Nghiên cứu này là nỗ lực đầu tiên để kiểm tra các yếu tố quyết định vấn đề phân cấpchi tiêu ở các cấp dưới cấp tỉnh tại Trung Quốc. Chính quyền trung ương Trung Quốcđưa ra hướng dẫn chi tiết đến các chính quyền địa phương trên phương diện tài chínhcông, nhưng việc phân bổ chi tiêu không đuợc kiểm soát tốt. Sự khác biệt trong phâncấp tài khóa trên phương diện chi tiêu là rất lớn giữa các chính quyền địa phương. Sửdụng bảng dữ liệu từ 19952006, tác giả muốn cung cấp bằng chứng thực nghiệm rằngsự lệ thuộc chuyển giao có tác động âm đến phân cấp chi tiêu trong các chính quyền địa phương Trung Quốc. Điều này cho thấy chính quyền trung gian, tức là chính quyền các tỉnh, có thể nắm lấy nguồn tài trợ trung ương cho lợi ích riêng của nó...
Trang 1MỤC LỤC
TÓM TẮT 1
1 GIỚI THIỆU 1
2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 4
2.1 Giải thích về sự ràng buộc giữa sự lệ thuộc chuyển giao và phân cấp tài khóa 4
2.2 Các yếu tố tác động khác của sự phân cấp tài khóa 6
3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU, MẪU VÀ DỮ LIỆU 8
3.1 Định nghĩa các biến 8
3.2 Phương pháp ước lượng 11
4 KẾT QUẢ THỰC NGHIỆM 13
5 THẢO LUẬN 15
6 KẾT LUẬN 17
GHI CHÚ 19
TÀI LIỆU THAM KHẢO 21
Trang 2CÁC YẾU TỐ QUYẾT ĐỊNH PHÂN CẤP CHI TIÊU: BẰNG
CHỨNG TỪ TRUNG QUỐC
ALFRED M WU Viện Giáo Dục Hồng Kông, Trung Quốc
Và WEN WANG Đại học Indiana – Đại học Purdue Thành phố Indianapolis, Hoa Kỳ
TÓM TẮT
Nghiên cứu này là nỗ lực đầu tiên để kiểm tra các yếu tố quyết định vấn đề phân cấp chi tiêu ở các cấp dưới cấp tỉnh tại Trung Quốc Chính quyền trung ương Trung Quốc đưa ra hướng dẫn chi tiết đến các chính quyền địa phương trên phương diện tài chính công, nhưng việc phân bổ chi tiêu không đuợc kiểm soát tốt Sự khác biệt trong phân cấp tài khóa trên phương diện chi tiêu là rất lớn giữa các chính quyền địa phương Sử dụng bảng dữ liệu từ 1995-2006, tác giả muốn cung cấp bằng chứng thực nghiệm rằng
sự lệ thuộc chuyển giao có tác động âm đến phân cấp chi tiêu trong các chính quyền địa phương Trung Quốc Điều này cho thấy chính quyền trung gian, tức là chính quyền các tỉnh, có thể "nắm lấy" nguồn tài trợ trung ương cho lợi ích riêng của nó
1 GIỚI THIỆU
Bài viết này nhằm mục đích khám phá những yếu tố quyết định phân cấp chi tiêu ở Trung Quốc, nước lớn thứ ba thế giới về tổng diện tích đất đai, và để kiểm tra những hệ quả chính sách của họ trên diện rộng Mặc dù Trung Quốc là một quốc gia có hiến pháp thống nhất, sự phân cấp tài khóa ở các cấp dưới tỉnh khác nhau rất nhiều, đặc biệt là về mảng chi tiêu Trong khi có một hướng nghiên cứu đang hướng đến các yếu tố giải thích mức độ phân cấp tài khóa, nhưng chúng ta vẫn biết rất ít về những gì dẫn đến sự phân cấp tài khóa ở những nơi khác nhau (Bodman & Hodge, 2010) Tận dụng lợi thế về sự thay đổi đáng kể trong phân cấp chi tiêu các cấp dưới tỉnh ở Trung Quốc, bài nghiên cứu này sẽ kiểm tra các giả thuyết liên quan đến một số yếu tố tiềm năng quyết định của phân cấp tài khóa được báo cáo trong bài nghiên cứu Điều tra các tác nhân của sự phân cấp phải có ý nghĩa vì hầu hết các nghiên cứu đánh giá ảnh hưởng của sự phân cấp mà
Trang 3không cần nhìn vào sự phức tạp của nó Nếu không có một sự hiểu biết sâu sắc về sự phân cấp tài khóa thì có nguy cơ sẽ cường điệu hóa khi đưa ra kết luận về các lợi ích hoặc tác hại của phân cấp
Phân cấp "thường được xem như một sự thay đổi về quyền hành đi từ trung ương đến chính quyền địa phương, với quyền hành tổng thể của cơ quan chính phủ đối với xã hội
và nền kinh tế đã từng được hình dung là cố định" (Rodden, 2004, p 482) Phân cấp tài khóa đề cập đến sự thay đổi của trách nhiệm tài chính cho cấp dưới của chính phủ, đồng thời là cơ sở cho quản trị công trong thực tế Các nghiên cứu về phân cấp tài khóa đã và đang được phát triển trong cộng đồng quốc tế; Tuy nhiên, các tác nhân điều khiển phân cấp tài khóa cho đến nay vẫn ít được biết đến Các nghiên cứu trước đây về sự phân cấp tài khóa hầu như thường tập trung vào việc chuyển giao quyền lực trong khu vực công (Tiebout, 1956; Oates, 2005) Phần lớn các tài liệu trong những thập kỷ gần đây đã điều tra về tác động của phân cấp tài khóa trong quản trị công (Prud'homme năm 1995; Rodden & Wibbels, 2002; Uchimura & Jutting, 2009) Phần lớn các tác nhân điều khiển phân cấp đã bị bỏ qua, ngoại trừ một số nỗ lực gần đây như của Bodman và Hodge (2010) và Panizza (1999)
So với các nghiên cứu về tác động của phân cấp tài khóa, việc khám phá những yếu tố làm cơ sở phân cấp tài khóa sẽ là công cụ trong việc tạo ra một sự hiểu biết tốt hơn về
sự phức tạp và động lực của phân cấp trong các nền kinh tế-chính trị khác nhau Trong nhiều trường hợp, sự phân cấp tài khóa thực chất không phải là vấn đề, nhưng phân cấp
có thể được thực hiện trong một môi trường không phù hợp Khi tác nhân điều khiển phân cấp/tập trung được tìm ra, việc đánh giá phân cấp/tập trung sẽ trọng điểm hơn và sắc thái của mối quan hệ giữa trung tâm và địa phương sẽ được tiết lộ nhiều hơn Bài nghiên cứu này sẽ tìm hiểu sự thay đổi giữa các vùng miền của phân cấp tài khóa, đặc biệt về khía cạnh chi tiêu ở Trung Quốc Phân cấp tài khóa ở các cấp dưới tỉnh ở Trung Quốc sẽ được khảo sát một cách cận trọng trong tài liệu này Mặc dù các tài liệu
về tác động của phân cấp tài khóa dựa trên sự phát triển nền kinh tế và quản trị công đã phát sinh trong những năm gần đây (Ví dụ Uchimura & Jutting, 2009), nghiên cứu về các yếu tố quyết định phân cấp tài khóa là hiếm thấy Vì khu vực địa lý nhiều tỉnh của Trung Quốc tương đương với của các nước châu Âu, nên sự đa dạng giữa các tỉnh về
Trang 4chính trị, kinh tế, và các khía cạnh xã hội là thật sự lớn Sự phân cấp các cấp dưới tỉnh
ở Trung Quốc đa dạng hơn so với nhiều quốc gia khác (Dollar & Hofman, 2008) Việc khám phá phân cấp tài khóa, phong cách người Trung Quốc, do đó, sẽ khả năng tạo ra những tác động lớn cho các nước khác
Chính quyền trung ương Trung Quốc không tạo ra một sự kiểm soát chặt chẽ về phân cấp chi tiêu ở cấp dưới tỉnh Chính quyền cấp tỉnh ở Trung Quốc được hưởng quyền quyết định đáng kể trong vấn đề này Theo Hiến pháp của nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa (PRC) và Niên giám thống kê Trung Quốc (2009), chính quyền địa phương gồm 31 chính quyền cấp tỉnh, 333 chính quyền địa khu (thành phố trực thuộc tỉnh),
2859 chính quyền huyện, và 40.828 chính quyền xã (chính quyền tỉnh bao gồm các địa khu (thành phố trực thuộc tỉnh), huyện, và các xã) Chính quyền địa phương cung cấp
số lượng lớn các dịch vụ công ở Trung Quốc trong đó 70% tài sản công đã được chi tiêu
ở cấp tỉnh với hơn 55% được chi tiêu cho chính quyền cấp dưới tỉnh (Ngân hàng Thế giới, 2002) Do những nỗ lực để xây dựng một chính phủ định hướng dịch vụ trong những năm gần đây, chính quyền địa phương sẽ tiếp nhận nhiều trách nhiệm hơn cho việc cung cấp các dịch vụ công theo thời gian ở Trung Quốc Phân công chi tiêu cho chính quyền địa phương dù sao cũng không được kiểm soát chặt chẽ (xem thêm Martinez-Vazquez & Qiao, 2011) Quốc vụ viện (2002), cơ quan quản lý hàng đầu của chính quyền trung ương ở Trung Quốc – nơi cung cấp các quy định về phân cấp tài khóa
ở địa phương quan tâm nhiều đến doanh thu của phân cấp tài khóa trong khi các quy định về vấn đề chi tiêu gần như bị bỏ trống Những thay đổi trong phân cấp tài khóa ở khía cạnh chi tiêu là rất lớn giữa các địa phương ở Trung Quốc Ví dụ, chính quyền dưới cấp tỉnh đã dành 85,32% tài sản công ở tỉnh Quảng Đông trong khi chỉ có 53,72%
đã được chi tiêu ở tỉnh Thanh Hải từ năm 1995 và 2006 (xem Bảng tóm tắt về Thống
kê tài chính cho tất cả các quận, thành phố từ 1996-2007) Vì vậy, tác giả đặt ra lại câu hỏi để phân tích: tác nhân gì dẫn đến sự thay đổi trong phân cấp chi tiêu cấp tỉnh ở Trung Quốc? Dựa trên kết quả thực nghiệm phân tích, tác giả đã cố gắng gợi ý chính sách cải thiện các hệ thống ngân sách liên chính phủ ở Trung Quốc
Nói chung, theo phân tích thực nghiệm của chúng tôi thì có một mối quan hệ âm giữa
sự lệ thuộc chuyển giao (chuyển giao trung ương xem như là một phần của chi tiêu địa
Trang 5phương) và phân cấp tài khóa ở Trung Quốc Các vùng có sự lệ thuộc chuyển giao càng lớn có xu hướng phân cấp chi tiêu càng cao trong nội bộ tỉnh với các yếu tố khác không đổi Vì những người quan sát từ lâu đã nghi ngờ rằng chính quyền địa phương chơi trò chơi ngân sách với các chính phủ để được trợ cấp nhiều hơn ở một số nước (Gimpelson
& Treisman, 2002), kết quả phân tích của chúng tôi cũng cho thấy sự lợi dụng về quyền hành tài chính bởi chính quyền địa phương ở Trung Quốc Ngoài ra, nghiên cứu của chúng tôi cung cấp bằng chứng rằng cả mật độ dân số và đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) có những mối quan hệ âm đối với phân cấp chi tiêu trong khi phát triển kinh tế hầu như không có ý nghĩa giải thích trong mô hình của tác giả cho việc phân cấp chi tiêu
Phần còn lại của bài nghiên cứu được cấu trúc như sau: Phần 2 thảo luận về các lý thuyết
và bằng chứng thực nghiệm của các yếu tố tiềm năng quyết định phân cấp tài khóa với việc nhấn mạnh vào mối quan hệ giữa sự lệ thuộc chuyển giao và phân cấp chi tiêu Phần 3 trình bày dữ liệu, mô hình cụ thể, và phương pháp dự toán Phần 4 cung cấp các kết quả thực nghiệm phân tích của tác giả trong khi Phần 5 đưa ra thảo luận Phần 6 kết luận
2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
Ở đây chúng tôi tổng hợp các nhân tố giải thích cho sự phân cấp tài khóa trong lý thuyết, phần lớn xuất phát từ các bằng chứng xuyên quốc gia Các yếu tố quyết định đến sự phân cấp tài khóa trong lý thuyết sẽ được sử dụng làm khung lý thuyết cơ bản trong bài nghiên cứu này
2.1 Giải thích về sự ràng buộc giữa sự lệ thuộc chuyển giao và phân cấp tài khóa
Những tác động của sự chuyển giao ngân sách từ chính quyền liên bang (hay chính quyền trung ương ở các nước như Trung Quốc) đến chính quyền địa phương lên chi tiêu địa phương đã được tìm hiểu một cách rộng rãi (ví dụ như hiệu ứng giấy bẫy ruồi (flypaper); xem Bailey và Connolly (1998)) Tuy nhiên, phần lớn lý thuyết đều gắn liền với các giả thiết và giả định (chẳng hạn giả thiết cử tri trung dung)… Tác động của sự chuyển giao từ nơi có quyền lực cao hơn đối với sự phân cấp tài khóa vẫn chưa được tìm hiểu rộng rãi
Trang 6Ở một vài nước, chính quyền quốc gia không thể chuyển trợ cấp cho chính quyền cơ sở nhưng có thể thông qua các chính quyền trung gian theo Hiến Pháp (Hernández-Trillo
và Jarillo-Rabling, 2008) Mặc dù điều này không nằm trong thế chế nhưng Chính phủ Trung Quốc đã dần chấp nhận một hệ thống (không chính thức) trong thực tế Nghĩa là, trợ cấp trung ương đi qua chính quyền tỉnh trước khi đến chính quyền địa khu và huyện
Có một rủi ro là chính quyền tỉnh có thể giữ lại những chuyển giao liên chính phủ (the intergovernmental transfer) này cho lợi ích riêng của họ Do đó, mối quan hệ giữa sự lệ thuộc chuyển giao và phân cấp chi tiêu có thể cùng chiều hay ngược chiều, phụ thuộc vào vai trò và chức năng của chính quyền trung gian nơi có trách nhiệm chuyển giao trợ cấp trung ương đến chính quyền địa phương
Chính quyền cấp tỉnh ở Trung Quốc, theo Quốc vụ viện (2002), nên giữ lại phần chi tiêu của họ và mở rộng phần chuyển giao từ trung ương đến các cấp chính quyền thấp hơn Tức là, các chính quyền cấp tỉnh không chỉ trao các chuyển giao từ trung ương cho các chính quyền cấp dưới mà còn cắt giảm một phần nguồn tài chính của mình cho các cấp chính quyền thấp hơn như là khoản cung cấp dịch vụ công cho công dân Trong thực tế, không có bằng chứng cho thấy chính quyền cấp tỉnh chuyển giao nhiều tài nguyên của họ (bên cạnh các khoản chuyển giao từ chính quyền trung ương) cho chính quyền cấp dưới Ngân hàng thế giới (2007) chỉ ra một cách rõ ràng là một tỉnh đóng góp rất ít trong việc chuyển giao liên chính phủ đến các cấp thấp hơn để cân bằng khả năng tài chính (trang 53) Tệ hơn nữa, bằng chứng ở đây và nơi khác chỉ ra rằng chính quyền cấp tỉnh sẽ giữ lại một phần chuyển giao từ trung ương để sử dụng cho các dự án tại địa phương và cung cấp cho các dịch vụ công Vì vậy, chúng ta cần chú ý đặc biệt đến vai trò của chính quyền cấp tỉnh trong hệ thống chuyển giao liên chính phủ
Giả định về mối quan hệ ngược chiều giữa sự lệ thuộc chuyển giao và sự phân cấp tài khóa được xác định trong nghiên cứu ở Nga Freikman và Plekhanov (2009) nhận thấy rằng khi các điều khác không đổi thì ở các khu vực lệ thuộc chuyển giao (transfer-dependent) có khuynh hướng phân cấp tài khóa cao hơn Khi dòng trợ cấp từ trung tâm qua chính quyền khu vực, có thể họ sẽ sử dụng các chuyển giao này hơn là phân phối cho các cấp chính quyền thấp hơn Khi kiểm soát tất cả các yếu tố khu vực khác, sự lệ thuộc chuyển giao càng cao thì sự phân cấp tài khóa càng thấp
Trang 7Tuy nhiên, bằng chứng xuyên quốc gia cho thấy nhiều sự chuyển giao tài khóa có khuynh hướng khuyến khích chi tiêu địa phương nhiều hơn do sức ép ngân sách mềm (soft budget) gia tăng (Bodman và Hodge, 2010; Letelier, 2005) Do đó, sự lệ thuộc chuyển giao càng lớn thì sự phân cấp tài khóa càng cao Một sự suy luận khác cũng bổ trợ cho mối quan hệ cùng chiều giữa sự lệ thuộc chuyển giao và sự phân cấp tài khóa Khi các chuyển giao trung gian được cung cấp từng phần để bù đắp cho chính quyền địa phương thực hiện các nhiệm vụ từ trung ương, việc mở rộng chuyển giao cho chính quyền địa phương nghĩa là chính quyền địa phương chịu nhiều trách nhiệm chi trả hơn; theo đó phần chi tiêu địa phương sẽ gia tăng Tóm lại, mối quan hệ cùng chiều giữa sự
lệ thuộc chuyển giao và sự phân cấp tài khóa được thực hiện trong các nghiên cứu xuyên quốc gia ở các nước phát triển (Kee, 1977; Letelier, 2005)
2.2 Các yếu tố tác động khác của sự phân cấp tài khóa
Bên cạnh các giả thuyết ở trên, chúng tôi kiểm tra các nhân tố sau đây có ảnh hưởng đến các mức độ của sự phân cấp tài khóa
(i) Sự phát triển kinh tế
Có 2 luồng ý kiến trái ngược nhau liên quan đến vai trò của sự phát triển kinh tế đối với
sự phân cấp tài khóa Một mặt, sự phát triển kinh tế có kỳ vọng dương đối với sự phân cấp tài khóa Phần lớn các dịch vụ công căn bản đều được cung cấp bởi chính quyền địa phương ở các nước như Trung Quốc Một vài ý kiến cho rằng chi tiêu ở cấp địa phương gia tăng như là 1 sự cung ứng các hàng hóa công cơ bản sẽ trở nên đắt hơn khi các công dân giàu có hơn đòi hỏi các dịch vụ công đa dạng và đắt đỏ hơn (Martinez-Vazquez và McNab, 2003; Tanzi, 2000; Wheare, 1964) Mặt khác, phát triển kinh tế có quan hệ ngược chiều với sự phân cấp tài khóa Theo Letelier (2005), khi có sự gia tăng đáng kể
sẽ dẫn tới tái phân phối lại thu nhập khi một địa phương hay quốc gia trở nên giàu có hơn; do đó, sự phối hợp và đầu tư trung ương sẽ dần dần được đòi hỏi nhiều hơn Chi tiêu ở cấp chính quyền cao hơn sẽ tăng trưởng nhanh hơn so với các cấp thấp hơn Bằng chứng thực nghiệm về sự ảnh hưởng của phát triển kinh tế đến sự phân cấp tài khóa thì phức hợp Nghiên cứu ban đầu về vấn đề này cho thấy thu nhập bình quân đầu người có tác động cùng chiều đáng kể đến sự phân cấp tài khóa (Kee, 1977; Panizza, 1999) Nghiên cứu gần đây tìm thấy nhiều bằng chứng về các tác động khác nhau của
Trang 8sự phát triển kinh tế ở các nước phát triển và đang phát triển (Bodman và Hodge, 2010; Letelier, 2005), nghĩa là có mối quan hệ cùng chiều ở các nước có thu nhập cao và mối quan hệ ngược chiều ở các nước có thu nhập thấp
(ii) Quy mô và mật độ dân số
Litvack và Oates (1971) cho rằng sự tắc nghẽn xã hội sẽ gia tăng khi quy mô dân số tăng lên Với điều kiện là chính quyền địa phương cung cấp phần lớn dịch vụ công cho công dân, chi phí tắc nghẽn tăng lên sẽ làm tăng phần chi tiêu địa phương trong tổng chi tiêu chính quyền (Bodman và Hodge, 2010) Mật độ dân số càng cao thì chi phí dịch
vụ công thấp hơn do có sự gia tăng việc hoàn lại mức độ các khoản dịch vụ công Mật
độ dân số thấp gia tăng chi phí dịch vụ với điều kiện các yếu tố khác cố định
Các nghiên cứu trước đều chỉ ra mối quan hệ cùng chiều giữa quy mô dân số với sự phân cấp tài khóa và mối quan hệ ngược chiều giữa mật độ dân số và sự phân cấp tài khóa (Bodman và Hodge, 2010; Cerniglia, 2003; Freinkman và Plekhanov, 2005) Vì vậy, chúng tôi kỳ vọng một quy mô dân số lớn hơn và mật độ thấp hơn sẽ liên quan đến mức độ phân cấp tài khóa cao hơn ở địa phương Trung Quốc
(iii) Mở rộng thương mại và FDI
So với thu nhập và quy mô dân số thì cả yếu tố mở rộng thương mại lẫn FDI đều ít được chú ý trong các lý thuyết Một vài nghiên cứu (Kimakova, 2009; Rodrik, 1998) cho thấy nền kinh tế định hướng theo thị trường bị ảnh hưởng bởi các cú sốc từ nền kinh tế bên ngoài; do đó sự hợp tác kinh tế giữa các chính quyền trung ương trở nên cấp bách ở nền kinh tế mở Hội nhập trên thị trường thế giới cải thiện sự phân cấp tài khóa khi tất cả các điều khác được giữ nguyên không đổi (Garrett và Rodden, 2003; Stegarescu, 2009) Mối quan hệ giữa mở rộng ngoại thương với sự phân cấp tài khóa được kiểm tra rộng rãi với dữ liệu xuyên quốc gia Giả sử FDI đại diện cho sự mở cửa của một nền kinh tế Vậy điều gì sẽ là sự tác động của cả mở rộng kinh tế và ngoại thương đến phân cấp tài khóa trong một quốc gia là gì? Một học thuyết xác nhận rằng cả mở rộng ngoại thương
và FDI có thể được dùng để cải thiện việc quản lý tốt hơn (xem Malesky, 2004; Wu và Lin, 2012) Người nước ngoài, đặc biệt là người ở các nước phát triển mua hàng hóa và đầu tư vào các nước đang phát triển, sẽ thúc đẩy các chính phủ tiếp nhận đầu tư cải thiện
Trang 9dịch vụ công của họ hoặc làm “rò rỉ” những gợi ý của chính sách công dự định cho thương mại và đầu tư Khi quản lý tài khóa được sử dụng như là một công cụ hiệu quả
để cải thiện quản lý công ở nhiều nước công nghiệp, giả định của chúng tôi là cả mở rộng ngoại thương và FDI có thể làm tăng phân cấp tài khóa ở các nước đang phát triển như Trung Quốc thông qua mô phỏng và khuếch tán chính sách Do đó, chúng tôi giả thiết rằng cả mở rộng ngoại thương và FDI có tác động dương đến phân cấp tài khóa ở Trung Quốc
3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU, MẪU VÀ DỮ LIỆU
Chúng tôi tiến hành phân tích thực nghiệm bằng cách sử dụng một bộ dữ liệu bảng với
30 tỉnh của Trung Quốc từ năm 1995 đến năm 2006 (Tibet được loại ra vì dữ liệu không phù hợp) Dữ liệu được sử dụng trong phân tích này được lấy từ Bảng trích yếu thống
kê tài khóa cho tất cả các tỉnh, thành phố và quận huyện, Niên giám tài chính của Trung Quốc và Trích yếu thống kê Trung Quốc từ năm 1949-2008
3.1 Định nghĩa các biến
Dựa vào tổng quan tài liệu ở phần trước, chúng tôi thiết lập mô hình nghiên cứu thực nghiệm bao gồm các biến phụ thuộc và các biến độc lập trong phân tích này
(i) Biến phụ thuộc
Biến phụ thuộc- biến phân cấp tài khóa được đo lường bởi tỷ lệ chi tiêu công dưới tỉnh trong tổng số chi tiêu công ở toàn bộ tỉnh và dưới tỉnh Điều này nghĩa là các chi tiêu của địa khu, huyện, xã trong một tỉnh được tổng hợp lại và sau đó con số này được chia cho tổng số chi tiêu chính phủ trên toàn bộ tỉnh và dưới tỉnh Đo lường phân cấp tài khóa là một thách thức lớn, thu hút phần lớn các cuộc tranh luận học thuật (xem Yeung, 2009) Bởi vì việc phân cấp tài khóa là đa chiều, nên một biến duy nhất khó có thể nắm bắt hết các động thái phân công quyền lực từ chính phủ Nhận thức được sự không hoàn hảo khi đo lường phân cấp tài khóa bằng tỷ lệ chi tiêu, tuy nhiên chúng tôi có một số lý
do mạnh mẽ để sử dụng phân cấp tài khóa dưới tỉnh là biến phụ thuộc Đầu tiên, các phép đo phân cấp tài khóa có xu hướng khó giải quyết hơn trong các nghiên cứu xuyên quốc gia bởi vì bối cảnh lịch sử và pháp lý của tài chính công là rất khác nhau giữa các nước khác nhau (Stegarescu, 2005) Việc so sánh trong phạm vi quốc gia dù sao cũng
có thể tránh được vấn đề này Mặc dù mức độ phân cấp chi tiêu khác nhau giữa các tỉnh,
Trang 10và các giai đoạn ở Trung Quốc nhưng việc phân cấp thường được điều chỉnh bởi cùng một bộ khung pháp lý Thứ hai, các lỗi đo lường phân cấp tài khóa khá rắc rối trong các
mô hình mà biến phân cấp được sử dụng như là một biến độc lập Phân cấp tài khóa được sử dụng như là một biến phụ thuộc gây ra ít lo ngại hơn (Stegarescu, 2005) Chúng tôi hướng đến sự thay đổi về mặt chi tiêu và cho rằng phần chi tiêu ở cấp dưới tỉnh có thể đại diện hiệu quả cho phân cấp tài khóa ở địa phương Trung Quốc Bởi vì chi tiêu công đại diện cho sự tham gia của chính phủ trong xã hội, dữ liệu chi tiêu này cho thấy những giải thích về sự thay đổi trong chính quyền địa phương; Do đó các gợi
ý chính sách được rút ra từ điều này sẽ trở nên hấp dẫn Ngoài ra, phía doanh thu của phân cấp tài khóa cũng được kiểm tra, mặc dù kết quả thực nghiệm của nó không được báo cáo trong nghiên cứu này Các hàm ý chính sách phân cấp doanh thu thì không rõ ràng vì chính quyền địa phương thực tế chưa được giao quyền vay mượn và xác lập cơ
sở tính thuế và thuế suất của họ ở Trung Quốc
(ii) Biến độc lập
Sự lệ thuộc chuyển giao đề cập đến mức độ chi tiêu của tỉnh được tài trợ bởi sự chuyển giao từ Trung ương Tử số của biến là chuyển giao trung ương đến tỉnh, bao gồm cả các cấp tỉnh, địa khu, huyện, xã, trong khi mẫu đề cập đến tổng chi tiêu của bốn cấp chính quyền trong một tỉnh ở Trung Quốc Đây là số tiền chuyển giao của Trung ương cho tất
cả các cấp trong phạm vi tỉnh chia cho tổng chi tiêu của các cấp trong tỉnh Phát triển kinh tế được đo lường bởi GDP thực tế bình quân đầu người ở cấp tỉnh, trong đó năm
1992 được sử dụng là năm cơ sở GDP thực tế bình quân đầu người được tính bằng GDP danh nghĩa bình quân đầu người chia cho chỉ số khử lạm phát GDP của tỉnh (tính theo logarit tự nhiên) Mật độ dân số được đo bằng số lượng dân cư (Changzhu renkou) trên mỗi km vuông diện tích đất ở một tỉnh nhất định (tính theo logarit tự nhiên) Mở cửa thương mại được đo như thị lệ nhập khẩu cộng với xuất khẩu (nhân dân tệ) trên tổng GDP của tỉnh FDI biểu thị khối lượng đầu tư trực tiếp nước ngoài (nhân dân tệ) như là một tỷ lệ trong GDP của tỉnh Ngoài ra, cơ cấu ngành công nghiệp và kinh tế ở một tỉnh có thể có ảnh hưởng tiềm năng đến các mô hình chi tiêu của địa phương Trong một số mô hình, chúng ta thêm việc làm ở các doanh nghiệp nhà nước và cơ cấu kinh
tế như là biến điều khiển để cải thiện sự vững mạnh của các mô hình thực nghiệm Việc
Trang 11làm ở doanh nghiệp nhà nước đề cập đến số lượng nhân viên doanh nghiệp nhà nước
như là một tỷ lệ của tổng dân số Cơ cấu kinh tế được đo lường như khối lượng của khu
vực thứ cấp trong GDP của địa phương Bảng 1 cung cấp các nguồn dữ liệu và đo lường,
và Bảng 2 trình bày số liệu thống kê mô tả của tất cả các biến được sử dụng trong phân
tích thực nghiệm này
Bảng 1 Đo lường và nguồn dữ liệu
Phân cấp tài khóa Tỷ lệ chi tiêu dưới tỉnh trên tổng chi tiêu
tỉnh và dưới tỉnh Bảng trích yếu thống kê tài khóa cho tất cả các tỉnh, thành phố và quận
Niên giám tài chính Trung Quốc
Phát triển kinh tế GDP thực bình quân đầu người (theo
Logarit tự nhiên) Trích yếu thống kê Trung Quốc 1949-2008 Mật độ dân số Cư dân trên 1 Km vuông (theo Logarit
tự nhiên) Trích yếu thống kê Trung Quốc 1949-2008
Tỷ lệ FDI trong GDP Tỷ lệ FDI trong GDP Trích yếu thống kê Trung Quốc
Phân cấp tài khóa 0.71 0.10 0.44 0.89 360
Sự phụ thuộc chuyển giao 0.51 0.14 0.18 0.93 359 Phát triển kinh tế 8.18 0.49 7.32 9.65 360 Mật độ dân số 5.34 1.23 1.93 7.73 360