một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng thiết kế tại công ty tư vấn và xây dựng thuỷ lợi 1

Chính vì vậy em đã quyết định lựa chọn đề tài: Một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng thiết kế tại công ty Tư Vấn và Xây Dựng Thuỷ Lợi 1.. Công ty tư vấn xây dựng thuỷ lợi I g

LỜI NÓI ĐẦU

Nước ta là một nước nông nghiệp mà theo ông cha ta đã nói: “ nhất nước,nhì phân, tam cần, tứ giống”, trong đó nước là yếu tố quan trọng hành đầu vì vậy

hệ thống thuỷ lợi đối với nước ta là vô cùng quan trọng Trong những năm qua,tình hình thời tiết diễn biến thất thường gây ra hạn hán, lụt lội khắp nơi, gâynhiều khó khăn trong đời sống sinh hoạt và làm việc của người dân Vì vậy, hơnlúc nào hết vai trò của các công trình thuỷ lợi có tầm quan trọng rất lớn Nhậnthức được điều đó, em đã xin vào thực tập tại công ty Tư Vấn và Xây DựngThuỷ Lợi 1 Trong quá trình thực tập tại công ty, em nhận thấy điều ảnh hưởnglớn nhất đối với các công trình thuỷ lợi là thiết kế của công trình đó Chính vì

vậy em đã quyết định lựa chọn đề tài: Một số biện pháp quản lý nhằm nâng

cao chất lượng thiết kế tại công ty Tư Vấn và Xây Dựng Thuỷ Lợi 1.

Mục đích của nghiên cứu đề tài:

- Làm rõ những vấn đề chung về chất lượng thiết kế ở công ty tư vấn vàxây dựng thuỷ lợi 1

- Đề xuất một số giải pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng thiết kế củacông ty

Bố cục của đề tài:

Chương I: Giới thiệu chung về công ty

Chương II: Thực trạng về công tác thiết kế tại công ty

Chương III: Một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng thiết kế

ở công ty

CHƯƠNG I GIỚI THIỆU CHUNG VỀ CÔNG TY

1 Thông tin chung về doanh nghiệp

- Tên doanh nghiệp: Công ty tư vấn xây dựng Thuỷ lợi I

- Tên tiếng anh: Hydraulic Engineering Consultants Corporation No.1( HEC)

- Địa chỉ: 95/2 Chùa Bộc- Đống Đa- Hà Nội

kế Thuỷ lợi đổi tên thành Cục khảo sát thiết kế Thuỷ lợi thuộc Bộ Thuỷ lợi, sau

đó lại đổi tên thành Viện thiết kế thuỷ lợi thuỷ điện, Viện khảo sát thiết kế thuỷlợi Đến năm 1985 Bộ Thuỷ lợi có quyết định tách Phân Viện khảo sát thiết kếThuỷ lợi Nam Bộ ra khỏi Viện khảo sát thiết kế thuỷ lợi để thành lập Viện khảosát thiết kế Nam Bộ trực thuộc Bộ Thuỷ lợi Tháng 10 – 1989 Bộ Thuỷ lợi cóquyết định đổi tên từ Viện khảo sát thiết kế Thuỷ lợi thành viện khảo sát thiết kếthuỷ lợi Quốc gia, và từ tháng 2 – 1993 Bộ Thuỷ lợi có quyết định thành lậpdoanh nghiệp Nhà nước chuyển Viện Khảo sát thiết kế Thuỷ lợi Quốc gia thànhCông ty khảo sát thiết kế thuỷ lợi I; từ tháng 9 – 1995 lại đổi tên thành Công ty

Tư vấn Xây dựng Thuỷ lợi I

3 Chức năng của công ty

Theo quyết định số 79 QĐ/ TCCB, công ty tư vấn xây dựng Thuỷ lợi I cócác ngành nghề kinh doanh sau:

- Lập dự án đầu tư xây dựng thuỷ lợi - thuỷ điện

- Khảo sát xây dựng ( khảo sát địa hình, địa chất, thuỷ văn, môi trường,địa vật lý)

- Thí nghiệm đất, đá, nền, móng, vật liệu, kết cấu xây dựng phục vụ thiết

kế, kiểm tra chất lượng công trình, kiểm tra chất lượng xây dựng, xác địnhnguyên nhân sự cố công trình

- Thiết kế: bao gồm thiết kế quy hoạch thuỷ lợi - thuỷ điện, thiết kế côngtrình thuỷ lợi - thuỷ điện, lập tổng dự toán và dự toán công trình xây dựng

- Thẩm định dự án đầu tư, thẩm định thiết kế, thẩm định dự toán

- Tư vấn về đấu thầu và hợp đồng kinh tế trong xây dựng

- Quản lý dự án: nhận tổng thầu khảo sát thiết kế và quản lý dự án theoqui định của điều lệ quản lý đầu tư và xây dựng

- Xây dựng thực nghiệm các công trình thuộc đề tài nghiên cứu, chuyểngiao công nghệ, khoan, phụt xử lý nền và thân công trình, sửa chữa xe, máychuyên dùng và gia công cơ khí

- In đồ án thiết kế, các tài liệu chuyên môn nghiệp vụ, tạp chí, sách báotheo qui định và giấy phép của cơ quan có thẩm quyền

- Công ty được phép mở rộng các hoạt động tư vấn khác về xây dựngkhông trái với các qui định về pháp luật

4 Cơ cấu tổ chức

4.1 Công ty tư vấn xây dựng thuỷ lợi I gồm các đơn vị hạch toán phụ thuộc

- Xí nghiệp Thiết kế tư vấn xây dựng thuỷ lợi 1

- Xí nghiệp Thiết kế tư vấn xây dựng thuỷ lợi 2

- Xí nghiệp Tư vấn địa kỹ thuật

- Xí nghiệp Khảo sát và xây dựng số 1

- Xí nghiệp Khảo sát và xây dựng số 3

Trung tâm phát triển công nghệ

Phòng kinh tế kế hoạch

Xí nghiệp khảo sát

và xây dựng 1

Phòng kế toán tài vụ

Xí nghiệp khảo sát

và xây dựng 2

Phòng tổng hợp

Xí nghiệp khảo sát

và xây dựng 4

Xí nghiệp

tư vấn địa

kỹ thuật

Trung tâm dịch

vụ quốc tế

Phòng tổ chức cán

bộ lao động

Xí nghiệp khảo sát

và xây dựng 3

Xí nghiệp in thuỷ lợi

- Xí nghiệp Thiết kế tư vấn xây dựng thuỷ lợi 3

- Xí nghiệp Khảo sát và xây dựng số 2

- Xí nghiệp khảo sát và xây dựng số 4

4.3 Các công ty liên kết

Là các công ty cổ phần, công ty mẹ giữ dưới 50% vốn Điều lệ) do các đơn

vị hiện tại của Công ty sẽ cổ phần hoá gồm:

- Xí nghiệp In thuỷ lợi

- Xí nghiệp cơ khí thuỷ lợi

- Công ty cổ phần tư vấn đầu tư thuỷ lợi, thuỷ điện

5 Tình hình sản xuất kinh doanh của công ty

5.1 Kết quả sản xuất kinh doanh

Do đặc thù sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp là tư vấn thiết kế xâydựng thuỷ lợi nên trong quá trình hoạt động, công ty đã gặp những thuận lợi,khó khăn sau:

Thuận lợi:

Công ty đã được sự tin cây của nhà nước cũng như của các đối tác khác:

- Công ty được Bộ giao nhiệm vụ tư vấn, khảo sát thiết kế hầu hết cáccông trình được đầu tư bằng nguồn vốn trái phiếu của chính phủ

- Thị trường tại Cộng hoà DCND Lào vẫn là thị trường thứ 2 đầy triểnvọng của công ty

- Đội ngũ cán bộ kỹ thuật ngày càng được nâng cao về trình độ chuyênmôn

- Ngày càng có nhiều đơn vị trong và ngoài ngành ( đặc biệt là ngànhđiện) tăng cường liên doanh liên kết với công ty

- Các dự án vay vốn nước ngoài (WB, ADB1, ADB2) đều phải hoànthành việc thi công và giải ngân trong 6 tháng đầu năm.

- Các công trình thuộc Bộ quản lý đều phải thông qua đấu thầu tư vấn,đấu thầu thiết kế vì vậy kế hoạch sản xuất kinh doanh của công ty luôn luôn bịđộng

- Tình hình cạnh tranh ngày càng gay gắt

- Giá thiết kế trong những năm gần đây giảm nhiều ( giảm từ 50-60% sovới giá cũ) gây ảnh hưởng tới nguồn thu của công ty

- Do đặc thù của công ty nên có những dự án lớn đã cơ bản hoàn thànhtrong những năm đầu của dự án nên công việc những năm sau giảm nhiều

- Trong những năm gần đây nguồn vốn đầu tư xây dựng cơ bản của ngànhNông nghiệp và phát triển nông thôn giảm so với những năm trước

- Nguồn vốn do các chủ đầu tư tạm ứng hoặc thanh toán, nguồn vốn giảingân chậm gây rất nhiều khó khăn cho công ty trong việc cấp phát vốn đến cácđơn vị

- Đội ngữ cán bộ kỹ thuật có kinh nghiệm cũng giảm đi do nghỉ chế độ vàchuyển công tác

- Các máy móc, thiết bị chuyên dụng đã lạc hâu, công suất sử dụng nhỏ

- Tình hình thời tiết ở nước ta nhất là vào các mùa mưa cũng ảnh hưởngtới tiến độ thi công của các công trình

Bảng 1: Kết quả sản xuất kinh doanh

6.Chi phí quản lý doanh nghiệp 3552794338 4349557363 8431826725

7.Lợi nhuận thuần từ hoạt động

Ta thấy lợi nhuận năm 2004 giảm so với năm 2003, trong khi đó doanhthu bán hàng và cung cấp dịch vụ tăng mạnh so với năm 2003, giá vốn hàng bánlại giảm hơn 2003 như vậy lợi nhuận gộp năm 2004 tăng rất nhiều so với năm

2003 nhưng lợi nhuận từ hoạt động tài chính và thu nhập khác cũng giảm so vớinăm 2003, mà chi phí khác lại tăng mạnh dấn đến việc lợi nhuận của công tygiảm nhiều

Năm 2004 là một năm mà hoạt động tài chính của công ty gặp nhiều khókhăn nhưng công ty đã có những biện pháp kịp thời để khôi phục hoạt động tàichính, vì vậy đến năm 2005 lợi nhuận từ hoạt động tài chính đã tăng nhiều sovới năm 2004 Tuy nhiên lợi nhuận của công ty năm 2005 vẫn tiếp tục giảmmạnh so với năm 2004 Nguyên nhân chính dẫn đến việc giảm lợi nhuận đó là

do chi phí quản lý doanh nghiệp tăng mạnh, đó là do sự điều hành của ban lãnhđạo công ty và một số đơn vị chưa sâu sát, chưa bám sát mục tiêu yêu cầu, chưa

nắm được kịp thời tình hình triển khai công việc và những vướng mắc phát sinhtrong quá trình sản xuất và đặc biệt là sự phối hợp giữa các đơn vị chưa gắn kếtnên ảnh hưởng tới việc quản lý toàn công ty Vì vậy sang năm 2006 ban lãnhđạo công ty cấn có phương hướng giải quyết tình trạng này để ổn định công ty

và tăng khả năng cạnh tranh của công ty

Nhưng năm 2003, tổng sản lượng do công ty đã tăng 154% so với năm

2002, và năm 2004 vượt quá 12% Có được kết quả đó là do công ty đã kịp thờithích ứng được những thay đổi và đã chủ động trong việc tìm kiếm thêm nhữnghợp đồng ngoài những dự án được thầu của Bộ và công ty tuy gặp nhiều khókhăn về vấn đề tài chính nhưng cũng đã mua sắm một số máy móc thiết bịchuyên dụng nhằm nâng cao công suất hoạt động của toản công ty

Tổng 856 843 830 Lương bình quân/người/tháng 1,3 triệu đồng 2 triệu đồng 2,5 triệu

đồng

Biểu 1: Chất lượng lao động

§¹i häc, C§

Trung cÊp C«ng nh©n

Qua bảng thống kê cơ cấu lao động trong 3 năm, ta nhận thấy số lượngcán bộ công nhân viên của công ty càng ngày càng giảm nhưng số cán bộ cótrình độ cao mỗi năm lại tăng cao, còn số lượng công nhân và nhân viên thìgiảm mạnh Đó là do ban lãnh đạo của công ty đã có những điều chỉnh kịp thời:nâng cao trình độ cán bộ công nhân viên trong công ty và cắt giảm, tinh lọc bộmáy quản lý nhằm đem lại hiệu quả cao trong quá trình hoạt động Tuy công ty

có đội ngũ cán bộ, kỹ sư, công nhân kỹ thuật có năng lực và trình độ, yêu nghề

và tâm huyết, có ý thức kỷ luật cao, phong cách làm việc nghiêm túc, ham họchỏi nhưng so với yêu cầu của nhiệm vụ mới còn nhiều nhược điểm phải khắcphục như: trình độ khoa học công nghệ còn chưa đáp ứng được những đòi hỏicủa các dự án lớn, thiếu kiến thức về pháp luật trong lĩnh vực xây dựng, xã hội,

ít cập nhật thông tin về tiến bộ khoa học Vì vậy trong thời gian tới công ty đã đề

ra các biện pháp khắc phục như: cử cán bộ đi học ở các trường đại học trong vàngoài nước, mở các lớp học tại công ty

Tuy trong quá trình hoạt động công ty còn gặp nhiều khó khăn nhưngcông ty luôn quan tâm tới đời sống của cán bộ công nhân viên, nâng dần mứclương qua từng năm để góp phần cải thiện đời sống của cán bộ công nhân viên

- Tình hình tài chính của công ty có thể được thể hiện thông qua bảng cânđối kế toán của công ty qua 3 năm 2003, 2004, 2005

Bảng 4: Bảng cân đối kế toán

A.TSLĐ và ĐTNH 38790255463 38380253647 57562782125

II Đầu tư ngắn hạn

III Các khoản phải thu 13379028483 14244162934 17590231371

III Xây dựng cơ bản dở dang

IV Ký quỹ, ký cược

(Nguồn: Báo cáo tổng kết tài sản ngày 31/12 hàng năm)

Về quy mô tài sản : Tài sản của công ty qua các nam có sự thay đổi mạnh

Năm 2003 giá trị của tài sản đạt 56604755806 triệu đồng , nhưng đến năm 2004 thì tài sản có sự suy giảm 1311252909 triệu so với năm 2003 là 55293502897

(giảm 2,31%) Ta thấy tuy năm 2004 các chỉ tiêu như: tài sản lưu động đều tăngmạnh nhưng do tái sản cố định như máy móc, thiết bị đều lạc hậu, hư hỏngnhiều nên tài sản cố định năm 2004 giảm mạnh đẫn đến việc giảm tài sản của

công ty Nhưng đến năm 2005 thì có sự tăng mạnh đạt 87499047481 (tăng

58,2%) do công ty đã có những chính sách kịp thời khắc phục những khó khăncủa năm 2004

Về nguồn vốn: công ty đã và đang chuyển một số xí nghiệp thành công ty

cổ phần vì vậy đã làm tăng nguồn vốn của công ty từ các cổ đông tham gia mua

cổ phần, ngoài ra công ty còn huy động vốn từ các nguồn: tư ngân sách nhànước, thuê tài chính, từ nguồn khấu hao tài sản cố định, từ quỹ phát triển sảnxuất

- Tình hình tài chính của công ty còn thể hiện thông qua việc thực hiệnnghĩa vụ với Nhà nước

Bảng 5: Tình hình thực hiện nghĩa vụ với nhà nước

6 Công tác Quản lý chất lượng

Năm 2002 công ty đã được DET NORSKE VERITAS cấp chứng chỉ ISO9001: 2000 Công ty cam kết cung cấp đầy đủ các nguồn lực cần thiết để thiếtlập và duy trì hệ thống quản lý chất lượng theo ISSO 9001: 2000 Hệ thống nàygiúp cho công ty kiểm soát có hệ thống, phối hợp đồng bộ mọi hoạt động củacác đơn vị, cá nhân trong dây chuyển công nghệ tạo ra sản phẩm khảo sát thiết

kế Công ty khẳng định một cách chắc chắn rằng tất cả các sản phẩm của công tycung cấp cho khách hàng đều đạt được mục tiêu chất lượng đã đề ra với phương

châm: Chất lượng sản phẩm là mục tiêu hàng đầu và là thách thức lớn nhất đối với công ty Tư vấn Xây dựng Thuỷ lợi I.

Với chính sách chất lượng như vậy công ty đã thiết lập, văn bản hoá, thựchiện và duy trì Hệ thống quản lý chất lượng của mình để quy định và hướng dẫnquản lý điều hành các hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty bao gồm:

- Sổ tay chất lượng: giới thiệu chính sách chất lượng của công ty, hệthống tổ chức, tóm tắt các quy trình, hướng dẫn chất lượng của công ty.

- Các quy trình chất lượng: để triển khai và áp dụng hệ thống quản lý chấtlượng trong quá trình hoạt động của mình, công ty đã xây dựng 50 quy trình vàcác hướng dẫn công việc, chỉ dẫn kỹ thuật kèm theo:

Bảng 6: Danh mục quy trình tương ứng với yêu cầu của ISO 9001:2000 T

T

7 Quy trình thuê thầu phụ, chuyên gia, cộng tác viên QT 06-02

11 Quy trình quản lý phân tích mẫu trong phòng thí nghiệm QT 09-04

16 Quy trình hành động khắc phục phòng ngừa và giải quyết

17 Quy trình bao góí, lưu kho, bảo quản và giao hàng QT 15-01

18 Quy trình quản lý kho, xuất nhập kho vật tư, thiết bị QT 15-02

24 Hướng dẫn lập đề cương tổng quát khảo sát thiết kế HD 04-01

27 Hướng dấn tính toán thuỷ năng và kinh tế thuỷ lợi HD 04-04

31 Hướng dấn thiết kế tổ chức thi công HD 04-08

37 Hướng dấn hình thức bản vẽ và văn bản kỹ thuật HD 08-01

38 Hướng dẫn lập đề cương khảo sát địa chất công trình HD 09-01

39 Hướng dẫn thực hiện công tác khảo sát địa chất HD 09-02

40 Hướng dấn lập đề cương điều tra khảo sát thuỷ văn HD 09-03

41 Hướng dẫn mẫu hồ sơ gốc trong khảo sát địa chất HD 09-04

43 Hướng dẫn thực hiện công tác khảo sát địa hình HD 09-06

44 Hướng dẫn mẫu hồ sơ gốc trong khảo sát địa hình HD 09-07

45 Hướng dẫn kiểm định hiệu chỉnh nội bộ các dụng cụ,

46 Hướng dẫn kiểm định hiệu chỉnh nội bộ thiết bị địa hình HD 11-02

47 Hướng dẫn kiểm định hiệu chỉnh nội bộ thiết bị địa vật lý HD 11-03

49 Hướng dẫn ghi ký hiệu, sắp xếp, bảo quản và khai thác

- Các mẫu biểu, hồ sơ chất lượng: công ty ban hành và sử dụng thống nhấtcác mẫu biểu trong toàn công ty

- Kiểm soát tài liệu: Công ty đã thực hiện việc kiểm soát thích hợp để đảmbảo rằng các tài liệu đang được sử dụng là các tài liệu đang được hiện hành,được phê duyệt thích hợp, đang có hiệu lực và có sắn ở những nơi cần thiết đểtiện cho việc sử dụng Các tài liệu có thể được sửa đổi hoặc thay thế từng phần,từng trang hay toàn bộ Sự thay đổi phải được ghi nhận để đảm bảo kiểm soátđược thay đổi Các biểu mẫu có ghi số biểu mẫu và ngày ban hành

- Kiểm soát văn bản, văn kiện, thông tin

- Kiểm soát hồ sơ chất lượng: hồ sơ chất lượng đều được lưu trữ theo quyđịnh để đảm bảo cho việc kiểm soát các hoạt động tại đơn vị Tất cả các đơn vịtrong công ty đều phải thu thập và lưu giữ hồ sơ chất lượng để chứng ming rằng

hệ thống chất lượng được duy trì và đảm bảo

- Phạm vi áp dụng: áp dụng toàn bộ các điều khoản của tiêu chuẩn ISO9001: 2000 cho tất cả các hoạt động của mình.

Với một hệ thống chất lượng được xây dựng một cách qui mô, chắt chẽcùng với sự cam kết chắc chắn của lãnh đạo và của toàn thể cán bộ công nhânviên thì công ty đã áp dụng thành công hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001:

2000 cũng như đảm bảo và duy trì được hệ thống này ( đã được DET NORSKEVERITAS cấp lại chứng chỉ lần thứ 2) Nhờ áp dụng thành công hệ thống nàynên trong những năm qua mặc dù gắp rất nhiều khó khắn nhưng công ty đã thuđược nhiều kết quả to lớn: giảm chi phí quản lý công ty, các mẫu thiết kế đạtchất lượng cao, giảm phàn nàn của khách hàng, nâng cao tinh thần làm việc củacán bộ công nhân viên

CHƯƠNG II THỰC TRẠNG VỀ CÔNG TÁC THIẾT KẾ TẠI CÔNG TY

1 Chức năng, nhiệm vụ, đặc điểm của một số công tác thiết kế chủ yếu ở công ty

Như chúng ta đã biết, trong bất kỳ một công trình, một dự án nào thì khâuthiết kế chiếm vai trò rất quan trọng, bản thiết kế có tốt thì công trình, dự án đómới đạt được mục tiêu đề ra Thiết kế là dựa trên mục đích, mục tiêu, qui mô,điều kiện hiện có của dự án để xây dựng một phương án tốt nhất cho công trình,

dự án đó

1.1 Thiết kế thuỷ công

Thuỷ công là môn khoa học có tính tổng hợp có quan hệ mật thiết với cácmôn khoa học căn bản và kỹ thuật cơ sở như toán, vật lý, hoá học, thuỷ văn, cơhọc đất, thuỷ lực, lý thuyết đàn hồi, sức bền vật liệu, kết cấu công trình, vật liệuxây dựng Đồng thời thuỷ công là môn khoa học về thiết kế, xây dựng, quản lýnên phụ thuộc vào các yếu tố như khí hậu, địa hình, địa chất, dân sinh kinh tế,

kỹ thuật thi công, kinh tế xây dựng

Thiết kế thuỷ công nhằm làm thay đổi, cải biến trạng thái tự nhiên củadòng chảy của sông hồ, biển, nước ngầm để sử dụng nước một cách hợp lý cólợi nhất và bảo vệ môi trường xung quanh trách khỏi những tác hại của dòngchảy gây nên, hoặc làm hình thành dòng chảy nhân tạo để thoả mãn nhu cầudùng nước, khi dòng chảy tự nhiên ở đó không có hoặc không đủ

Công tác thiết kế được tiến hành theo hai bước :

+ Thiết kế kỹ thuật

+ Thiết kế bản vẽ thi công

Bước thiết kế kỹ thuật có nhiệm vụ xác định chính xác vị trí tuyến đập vàtuyến các công trình khác của cụm công trình đầu mối trong vùng tuyến đã chọn

và tiến hành tính toán thiết kế các hạng mục công trình; tính toán khối lượng vàlập tổng dự toán Công tác khảo sát trong giai đoạn này phải tiến hành cụ thểcho từng công trình

Bước thiết kế bản vẽ thi công - tiến hành thiết kế tỉ mỉ các kết cầu côngtrình, dựa trên tài liệu địa chất chính xác để thiết kế xử lý nền, lập tổng tiến độthi công, phương pháp thi công, trình tự thi công và dự toán các hạng mục côngtrình Giai đoạn này có thể gặp một số vấn đề địa chất chưa được đề cập ở dai

đoạn trước, do đó cần kịp thời thăm do bổ sung, trong những trường hợp đặcbiệt có thể thay đổi vị trí tuyến đập và vị trí các công trình khác Tuy nhiên cũngphải lưu ý rằng, sau khi luận chứng kinh tế kỹ thuật đã được cơ quan có thẩmquyền duyệt mà thay đổi vị trí tuyến, quy mô công trình và các giải pháp kỹthuật chủ yếu hoặc tổng dự toán vượt qua mức vốn đã phê duyệt trong luậnchứng kinh tế kỹ thuật thì phải báo cáo lên cấp có thẩm quyền xét duyệt để xemxét lại chủ trương đầu tư.

Đối với các công trình có kỹ thuật xây dựng đơn giản có thể sử dụngthiết kế định hình thì cơ quan xét duyệt luận chứng kinh tế kỹ thuật được quyếtđịnh cho thiết kế theo một bước: Thiết kế kỹ thuật và bản vẽ thi công

1.2 Thiết kế tổ chức thi công

Thiết kế tổ chức thi công là môn khoa học kinh tế và kỹ thuật về công tác

tổ chức và quản lý sản xuất trên những công trường xây dựng thuỷ lợi, thuỷđiện.Nó có nhiệm vụ nghiên cứu sự tác động của các quy luật kinh tế xã hội chủnghĩa trong mọi hoạt động của công trường, nghiên cưú và xác định việc lãnhđạo tổ chức kế hoạch, sản xuất và toàn bộ cơ cấu thi công một cách hợp lý nhất

Mục đích của thiết kế tổ chức thi công là để đảm bảo kế hoạch các khâucông tác, nâng cao trình độ quản lý thi công đến mức thật khoa học đảm bảocông trình hoàn thành đúng thời hạn Không có thiết kế tổ chức thi công thìkhông thể lập được kế hoạch cung cấp kịp thời các vật liệu, thành phẩm, nhânlực, thiết bị máy móc mặt bằng công trường lộn xộn, phát sinh những hiệntượng thừa thiếu lãng phí, đình đốn, chất lượng kém, kỳ hạn sai

Nội dung và mức độ của thiết kế tổ chức thi công tuỳ theo các yêu cầucủa các giai đoạn thiết kế mà qui định nhưng nói chung gồm có các phấn sau:

- Phân tích điều kiện thi công: như các điều kiện tự nhiên, dân sinh, kinh

tế vùng xây dựng công trình: đặc điểm về địa hình, thuỷ văn, địa chất, địa chấtthuỷ văn ở hiện trường, tình hình nhân lực, giao thông vận chuyển, cung cấpvật liệu, động lực, thiết bị, đặc điểm kết cấu công trình Dựa trên sự phân tíchđiều kiện thi công mà đề xuất đặc điểm thi công của công trình

- Dẫn dòng thi công: chọn phương án dẫn dòng thi công, giải quyết lưulượng thi công, xác định phương pháp ngăn dòng, bịên pháp tháo nước hố móng

và thiết kế công trình tạm (như đê quai, kênh dẫn dòng, bè ngăn dòng

Hầu hết các công trình thuỷ lợi đều phải dẫn dòng thi công Việc xác địnhphương án dẫn dòng thi công chịu ảnh hưởng bởi rất nhiều nhân tố, phương ándẫn dòng qua mỗi lần xác định lại ảnh hưởng đến toàn bộ sự sắp xếp thi côngcông trình Cho nên dẫn dòng thi công là một phần rất quan trọng trong thiết kế

tổ chức thi công

- Trình tự và kế hoạch tiến độ thi công: căn cứ vào nhiệm vụ công trình,thời hạn thi công và điều kiện thi công mà tiến hành sắp xếp các hạng mục côngtrình Dựa vào phương án dẫn dòng thi công quyết định trình tự thi công và kếhoạch tiến độ thi công Kế hoạch tiến độ thi công là một nội dung chủ yếu củathiết kế tổ chức thi công, nó phản ảnh sự diễn biến về thời gian trong thi công

- Phương pháp thi công: căn cứ vào các điều kiện thi công đề xuất một sốphương án thi công ( thi công thủ công, thi công cơ giới, thi công nửa thủ công,nửa cơ giới ) tiến hành so sánh các mặt kinh tế kỹ thuật để quyết định phương

án thi công hợp lý

- Công tác quy hoạch, thiết kế thi công công trình tạm: bao gồm đường xávận chuyển trong và ngoài hiện trường thi công, nhà ở, lán trại, các công trìnhvăn hoá phúc lợi, các xưởng gia công sửa chữa, kho bãi, hệ thống cung cấp điện,nước, hơi ép

- Kế hoạch cung ứng về kỹ thuật và sinh hoạt: tính toán số lượng cần thiết

về nhân lực, vật liệu, công cụ máy móc, thiết bị, động lực, lương thực, thựcphẩm, dụng cụ bảo hộ lao động Căn cứ vào trình tự thi công và sự cân bằngtiến độ mà xác định kế hoạch cung ứng kịp thời

- Bố trí hiện trường thi công: Khi thiết kế bố trí hiện trường thi công nênnghỉên cứu những cơ sở thi công cũ sẵn có ở hiện trường để lợi dụng chúng, lấycông trình đơn vị chủ yếu làm hạt nhân tiến hành bố trí với mục đích làm cho sự

bố trí hợp lý về kinh tế và có thể phát huy đầy đủ về hiệu suất công tác thi công

Cần xét đến khả năng thay đổi sự bố trí hiện trường thi công theo sự phát triểncủa của thi công công trình, đồng thời chiếm ít diện tích đất canh tác Cuối cùngthể hiện kết quả bố trí hiện trường lên bản đồ bố trí mặt bằng thi công.

Bố trí hiện trường thi công ( cùng với kế hoạch tiến độ thi công) là mộttrong hai nội dung chủ yếu của thiết kế tổ chức thi công nhằm giải quyết vấn đềkhông gian trong thi công

- Vấn đề an toàn thi công: đề xuất những biện pháp kỹ thuật để đảm bảo

an toàn trong quá trình thi công công trình

- Cơ cấu quản lý tổ chức thi công: đề xuất ý kíên về cơ cấu quản lý tổchức thi công, sơ bộ định ra cán bộ, nhân viên cần thiết

1.3 Thiết kế điện

Nhu cầu sử dụng điện năng để thi công các công trình thuỷ lợi thuỷ điện

là rất lớn Điện năng dùng để chạy các máy móc thi công cung cấp cho các xínghiệp sản xuất phục vụ và để thắp sáng

Khi thiết kế tổ chức cung cấp điện cho một công trường chủ yếu là phảigiải quyết các nội dung sau:

- Xác định địa điểm dòng điện và lượng điện cần dùng cho 4 đối tượngdùng điện: cấp cho các máy móc thi công chạy bằng điện ở hiện trường các côngtrình chính, cho thắp sáng, tháo nước hố móng, cho hạ thấp mực nước ngầm,cho đổ bê tông và thi công xây lắp ở công trình chính ấy; cấp điện cho cácxưởng sản xuất phục vụ như các nhà máy bê tông,ván khuôn, cốt thép, sửa chữa

xe máy, nghiền sàng; cung cấp điện cho khu ăn ở sinh hoạt và làm việc giántiếp; cung cấp điện tăng cường cho các xí nghiệp và khu daan cư sẵn có ở gầnkhu vực công trường được sử dụng vào việc chuẩn bị công trường trong thờigian đầu

- Chọn nguồn điện: do các thành phố gần công trường cung cấp, do cáctrạm phát điện tạm thời của công trường, do các đường dây cao thế đi qua côngtrường

- Thiết kế hệ thống cung cấp điện

- Dự trù vật tư và kế hoạch cung ứng các vật tư thiết bị ấy

2 Một số yếu tố ảnh hưởng tới công tác thiết kế ở công ty

2.1 Yếu tố con người

Như chúng ta đã biết trong hầu hết các hoạt động kinh tê, xã hội thì yếu tốcon người bao giờ cũng đóng vai trò trung tâm, quyết định sự hoạt động và kếtquả của các hoạt động này Ở công ty tư vấn và xây dựng thuỷ lợi I thì yếu tốcon người là yếu tố quan trọng hàng đầu trong công tác thiết kế nói chung vàtoàn bộ các công tác khác nói riêng Để có một bản thiết kế hoàn chỉnh thì phảithông qua rất nhiều công đoạn khác nhau: khảo sát thiết kế, thiết kế, thẩm định.Công đoạn đầu tiên là công đoạn khảo sát thiết kế, ở công đoạn này phải tiếnhành khảo sát địa hình để lập các bản đồ địa hình, lập mô hình, lập các hệ thốngkhống chế mặt bằng và thuỷ chuẩn sau đó phải tiến hành khảo sát địa chất đềđánh giá chính xác các nền móng phức tạp nhằm đảm bảo an toàn cho côngtrình, rồi phải tiến hành thí nghiệm đất đá và phân tích nước, công việc tiếp theo

là khảo sát kinh tế Ở công đoạn khảo sát thiết kế này tuy hiện nay đã có sự hỗtrợ rất lớn của máy móc hiện đại những vẫn rất cần những kỹ sư, công nhân cótrình độ cao, có kinh nghiệm thì mới tổng hợp được chính xác các kết quả khảosát để phục vụ cho quá trình thiết kế Ở công đoạn thiết kế thì nhà thiết kế phảidựa trên các tài liệu thu thập được về kỹ thuật, kinh tế, xã hội từ đó phải thiết kếcông trình phù hợp với điều kiện của bên A và với điều kiên kinh tế- xã hội ởnơi đó Thiết kế viên phải là người có kiến thức toàn diện, vì phải hiểu được vànắm rõ tất cả các kiến thức về địa hình, địa chất, khí tượng, thuỷ văn thì mới

có thể vận dụng tất cả các kiến thức đấy để xây dựng một phương án thiết kế tốtnhất Sau khi tiến hành thiết kế thì phải tiến hành công đoạn thẩm định thiết kếbởi vì nhiều khi kết quả khảo sát không phải là chính xác và xem xét lại thiết kếxem đã thực sự hợp lý hay chưa Nhận thức rõ ràng được điều này, hàng nămtrung tâm tư vấn thiết kế của công ty đều mở các cuộc tuyển chọn kỹ sư thiết kế

từ các trường đại học trong và ngoài nước, đến năm 2005 trung tâm đã có 150

kỹ sư thiết kế ( chiếm 18% số lượng lao động toàn công ty)

2.2 Yếu tố khảo sát

Như chúng ta đã biết, một công trình sẽ chịu tác động bởi rất nhiều yếu tố:khí hậu thời tiết, những cơn địa chấn, tình trạng sụt lở đặc biệt là các công trìnhcàng lớn thì phải chịu những tác đông đó càng lớn Các công trinh thuỷ lợithưòng được xây dựng với quy mô lớn, vị trí lại gần nguồn nước như biển, sông,

hồ nên càng phải chịu những tác động của thiên nhiên Vì vậy trước khi xâydựng chúng ta phải tiến hành khảo sát thật kỹ những tác động của thiên nhiên cóảnh hưởng tới công trình để công trình có chất lượng cao và tuổi thọ lâu Để làmđược như vậy thì chúng ta phải sử dụng các máy móc thiết bị, công nghệ hiệnđại kết hợp với kinh nghiệm của những nhà khảo sát để có được kết quả tốt nhất

2.3 Yếu tố máy móc thiết bị công nghệ

Trong công đoạn thiết kế thì máy móc, công nghệ có ý nghĩa vô cùngquan trọng Trước đây khi chưa có máy móc, thiết bị, công nghệ hiện đại thìviệc khảo sát, thiết kế tốn rất nhiều sức người và sức của mà hiệu quả lại khôngcao Hiện nay nhờ vào sự phát triển của khoa học, kỹ thuật mà chúng ta có thể

sử dụng các loại máy móc vào trong khảo sát đem lại kết quả chính xác, nhanhchóng, chúng ta cũng có thể đưa máy móc, phần mềm công nghệ vào trong khâuthiết kế, chúng ta đưa các số liệu vào máy tính và các phần mềm ứng dụng sẽtính toán, xử lý các số liệu Như vậy nhờ vào máy móc công nghệ hiện đại màchúng ta có thể tiết kiệm được rất nhiều thời gian và tiền bạc

Bảng 7: Năng lực về thiết bị, công nghệ

Thư viện kỹ

thuật

Trên 3000đầu sách

Sách kỹ thuật, tạp chí, qui trình, qui phạm

Máy

Máy in LQ

Nhật In tài liệuMáy phun

Mô hình tính toán thuỷ lực vùng triều

Khi tiến hành xây dựng một công trình thì yêu cầu về tiến độ là rất quantrọng, vừa phải đảm bảo chất lượng công trình vừa phải hoàn thành công trìnhtrong thời gian ngắn nhất Hơn nữa ở công trường vủa có khối lượng lớn côngviệc cần làm, lại có nhiều lực lượng lao động phức tạp cũng như các máy mócthiết bị, vật liệu ở đó nếu không quản lý chặt chẽ sẽ rất dễ gây thất thoát, lãngphí về tiền của và lao động Vì vậy trong công tác thiết kế đòi hỏi sự quản lý và

tổ chức chặt chẽ của các cấp lãnh đạo

3 Quy trình chung thực hiện công tác thiết kế tại công ty

Công ty tư vấn xây dựng thuỷ lợi I đã ban hành quy trình kiểm soát thiết

kế có hiệu lực từ ngày 20/10/2003

3.1 Mục đích

- Thống nhất trình tự triển khai để lập một đồ án ( sản phẩm thiết kế)

- Phân định trách nhiệm, quyền hạn của các chức danh trong dây chuyềnthiết kế

- Đảm bảo sản phẩm thiết kế được thực hiện- kiểm soát liên tục trong mọicông đoạn

3.2 Phạm vi áp dụng

Áp dụng cho mọi sản phẩm thiết kế thuộc các giai đoạn:

- Chuẩn bị đầu tư: báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, báo cáo nghiên cứukhả thi, thiết kế sơ bộ và tổng mức đầu tư

- Thực hiện đầu tư: thiết kế kỹ thuật, thiết kế kỹ thuật thi công và tổng dựtoán

- Phê duyệt “ Đề cương tổng quát khảo sát thiết kế”

- Thông qua “ Hồ sơ dự thảo”

- Ký cho phép xuất bản “ Hồ sơ chính thức”

*Giám đốc xí nghiệp

-Thông qua “ đề cương chi tiết chuyên ngành”

- Tổ chức hoạt động kiểm tra tại xí nghiệp

*Chủ nhiệm đồ án ( CNĐA)

- Lập “Đề cương tổng quát khảo sát thiết kế”, phác thảo phương án bố trítổng thể, xác lập yêu cầu nhiệm vụ nghiên cứu, khảo sát, thiết kế của đối tượngđược lập đồ án thiết kế cho các bộ môn chuyên ngành, xác nhận “ đề cương chitiết chuyên ngành” do chủ nhiệm thiết kế chuyên ngành lập

- Tổ chức thu thập các dữ liệu đầu vào, cung cấp các số liệu đầu vào chocác bộ môn chuyên ngành, cùng chủ nhiệm thiết kế chuyên ngành phác thảophương án thiết kế chủ đạo

- Theo dõi quá trình thiết kế, bổ sung hiệu chỉnh nhiệm vụ nếu thấy cầnthiết nhằm đảm bảo tính đồng bộ và nhất quán của các bộ môn chuyên ngànhcùng tham gia thiết kế, chủ trì hoạt động của hội đồng thiết kế

- Tập hợp kiểm tra hồ sơ khảo sát thiết kế các chuyên ngành, viết thuyếtminh chung và thuyết minh tóm tắt

*Bảo vệ, giải trình đồ án trước TGĐ/GĐXN, khách hàng và cơ quan cáccấp có liên quan

- Tổng hợp hồ sơ thiết kế trình TGĐ/GĐXN ký cho phép xuất bản, giaonộp sản phẩm, tài liệu cho lưu trữ công ty và phòng kinh tế kế hoạch ( KTKH)

để xuất hồ sơ cho khách hàng

- Chủ trì công tác giám sát tác giả, bảo hành công trình và bổ sung đồ ánkhi cần sửa đổi, hiệu chỉnh

- Viết tổng kết công tác khảo sát thiết kế công trình sau khi công trìnhhoàn thành

*Chủ nhiệm thiết kế chuyên ngành ( CNCN)

- Lập “ đề cương chi tiết chuyên ngành” , xác định nhiệm vụ, nội dungcông việc cần triển khai, tiến độ thực hiện của đối tượng thiết kế chuyên ngành