chăm sóc bệnh nhân sau mổ thoát vị đĩa đệm cột sống cổ

TIỂU LUẬN TỐT NGHIỆPCHĂM SÓC BỆNH NHÂN SAU MỔ THOÁT VỊ ĐĨA ĐỆM CỘT SỐNG CỔ Học viên: Nguyễn Thị Nguyên... ĐẶT VẤN ĐỀChuyên đề “Chăm sóc bệnh nhân sau mổ thoát vị đĩa đệm cột sống cổ”.

TIỂU LUẬN TỐT NGHIỆP

CHĂM SÓC BỆNH NHÂN SAU MỔ

THOÁT VỊ ĐĨA ĐỆM CỘT SỐNG CỔ

Học viên: Nguyễn Thị Nguyên

Đặt vấn đề Khái quát các vấn đề liên quan Chăm sóc BN sau mổ

Kết luận

Nội dung

ĐẶT VẤN ĐỀ

ĐẶT VẤN ĐỀ

 TVĐĐ CSC là bệnh lý khá phổ biến (K Jurgen, 36%

các loại TVĐĐ).

 TVĐĐ CSC ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống,

sinh hoạt, lao động Có thể tàn phế.

 Chẩn đoán: Lâm sàng + Chẩn đoán hình ảnh ( Cộng

hưởng từ ).

 Điều trị: Nội khoa, Ngoại khoa.

 Biến chứng trong, sau phẫu thuật: tính mạng, chức

năng sống => Theo dõi, phát hiện, xử lý kịp thời.

 Vai trò điều dưỡng trong theo dõi phát hiện và xử trí:

quan trọng.

ĐẶT VẤN ĐỀ

Chuyên đề

“Chăm sóc bệnh nhân sau mổ thoát vị đĩa đệm cột sống cổ”

KHÁI QUÁT CÁC VẤN ĐỀ LIÊN

QUAN

SƠ LƯỢC GIẢI PHẪU

SƠ LƯỢC GIẢI PHẪU

Đặc điểm riêng CSC:

 C1 (Đốt đội): không có

thân đốt sống, chỉ có

cung trước, cung sau

và hai khối bên

 C2 (Đốt trục): mỏm

răng, tiếp khớp với

cung trước C1 và dây

chằng ngang

 C7 (đốt lồi): gai sau dài

nhất

SƠ LƯỢC GIẢI PHẪU

 Tủy sống:

 TKTW nằm trong ống sống, cột trụ dẹt, màu trắng xám

 Gồm 3 phần: Ống trung tâm, chất trắng và chất xám.

 Tủy cổ: 8 khoanh tủy, 8 đôi rễ

SƠ LƯỢC GIẢI PHẪU, SINH LÝ ĐĨA ĐỆM

SƠ LƯỢC GIẢI PHẪU, SINH LÝ ĐĨA ĐỆM

 Thần kinh:

 Nhánh giao cảm cổ

 Hạch giao cảm cổ

 Mạch máu:

Nuôi dưỡng chủ yếu bằng cơ chế khuyếch tán

 Cấu trúc sinh hóa:

 Nước.

 Các hợp chất hữu cơ.

 Nguyên tố vi lượng.

BỆNH LÝ THOÁT VỊ ĐĨA ĐỆM

Hậu quả của quá trình thoái hóa

Khởi phát đột ngột sau CT nhẹ trên nền THCSC

Sau CT mạnh trên đĩa đệm CSC bình thường

Cơ chế

TVĐĐ

 Hội chứng rễ tủy phối hợp

 Hội chứng rối loạn thần kinh thực vật

ĐIỀU TRỊ THOÁT VỊ ĐĨA ĐỆM CỘT SỐNG CỔ

PHƯƠNG PHÁP PHẪU THUẬT

ĐIỀU TRỊ TVĐĐCSC

Lối trước • • Lấy đĩa đệm, thay đĩa đệm nhân tạo Lấy đĩa đệm, ghép xương nẹp vít

Lối sau

Content Title

• Mở cửa sổ cung sau, lấy đĩa đệm

• Cắt cung sau, lấy đĩa đệm, ghép xương

nẹp vít

•Tạo hình cung sau

PHƯƠNG PHÁP PHẪU THUẬT

 Tai biến, biến chứng sớm:

 Lối trước: tổn thương động, tĩnh mạch cảnh, khí quản,

thực quản, tổn thương tủy, trật mảnh ghép, nẹp vít,…

 Lối sau: Tổn thương ĐM đốt sống, tủy rễ TK, tuột nẹp vít

…

 Biến chứng muộn:

 Nhiễm trùng ổ mổ: sốt, chảy dịch, mủ VM, sưng tấy VM,…

 Rò DNT: chảy dịch trong tại VM, dẫn lưu VM, đau đầu,…

 Loét điểm tỳ, Nhiễm trùng TN, VP…

CHĂM SÓC BỆNH NHÂN

SAU MỔ

VAI TRÒ CỦA ĐIỀU DƯỠNG

 Sơ khai: không có sự phân biệt giữa

chăm sóc người bệnh (nursing) và y học (medicin)

 Thành công của y học trong điều trị BN đi liền với vai trò của người ĐDV.

 Chăm sóc BN nói chung, sau mổ TVĐĐ

CSC nói riêng: kiến thức bệnh, tai biến

biến chứng sau mổ, … => thành công của cuộc phẫu thuật.

CHUẨN BỊ BỆNH NHÂN TRƯỚC MỔ

CHUẨN BỊ BỆNH NHÂN TRƯỚC MỔ

CHUẨN BỊ BỆNH NHÂN TRƯỚC MỔ

 Tiêu hóa: nôn? Tình trạng bụng?

 Tiết niệu: sonde tiểu? Số lượng, tính chất nước tiểu?

CHĂM SÓC BN SAU MỔ

 24 giờ đầu sau mổ: (tiếp)

 Can thiệp y lệnh của BS:

 Chăm sóc cơ bản: vệ sinh

cá nhân, dinh dưỡng

 Giáo dục sức khỏe: BN và

CHĂM SÓC BN SAU MỔ

 Can thiệp y lệnh điều trị

 Vết mổ: thay băng, rút dẫn lưu Cắt chỉ vết mổ.

 Vệ sinh: thân thể, răng miệng…

 Giáo dục sức khỏe: BN và gia đình BN.

QUY TRÌNH ĐIỀU DƯỠNG

Chẩn đoán điều dưỡng

Lượng giá

Nhận định

Lập kế hoạch chăm sóc Thực hiện

KẾ HOẠCH CHĂM SÓC

 Họ tên: Nguyễn T L Tuổi: 45 Giới: Nam

 Dân tộc: Kinh Nghề nghiệp: Công nhân

 Địa chỉ: Sơn Đồng, Hoài Đức, TP Hà Nội

 Ngày vào viện: 22.10.2012

 Lý do vào viện: tê tay chân, đi lại khó khăn

 Chẩn đoán y khoa: thoát vị đĩa đệm C3-C4

trung tâm, chèn ép tủy

 Phương pháp điều trị: phẫu thuật lấy đĩa đệm

C3-C4, đặt đĩa đệm nhân tạo

KẾ HOẠCH CHĂM SÓC

 Đau vết mổ mức độ vừa

 Tứ chi không liệt, cảm giác căng mỏi cơ,

tê nhẹ bàn tay và 2 chân

 Đau rát họng, tăng tiết đờm rãi ít, tự ho

khạc được, nói rõ tiếng

 Da vùng cổ gáy ẩm, ngứa do đeo nẹp cổ

 Tiêu hóa: ăn cháo, uống sữa, chưa đi đại tiện

 Kiến thức: chưa biết cách tập luyện sau mổ

KẾ HOẠCH CHĂM SÓC

 Tham khảo hồ sơ bệnh án:

 Các xét nghiệm máu, nước tiểu: bình

thường

 Kết quả chụp MRI CSC: hình ảnh TVĐĐ

C3-C4, có tổn thương tủy cùng mức

KẾ HOẠCH CHĂM SÓC

 CHẨN ĐOÁN ĐIỀU DƯỠNG

 Đau mỏi cổ gáy liên quan (lq) đến đeo nẹp cổ cố định

KQMĐ: đỡ đau mỏi sau 24h

 Hạn chế vận động lq đến tê tay chân, căng mỏi

KQMĐ: BN được chăm sóc dưới sự hỗ trợ của

nhân viên y tế và gia đình

KẾ HOẠCH CHĂM SÓC

 CHẨN ĐOÁN ĐIỀU DƯỠNG: (tiếp)

 Lo lắng lq đến chưa có đầy đủ kiến thức về

KẾ HOẠCH CHĂM SÓC

 LẬP KẾ HOẠCH CHĂM SÓC

 Theo dõi:

 Ý thức 3h/lần

 Tình trạng hô hấp: tần số thở, kiểu thở, SpO 2 ,

mức độ tăng tiết đờm rãi 2h/lần

 Dấu hiệu sinh tồn 3h/lần

KẾ HOẠCH CHĂM SÓC

 LẬP KẾ HOẠCH CHĂM SÓC: (tiếp)

 Hút đờm rãi khi tăng tiết nhiều, khi BN không tự ho khạc được

 Can thiệp y lệnh điều trị: thay băng,

KẾ HOẠCH CHĂM SÓC

 THỰC HIỆN KẾ HOẠCH:

 8h00: Kiểm tra ý thức, vận động tay chân, tình trạng hô hấp, màu sác da, niêm mạc

 8h15’: Đo mạch-nhiệt độ-huyết áp-nhịp thở

 8h30’: Cho BN nằm nghiêng, HD BN tập ho,

khạc đờm, tâp thở

 8h45’: Thay băng, kiểm tra vết mổ, vệ sinh vùng

cổ gáy, đệm lót nẹp cổ

 9h00’: Tiêm thuốc (theo y lệnh)

 9h15’: Xoa bóp tay chân, vùng tì đè, tập vân

động

 10h00’: HD, tư vấn GDSK cho người bệnh

 ……

KẾT LUẬN

KẾT LUẬN

 Các tai biến, biến chứng:

 Do gây mê: suy hô hấp, trụy tim mạch…

 Do phẫu thuật: tổn thương mạch máu, thần kinh liên quan, khí quản, thực quản…, nhiễm trùng vết mổ, hô hấp, tiết niệu

 Chăm sóc sau mổ:

 Tri giác, hô hấp, tim mạch

 Cố định CSC, dấu hiệu thần kinh khu trú

 Can thiệp y lệnh

 Chăm sóc cơ bản: đảm bảo vệ sinh, dinh dưỡng

XIN TRÂN TRỌNG CẢM ƠN!