăproteinăv năchuy n.ă

1.1.3 Ch c n ng c a iod

Ch căn ngăquanătr ngănh tăc aăiodălàăthamăgiaăc uăt oăhormonătuy năgiápăT3ăvàăT4.ăHormonătuy năgiápăđóngăvaiătròăquanătr ngătrongăvi că đi uăhòaăphátătri năc ăth ,ănóăkíchăthíchăt ngăquáătrìnhăchuy năhóaă30%,ănh ăt ngăs ăd ngăoxyăvàălàmăt ngănh pătim.ăHo tăđ ngăc aăhormonătuy năgiápălàăr tăc năthi tăchoăs ăphát tri năbìnhăth ngăc aănưo.ăNghiênăc uăv ăgi iăph uăchoăth yăhormonănàyălàmăt ngăquáătrìnhăbi tăhóaăc aăt ăbàoănưoăvàăthamăgiaăvàoăch căn ngăc aănưoăb ăTrongă

b nhăsuyăgiáp,ădoăkhôngăcóăđ ăhormonătuy năgiápăth ngăgâyănênănh ngăkhuy tă

t tăc aănưoăc ngănh ăr iălo năch căn ngănưoănh ăsuyăgi mătríătu ,ăđ năđ năv ătinhă

th nă[8]

1.1.4 ả p thu và chuy n hóa iod trong c th

H păthuăvàăchuy năhóaăiodălàăm tăvíăd ăr tărõăc aăc ăth ătrongăvi căđi uăhòaă

ki măsoátăs ăd ngădinhăd ng.ăIodăcóătrongăth căph măd iăd ngăionă(I-), iod vô

c ăt ădoăho căd ngănguyênăt ăđ ngăhóaătr ătrongăcácăthànhăph năh uăc ăđ uăđ că

ph iăt ădoătr căkhiăh păthu.ăIonăiodăđ căh păthuănhanhă ăru tănon,ăsauăđóăiodăt ădoăđ căchuy năđ năkhuăv căgianăbào.ăIodăt ădoăđ căkh ăthànhionăiodăvàăđ că

h păthu.ăM tăs ăiodăcóăm tătrongăkhôngăkhíăcóăth ăđ căh păthuăquaădaăvàăph i.ă

Iodăđ căh păthuăs ănhanhăchóngăđiăvàoăh ătu năhoàn,ăm tăph năbaăl ngănàyăđ cătuy năgiápăthuănh n.ăPh năcònăl iăđ căquaăth n vàăl căraăn căti u.ăM tă

ph nă nh ă m tă quaă h iă th ă vàă quaă phân.ă Bàiă ti tă iodă cóă tácă d ngă ch ngă l iă hi nă

t ngătíchăl yăiodăvàăgâyăđ c

Iodăsauăkhiăvàoătuy năgiápăs ăđ căoxyăhóaăvàătr ăl iăiod,ăchúngăg năv iăacidăaminătyrosinăvàăđ căv năchuy năb iăm tăproteinăcóătênălàăthyroglobulin.ăN uănưoăphátăhi năn ngăđ ăiodăth pătrongămáu,ăs ăl păt căgi iăphóngăy uăt ăkíchăbàiăti tăthyroxinăvàoămáu.ăThyroxinăt iătuy năyên,ăkíchăthíchătuy nănàyăbàiăti tăTSH.ăTSHă

đ căđ aăt iătuy năgiáp,ăkíchăthíchăquáătrìnhăs năxu tăthyroglobulinăđ ăgi iăphóngă

g cătyrosinăt ăprotein.ăG cănàyăsauăđóăđ căchuy năthànhă2ăd ngăhormonălàăT3ăvàăT4 [8]

1.1.5 ánh giá tình tr ng iod

- D uăhi uălơmăsƠng

D aăvàoăt ăl ăb uăc ă ăl aătu iăh căsinh,ăcóăth ăđánhăgiáăm căđ ăthi uăiodă

c aăc ngăđ ngănh ăsau:ăthi uăm cănh :ăt ăl ăb uăc ă5-19,9%;ăthi uăm căđ ăv a:ă20-29,9%;ăthi uăm căđ ăn ng:ăt ăl ăb uăc ăt ă30%ătr ălênă[8]

- Iodătrongăn căti u

N ngă đ ă iod trongă n că ti uă ph nă ánhă l ngă iodă trongă c ă th ă V iă m tă

l ngăiodăbìnhăth ngătrongăc ăth ăthìăn ngăđ ăiodăni uăph iăđ tăt ă10 g/dLătr ălên.ăN ngăđ ăiodăni uăt ăl ăthu năv iăn ngăđ ăiodă ătrongămáuă[8]

1.2 ăGi iăph uăđ nhăkhuătuy năgiápăvƠăliênăquan

1.2.1 Tuy n giáp

- ảình th ngoài:

Tuy năgiápălàătuy năn iăti tăquanătr ngăc aăc ăth ,ăômăquanhăg năh tăthanhăkhíăqu n,ăn mătr căc ,ă ăch ăn iăhaiăph năbaătrênăv iăm tăph năbaăd i.ăMàuăđ ăxám,ăm m.ăTh ngătuy năgiápăcóă3ăthùy.ăHaiăthùyăbênă ăngayăhaiăbênăkhíăqu n,ă

c cătrênăc aăthùyăbênălênăcaoăđ năgi aăs năgiáp,ăc căd iăxu ngăd iăvòngăs nă5ă- 6ăc aăkhíăqu n.ăTheoăLikhachevaăN.ăB.ăcóăt iă50%ătuy năgiápăcóăthùyăth ăt ,ăg iă

là thùy tháp Eo giáp cao 1,5cm và dàiăngangă1cm,ăcóăkhiăkhôngăcóăeo.ăV ăgiápă

đ căcoiănh ăbaoăGlissonăc aăgan,ălàăm tăt mămànăth ădínhăvàoătuy n.ă

-M ch máu – th n kinh:

5

Hình 1.1:M ch máu tuy n giáp

Cóă3ăđ ngăm ch:ăđ ngăm chăgiápătrên,ăđ ngăm chăgiápăd iăvàăđ ngăm chăgiápăgi a

Cóă3ăt nh m chăgiáp:ăt nhăm chăgiápătrên,ăt nhăm chăgiápăgi aăvàăt nhăm chăgiápăd iăcùngăđ ăvàoăt nhăm chăc nhătrong

Tuy năgiápănh năcácănhómăth năkinhăt ăh chăgiaoăc măc ătrênăvàăth năkinhă

X(phóăgiaoăc m)ăquaăth năkinhăgiaoăc mătrênă[4, 7, 19]

- ả ch b ch huy t vùng c

G mă4ăchu iăh ch:ăh chăc nh,ăh chăc ăngang,ăh chănhómăgaiăvàăh chătrungă

th tătrên.Cácăh chăb chăhuy tăh iăt ătr căvàăsauăthanhăqu năvàăthànhăkhíăqu nă[7]

1.2.2 S l c sinh t ng h p hormon tuy n giáp T3 , T 4

- Quá trình t ng h p hormon tuy n giáp T3 , T 4

Tuy năgiápăbàiăti tă2ăhormonăquanătr ngălàătetraiodoăthyronină(thyroxin)ăvàătriiodoăthyronin,ăg iăt tălàăT4 và T3.ă năv ăc uăt oăc aătuy năgiápălàănangăgiáp,ăcóă

đ ngăkínhăkho ngă100ă– 300ămicromet.ăTrongălòngănh ngănangănày ch aăđ yăcácă

ch tă keoă (colloid).ă Ch tă keoă đ că c uă t oă ch ă y uă làă glucoprotein,ă trongă đóăthyroglobulinălàăch tămangăcácăhormonăgiápătrongăphânăt ăCácăhormonătuy năgiápă

đ căt ngăh păt iăt ăbàoăc aănangăgiáp.ăQuáătrìnhăt ngăh păhormonătr iăquaă4ăgiaiă

đo n[3]:

 Giaiăđo năthuănh năiodăt iătuy n:ăiodăc aăth că năđ căh păthuăvàoămáuăvàăđ căđ aăđ năt ăbàoătuy năgiápăb ngăc ăch ăv năchuy nătíchăc că(c ăch ăb măiod)

 Oxy hoá ion ioduaăthànhăd ngăoxyăhoáăc aăiodănguyênăt :ăquáătrìnhănàyă

di năraă ăsátămàngăđ nhăc aăt ăbàoănangăgiápăn iăti păxúcăv iălòngănang,ăchínhălàă

n iăch aăcácăphânăt ăthyroglobulinăđ ăcóăth ăg năngayăv iăcáchormon giáp sau khi

đ căt ngăh p.ăThyroglobulinădoăb ăGolgiăc aăt ăbàoătuy năgiápăt ngăh p,ăm iăphânăt ăch aă70ăacidăamin

 G năiodănguyênăt :ătrongăt ăbàoănangăgiáp,ăiodă ăd ngăoxyăhóaăg năv iătyrosinănh ăxúcătácăc aăenzymăiodinase,ăquáătrìnhăg năk tăt oăthànhăhaiăti năch tălàămonoiodotyrosin (MIT) và diiodotyrosină(DIT).ăSauăđóăhaiăti năch tănàyăk tăh pă

v iă nhauă đ ă t oă thànhă haiă lo iă hormonă tuy nă giápă làă triiodoă thyronină (T3) và tetraiodo thyronin (T4)ăhayăcònăg iălàăthyroxin.ăNgayăsauăkhiăt oăthành,ăc ăMIT,ăDIT, T3 và T4 đ uăcóătrongăphânăt ăthyroglobulin và đ căv năchuy năquaămàngă

đ nhă t ă bàoă nangă giápă đ ă d ă tr ă trongă lòngă nangă d iă d ngă keo.ă M iă phână t ăthyroglobulinăch aăt ă1ăđ nă3ăphânăt ătyrosinăvàătrungăbìnhăc ă1ăphânăt ătriiodoăthyroninăthìăcóă14ăphânăt ăthyroxin

 Giaiă đo nă gi iă phóngă hormonă tuy nă giáp vào máu: triiodothyronin và thyroxinăđ căc tăr iăkh iăphânăt ăthyroglobulin,ăr iăcácăhormonăt ădoănàyăđ că

gi iăphóngăvàoămáu

D ngăt năt iăc aăT3 và T4 trong máu: T3 và T4 đ căt ngăh păxongăr iăraămáuăvàăm tăph năđ căk tăh păv iăproteinăhuy tăthanh, s ăcònăl iă ăd ngăt ădoăvàăcóă tácă d ngă sinhă h c.ă T ă l ă gi aă 2ă d ngă t ă doă vă àă k tă h pă tùyă theoă t ngă lo iăhormon.ăVíăd ăv iăT4 thìăt ăl ă ăd ngăt ădoălàă1%,ăcònăd ngăk tăh păv iăproteinăchi mă90%ăgi aă2ăd ngăl iăcóăs ăchuy năbi năquaăl iăcóăs ăchuy năbi năquaăl iăl nănhauăđ ăluônăg năt ăl ăt ădo/k tăh pălàă1/99

- i u hòa bài ti t hormon tuy n giáp

Hormonătuy năgiápăđ căđi uăhòaăb iănh ngăc ăch ăsau:

+ăN ngăđ ăTSHăc aătuy năyên:ăTSHăkíchăthíchătuy năgiápăbàiăti tăT3 và T4, còn TRH (Thyrotropin releasing hormone) vùngăd iăđ iăl iăđi uăhòaăbàiăti tăTSH.ăDoăv yăn uăTRHăt ngăthìăTSHăt ng,ăT3 và T4 đ căbàiăti tănhi u,ăng căl iăn uăTRHăgi m,ăd năđ năTSHăgi m,ăT3 và T4 s ăđ căt ngăh păít

7

+ăKhiăn ngăđ ăiodăvôăc ătrongătuy năgiápăt ngăcaoăs ă căch ăbàiăti tăT3 và

T4.ăCònăkhiăn ngăđ ăiodăh uăc ăcaoăd năt iăgi măthuănh năiodăvàădoăđóălàmăgi mă

t ngăh păT3 và T4

Hình 1.2:S đ đi u hòa bài ti t hormon tuy n giáp

1.3 Sinh b nhăh căungăth ătuy năgiáp

1.3.1 Nguyên nhân sinh b nh:

aăs ăcácătr ngăh păUTTGăkhôngătìmăđ cănguyênănhânăgâyăb nh,ătuyă

v yăng iătaăth yăcóăm tăs ăy uăt ănguyăc ,ăcóăliênăquanăđ năUTTGăđóălà:

- B nhănhânăs ngăg năbi n,ăn iăcóănhi uăi tătrongăth căph m,ăt ăl ăb uăgiápăth ănangăcóăungăth ăcaoăh nănh ngăb nhănhână ăvùngăcóăb uăgiápăd chăt ,ă

n iătrongăđ tăcóăítăiod

- Nh ngăb nhănhânăđ nănhânăho căđaănhânăgiápătr ng

- Kho ngă30%ăb uăgiápăth ănangă ătr ăemălàăungăth

- B nhănhânăcóăx ătr ăvùngăđ u,ăc ălúcăcònănh ăthìăs ăcóănguyăc ăphátătri nănhânăgiápă(kho ngă25%ăcácătr ngăh p)ăvàă25%ătrong s ănàyălàăUTTG

- Y uăt ădiătruy n:ăkho ngă20%ăUTTGăth ătu ădoăh uăqu ănh ngăgenăb tă

th ng

- Cácăy uăt ăkhácănh ăkíchăthíchăTSHăkéoădài,ăti năs ăb nhăBasedow

- Vaiătròăc aăgenăgâyăungăth

1.3.2 Lâm sàng

- Tri uăch ngăc ăn ng:

+ Trongăgiaiăđo năđ u,ătri uăch ngăc ăn ngăth ngănghèoănàn.ă aăs ăb nhănhânăđ năkhámăvìăxu tăhi năkh iăuăgiáp,ăcóăth ăđau,ăs t.ă i uăc năghiănh nălàăhoànă

c nh,ăth iăgianăphátăhi n,ăs ăthayăđ iăm tăđ ăvàăth ătíchăkh iău

+ Giaiăđo nămu năho căkh iăuăl năxâmăl năth ngăcóăbi uăhi nănu tăv ng,ăkhóăth ,ăkhànăti ng.ăLo iăUTTGăkhôngăbi tăhoáăphátătri nănhanh,ăuătoădínhăv iăt ă

ch căxungăquanh,ăxâmăl năkhíăqu năvàăth ngăgâyăngh tăth ă[1, 2, 6]

- Tri uăch ngăth căth :

+ Uăcóăth ăbi uăhi năm tăhayănhi uănhânăv iăđ căđi măuăc ng,ăb ărõ,ăb ă

m tănh năhayăg ăgh ,ădiăđ ngătheoănh pănu t

+ H chăc :ăđaăs ăh chăcùngăbênă(cóăth ăg păh chăc ăđ iădi năv iăbênăcóă

kh iăuăho căc ăhaiăbên).ăV ătríăh chăhayăg pă ăd cămángăc nh,ăth ngăđòn,ăd iăhàm,ăd iăc m,ăh chăgai.ăH chăcóăđ căđi m:ăr n,ădiăđ ngăvàăkhôngăđau.ăM tăs ă

tr ngăh păphátăhi năraăh chătr căkhiătìmăth yăuănguyênăphát.ăH chăc ăxu tăhi nă

ăb nhănhânătr ăg iăýăUTTG,ăngayăc ăkhiăkhôngăs ăth yăuătuy năgiápănh ngăth că

ra ung th ăcóăth ăđưăcóăt ănhi uăn m

+ M tăs ăb nhănhânăđ năkhámăvìăm tădiăc năxa,ăquaăki mătraăm iăphátăhi nă

h chăc ă ăcácăb nhănhânăsauăđi uătr ăb ngăph uăthu tăvàă131

I [1, 13, 20, 22]

- Ch păXăquang:ăch păt ăth ăc ăth ngă- nghiêngăthôngăth ngăxemăkh iăuăcóăchènăép,ăđ yăho căxâmăl năvàoăkhíăqu n,ăth căqu năkhông.ă

9

+ Ch păph i,ăx ng:ătìmăt năth ngădiăc n

+ăCh păc tăl păviătínhăvàăc ngăh ngăt :ăcóăth ăđánhăgiáăchínhăxácăh năv ătríă

c aăuănguyênăphátăc ngănh ăm căđ ăxâmăl năc aăuănh ngăkhôngăcóăkh ăn ngăphână

bi tăuălànhăhayăuăác

- Sinhăthi t:ălàăch năđoánămôăb nhăh căcóăgiáătr ăquy tăđ nh,ăđòiăh iăph iăsinhăthi tăđúngăvàăđ ăb nhăph măt iăuătuy năgiápăho căcácăh chănghiăng ădoădiă

c n ăG năđây,ăch năđoánăgi iăph uăb nhăt căthìătrongăkhiăm ăr tăcóăgiáătr ătrongă

vi căquy tăđ nhăph ngăphápăc tătuy năgiáp[20, 22]

- X ăhìnhătuy năgiápăvàăx ăhìnhătoànăthânăb ngă131

I

+ă Ch pă x ă hìnhă tuy nă giáp:ă th ngă s ă d ngă 131

I, 132Iă ho că Tc99măpetechnetateă(c99mO4).ăX ăhìnhălàăxétănghi măb ăsungăchoăsiêuăâm,ăchoăth yăhìnhănhăch căn ngăc aătuy năgiápăvàănhânăgiáp.ăPh năl năUTTGăkhôngăb tăx ăvàăbi uă

hi năb ngăhìnhă nhănhânăl nh

+ăX ăhìnhătoànăthân:ăch păx ăhìnhătoànăthânăs ăd ngă131Iăr tăcóăíchătrongă

vi căphátăhi nădiăc năxaănh ngăvi cănàyăch ăcóăgiáătr ăkhiăđưăc tătuy năgiápătoànă

ph nă[18, 20, 22]

- Cácăxétănghi măhóaăsinh:

+ă nhăl ngăTG,ăATGătrongămáuăb nhănhânăUTTGăkhôngăph iătiêu chu nă

ch năđoán,ănh ngăđ căbi tăcóăgiáătr ătrongătheoădõiăsauăph uăthu tăc tătuy năgiápătoànăb ,ăđi uătr ă131Iăđ ăphátăhi nătáiăphátăvàădiăc nă[4, 6, 13, 14, 17, 18, 22]

+ă ă đánhă giáă ch că n ngă tuy nă giáp,ă thôngă th ngă c nă làmă m tă s ă xétănghi măsau:ăT4 toànăph n,ăFT4, T3 vàăTSH.ăNgoàiăraăcácăxétănghi mănàyăcònăcóăýăngh aătheoădõiăvàăthi tăl păph ngăphápăđi uătr ăb ngăhormonă[18, 22]

1.3.4 Ch n đoán xác đ nh

Ch năđoánăUTTGăc năd aăvàoătri uăch ngălâmăsàngăvàăc nălâmăsàng,ătrongăđóăxétănghi măt ăbàoăh căvàăsinhăthi tăđóngăvaiătròăquy tăđ nh.ăCh năđoánăxácăđ nhăsauăm ăd aăvàoăk tăqu ăxétănghi mămôăb nhăh căc a kh iău,ăđánhăgiáăTNM ăđ ă

có bi năphápăđi uătr ăb ăsungăvàătheoădõiăm tăcáchăthíchăh p

1.3.5 Phân lo i mô h c

UTTGăcóănhi uălo iămôăh căkhácănhau,ăchúngăxu tăphátăt ăhaiălo iăt ăbàoănang,ăc nănangăvàăt ăch căliênăk t.ăHi nănayăphânălo iămôăb nhăh căg măb nălo iă

chính,ăđ căh uăh tăcácătácăgi ăvàăđ căbi tă IUCCăvàă AJCCă s ăd ngătrongăth căhànhălâmăsàngăvàănghiênăc u,ăđóălà:

- Ungăth ăth ănhúăvàănhúănang

- Ungăth ăth ănang

- Ungăth ăth ătu

- Ungăth ăth ăkhôngăbi tăhóaă

Thu tăng ăungăth ătuy năgiápăth ăbi tăhóaădùngăđ ăch ăUTTGăth ănangăho că

th ănhú,ănhúănang.ăLo iănàyăchi măt ăl ăl nănh ngăđi uătr ăcóăhi uăqu ăvàăcóăth ă

ch aăkh i.ăTrongăkhiăth ăkémăbi tăhóaăthìăítăg p,ăcóăm căđ ăác tính,ăkh ăn ngădiă

c năcaoăh nă[11, 21-23]

1.3.6 Ch n đoán giai đo n

B nhănhânăđ căch năđoánăgiaiăđo năTNMătheoăAJCCă2010ă[11]

1.4.ă i uătr b nhănhơnăungăth ătuy năgiápăth ăbi tăhóa

1.4.1 i u tr ph u thu t:

Cóănhi uăph ngă phápăph uăthu tăkhácănhauătu ăthu căvàoălo iămôăb nhă

h c,ăv ătrí,ăkíchăth c,ăs ăl ng,ătìnhătr ngă xâmăl năt iăch ăvàădiă c năc ngănh ănhómăcácăy uăt ănguyăc ăc aăb nh:theoăkhuy năcáoăc aăHi păh iăN iăti tăh călâmăsàngăHoaăK ă(n mă2001),ăđi uătr ăph uăthu tăchoăb nhănhânănênăth căhi n[13, 14,

17, 22]

- Ungăth ăth ănhú:ă

+ăC t toànăb ăthùyăgiápăcùngăbênă(Totalăipsilateralăthyroidălobectomy)ăđ că

ch ăđ nhăkhiăkh iăuănh ăh nă1ăcm,ăb nhănhânăthu cănhómănguyăc ăth p,ăkh iăuăkhôngăv tăquáăv ătuy năgiáp,ăkhôngăthâmănhi măm chămáuăvàădiăc n

+ăC tătuy năgiápătoànăb ăho căg năhoànătoàn:ăph ngăphápăph uăthu tănàyă

t oăđi uăki năthu năl iăchoăvi căđi uătr ăb ătr ăb ngă131I,ătheoădõiăsauăđi uătr ăb ngă

đ nhăl ngăthyroglobulin

- Ungăth ăth ănang:ănhi uăph uăthu tăviênăkhuy năcáoănênăti năhànhăc tătoànă

b ăm tăthùyăgiápăvàăeoătuy n.ăN uăt n th ngăđ căxácăđ nhăsauăm ălàăácătính,ăcóăthâmănhi m,ădiăc năh ch ăb nhănhânăđ căch ăđ nhăc tătuy năgiápătoànăb ăvàăđi uă

tr ă131Iăsauăph uăthu t

- Ungăth ăth ăt y:ăph ngăphápăđi uătr ălàăc tătuy năgiápătoànăb

11

- Ungăth ăt ăbàoăHurthle:ăc tătoànăb tuy năgiáp

- Ungăth ăth ăkhôngăbi tăhóa:ăph uăthu tăch ăđ nhăchoănh ngăuănh ,ăcònăkh ă

n ngăph uăthu t.ăTuyănhiên,ăh uăh tăb nhănhânăungăth ăth ănàyăđ uăkhôngăcònăkh ă

n ngăph uăthu tă ăth iăđi măch năđoán

1.4.2 S d ng 131I trên b nh nhân ung th tuy n giáp th bi t hóa sau ph u thu t:

131

I ch ăcóătácăd ngăv iănh ngătr ngăh păUTTGăth ăbi tăhóa,ălàălo iămàăcácă

t ăbàoăungăth ăcóăkh ăn ngăh păthuăi t.ă131Iăđưăđ căs ăd ngă ăHoaăK ăvàăcácăn cătrênăth ăgi iăh nă50ăn măquaăchoăcácăb nhănhânăUTTGăbi tăhóa,ănh mălo iăb ămôăgiápăcònăsótăl iăsauăph uăthu tăvàăđi uătr ădiăc năxa.ăPh ngăphápănàyăđ căs ă

d ngăkháăr ngărưiădoăcácăkh iăungăth ăcóăxuăh ngăxâmăl năt iăch ăvàăth ngăcóădiăc năh chăvùng.ăH năn a,ăt ăl ătáiădi năth ngăcaoă ăcácăb nhănhânăch ăđ că

đi uătr ăb ngăph uăthu tăvàăcácăli uăphápăhormonăthayăth

- Li u l ng 131I:

+ H yămôăgiápăsótă(radioiodineăremnantăablation):ăm tăs ătácăgi ăs ăd ngă

131Iăli uăth păv iă25ă– 30ămCiăđ ăxóaămôăgiápăcònăl iăsauăph uăthu t,ăđ căbi tăkhiă

mô giáp sót ít Tuy nhiên, nhi uătrungătâmăyăh căh tănhânătrênăth ăgi iăs ăd ngă131I

li uăcaoăt ă75ă- 150ămCi.ăCácătácăgi ănàyăchoăr ngăli uăcaoăcóăt ăl ăh yămôăgiápăsótăsauăm tăl năđi uătr ăcaoăh năkhiăs ăd ngăli uăth pă(84%ăsoăv iă77%),ătránhă

đ căvi căchuy năt ăth ăungăth ăbi tăhóa (cóăđápă ngăt tăv iă131Iăvàătiênăl ngăt tă

h n)ăsangăth ăkémăbi tăhóaă(ítăho căkhôngăđápă ngăv iă131Iăvàătiênăl ngăx uăh n).ăcăbi t,ăli uăcaoăcóătácăd ngăt tăh năđ iăv iăvi cădi tăcácăt ăch căungăth ăcònăsótă

l i,ăcácădiăc nănh ă(microămetastase)ăvàădiăc năh chăc ,ădiăc năxaă(n uăcó)

+ i uă tr ă diă c nă UTTG:ă cóă 3ă ph ngă phápă tínhă li uă131Iă đi uă tr ,ă đóă làă

ph ngăphápăli uăcaoăc ăđ nhă(largeăfixedădose),ăph ngăphápătínhăli uătheoăkh iăuă(quantitative tumor 131Iădosimetry)ăvàăph ngăphápătínhăli uătheoăphânăb ătrongămáu và toàn thân (blood and whole - body 131Iădosimetry).ăTheoăh iăyăh căh tănhânăHoa K ă[13, 22],ăph ngăphápătínhăli uăc ăđ nhăđ năgi nănh tăvàăth ngăđ căs ă

d ngănh ăsau:

+ T năth ngădiăc năh chăc :ăli uăl ngă100ă- 175 mCi

+ T năth ngădiăc năxa:ăth ngăs ăd ngăli uă200ămCi,ădiăc năph iălanăt aă

t pătrungăh nă50%ăli uăch năđoánănênădùngăli uă100ă- 200ămCiăđ ătránhăviêmăph iădoă chi uă x ă vàă x ă hóaă ph i.ă Diă c nă x ngă th ngă dùngă li uă caoă h nă (200ă - 250mCi)ăvàăcóăth ăl păl iănhi uăl n.ă

1.5.ăVaiătròăc aăvi că năkiêngăiodătr căđi uătr ăb ng 131

I

Trongăquáătrìnhăđi uătr ăUTTGăth ăbi tăhóaăsauăkhiăb nhă nhânăđ căph uăthu tăc tătoànăb ătuy năgiápăvàăsauăđóăđ căđi uătr ăb ng131Iăđ ăxóaăb ănh ngămôăgiápăcònăsótăl iăvàănh ngăt năth ngădiăc n.ă131Iăs ăđ căb tăgi ăvàoătrongăcácăt ăbàoăcònăsótăl iăvàăpháăh yăcácăt ăbàoăđó.ă ăt ngăt iăđaăvi căb tăgi ăiodăphóngăx ă(131I)ătrongămôăgiápăsótăvàăt năth ngădiăc năsauăph uăthu tăc tăb ăhoànătoànătuy năgiápă ăb nhănhânăUTTGăth ăbi tăhóa,ăiodăth ngă(127Iăchi măt ăl ă100%ătrongăt ănhiên)ătrongăhuy tăthanhăc năph iăgi măxu ngăvàăn ngăđ ăTSHăhuy tăthanhăph iă

t ngălên.ă ăt ngăhi uăqu ăc aăvi căb tăgi ă131Iăthìăch ăđ ă năkiêngăc aăb nhănhânăcóăvaiătròăh tăs căquanătr ngăvàănóă nhăh ngătr căti păđ năk tăqu ăđi uătr ăchoă

b nhănhân.ăCh ăđ ă năkiêngăiodăđ ăchu năb ăch păx ăhìnhăiodăvàăđi uătr ăchoăb nhănhânăUTTGăth ăbi tăhóaăđưăđ cămôăt ă[15]

Hi năt i,ăh uăh tăphácăđ ăh ngăd năđi uătr ă131Iăkhuy năcáoăb nhănhânăc nă

ph iăth căhi năch ăđ ă năkiêngăiod,ăt tănh tăb nhănhânăch ăs ăd ngăiodăd iă50ăg/ngàyătrongăvòngă1-2ătu nătr căđi uătr [13, 14, 18]

Ch ăđ ă năkiêngăiodătr căđi uătr ăb ngă 131 Iăc aăb nhănhơn

Nh ngăth căph măvàăthu căkhôngăđ căs ăd ngătrongă2ătu nă năkiêngăiod:

- Khôngă nămu iăvàăb tăcanhăcóăch a Iod ,ăn căm m,ăcácăth că năcóăch aăiod

- Khôngă năh iăs năvàăth că năcóăngu năg căt ăbi n:ăcá,ătôm,ăcua,ăt o,ăth chăbi n…

- Khôngă năcácăs năph măch aăb ,ăs a:ăs a,ăphomat,ăs aăchua,ăb ,ăkem,ăsocola…

- Khôngă nălòngăđ ătr ngăvàăcácăth că năcóăch aătr ng

- Khôngă năbánhăm ,ăcácălo iăbánhăcóăch aăhàmăl ngăiod cao

- Khôngă năđ uănànhăvàăcácăs năph măt ăđ u:ăs aăđ uănành,ăđ uăph …

- Khôngăs ă d ngăthu c sát trùng iod, cácălo iăvitamină vàă mu iăkhoángăcóăch aăiod…

- Khôngă nănhàăhàng,ăb pă năt păth ,ăth că năch ăbi năs n

13

1.6.ăCácănghiênăc uăv ăiodăni uătrongăn căvƠăngoƠiăn c

1.6.1 Nh ng nghiên c u v iod ni u trong n c

ăVi tănamăcácănghiênăc uăv ăiodăni uăđưăđ căti năhànhăt ănhi uăn măv ă

tr c.ăNh ngănghiênăc uănàyăch ăy uăđánhăgiáătìnhătr ngăthi uăiodăvàăliênăquană

đ năb nhăb uăc ăTuyănhiên,ăvi cănghiênăc uăiodăni uătrongăđi uătr ăb nhăcònăkháă

m i.ă

Nghiênă c uă c aă Nguy nă Th ă Nga,ă Lêă Quangă Toàn,ă Hoàngă Kimă c, Nguy nă Minhă Hùng,ă Maiă Tu nă H ng,ă Nguy nă Qu că Vi t,ă Caoă V nă Trung,ă LêăPhongăvàăc ngăs ăv ă“ăKh oăsátătoànăqu căv ămu iăiodăvàăiodăni uă ăVi tăNamă

n mă1998”.ăNghiênăc uăti năhànhătrênă12.128ăng iăchoăth yăn ngăđ ăiodăni uătrungăbìnhă ăVi tăNamălàă16,2ă g/dL,ăgi aăcácăvùngămi năthìăn ngăđ ăiodăni uăcóă

s ăkhácănhau.ăNg iădânăvùngăđ ngăb ngăsôngăC uăLongăcóăn ngăđ ăiodăni uăth pă

nh tălàă4,6ă g/dL,ăn ngăđ ăiodăni uăcaoănh tălàă ăvùngăkhuăb năc ă22,5ă g/dL,ă

mi nănúiăphíaăB călàă21,5ă g/dL.ăNghiênăc uăchoăth y n ngăđ ăiodăni uăc ngănh ăiodătrongămáuăcóăs ăkhácăbi tă ăcácăng iădânătheoătínhăch tăvùngămi nă[9]

1.6.2 Nh ng nghiên c u v iod ni u n c ngoài

Cácănghiênăc uăv ăiodăni uăvàăvi căth căhi năch ăđ ă năkiêngăiodătr căđi uă

tr ăUTTGăth ăbi tăhóaăsauăph uăthu tăb ngă131Iălàăkháănhi u

Nghiênăc uăc aăMauriceăJ.ăH.ăM.ăPluijmen, Carmen Eustatia-Rutten,

Bernard M Goslings, Marcel P Stokkelt, Alberto M Pereira Arias, MichaelaăDiamant,ăJohannesăA.ăRomijnă(ClinicalăEndocrinologyă 2003)ăchoăth yă

n ngăđ ăn căti uăth păcóăýăngh aăđánhăgiáăđ căhi uăqu ăc aăch ăđ ă năkiêngăiodă

c aănh ngăb nhănhânăUTTGăsauăph uăthu tătr căđi uătr ă131I.ăăK tăqu ănghiênăc uătrênă120ăb nhănhânăchiaălàmă2ănhómăg mă61ăb nhănhânănhómăch ngăvàă59ăb nhănhânănhómănghiênăc u.ăK tăqu ăthuăđ căchoăth yăt ngăs ăb tăgi ă131Iălênă65%ă ă

nh ngăb nhănhânăcóăs ă năkiêngăiodăsoăv iăb nhănhânăkhôngăth căhi năch ăđ ă năkiêng (p<0,001) [24]

Nghiênăc uăc aăHennessyă(n mă2004)ă ăHoaăK ăchoăth yăvi căb nh nhân

s ăd ngăch ăđ ă năkiêngăiodătrongăvòngă2ătu năs ăđ măb oăn ngăđ ăiodătrongă

n căti uăđ tăyêuăc uătr căđi uătr ăNghiênăc uăc aăTomodaăvàăc ngăs ăn mă2005ă ăNh tăB năc ngăchoăth yăk tăqu ăt ngăt ătrênă220ăb nhănhână[12]

C H NG 2 IăT NGăVÀăPH NGăPHÁPăNGHIểNăC U

2.1.ă iăt ngănghiênăc u

2.1.1 Nhóm nghiên c u

Nhómănghiênăc uăg mă55ăb nhănhânăUTTGăth ăbi tăhóa,ăđưăđ căph uăthu tă

c tătuy năgiápăhoànătoàn.ăB nhănhânăđ năkhámăvàăđi uătr ,ătheoădõiăt iăkhoaăYăh că

h tă nhână – B nhă vi nă T Q ă 108ă t ă thángă 10/2012ă đ nă thángă 6/2013.ă Cácă b nhănhânănàyăth căhi năch ăđ ă năkiêngăiodăă2ă- 3ătu nătr căkhiăđ căđi uătr ăb ngăI131

2.1.2 Tiêu chu n l a ch n

Tiêu chu năl aăch năb nh:ăungăth ătuy năgiáp:ă

- B nhănhânăUTTGăth ăbi tăhóaă(th ănhú,ăth ănang)ăđưăph uăthu tăc tătuy năgiáp hoàn toàn

- Cóăh ăs ăl uătr ăđ yăđ

2.1.3 Tiêu chu n lo i tr

- B nhănhânăUTTGăth ăbi tăhóaănh ngăkhôngăph uăthu tăc tătuy năgiápăhoàn toànă(ph uăthu tăc tăkh iău,ăc tăbánăph nătuy năgiáp )

- UTTGăkhôngăbi tăhoá,ăth ătu

- Khôngăcóăh ăs ăl uătr ăđ yăđ

- Khôngăqu nălýăđ căch ăđ ă năkiêng

2.2.ăPh ngăphápănghiênăc u

2.2.1 Thi t k nghiên c u

Nghiênăc uăđ căti năhànhătheoăph ngăphápămôăt ăc tăngang

2.2.2 Nhóm nghiên c u

Tr călúcăđi uătr 131I,ăb nhănhânăđ căphátăphi uăkh oăsátăv ăm căđ ătuânăth ă

ch ăđ ă năkiêngăiodănh ăđưăh ngăd năbaoăg mă08ăm căth căph măkhôngăđ căs ă

d ngătrongă02ătu nătr căđi uătr ănh ăsau:

1)ăKhôngă nămu iăvàăb tăcanhăcóăch a Iod ,ăn căm m,ăcácăth că năcóăch aăiod

5) Khôngă năbánhăm ,ăcácălo iăbánhăcóăch aăhàmăl ngăiod cao

6)Khôngă năđ uănànhăvàăcácăs năph măt ăđ u:ăs aăđ uănành,ăđ uăph …

7)ăKhôngăs ăd ngăthu căsátătrùngăiod,ăăcácălo iăvitaminăvàămu iăkhoángăcóăch aă

i t…

8)ăKhôngă n nhàăhàng,ăb pă năt păth ,ăth că năch ăbi năs n

Sau khiăthuăth păphi uăkh oăsátă55 b nhănhânăđ căphânălàmă02ănhóm:

- Nhómă1:ăb nhănhânătuânăth ătuy tăđ iăch ăđ ă năkiêngăiodălàănh ngăb nhănhânăkhôngăs ăd ngăb tăk ăthu căvàăth căph mănàoătrongă08ăm cătrên

- Nhómă2:ăb nhănhânătuânăth ăkhôngătuy tăđ iăch ăđ ă năkiêngăiodălàănh ngă

b nhănhânăcóăs ăd ngăthu căvàăth căph mătrongă08ăm cătrên

T tăc ăcácăb nhănhânăđ căh iăc uăv ăn ngăđ ăiodăni uă ă2ăth iăđi m:ătr cănăkiêngăvàăsauă năkiêngăiod

2.3.ăX ălýăs ăli u

T tă c ă cácă s ă li uă nghiênă c uă đ că x ă lýă trênă máyă viă tínhă b ngă ph nă m măSPSSă18.0.ăCácăthu tătoánăth ngăkêăs ăd ngătrongănghiênăc u:ă

+ăTínhăt ăl ăph nătr mă(%)

+ăTínhăgiáătr ătrungăbình,ăđ ăl chăchu n

+ăSoăsánhă2ăs ătrungăbìnhăquanăsátăb ngătestătăStudentăv iănA ho cănB< 30, và testătăv iănA ho cănB> 30

p>ă0,05:ăđ ătinăc yă<ă95%;