1
T V N
Theo T ch c y t th gi i (WHO), ung th (UT) đang d n tr thành m t “th m
h a th m l ng” do t c đ phát tri n ngày càng t ng c a b nh, nh h ng không nh t i
đ i s ng kinh t xã h i c a cá nhân, c a gia đình và c a toàn qu c gia, toàn c u
T i Vi t Nam, theo c tính c a Ch ng trình phòng ch ng UT qu c gia và WHO n m 2010, m i n m có thêm 100000 ng i m i m c và kho ng 750000-80000
ng i t vong do UT Gánh n ng UT s còn ch ng ch t h n không ch b i chi phí đ t
đ , s c lao đ ng sút gi m đ i v i ng i b nh mà còn nh h ng đ n gia đình ng i
b nh Trong quá trình đ u tranh ch ng l i “n i s ” b nh UT, t b n thân ng i b nh và
ng i nhà (NN) c a mình s có nhu c u tìm ki m thông tin nh m bi t đ c mình đang
ph i đ i m t v i “con quái v t” nào
Trên th gi i, hàng lo t nghiên c u trong l nh v c y t đã đ c ti n hành nh m làm rõ thái đ c ng nh hành vi th ng g p c a b nh nhân (BN) và ng i nhà (NN)
b nh nhân trong vi c tìm ki m thông tin Theo các tác gi Rees & Bath (2000), khi b t
đ u đi u tr UT, m t v n đ h t s c quan tr ng là cung c p thông tin m t cách thích
h p cho ng i b nh và thân nhân Vi c cung c p thông tin đóng vai trò quan tr ng trong vi c gi m lo l ng, làm cho vi c đi u ch nh b n thân và thích nghi v i b nh UT
tr nên d dàng h n Tuy nhiên, các báo cáo nghiên c u c ng cho th y nhu c u thông tin th t s cao và v n ch a đ c đáp ng và các nhân viên y t v n đ c coi là ngu n thông tin quan tr ng nh t [19], [20]
Các quan đi m và vi c cung c p thông tin trong th c t th c hành lâm sàng h t
s c đa d ng và th m chí là trái ng c nhau tùy theo vào các n n v n hóa khác nhau
c ng nh là các vai trò khác nhau trong gia đình trong quá trình cung c p và tìm ki m thông tin cho b nh nhân UT N n v n hóa có nh h ng l n đ n k v ng c a b nh nhân và tác đ ng vào m i quan h b nh nhân-th y thu c Tuy nhiên, các nghiên c u v giao ti p gi a b nh nhân và gia đình v ch n đoán và tiên l ng c a b nh UT các
n c đang phát tri n v n còn khá h n ch , đ c bi t Vi t Nam, n i mà nhi u nhu c u
c a b nh nhân UT trong đó có nhu c u giao ti p và cung c p thông tin v n ch a đ c
Trang 2đáp ng Kh o sát c a tác gi Cam Ng c Thúy n m 2010 t i thành ph H Chí Minh
đã cho th y nhu c u cung c p thông tin là r t cao (trên 95%) Trên 90% b nh nhân trong nghiên c u đ u mu n bi t thông tin v ch n đoán và đi u tr , đa ph n mu n t quy t đ nh đi u tr và mu n nh n thông tin dù đó là thông tin x u, ng c l i thì thân nhân có xu h ng gi u b nh nhân v ch n đoán, đi u tr , mu n t thân nhân quy t đi u
tr và đ c bi t là không cho b nh nhân bi t khi tiên l ng x u [10] Khái ni m “thông báo tin x u” là c c k ph bi n trên th gi i trong vài th p k g n đây tuy nhiên v n
ch a đ c ph bi n r ng trong th c hành ch m sóc đi u tr b nh UT t i Vi t Nam Cho
dù có nhi u h ng d n và khuy n ngh v th c hành “thông báo tin x u” nh ng th c t
v n còn m t t l khá cao nh ng b nh nhân UT và ng i nhà v n ph i nh n nh ng thông tin không thích h p v tình tr ng b nh t t và các v n đ liên quan Ch a có nghiên c u v v n đ này đ c ti n hành mi n B c
Có m t th c t ph bi n là khi nh c đ n vi c cung c p thông tin cho b nh nhân ung th thì chúng ta ngh ngay đ n bác s trong khi ng i có th i gian ti p xúc v i
b nh nhân và ng i nhà c a h nhi u nh t là đi u d ng Vai trò c a đi u d ng trong
v n đ này v n còn ch a đ c xem xét đúng m c Vi t Nam Chính vì th , chúng tôi
ti n hành kh o sát “Ki n th c và thái đ c a b nh nhân và ng i nhà b nh nhân trong
vi c cung c p thông tin cho b nh nhân ung th ” nh m hai m c tiêu sau:
1) ánh giá ki n th c c a b nh nhân và ng i nhà b nh nhân v b nh ung th 2) Nh n xét thái đ c a b nh nhân và ng i nhà b nh nhân v vi c cung c p thông tin cho b nh nhân ung th
Trang 33
T NG QUAN
1.1 Ung th
Ung th là b nh lý ác tính c a t bào, khi b kích thích b i các tác nhân sinh UT,
t bào t ng sinh m t cách vô h n đ , vô t ch c không tuân theo các c ch ki m soát
v phát tri n c a c th [4]
1.1.1.Nh ng đ c tính chung c a b nh ung th
a s b nh UT hình thành các kh i u Khác v i các kh i u lành tính ch phát tri n t i ch , th ng r t ch m, có v b c xung quanh, các kh i u ác tính (UT) xâm l n vào các t ch c lành tính xung quanh gi ng nh hình “con cua” v i các càng cua bám vào các t ch c lành trong c th ho c gi ng nh r cây lan trong lòng đ t Các t bào
c a kh i u ác tính có kh n ng di c n t i các h ch b ch huy t ho c các t ng xa hình thành các kh i u m i và cu i cùng d n t i t vong Cùng v i di c n xa, tính ch t b nh
UT hay tái phát làm cho đi u tr b nh khó kh n và nh h ng x u đ n tiên l ng b nh
Hình 1.1: T bào ung th
1.1.2 Nh ng đi m khác bi t c a các lo i b nh ung th
Ung th không ph i là m t b nh, ng i ta bi t đ n có h n 200 lo i UT khác nhau trên c th ng i Nh ng lo i UT này tuy có nh ng đ c đi m gi ng nhau v b n
ch t nh ng chúng có nhi u đi m khác nhau nh sau:
Trang 41.1.2.1 Khác nhau v nguyên nhân
Qua các nghiên c u d ch t h c c a R.Doll và Petro trên 80% tác nhân sinh UT
là b t ngu n t môi tr ng s ng Trong đó hai tác nhân l n nh t là: 35% do ch đ n
u ng (gây nhi u lo i UT đ ng tiêu hóa) và kho ng 30% UT do thu c lá (UT ph i, UT
đ ng hô h p trên, v.v)
1.1.2.2 Khác nhau v ti n tri n c a b nh
B nh UT th ng xu t phát t hai lo i t ch c chính c a c a th
- T các t bào bi u mô c a các t ng, các c quan (UT bi u mô)
- T các t bào c a t ch c liên k t trong c th (các sarcoma) UT c a các c quan t o huy t (máu, h ch lympho) là m t d ng đ c bi t c a UT t ch c liên k t (Hematosarcoma)
M i lo i UT có h ng ti n tri n khác nhau Trong t ng lo i, m i b nh UT m i các
th khác nhau xu h ng ti n tri n c ng r t khác nhau
- T c đ phát tri n c a b nh c ng tùy thu c vào t ng giai đo n b nh nh ng giai
đo n s m (insitu, giai đo n 1) th ng ti n tri n lâu dài, ch m ch p nh ng khi các giai đo n mu n (giai đo n 3,4) ti n tri n th ng nhanh và th ng r t nhanh t vong.UT ng i càng tr th ng ti n tri n nhanh h n ng i già
1.1.2.3 Khác nhau v ph ng pháp đi u tr
Trong y v n có nói đ n m t t l r t nh (1/10.000) UT t kh i Có th nh ng
c th các bi t có h th ng mi n d ch t đi u ch nh, tiêu di t đ c các t bào UT sau khi đã phát sinh Nh ng trên c n b n, n u không đi u tr thì ch c ch n b nh nhân s
s m d n đ n t vong Càng đi u tr giai đo n s m càng có nhi u c may kh i b nh
M i lo i UT, m i giai đo n có nh ng ph ng pháp đi u tr khác nhau c n c vào t ng
lo i b nh, t ng giai đo n, t ng tính ch t c a t bào u, t ng cá th
Trang 55
- Lo i b nh: Có nh ng UT tiên l ng t t là nh ng UT (d phát hi n, d đi u tr ) nh
UT da, UT c t cung, UT vú, UT giáp tr ng, UT khoang mi ng, UT đ i tr c tràng,…
Có nh ng UT các t ng quan tr ng ho c khó phát hi n s m, khó đi u tr , tiên l ng
Ung th là b nh lý c a t bào và t ch c Do v y khi UT m t c quan thì c ng
có ngha là t n th ng c a m t trong nhi u lo i UT có th có ngu n g c t các dòng t bào khác nhau v i m c đ bi t hóa cao th p khác nhau [3], [4], [5], [6]
S đáp ng c a m i lo i UT v i t ng ph ng pháp đi u tr (k c trong m t lo i
b nh UT) c ng r t khác nhau M i ph ng pháp đi u tr ch gi i quy t đ c m t khâu
và m t vùng trong quá trình đi u tr M t s ph ng pháp đ c áp d ng:
- Ph u thu t: Là ph ng pháp đi u tr c b n, cho phép lo i b ph n l n UT song ch
th c hi n tri t đ đ c khi b nh giai đo n s m, t ch c kh i u còn khu trú V i giai
đo n mu n h n, ph u thu t không l y h t đ c nh ng t ch c UT đã xâm l n r ng xung quanh (trên vi th ), do v y vi c tái phát t i ch kèm theo di c n xa là không th tránh kh i n u ng i b nh ch đ c đi u tr b ng ph u thu t đ n đ c
- X tr : là ph ng pháp đi u tr đ c ch đ nh khá r ng rãi, tiêu di t đ c các t bào
UT đã xâm l n r ng ra các vùng xung quanh kh i u nguyên phát, là n i mà ph u thu t không th can thi p đ c Song khi đi u tr s gây t n th ng các t ch c lành và không đi u tr đ c khi t bào UT đã di c n xa ho c v i nh ng lo i UT bi u hi n toàn thân (b nh b ch c u, b nh u lympho ác tính, …)
Trang 6Hình 1.2: X tr ung th t i Trung tâm Y h c h t nhân và Ung b u
- Hóa ch t: là ph ng pháp đi u tr toàn thân b ng cách đ a các lo i thu c hóa ch t vào c th (u ng, tiêm, truy n t nh m ch, truy n đ ng m ch, …) nh m m c đích tiêu
di t t t c các t bào UT đã và đang l u hành trong c th ng i b nh Tuy nhiên, hóa
ch t tiêu di t t bào UT c ng gây h y di t t bào lành và có nhi u tác d ng ph nh
h ng đ n cu c s ng c a b nh nhân vì v y li u l ng hóa ch t đ a vào c th b h n
ch Có nhi u b nh ch riêng hóa ch t không đi u tr tri t đ đ c mà ph i ph i h p
v i các ph ng pháp đi u tr khác
- Các ph ng pháp đi u tr khác nh đi u tr đích, đi u tr b ng t bào g c và gen, n i
ti t, mi n d ch, đông y… là nh ng ph ng pháp đang đ c nghiên c u thêm
1.1.4 U ng th có th phòng ng a
Nh đã đ c p đ n tác nhân sinh UT ch y u là t bên ngoài môi tr ng (80%) tác nhân n i sinh r t ít (ch kho ng 10%) Vì v y phòng b nh UT có hi u qu khi ng n
ch n các tác nhân do môi tr ng tác đ ng vào đ i s ng con ng i: Ng ng hút thu c lá,
ch đ dinh d ng v sinh an toàn h p lý, ch ng l m d ng các hóa ch t công nghi p,
ch ng ô nhi m môi tr ng, phòng b nh ngh nghi p… s làm gi m t l m c UT [9]
Trang 77
M t s lo i UT có liên quan đ n virus đã đ c áp d ng vacxin phòng b nh nh vacxin phòng Viêm gan B, vacxin phòng HPV gây UT c t cung, đang nghiên c u vacxin phòng Espein – Barr gây UT vòm h ng và U lympho…
Ngoài ra các bi n pháp đi u tr t n th ng ti n UT, các bi n pháp sàng l c phát
hi n s m m t s UT hay g p (vú, c t cung, khoang mi ng, đ i tr c tràng…) là thi t
th c nh m làm gi m t l m c b nh, gi m t l t vong do UT
1.1.5 Ung th là b nh có th đi u tr kh i khi giai đo n s m
Tr c đây có quan ni m sai l m m c UT là vô ph ng c u ch a, không đ c
“dùng dao kéo” đ đi u tr UT… Có th nh ng quan ni m này b t ngu n t ch h u
h t b nh nhân UT khi đ c phát hi n đ u giai đo n mu n và m t s can thi p ph u thu t sai k thu t ho c khi không có ch đ nh (UT vú giai đo n viêm c p, UT đã lan tràn, …) Trên th c t nhi u ng i b nh UT đã đ c c u s ng b ng các ph ng pháp
đi u tr khoa h c, nh t là khi đ c phát hi n các giai đo n còn s m
1.1.6 Ch m sóc tâm lý xã h i cho b nh nhân và ng i nhà b nh nhân ung th
Ngay t khi nh n đ c thông tin ch n đoán ung th thì cu c s ng b nh nhân và
ng i nhà b nh nhân đã b c sang m t giai đo n khác Vi c “s ng chung” v i b nh ung th là m t s đ ng đ u ti p di n liên t c v i nhi u m c đ khác nhau Nh ng
v n đ ch y u mà h ph i đ i m t là: th i gian s ng thêm, c m giác t ch , n i bu n
và đau đ n phía tr c ó là ch a k đ n nh ng gánh n ng v b nh t t, v kinh t , v tinh th n xã h i dành cho c ng i b nh và gia đình Khi th xác đau đ n thì tinh th n, tâm lý xã h i có vai trò r t l n M c tiêu c a vi c ch m sóc tâm lý-xã h i cho b nh nhân và ng i nhà b nh nhân là: h tr h trong vi c xác đ nh ý ngh a, h c cách ch p
nh n, xây d ng ni m tin, gi i quy t đi u không bi t rõ (mong đ i), lên k ho ch (Ph ng h ng & m c tiêu), ch ng lòng t tr ng và kiêu hãnh (h p tác v i th y thu c và m i ng i trong vi c đi u tr ), ch p nh n (k t qu không nh mong đ i & đau
kh ), xác đ nh l i hy v ng c n c vào xác đ nh l i đi m m nh và ngu n l c c ng nh tìm t i s thanh th n
Trang 8có th l p k ho ch ch m sóc tâm lý xã h i cho t ng b nh nhân và gia đình
c a h thì đi u ki n tiên quy t là ph i hi u đ c mong mu n c a h và gây d ng đ c lòng tin
Nhân viên y t nói chung và ng i đi u d ng nói riêng c n không ng ng trau
d i k n ng giao ti p bên c nh vi c nâng cao ki n th c chuyên môn nh m giúp ng i
b nh và gia đình gi m b t nh ng áp l c mà b nh t t mang l i
1.2 Cung c p thông tin cho b nh nhân ung th
1.2.1 Khái ni m v thông tin và truy n thông
Quá trình t ng tác gi a bác s v i b nh nhân, và ng i nhà b nh nhân, đ c bi t
là trong vi c đi u tr b nh UT không ch đ c nhìn nh n nh m t quá trình y t đ n thuy n mà còn là m t quá trình mang tính xã h i Vì th , k t qu sau cùng c a quá trình đi u tr b nh không ch ch u tác đ ng c a các bi n pháp y t đ n thu n, mà thông qua c s t ng tác xã h i v i nhi u bên tham gia
i m then ch t trong t t c nh ng t ng tác xã h i này chính là quá trình truy n thông gi a nhân viên y t v i b nh nhân và ng i nhà c a h
Theo inh V n H ng, D ng Xuân S n, Tr n Quang (2004), truy n thông
đ c hi u là “m t quá trình liên t c trao đ i ho c chia s thông tin, tình c m, k n ng
nh m t o s liên k t l n nhau đ d n t i s thay đ i trong hành vi và nh n th c” C t lõi c a quá trình truy n thông là s chia s thông tin mang tính hai chi u M c đích c a truy n thông là s thay đ i v nh n th c (knowledge), thái đ (attitude) và hành vi (behavior) c a m t ho c nhi u bên tham gia vào quá trình truy n thông [8]
K t qu c a quá trình truy n thông này đ c mô hình hóa nh sau:
Hình 1.3: S thay đ i v m c đ hi u bi t tr c và sau quá trình truy n thông
Tr c quá trình truy n thông Sau quá trình truy n thông
Trang 99
1.2.2 Quy n đ c thông tin c a b nh nhân
Quy n c a b nh nhân thay đ i m i n c, ph thu c vào đi u ki n y t , kinh
t , v n hóa, xã h i c a m i n i Vi t Nam, ch a có tài li u chính th c nào liên quan
t i quy n c a ng i b nh Vì th , quy n c a ng i b nh Vi t Nam n m trong khuôn
kh đ o đ c thông th ng, quy chu n đ o đ c ngh y, lu t pháp, c ng nh nh ng công
c chung v quy n con ng i mà Vi t Nam tuân th v i t cách là thành viên chính
th c c a Liên hi p qu c
Theo T ch c Y t th gi i(WHO) v quy n c a ng i b nh áp d ng cho khu
v c châu Âu n m 1994, có 5 nhóm quy n c a ng i b nh, s p x p theo th t sau:
- Quy n c b n c a con ng i trong ch m sóc s c kh e
- Quy n thông tin
báo đ y đ v b nh tình c a h , bao g n các thông tin y t v tình tr ng c a h , các quy trình y t đ c đ ngh áp d ng kèm theo c l i ích và r i ro c a m i quy trình”
ng th i, “b nh nhân có quy n ch n ai là ng i thay th h ti p nh n thông tin v tình tr ng s c kh e c a h ”
C ng trong v n b n này, WHO nh n m nh t i vi c thúc đ y quá trình áp d ng quy n c a ng i b nh b ng cách “đào t o t t h n n a k n ng truy n thông và qu ng
bá c a nhân viên y t c ng nh b nh nhân và các nhóm l i ích khác nh m đ t đ c
nh ng b c ti n xa h n trong vi c th u hi u vai trò c a các bên liên quan” [23]
Trang 101.2.3 Vai trò c a ng i đi u d ng trong vi c cung c p thông tin
Thái đ c a ng i th y thu c nói chung mà đ c bi t là ng i đi u d ng trong
su t quá trình ch n đoán và đi u tr là ph i luôn uy n chuy n, ân c n v i ng i b nh
Th hi n cho h th y r ng th y thu c luôn s n sàng h tr trong m i v n đ , t đó giúp
h tìm th y vai trò tích c c c a b n thân trong vi c th c hi n li u trình đi u tr
B nh UT luôn làm cho ng i ta khi p s và ng i b nh UT hay c m th y b t
l c trong vi c ch ng l i c n b nh này Vì v y, ng i đi u d ng c n ph i gi i thích và
đ a ra nh ng l i t v n rõ ràng, c th đ i v i m i sinh ho t c a BN, giúp h nhanh chóng h i ph c s c kh e, gi m thi u các bi n ch ng, di ch ng do các ph ng pháp
đi u tr gây ra nh : cách luy n t p th l c, gi gìn v sinh, dinh d ng ho c nh ng tri u ch ng c th s p x y ra đ giúp h ch ng đ m t cách ch đ ng trong quá trình
đi u tr b nh [1], [5], [6], [7]
1.2.4 K n ng thông báo tin x u
Tin x u là b t k thông tin nào làm nh h ng nghiêm tr ng ho c b t l i đ n
vi n c nh c a m i cá nhân v t ng lai c a h i v i b nh nhân UT, đó là các thông tin v ch n đoán, v giai đo n b nh, v s không đáp ng c a ph ng pháp đi u tr
hi n t i, v tái phát và v th i gian s ng thêm c a ng i b nh
1.2.4.1 Rào c n c a vi c thông báo tin x u
+ S b suy s p và m t ki m soát b n thân tr c ng i l
+ S làm gia đình thêm đau kh , t n kém vì mình
Trang 11c u t ng t t i 7 b nh vi n và m t trung tâm phòng ch ng UT t i Hàn Qu c n i có
n n v n hóa và đ i s ng c ng đ ng g n gi ng nh Vi t Nam, kh o sát 433 b nh nhân UT giai đo n cu i và 325 ng i thân đã ghi nh n kho ng 96,1% b nh nhân và 76,9% ng i thân mu n đ c bi t rõ tình tr ng b nh c a b nh nhân T l này c ng
đ c ghi nh n các n c Âu M M t nghiên c u trên 1251 b nh nhân UT t i Hoa K cho th y có 91% b nh nhân mu n bi t thông tin v ch n đoán và 85% mu n bi t mình còn s ng bao lâu T ng t , có kho ng 91% b nh nhân mu n bi t kh n ng ch a kh i
b nh UT c a mình trong nghiên c u t i Scotland
T i Hàn Qu c, n m 1982 ch có 18% bác s mu n thông báo tin x u cho b nh nhân Nh ng đ n n m 1990, con s này t ng lên đ n 81,8% S thay đ i này có đ c
nh s ti n b trong các ph ng pháp đi u tr giúp gi m t l t vong, thay đ i cái nhìn bi quan đ i v i b nh nhân UT và t s gia t ng công nh n quy n đ c tham gia vào quy t đ nh đi u tr c a b nh nhân
1.2.4.3 M c tiêu c a vi c thông báo tin x u
- Thu th p thông tin, hi u bi t và c m nh n c a b nh nhân v c n b nh UT c a h (đi u này giúp ng i bác s xác đ nh nh ng hi u bi t, s trông đ i và s s n sàng c a
b nh nhân đ nh n thông tin x u)
- Cung c p thông tin c n thi t phù h p v i nhu c u và nguy n v ng c a b nh nhân
Trang 12- Giúp làm gi m các tác đ ng c a các c m xúc m nh c ng nh c m giác b cô l p mà
b nh nhân có th có khi nh n tin x u
- L p các k ho ch đi u tr ti p theo v i s tham gia và h p tác c a b nh nhân
1.2.4.4 H qu c a vi c thông báo tin x u
- i v i b nh nhân: M i e ng i r ng vi c nh n tin x u có th làm b nh nhân đánh m t
hy v ng đã đ c ch ng minh ng c l i v i m t nghiên c u trung tâm đi u tr UT Massey thu c đ i h c Commonwealth, Virginia, Hoa K Nghiên c u này cho th y
vi c cung c p thông tin v b nh m t cách trung th c cho b nh nhân UT giai đo n ti n
xa v n duy trì đ c ni m hy v ng c a h Thông th ng, ng i bác s s giúp b nh nhân chuy n đ i hy v ng c a h T hy v ng đ c kh i b nh chuy n sang hy v ng h t đau đ n, hy v ng không b cô đ n, b r i ho c hy v ng đ c g p m t ng i quan
tr ng nào đó l n cu i, ho c hy v ng đ c ch t m t cách nh nhàng M t s nghiên c u khác cho th y vi c nh n tin x u c ng ít gây r i lo n tâm lí cho b nh nhân Ngoài ra,
n u đ c thông báo tin x u m t cách thích đáng, b nh nhân có th hài lòng h n v i
d ch v ch m sóc y t , tham gia vào các quy t đ nh đi u tr tích c c h n và tuân th
đi u tr t t h n
- i v i bác s : Thông báo tin x u cho b nh nhân là m t công vi c gây nhi u c ng
th ng cho bác s , đ c bi t khi h thi u kinh nghi m ho c b nh nhân còn quá tr c ng
nh trong tình hình thi u các ngu n l c giúp b nh nhân v t qua đau kh khi bi t s
th t v c n b nh nan y c a mình Tuy nhiên, đi u này s giúp bác s t tin h n trong
vi c thông báo tin x u cho b nh nhân đ ng th i giúp gi m c ng th ng cho b nh nhân
1.2.4.5 K thu t thông báo tin x u 6 b c SPIKES
- B c 1: S-Setting up: Thi t k bu i nói chuy n
- B c 2: P-Perception: ánh giá nh n th c c a b nh nhân
- B c 3: I-Inivtation: H i b nh nhân mu n nh n tin x u hay không
- B c 4: K-Knowledge: Cung c p thông tin cho b nh nhân
- B c 5: E-Emotion: Ph n ng v i các c m xúc c a b nh nhân
- B c 6: S-Strategy and Summary: Tóm l i v n đ và bàn các k ho ch đi u tr ti p theo v i b nh nhân
Trang 1313
1.3 M t s nghiên c u trong và ngoài n c
1.3.1 Nghiên c u qu c t
- Susan Eggly và cs khi nghiên c u v vi c cung c p thông tin cho BN cho th y đa
ph n ng i nhà tham gia vào các cu c g p g v i bác s UT và đ t nhi u câu h i h n
h n (2006) [22]
- Yun YH và cs đã nghiên c u v ung th giai đo n cu i cho th y đa s BN và TN
nh n th c đ c tình tr ng cu i c a b nh nhân (2010) [23]
- Fumis R.L và cs đã nghiên c u v thái đ c a BN và ng i nhà BN v thông tin tiên
l ng b nh cho th y BN đ c bi t quan tâm đ n vi c h có đ c thông báo v tình tr ng
b nh UT giai đo n cu i hay không trong khi các bác s l i có xu h ng gi u (2011) [15]
Trang 14C H NG II
2 1 i t ng nghiên c u
2.1.1 i t ng
i t ng nghiên c u c a chúng tôi là nh ng b nh nhân và thân nhân đ c ch n đoán
và đi u tr b nh UT t i Trung tâm Y h c h t nhân và Ung b u, B nh vi n B ch Mai
t tháng 08/2011 t i tháng 01/2012 M u nghiên c u c a chúng tôi g m 2 nhóm:
-Nhóm b nh nhân: 65 BN đ c đi u tr UT các giai đo n t i Trung tâm Y h c h t nhân
và Ung b u, B nh vi n B ch Mai t tháng 08/2011 t i tháng 01/2012
-Nhóm ng i nhà: 80 NN có ng i thânđ c đi u tr UT các giai đo n t i Trung tâm Y
h c h t nhân và Ung b u, B nh vi n B ch Mai t tháng 08/2011 t i tháng 01/2012
2.1.2 Tiêu chu n ch n đ i t ng
- Tiêu chu n ch n đoán b nh UT: k t qu gi i ph u b nh, k t qu c n lâm sàng
- BN và NN đ ng ý tham gia vào nghiên c u
- M i đ i t ng ch tham gia vào nghiên c u m t l n
2.1.3 Tiêu chu n lo i tr đ i t ng
- i t ng có các v n đ v tinh th n, th ch t không th th c hi n ph ng v n
- i t ng t ch i tham gia nghiên c u
2 2 Ph ng pháp nghiên c u
Chúng tôi s d ng ph ng pháp nghiên c u c t ngang mô t
2.3 a đi m và th i gian nghiên c u:
Trung tâm Y h c h t nhân b nh vi n B ch Mai, Hà N i
T tháng 08/2011 đ n tháng 01/2012
2.4 Quy trình nghiên c u
- Ti p xúc v i b nh nhân và thân nhân Gi i thích v nghiên c u
- Sau khi đ c s ch p thu n c a b nh nhân và thân nhân, chúng tôi ti n hành thu th p
d li u nghiên c u theo m t m u phi u đi u tra th ng nh t có s n
- Tham kh o k t qu c n lâm sàng, ch n đoán và ph ng pháp đi u tr t b nh án
Trang 1515
2.5 o đ c trong nghiên c u
ây là nghiên c u quan sát, hoàn toàn không can thi p vào quá trình ch n đoán
và đi u tr B nh nhân đ c gi i thích và t nguy n tham gia nghiên c u D li u nghiên c u đ c b o m t và không có báo cáo nào ch a thông tin cho phép nh n di n
đ i t ng tham gia nghiên c u S riêng t c a b nh nhân đ c b o v nghiêm ng t
Trang 16 Không có s khác bi t gi a hai nhóm nghiên c u v gi i tính
T l UT nam cao h n n nh ng không có ý ngh a th ng kê
T l nam ít h n n trong nhóm ng i nhà nh ng không có ý ngh a th ng kê
Trang 17B ng 3.3: Phân b thu nh p c a hai nhóm nghiên c u
< 3 tri u đ ng 3 – 6 tri u đ ng > 6 tri u đ ng p Thu nh p