535Giải pháp nâng cao hiệu quả Sử dụng vốn tại Sở giao dịch I Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam

535Giải pháp nâng cao hiệu quả Sử dụng vốn tại Sở giao dịch I Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam

h GS Hiệu trởng Trần Phơng, thầy giáo Nguyễn Văn Vấn h chủ nhiệm khoá 4

cùng các thầy cô trong Ban đào tạo, trong trờng đã quan tâm chỉ bảo em trong suốt 4 năm học qua

- Thầy giáo - GS Lơng Trọng Yêm (Trởng khoa Tài chính Kế toán), cùng các

thầy cô trong khoa TCKT đã hớng dẫn, tạo điều kiện tốt nhất để chúng em đợc đi thực tập và làm luận văn

- Thầy giáo - TS Trần Trọng Khoái ngời đã trực tiếp hớng dẫn em trong suốt quá

trình đi thực tập và làm luận văn

- Anh Hoàng Trờng Giang, anh Võ Thành Công cùng các cô chú, anh chị trong

phòng TCKT Tổng công ty đã giúp em thu thập số liệu, hớng dẫn em trong suốt quá trình thực tập

- Sự giúp đỡ, đóng góp ý kiến của các bạn khoá 4 - Trờng Đại học Quản lý Kinh

doanh Hà Nội

Lời nói đầu

Nhà nớc và thuế là hai phạm trù luôn gắn liền với nhau Sử dụng thuế làm công

cụ quản lí, điều tiết vĩ mô đối với nền kinh tế là một sự cần thiết khách quan đối với mọi nhà nớc Nhng mức độ và nội dung sử dụng công cụ thuế để quản lý, điều tiết vĩ mô ở các nớc thì không hoàn toàn giống nhau, mà nó tuỳ thuộc vào từng nhà nớc nhất định, với tình hình hình kinh tế-xã hội nhất định và định hớng phát triển kinh tế cụ thể trong từng thời kỳ lịch sử

Trong công cuộc đổi mới nền kinh tế phát triển theo hớng kinh tế thị trờng có sự quản lý của Nhà nớc, yêu cầu của việc quản lý nền kinh tế một cách có hiệu quả là cần thiết vì vậy việc sử dụng các công cụ kinh tế thích hợp sẽ đảm bảo cho việc phát triển nền kinh tế bền vững Thuế là một công cụ đắc lực rất nhạy cảm với quá trình biến đổi của nền kinh tế, thuế doanh thu đã từng đóng vai trò rất quan trọng trong việc thực hiện các mục tiêu kinh tế, song ngày càng bộc lộ một số nhợc điểm và tỏ rõ sự không phù hợp với nền kinh tế đang biến đổi mạnh mẽ nh hiện nay Để khắc phục tình trạng này và góp phần thúc đẩy sản xuất, mở rộng lu thông hàng hoá, dịch vụ, khuyến khích phát triển nền kinh tế quốc dân, động viên một phần thu nhập của ngời tiêu dùng vào Ngân sách Nhà nớc; Quốc hội khoá IX kỳ họp thứ 11 đã thông qua Luật thuế Giá trị gia tăng (GTGT) và đợc áp dụng từ ngày 01/01/1999 thay thế cho thuế Doanh thu trớc đây Việc thay thế thuế doanh thu bằng thuế GTGT - một loại thuế tiến bộ hơn, hoàn thiện hơn là một bớc tiến mới trong ngành thuế nớc ta

Qua 4 năm thực hiện, Luật thuế GTGT đã cho thấy tính u việt của loại thuế này: khắc phục nhợc điểm của thuế doanh thu, khuyến khích sản xuất phát triển, khuyến khích xuất khẩu, đẩy mạnh đầu t, tạo ra cho sự bình đẳng trong kinh doanh của các doanh nghiệp, tạo nguồn thu lớn và ổn định cho NSNN, tạo điều kiện cho Việt Nam tham gia hội nhập nền kinh tế khu vực và thế giới.Tuy nhiên, do thực tiễn đời sống kinh

tế xã hội luôn vận động và phát triển nên thuế GTGT vẫn còn những điểm tồn tại, việc khấu trừ thuế còn kẽ hở để bị lợi dụng gây thất thoát NSNN, …

Xuất phát từ nhận thức trên, sau thời gian thực tập tại phòng TC-KT Tổng công ty XDCTGT 1 cùng với kiến thức cơ bản đã học ở trờng, em đã chọn đề tài: "Tình hình

thực hiện Luật thuế GTGT đối với sản phẩm xây dựng tại Tổng công ty Xây dựng Công trình Giao thông 1" cho luận văn tốt nghiệp của mình.

Luận văn gồm 3 chơng:

Chơng I: Tổng quan về thuế và thuế GTGT

Chơng II: Tình hình thực hiện Luật thuế GTGT tại TCT XDCTGT1

Chơng III: Một số kiến nghị nhằm hoàn thiện phơng pháp tính thuế đối với sản phẩm xây dựng tại TCT XDCTGT 1

Dù đã cố gắng tìm hiểu nghiên cứu và nhận đợc sự giúp đỡ tận tình của thầy giáo hớng dẫn, các cô chú, anh chị trong phòng TCKT cũng nh các phòng ban khác của Tổng công ty, nhng do trình độ hiểu biết của em còn có nhiều thiếu sót, hạn chế Vậy em rất mong nhận đợc những ý kiến đóng góp, chỉ bảo để em có điều kiện bổ sung, nâng cao kiến thức của bản thân mình để phục vụ tốt hơn cho công tác thực tế sau này

Môc lôc

Lêi c¶m ¬n

Lêi më ®Çu

Ch ¬ng I : Tæng quan vÒ thuÕ - ThuÕ GTGT

3 Sù cÇn thiÕt ph¶i ¸p dông thuÕ GTGT t¹i ViÖt Nam 4

II T×nh h×nh thùc hiÖn luËt thuÕ GTGT t¹i TCT 21

2 T×nh h×nh thùc hiÖn luËt thuÕ GTGT t¹i MiÒn B¾c (Trô së chÝnh) 22

CNH - HĐH : Công nghiệp hoá - Hiện đại hoá

Chơng I Tổng quan về thuế và thuế GTGT

I Những vấn đề cơ bản về thuế

1 Bản chất của thuế:

"Thuế là một phần thu nhập mà mỗi tổ chức, cá nhân có nghĩa vụ đóng góp cho Nhà nớc theo luật định để phục vụ nhu cầu chi tiêu theo chức năng cả Nhà nớc, ngời nộp thuế đợc hởng hợp pháp phần thu nhập còn lại."

Thuế là một phạm trù có tính lịch sử và là một tất yếu khách quan xuất hiện và phát triển cùng với sự ra đời, tồn tại và phát triển của Nhà nớc Nhà nớc xuất hiện đòi hỏi phải có điều kiện vật chất để đảm bảo cho Nhà nớc tồn tại và thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình Muốn vậy, Nhà nớc phải có nguồn tài chính, trong các nguồn thu ngân sách thì thuế là nguồn thu chủ yếu

Thuế đợc nhà nớc sử dụng nh một công cụ kinh tế quan trọng nhằm huy động nguồn thu cho NSNN góp phần điều chỉnh kinh tế và điều hoà thu nhập của doanh nghiệp và xã hội Khoản đóng góp đó mang tính chất bắt buộc, đợc pháp luật quy định

để đảm bảo nguồn thu cho các nhu cầu chi tiêu chung có tính chất xã hội của Nhà nớc

Nh vậy, bản chất của thuế phụ thuộc vào bản chất của Nhà nớc

2 Phân loại thuế

Căn cứ vào tính chất ngời ta phân thuế ra làm 2 loại:

- Thuế trực thu: là loại thuế trực tiếp đánh vào thu nhập của các tổ chức kinh tế

hoặc cá nhân nh thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập đối với ngời có thu nhập cao…

Đối với loại thuế này thì ngời chịu thuế đồng thời là ngời nộp thuế cho Nhà nớc Chính vì vậy mà thuế trực thu có u điểm là công bằng hơn, phù hợp với khả năng của từng đối tợng Tuy nhiên, thuế trực thu đánh trực tiếp vào thu nhập của ngời chịu thuế nên ngời nộp thuế cảm nhận đợc gánh nặng của thuế và có thể dẫn tới những phản ứng,

từ chối hoặc trốn lậu thuế Hơn nữa, việc quản lý này phức tạp và chi phí quản lý th… ờng cao hơn thuế gián thu.

Thuế gián thu: là loại thuế đợc cộng vào giá, là một bộ phận cấu thành vào giá

cả hàng hoá nh thuế doanh thu, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế GTGT, thuế nhập khẩu, thuế xuất khẩu…

Trong thực tế, thuế gián thu là loại thuế đánh vào tiêu dùng, ngời tiêu dùng là

ng-ời chịu thuế nhng họ không trực tiếp nộp thuế cho Nhà nớc mà thông qua ngng-ời hoạt

động sản xuất kinh doanh nộp thay cho mình Thuế gián thu có nhiều u điểm so với thuế trực thu: tránh đợc quan hệ trực tiếp giữa ngời chịu thuế với cơ quan thu thuế nên dễ thu hơn; những ngời chịu thuế thờng không cảm nhận đầy đủ gánh nặng của loại thuế này,

…

Hiện nay trên thế giới có xu hớng sử dụng thuế gián thu bởi vì thuế này có phạm

vi thu rất rộng, đem lại số thu lớn cho NSNN, dễ thu, dễ quản lý, đồng thời chi phí bỏ ra thu thuế cũng thấp

3 Vai trò của thuế trong nền kinh tế thị trờng ở nớc ta

- Thuế là khoản thu chủ yếu của NSNN, nó bao quát đợc hầu hết các hoạt động sản xuất kinh doanh, các nguồn thu nhập của doanh nghiệp và xã hội

- Thuế là một trong những công cụ quan trọng của Nhà nớc trong việc quản lý và

điều tiết vĩ mô nền kinh tế, thúc đẩy sản xuất phát triển, mở rộng lu thông hàng hoá, nâng cao hiệu quả kinh tế trong hoạt động của các doanh nghiệp nói riêng và toàn bộ nền kinh tế nói chung

- Thuế góp phần thực hiện công bằng xã hội, bình đẳng giữa các thành phần kinh tế

và các tầng lớp dân c

4 Hệ thống chính sách thuế hiện hành ở nớc ta

Qua nhiều lần sửa đổi, bổ sung đến nay hệ thống thuế Việt Nam gồm những sắc thuế sau:

- Thuế Giá trị gia tăng

- Thuế Tiêu thụ đặc biệt

- Thuế thu nhập doanh nghiệp

- Thuế thu nhập đối với ngời có thu nhập cao

- Thuế sử dụng đất nông nghiệp

- Thuế nhà đất

- Thuế chuyển quyền sử dụng đất

- Thuế tài nguyên

Về hình thức, thuế GTGT do các nhà sản xuất kinh doanh nộp hộ ngời tiêu dùng thông qua việc tính nộp thuế này vào giá bán mà ngời tiêu dùng phải thanh toán

Về bản chất, ngời chịu thuế GTGT là ngời tiêu dùng hoặc ngời sản xuất hoặc cả ngời tiêu dùng và ngời sản xuất, phụ thuộc vào mối quan hệ cung cầu của loại hàng hoá, dịch vụ đó trên thị trờng

2 Sự ra đời và phát triển của thuế GTGT

Thuế GTGT có lịch sử xuất hiện từ năm 1917, lúc đó thuế đánh trên doanh thu ở giai đoạn cuối cùng trong lu thông là bán lẻ với mức thuế suất là 0,2% Năm 1920, thuế doanh thu đợc điều chỉnh để đánh vào từng khâu của quá trình sản xuất, tuy tỏ ra có u

điểm hơn nhng lại phát sinh những bất lợi là tính cộng dồn và đánh trùng lặp Để khắc phục nhợc điểm này, năm 1936 Pháp đã cải tiến thuế doanh thu qua hình thức đánh thuế vào giai đoạn cuối cùng của quá trình sản xuất (tức là chỉ đánh thuế vào sản phẩm khi đ-

ợc đa vào lu thông lần đầu) Tuy nhiên, chính sách thuế này lại phát sinh nhợc điểm là thu thuế chậm và chỉ khi sản phẩm đợc đa vào khâu lu thông lần đầu Nhà nớc mới thu

đợc thuế Đến năm 1954, Chính phủ Pháp đã ban hành loại thuế mới với tên gọi là thuế

GTGT Lúc đầu thuế GTGT đợc ban hành để áp dụng đối với ngành sản xuất, chủ yếu nhằm hạn chế việc thu chồng chéo qua nhiều khâu trong lĩnh vực công nghiệp, với thuế suất đồng loạt 20% và chỉ khấu trừ ở khâu trớc đối với nguyên vật liệu.

Khai sinh ở nớc Pháp, thuế GTGT đợc áp dụng rộng rãi ở các nớc Châu Âu và lan rộng ra Châu á Hiện nay, trên thế giới có khoảng 124/210 quốc gia áp dụng luật thuế GTGT

ở Việt Nam, thuế GTGT lần đầu tiên đợc áp dụng ở Miền Nam theo sắc luật số

035 - TT/SLO ngày 12/12/1972, có hiệu lực thi hành từ ngày 01/07/1973 Nhng do nhiều nguyên nhân, thuế GTGT không đợc tiếp tục áp dụng Sau nhiều năm thí điểm, tại

kỳ họp Quốc hội khoá IX luật thuế GTGT đã đợc ban hành ngày 10/05/1997 có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/1999 Đến nay, thuế GTGT đã áp dụng đợc hơn 4 năm, nó đã góp phần tăng nguồn thu cho NSNN, thúc đẩy sản xuất phát triển, tạo đà cho Việt Nam tham gia hội nhập kinh tế với các nớc trong khu vực và trên thế giới

3 Sự cần thiết phải áp dụng thuế GTGT tại Việt Nam

Việc ban hành và thực hiện thuế GTGT thay cho thuế doanh thu trớc đây là một bớc tiến mới trong hệ thống thuế của nớc ta Việc làm này là cần thiết vì:

- Thuế GTGT có thể khắc phục đợc nhợc điểm của thuế doanh thu: thu trùng lắp thuế thu trên thuế, nhiều mức thuế suất, cha khuyến khích mạnh xuất khẩu

và đầu t

- Thuế GTGT đợc áp dụng không những đảm bảo đợc mức thu ổn định cho NSNN mà còn góp phần thúc đẩy sản xuất kinh doanh là cơ sở để tăng thu cho NSNN

- Khi áp dụng luật thuế GTGT đã tạo cho các doanh nghiệp cơ chế tự kiểm tra, hạn chế việc kinh doanh trốn thuế Thuế GTGT áp dụng đã thúc đẩy doanh nghiệp sắp xếp, quản lý sản xuất kinh doanh, thực hiện chế độ hoá đơn, chứng

từ, tính toán giá thành, giá bán để nộp thuế, đánh giá đúng hơn hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp Nâng cao ý thức tự giác chấp hành luật thuế của các đối tợng nộp thuế

- Thuế GTGT đã góp phần vào việc hoàn thiện hệ thống chính sách thuế ở nớc

ta phù hợp với thông lệ quốc tế, phù hợp với nền kinh tế thị trờng, tạo điều kiện để tham gia và mở rộng quan hệ hợp tác kinh tế quốc tế - nhanh chóng hội nhập với kinh tế khu vực và thế giới

- Tạo điều kiện cho ngành thuế có điều kiện hiện đại hoá công tác quản lý thuế, thu thuế, cải cách hành chính thuế Tạo điều kiện cho việc kiểm tra, kiểm soát của cơ quan chức năng, giúp chính phủ có biện pháp hữu hiệu trong việc điều hành vĩ mô nền kinh tế

4 Nội dung cơ bản của thuế GTGT

4.1 Đối tợng chịu thuế

Theo quy định tại Điều 2 luật thuế GTGT số 02/1997/QH9 ngày 10/05/1997 và

Điều 2 Nghị định số 79/2000/NĐ - CP ngày 29/12/2000 thì: "Đối tợng chịu thuế GTGT

là hàng hoá, dịch vụ dùng cho sản xuất kinh doanh và tiêu dùng ở Việt Nam trừ các đối tợng quy định tại Điều 4 của luật và Nghị định này"

4.2 Đối tợng không chịu thuế GTGT

Theo quy định tại Điều 4 luật thuế GTGT số 02/1997/QH9 và Điều 4 Nghị định

số 79/2000/NĐ - CP, các hàng hoá, dịch vụ sau đây không thuộc diện chịu thuế GTGT:

- Sản phẩm trồng trọt, chăn nuôi, nuôi trồng thuỷ sản, cha chế biến thành các sản phẩm khác

- Sản phẩm muối

- Hàng hoá dịch vụ thuộc diện chịu thuế tiêu thụ đặc biệt

- Thiết bị, máy móc, phơng tiện vận tải chuyên dùng và vật t cần thiết thuộc loại trong nớc cha sản xuất đợc

- Chuyển quyền sử dụng đất thuộc diện chịu thuế chuyển quyền sử dụng đất

- Nhà ở thuộc sở hữu Nhà nớc do Nhà nớc bán lại cho ngời đang thuê

- Dịch vụ tín dụng và quỹ đầu t

- Bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm học sinh, bảo hiểm vật nuôi, cây trồng và các loại bảo hiểm không nhằm mục đích kinh doanh nh: Bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm lao động

- Dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh, phòng dịch bệnh, dịch vụ sinh đẻ có kế hoạch, dịch vụ điều dỡng sức khoẻ, phục vụ hồi phục chức năng cho ngời bệnh và dịch vụ thú y.

- Các sản phẩm, dịch vụ thuộc lĩnh vực văn hoá nghệ thuật, thể dục, thể thao

nh hoạt động văn hoá, triển lãm, thể dục thể thao mang tính phong trào…

- Dạy học, dạy nghề

- Phát sóng truyền thanh, truyền hình theo chơng trình, bằng nguồn tiền NSNN cấp

- In, xuất bản, nhập khẩu, phát hành: báo, tạp chí, bản tin chuyên ngành,…

- Dịch vụ phục vụ công cộng, dịch vụ tang lễ, hàng hoá và dịch vụ công ích khác

- Duy tu, sửa chữa, phục chế, xây dựng các công trình văn hoá nghệ thuật, phục

vụ công cộng, cơ sở hạ tầng và nhà tình nghĩa bằng nguồn vốn đóng góp của nhân dân và vốn viện trợ nhân đạo

- Vận chuyển hành khách công cộng bằng xe buýt

- Điều tra, thăm dò địa chất, đo đạc, lập bản đồ do NSNN cấp phát kinh phí

- Tới tiêu nớc phục vụ sản suất nông nghiệp, nớc sạch tự khai thác để phục vụ sinh hoạt ở nông thôn

- Vũ khí, tài nguyên chuyên dùng phục vụ quốc phòng, an ninh

- Hàng hoá nhập khẩu trong các trờng hợp sau: hàng viện trợ nhân đạo, viện trợ không hoàn lại, quà tặng cho cơ quan Nhà nớc

- Hàng chuyển khẩu, quá cảnh, mợn đờng qua Việt Nam, hàng tạm nhập tái xuất, hàng tạm xuất khẩu, tái nhập khẩu, nguyên vật liệu nhập khẩu để sản xuất, gia công

- Hàng hoá, dịch vụ cung ứng trực tiếp cho vận tải quốc tế và các đối tợng tiêu dùng ngoài Việt Nam

- Chuyển giao công nghệ và phần mềm máy tính

- Vàng nhập khẩu dạng thỏi, miếng và các loại vàng cha qua chế tác thành sản phẩm, mỹ nghệ, đồ trang sức.

- Sản phẩm xuất khẩu là tài nguyên, khoáng sản khai thác cha chế biến thành sản phẩm khác

- Hàng hoá, dịch vụ của những cá nhân kinh doanh có mức thu nhập bình quân tháng thấp hơn mức lơng tối thiểu Nhà nớc quy định đối với công chức Nhà n-ớc

4.3 Đối tợng nộp thuế GTGT

Theo quy định tại Điều 3 Luật thuế GTGT và Điều 3 Nghị định số 79/2000/NĐ -

CP ngày 29/12/2000 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành luật thuế GTGT thì: "Tất cả các tổ chức, cá nhân có hoạt động sản xuất kinh doanh hàng hoá, dịch vụ chịu thuế GTGT ở Việt Nam, không phân biệt ngành nghề, hình thức, tổ chức kinh doanh (gọi chung là cơ sở kinh doanh) và tổ chức, cá nhân khác có nhập khẩu hàng hoá chịu thuế GTGT (gọi chung là ngời nhập khẩu) đều là đối tợng nộp thuế GTGT."

4.4 Căn cứ tính thuế GTGT

Theo quy định tại Điều 6 luật thuế GTGT số 02/1997/QH9 ngày 10/05/1997 và

Điều 5 Nghị định số 79/2000/NĐ - CP ngày 29/12/2000 thì căn cứ tính thuế GTGT là giá tính thuế và thuế suất

Giá tính thuế GTGT của hàng hoá, dịch vụ đợc xác định cụ thể nh sau:

- Đối với hàng hoá, dịch vụ do cơ sở sản xuất, kinh doanh bán ra hoặc cung ứng cho đối tợng khác là giá bán cha có thuế GTGT Giá tính thuế đối với các loại hàng hoá, dịch vụ bao gồm cả khoản phụ thu và phí thu thêm ngoài giá hàng

hoá, dịch vụ mà cơ sở kinh doanh đợc hởng, trừ các khoản phụ thu và phí cơ

sở kinh doanh phải nộp NSNN

- Đối với hàng hoá nhập khẩu là giá nhập khẩu tại cửa khẩu cộng với thuế nhập khẩu; giá nhập khẩu tại cửa khẩu làm căn cứ tính thuế GTGT đợc xác định theo các quy định về giá tính thuế hàng nhập khẩu

- Sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ dùng để trao đổi, biếu tặng hoặc để trả thay lơng, giá tính thuế GTGT đợc xác định theo giá tính thuế của sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ cùng loại hoặc tơng đơng tại cùng thời điểm phát sinh các hoạt động này

- Đối với sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ cơ sở kinh doanh xuất để tiêu dùng không phục vụ cho sản xuất, kinh doanh hoặc cho sản xuất, kinh doanh hàng hoá, dịch vụ không chịu thuế GTGT thì phải tính thuế GTGT đầu ra Giá tính thuế tính theo giá bán của sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ cùng loại

- Đối với dịch vụ do phía nớc ngoài cung ứng cho các đối tợng tiêu dùng ở Việt Nam, giá tính thuế GTGT là giá dịch vụ phải thanh toán cho phía nớc ngoài

- Đối với hoạt động cho thuê tài sản, giá tính thuế là giá cho thuê cha có thuế

- Đối với hàng hoá bán theo phơng thức trả góp, giá tính thuế là giá bán trả một lần cha có thuế GTGT của hàng hoá đó (không bao gồm lãi trả góp), không tính theo số tiền trả góp từng kỳ

- Đối với gia công hàng hoá, giá tính thuế là giá gia công cha có thuế

- Đối với hoạt động xây dựng, lắp đặt là giá xây dựng, lắp đặt cha có thuế GTGT của công trình, hạng mục công trình hay phần công việc thực hiện (không phân biệt có bao thầu hay không bao thầu vật t, thiết bị)

- Đối với cơ sở kinh doanh đợc Nhà nớc giao đất xây nhà, cơ sở hạ tầng kỹ thuật để bán, chuyển nhợng gắn với chuyển quyền sử dụng đất, giá tính thuế GTGT đối với nhà, cơ sở hạ tầng bán ra hoặc chuyển nhợng là giá bán, giá chuyển nhợng cha có thuế, trừ tiền sử dụng đất phải nộp NSNN (theo giá đất quy định khi giao đất)

- Đối với hoạt động kinh doanh bất động sản, giá tính thuế GTGT đợc trừ giá

đất chịu thuế chuyển quyền sử dụng đất

- Đối với dịch vụ đại lý tàu biển, dịch vụ môi giới, uỷ thác xuất nhập khẩu và dịch vụ khác hởng tiền công hoặc tiền hoa hồng, giá tính thuế là tiền công hoặc tiền hoa hồng đợc hởng cha có thuế GTGT

- Đối với vận tải, bốc xếp, giá tính thuế là giá cớc vận tải, bốc xếp cha có thuế GTGT, không phân biệt cơ sở trực tiếp vận tải, bốc xếp hay thuê lại

- Đối với hàng hoá, dịch vụ có tính đặc thù dùng các chứng từ nh tem bu chính,

vé cớc vận tải, vé xổ số kiến thiết ghi giá thanh toán là giá đã có thuế GTGT…thì giá cha có thuế đợc xác định nh sau:

Giá thanh toán (tiền bán vé, bán tem )…

Giá cha có thuế GTGT =

1 + thuế suất của hàng hoá, dịch vụ đó

- Đối với dịch vụ in, giá tính thuế là tiền công in không bao gồm tiền giấy in

- Đối với dịch vụ đại lý giám định, đại lý xét bồi thờng, đại lý đòi ngời thứ ba của dịch vụ kinh doanh bảo hiểm, giá tính thuế là tiền công hoặc tiền hoa hồng đợc hởng, bao gồm cả khoản phí tổn cơ sở kinh doanh bảo hiểm thu đợc

b Thuế suất thuế GTGT

Đợc quy định chi tiết tại Điều 8 Luật thuế GTGT và Điều 7 Nghị định số 79/2000/NĐ - CP của Chính phủ Hiện nay có 4 mức thuế suất: 0%, 5%, 10% và 20% đ-

ợc áp dụng đối với từng loại hàng hoá, dịch vụ sản xuất, kinh doanh trong nớc hoặc

nhập khẩu Việc quy định các mức thuế suất khác nhau nhằm thể hiện chính sách điều tiết thu nhập và hớng dẫn tiêu dùng với các loại hàng hoá, dịch vụ khác nhau.

- Thuế suất 0%: Đợc áp dụng đối với hàng hoá xuất khẩu, kể cả hàng hoá gia

công xuất khẩu, hàng hoá thuộc diện chịu thuế TTĐB xuất khẩu; dịch vụ sửa chữa máy móc, thiết bị, phơng tiện vận tải cho nớc ngoài; phần mềm máy tính xuất khẩu; dịch vụ xuất khẩu lao động Mức thuế suất này có ý nghĩa kích thích sản xuất hàng xuất khẩu, tạo điều kiện cho hàng hoá xuất khẩu có thể cạnh tranh trên thị trờng quốc tế Khi cơ sở sản xuất kinh doanh có hàng xuất khẩu không những không phải nộp thuế GTGT đầu ra

mà còn đợc hoàn lại số thuế GTGT đầu vào đã trả khi mua các yếu tố đầu vào để sản xuất hàng xuất khẩu

- Thuế suất 5%: Mức thuế suất này đợc áp dụng đối với các hàng hoá, dịch vụ

thiết yếu cần khuyến khích, hoặc sản xuất kinh doanh còn đang gặp nhiều khó khăn (40 nhóm sản phẩm, dịch vụ) nh than đá; sản phẩm cơ khí; nớc sạch phục vụ sản xuất và sinh hoạt; phân bón, thuốc trừ sâu; thuốc phòng và chữa bệnh; sản phẩm trồng trọt, chăn nuôi, nuôi trồng thuỷ sản cha qua chế biến (không phải do cơ sở trực tiếp sản xuất, khai thác bán ra); lâm sản cha qua chế biến; thực phẩm tơi sống và lơng thực; xây dựng, lắp

đặt; vận tải, bốc xếp,…

- Thuế suất 10%: Là mức thuế suất phổ biến, áp dụng cho các loại hàng hoá,

dịch vụ thông thờng, không quy định trong các mức thuế suất 0%, 5%, 20% (khoảng 17 nhóm sản phẩm, dịch vụ)

- Thuế suất 20%: Là mức thuế suất cao đợc áp dụng đối với các hàng hoá, dịch

vụ không thiết yếu, cần có sự điều tiết cao nh vàng, bạc, đá quý; xổ số kiến thiết; đại lý tàu biển, dịch vụ môi giới

4.5 Phuơng pháp tính thuế

Theo quy định tại Điều 9 luật thuế GTGT và Điều 8 Nghị định số 79/2000/NĐ -

CP ngày 29/12/2000 thuế GTGT cơ sở kinh doanh phải nộp đợc tính theo một trong hai phơng pháp: phơng pháp khấu trừ thuế (sau đây gọi là phơng pháp khấu trừ) và phơng pháp trực tiếp trên GTGT (sau đây gọi là phơng pháp trực tiếp)

Đối tợng áp dụng và thuế phải nộp đợc xác định theo từng phơng pháp nh sau:

4.5.1 Phơng pháp khấu trừ

a Đối t ợng áp dụng

Là các đơn vị, tổ chức kinh doanh, doanh nghiệp thành lập theo Luật Doanh nghiệp Nhà nớc, Luật doanh nghiệp, Luật Hợp tác xã, doanh nghiệp có vốn đầu t nớc ngoài và các đơn vị, tổ chức kinh doanh khác, trừ các đối tợng áp dụng tính thuế theo phơng pháp trực tiếp trên GTGT

b Xác định thuế GTGT phải nộp nh sau:

Số thuế GTGT = Thuế GTGT - Thuế GTGT đầu vào

phải nộp đầu ra đợc khấu trừ

Trong đó:

Thuế GTGT đầu ra đợc xác định nh sau:

Giá tính thuế của Thuế suất thuế

Thuế GTGT đầu ra = hàng hoá, dịch vụ x GTGT của hàng

chịu thuế bán ra hoá, dịch vụ đó

Cơ sở kinh doanh thuộc đối tợng tính thuế theo phơng pháp khấu trừ thuế khi bán hàng hoá, dịch vụ phải tính và thu thuế GTGT của hàng hoá, dịch vụ bán ra Khi lập hoá

đơn bán hàng hoá, dịch vụ, cơ sở kinh doanh phải ghi rõ giá bán cha có thuế, thuế GTGT và tổng số tiền ngời mua phải thanh toán Trờng hợp hoá đơn chỉ ghi giá thanh toán, không ghi giá cha có thuế và thuế GTGT thì thuế GTGT của hàng hoá, dịch vụ bán

ra phải tính trên giá thanh toán ghi trên hoá đơn, chứng từ Doanh thu cha có thuế đợc xác định bằng giá bán trừ (-) thuế tính trên giá bán

Thuế GTGT đầu vào đợc xác định nh sau:

Tổng số thuế GTGT ghi trên hoá đơn GTGT Thuế GTGT đầu vào = mua hàng hoá, dịch vụ hoặc chứng từ nộp thuế GTGT

hàng hoá nhập khẩu

Căn cứ Thông t số 116/2002/TT-BTC ngày 25/12/2002 của Bộ Tài chính hớng dẫn thi hành Nghị định số 108/2002/NĐ-CP ngày 25/12/2002 của Chính phủ về việc bãi

bỏ quy định khấu trừ thuế GTGT đầu vào theo tỷ lệ (%) đối với một số hàng hoá, dịch

vụ sau đây kể từ 01/01/2003:

- Hàng hoá, dịch vụ thuộc đối tợng chịu thuế GTGT mua của cơ sở kinh doanh nộp thuế GTGT theo phơng pháp tính trực tiếp trên GTGT của hoá đơn bán hàng (hay là hoá đơn bán hàng thông thờng).

- Hàng hoá là nông, lâm, thuỷ sản cha qua chế biến mua của cơ sở sản xuất không chịu thuế GTGT ở khâu sản xuất sử dụng hoá đơn GTGT

- Hàng hoá là nông, lâm, thuỷ sản cha qua chế biến; đất, đá, cát, sỏi, các phế liệu mua của ngời bán không có hoá đơn, có bảng kê (nay là hoá đơn thu mua hàng nông, lâm, thuỷ sản đối với hàng nông, lâm, thuỷ sản)

- Tiền bồi thờng kinh doanh bảo hiểm của nghiệp vụ bảo hiểm thuộc đối tợng chịu thuế GTGT (tính trên giá trị bồi thờng bảo hiểm) thuộc trách nhiệm bồi thờng của cơ sở kinh doanh bồi thờng bảo hiểm

Nhng đối với hàng hoá chịu thuế tiêu thụ đặc biệt cơ sở kinh doanh thơng mại mua của cơ sở sản xuất để bán ra có hóa đơn bán hàng vẫn áp dụng khấu trừ thuế GTGT

đầu vào theo tỷ lệ %

Đối với trờng hợp cơ sở kinh doanh thơng mại mua hàng hoá chịu thuế TTĐB của cơ sở sản xuất để xuất khẩu, thì không áp dụng quy định khấu trừ thuế GTGT đầu vào theo quy định tại điểm này

4.5.2 Phơng pháp trực tiếp

a Đối t ợng áp dụng

- Cá nhân sản xuất, kinh doanh là ngời Việt Nam;

- Tổ chức, cá nhân nớc ngoài kinh doanh ở Việt Nam không theo Luật đầu t nớc ngoài tại Việt Nam, cha thực hiện đầy đủ các điều kiện về kế toán, hoá đơn, chứng từ để làm căn cứ tính thuế theo phơng pháp khấu trừ;

- Cơ sở kinh doanh mua, bán vàng, bạc, đá quý, ngoại tệ

b Xác định thuế GTGT phải nộp

Số thuế GTGT = GTGT của hàng hoá, x Thuế suất thuế GTGT

phải nộp dịch vụ chịu thuế hàng hoá, dịch vụ đó

Căn cứ tính thuế ở đây là phần GTGT của hàng hoá, dịch vụ chịu thuế GTGT và

GTGT của hàng Doanh số của hàng Giá thanh toán củahoá, dịch vụ = hoá, dịch vụ - hàng hoá, dịch vụ bán ra bán ra mua vào tơng ứngDoanh số của hàng hoá, dịch vụ bán ra là giá bán thực tế bên mua phải thanh toán cho bên bán, bao gồm cả thuế GTGT và các khoản phụ thu, phí thu thêm mà bên mua phải trả.

Giá thanh toán của hàng hoá, dịch vụ mua vào tơng ứng với hàng hoá, dịch vụ bán ra đợc xác định bằng giá trị hàng hoá, dịch vụ mua vào (giá mua bao gồm cả thuế GTGT) mà cơ sở sản xuất, kinh doanh đã dùng vào sản xuất, kinh doanh hàng hoá, dịch

vụ chịu thuế GTGT bán ra trong kỳ

Luật thuế GTGT cũng quy định việc đăng ký, kê khai, nộp thuế, quyết toán thuế

và hoàn thuế GTGT

Chơng IItình hình thực hiện thuế GTGT tại tổng công ty

xây dựng công trình giao thông 1

I Khái quát chung về TCT XDCTGT 1

1 Quá trình hình thành và phát triển của TCT

Tổng công ty xây dựng công trình giao thông I (CIENCO I) là doanh nghiệp Nhà nớc, thành lập ngày 03 tháng 08 năm 1964, là sự hợp thành của nhiều công ty, xí nghiệp, công trờng giao thông vận tải vốn đã có truyền thống từ những năm 1950-1960

Các công trình đầu tiên là xây dựng, bảo vệ cầu, đờng, bến cảng, nhà máy sân bay phục vụ cho cuộc chiến giữ nớc vĩ đại của dân tộc(1964-1970) Do phát triển nhanh chóng, nên ngay từ những năm đầu của thập kỷ 70, Tổng công ty đã đợc giao thi công nhiều công trình cầu, đờng bộ, đờng sắt, nhà máy, đóng mới và sửa chữa tàu biển, nhà ở cao tầng-trên khắp mọi miền đất nớc Trong thời kỳ này, Tổng công ty XDCTGT I đã hợp tác xây dựng với các nớc: Trung Quốc, Hàn Quốc, Liên xô (cũ), CuBa, BaLan, Đan Mạch, Phần Lan, Lào, xây dựng nhiều công trình hạ tầng có qui mô lớn, kỹ thuật cao, góp phần tái thiết đất nớc (1970-1990)

Từ những năm 1990, Tổng công ty bắt đầu mở rộng phạm vi hoạt động của mình

ra nớc ngoài và tham gia đấu thầu các dự án quốc tế Công trình thắng thầu quốc tế đầu tiên của tổng công ty (trong tổng công ty liên doanh XDCT 18-CEL 18) là dự án cải tạo

đờng thứ 4 (ADB4), đờng 13 Bắc Lào từ LuôngPrabăng-Văngviêng với giá trị trên 30 triệu USD Dự án đã hoàn thành trớc thời hạn 1 tháng Bằng những kinh nghiệm, uy tín

từ dự án ADB4, Tổng công ty đã tiếp tục thắng thầu dự án ADB7, dự án mở rộng nâng cấp đờng thủ đô Viêng Chăn và dự án ADB8 tại CHDCND Lào

Với số lợng công trình tăng lên hàng năm, Tổng công ty đã không ngừng lớn mạnh, phát triển với mức tăng trởng nhanh, năm sau cao hơn năm trớc, trở thành một

trong những Tổng công ty mạnh và khẳng định vững chắc vị trí của mình trong ngành GTVT

Tổng công ty XDCTGT I đã và đang liên doanh với các tập đoàn của Nhật Bản, Thái Lan, Hàn Quốc, Đài Loan, Mỹ, Pháp, ThuỵSỹ tham gia đấu thầu và đã thắng thầu nhiều dự án có vốn đầu t của nớc ngoài (nh của WB, ADB, OECF Nhật ) ở QL1, QL5, QL8, cầu Đuống, cầu Bắc Giang, cầu Tân Thịnh, cầu Thị Cầu, cầu đờng sắt Đà Rằng sông Cái, cảng Sài Gòn với tổng giá trị các hợp đồng trên 6000 tỷ VND

Tổng công ty XDCTGT I với kinh nghiệm gần 40 năm xây dựng và trởng thành,

có tiềm năng hùng hậu về thiết bị, công nghệ tiên tiến, có đội ngũ chuyên gia, kỹ s và công nhân lành nghề

2 Ngành nghề kinh doanh

- Xây dựng các công trình giao thông, công nghiệp, dân dụng

- Sản xuất vật liệu xây dựng, cấu kiện bê tông đúc sẵn

- Sửa chữa phơng tiện, thiết bị thi công

- Gia công dẫm cầu thép, cấu kiện thép, sản phẩm cơ khí khác

- Cung ứng XNK trực tiếp vật t, thiết bị GTVT

- T vấn đầu t xây dựng công trình giao thông

- Đào tạo công nhân kỹ thuật, nghiệp vụ, xây dựng các công trình khác

- Xuất khẩu lao động