với tường khi nền bị lún._ Không nên sử dụng dây có tiết diện nhỏ sẽ gây lên tác hại không nhỏ _ Tác hại đi dây có tiết điện nhỏ sẽ làm sụp aptomat thường xuyên, làm tuổi thọ dây dẫn bị
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY ĐÔ KHOA KỸ THUẬT CÔNG NGHỆ
Môn: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ VIẾT BÁO CÁO KHOA HỌC Giảng viên hướng dẫn : NGUYỄN CHÍ THẮNG
Lớp: ĐẠI HỌC ĐIỆN TỬ 8
Sinh viên thực hiện: VÕ NGUYÊN BÁ
Đề tài: Mạng Điện Hộ Gia Đình
Cần Thơ, ngày 26 tháng 12 năm 2014
Trang 2Mục lục
Mục lục 2
I Giới thiệu cách chọn dây điện 3
1 Cách chọn dây điện 3
2 Cách tính toán công suất điện năng sử dụng 5
II Các cách lắp đặt dây điện trong nhà 6
1 Lắp đặt dây điện trong nhà 6
2 Đi dây nổi 10
a Ưu điểm: 11
b Nhược điểm: 11
3 Ði dây chìm 11
a Ưu điểm: 12
b Nhược điểm 12
* NÊN 12
* KHÔNG NÊN 12
Trang 3I Giới thiệu cách chọn dây điện
Các loại dây điện thường được sử dụng
1 Cách chọn dây điện
_ khi xây dựng nhà ở việc lắp đặt điện nước cần phải tính toán Cách lựa chọn
dây dẫn điện thi công cho nhà ở là một việc cần thiết và quan trọng Đảm bảo an
toàn không xảy ra cháy nổ vừa làm hại đến con người mà phải phá đi làm lại, rất hao tốn tiền của
Trước tiên ta phải chọn nguồn dây điện cho nhà ở thì tại việt nam đang thông dụng loại 1 dây 2 pha là thích hợp nhất Sau đó sẽ đi dây điện thì có 2 loại là đi điện nổi và chìm Vì đảm bảo tính an toàn và có thẩm mỹ cho ngôi nhà ta nên chọn đi dây điện âm tường đi dây trong tường nên có một lớp bảo vệ cho dây điện, dây điện được luồn trong ống bảo vệ
_ Công xuất chịu tải của các loại dây cáp điện thường dùng là loại có mức chịu
tải khác nhau ví dụ: ”như trong nhà có nhiều đồ dùng tiêu thụ điện nhưng mỗi
Trang 4loại lại tiêu thụ điện khác nhau như bếp từ tiêu tốn điện nhiều hơn là máy sấy tóc thì tất nhiên tiết điện cao hơn”
_ Vì thế trước khi lắp dây điện thì phải xác định nguồn điện tiêu dùng Căn cứ
vào các thiết bị điện gia đình tiêu thụ loại điện 1 pha hay 3 pha Tiếp đó tính toán tổng công suất tiêu thụ điện của ngôi nhà gồm bóng đèn, máy sấy tóc, quạt, điều hòa, máy giặt, tủ lạnh, bình nóng lạnh, nồi cơm điện, bàn ủi, máy bơm nước, lò
vi sóng, bếp từ, tivi … mỗi thiết bị đều được nhà sản xuất ghi công suất tiêu thụ điện của nó sau đó tính tổng công suất của ngôi nhà
_ Bước tiếp là tìm ra loại dây cần dùng trong từng vị trí ngôi nhà Lưu ý nên chia phân phối điện để dễ dàng ngắt điện khi bị hỏng Nếu tầng 2 mất điện thì ngắt
cả tầng 1 để sửa tầng 2 một thời gian dài, nếu lắp phân nhánh tầng 2 hư hỏng thì tầng 1 vẫn sử dụng bình thường
_ Các dây pha (dây nóng) có cùng màu và tốt nhất là màu đỏ, màu cam hoặc màu vàng Khi có nhiều nhánh đi chung một tuyến mà kích cỡ giống nhau thì màu của từng nhánh nên khác nhau để dễ phân biệt
_ Lưu ý khi đi dây hệ thống nhà ở
_ Dây cho hệ thống nối đất nên có màu riêng biệt với tất cả các dây khác và nên chọn dây màu xanh- sọc- vàng hoặc vàng- sọc- xanh
_ Khi luồn dây trong ống hoặc trong nẹp, phải chọn kích thước ống, nẹp đủ rộng sao cho dễ luồn, dễ rút mà không hư hại đến dây dẫn
_ Không nên đi dây nơi ẩm thấp hoặc quá gần các nguồn nhiệt, hóa chất
_ Mối nối dây phải chặt, tiếp xúc tốt để không gây ra mô-ve nặc lửa khi mang tải
_ Không được nối trực tiếp ruột dẫn đồng và nhôm với nhau
_ Đoạn dây đi trong ống không nên có mối nối
_ Không nên đi dây âm trong nền của tầng trệt nếu nền không đảm bảo cố định
Trang 5với tường khi nền bị lún.
_ Không nên sử dụng dây có tiết diện nhỏ sẽ gây lên tác hại không nhỏ
_ Tác hại đi dây có tiết điện nhỏ sẽ làm sụp aptomat thường xuyên, làm tuổi thọ
dây dẫn bị giảm, khi dây điện nhỏ quá tải bạn hãy sờ vào dây điện cảm thấy chúng rất nóng khi đó sẽ làm hỏng lớp cách điện nguy hại cho người dùng và dẫn đến cháy nổ
_ Cuối cùng khi đi mua dây cần phải chọn dây tốt gồm: nguồn gốc xuất xứ, ngày
sản xuất, tiết điện của dây, loại dây dẫn Tránh bị lừa mua hàng tàu tiền mất tật mang Vì thế hãy thử vài mẹo sau: lớp cách điện phải bóng loáng kéo dãn càng dài thì càng tốt, hãy xoắn dây và gập đi gập lại nhiều lần để kiểm tra độ bền Ruột dẫn tốt nhìn biết ngay sáng loáng sau đó thử nghiệm xoắn, bẻ, gập mà không gãy không rời thì là tốt
2 Cách tính toán công suất điện năng sử dụng
_ Nhu cầu phát triển và cải tạo mạng điện sinh hoạt trong mỗi gia đình là rất lớn
và thiết thực, tất cả nhằm mục đích đảm bảo an toàn sử dụng điện cho con người
và thiết bị (bếp điện, tủ lạnh, bàn là, máy nóng lạnh, ) đồng thời giảm tổn thất điện, tiết kiệm điện trong sử dụng nếu người sử dụng điện không tính toán được tiết diện dây dẫn khi đấu nối vào thiết bị điện có công suất khá lớn trong nhu cầu sinh hoạt
_ Sau đây xin giới thiệu cách tính toán lựa chọn dây dẫn điện đơn giản tương đối phù hợp với tổng công suất các thiết bị điện dùng trong gia đình:
Đối với hệ thống điện sinh hoạt 220V, để đơn giản trong tính toán, cho phép lấy giá trị gần đúng sau:
_ Đối với dây đồng: Mật độ dòng điện cho phép Jđ = 6A/mm2, tương đương 1,3kW/mm2.
Trang 6_ Đối với dây nhôm: Mật độ dòng điện cho phép Jn = 4,5A/mm2, tuơng đương 1kW/mm2
* Ví dụ 1: Tổng công suất các thiết bị điện dùng đồng thời trong gia đình P=
3kW( xem thông số công suất được nhà sản xuất ghi trên võ thiết bị điện rồi cộng lại) Nếu dùng dây đồng làm trục chính trong gia đình thì mỗi pha phải có tiết diện (S) tối thiểu:
S= P/Jđ , ta thực hiện phép tính: S= 3kW/1,3kW/mm2 = 2,3 mm2
_Vậy ta chọn tiết diện tối thiểu dây điện đường trục trong gia đình là 2,3 mm2 Trên thị trường có các loại dây cỡ 2,5 mm2 và 4mm2 ( ta thường gọi là dây hai ly rưởi hoặc dây bốn ly, ) Để dự phòng phát triển phụ tải nên sử dụng cỡ dây 4
mm2
* Ví dụ 2: Dây nhánh trong gia đình ( dây di động) từ ổ cắm điện hoặc công tắc
điện đến đèn, quạt, ti vi, tủ lạnh hoặc các thiết bị khác có công suất dưới 1kW thì nên dùng đông loạt một sợi dây súp mềm, tiết diện 2x 1,5mm2 Các dây di động dùng cho bếp điện, lò suởi có công suất từ 1kW đến 2kW nên dùng loại cáp bọc PVC có hai lớp cách điện, tiết diện 2x 2,5mm2 , để đảm bảo an toàn cả về điện và về cơ lý Đối với thiết bị điện khác có công suất lớn hơn 2kW thì tùy theo công suất mà tính toán chọn tiết diện dây như hướng dẫn tại Ví dụ 1
_ Nhiều vụ cháy chập điện gây hỏa hoạn trong gia đình, khách sạn, chọn là do không sử dụng đúng tiết diện dây dẫn điện tương thích với công suất của thiết bị điện, tăng phụ tải mà không để ý đến tiết diện dây dẫn cho phép Đề nghị các hộ
sử dụng điện lưu ý
II Các cách lắp đặt dây điện trong nhà
1 Lắp đặt dây điện trong nhà
_ Hệ thống điện là yếu tố chi phối việc sử dụng các thiết bị điện phục vụ sinh
hoạt gia đình Ngay từ khi bắt đầu thiết kế, xây dựng, thì việc chuẩn bị, lên kế
Trang 7hoạch hệ thống lắp đặt điện trong nhà là rất cần thiết để đảm bảo yếu tố: An toàn, thẩm mĩ và tiết kiệm cho ngôi nhà
Lặp đặt điện trong nhà an toàn, thẫm mĩ, tiết kiệm cho ngôi nhà.
_ Việc lắp đặt điện trong nhà cần đảm bảo tính an toàn cao nhất vì nó liên quan trực tiếp đến cuộc sống sinh hoạt hằng ngày trong gia đình cũng như khu dân cư hợp để vừa trong khu vực Tùy theo nhu cầu sử dụng mà các gia đình nên lựa chọn cách lắp đặt điện phù an toàn, tiết kiệm chi phí lại vừa đảm bảo yếu tố thẩm mĩ và hiệu suất sử dụng tốt nhất
_ Có 2 phương pháp lắp đặt điện trong nhà phổ biến hiện nay là đi dây nổi và đi
dây chìm
_ Mạng điện là yếu tố chi phối việc sử dụng các thiết bị điện phục vụ sinh hoạt gia đình Ngay từ khi bắt đầu thiết kế, xây dựng, thì việc chuẩn bị, lên kế hoạch
Trang 8lắp đặt hệ thống điện là rất cần thiết để đảm bảo yếu tố: An toàn, thẩm mĩ và tiết kiệm cho ngôi nhà
Dù nổi hay chìm…
_ Lắp đặt mạng điện trong gia đình hiện nay chủ yếu sử dụng hai phương pháp
là đi dây nổi và đi dây chìm (dây ngầm) Vì mỗi phương pháp có những ưu điểm
và nhược điểm riêng, các gia đình nên lựa chọn cho mình một phương pháp phù hợp để vừa đảm bảo an toàn vừa tiết kiệm chi phí
_ Đi dây nổi là hình thức bọc dây điện trong các ống nhựa tròn hoặc dẹt và ốp lên bề mặt tường, trần nhà Từ đó đường dây được dẫn từ mạng điện bên ngoài vào trong nhà và phân chia tới các phòng Đường dây nổi có thể lắp đặt sau khi ngôi nhà được xây dựng hoàn tất
_ Phương pháp đi dây chìm (dây ngầm) lại sử dụng các đường ống dẫn và chôn xuống đất hoặc trong tường nhà Hệ thống dây điện đi theo các đường ống đó tới các khu vực khác nhau Hệ thống điện được lắp đặt ngay từ lúc bắt đầu xây dựng ngôi nhà, ngôi nhà được thi công đến đâu thì các ống dẫn đường dây được lắp đặt ngay sau đó
Trang 9Phương pháp lắp đặt mạng điện ngầm
…An toàn phải đi đầu Việc lắp đặt mạng điện trong nhà cần đảm bảo tính an toàn cao nhất vì nó liên quan trực tiếp đến cuộc sống sinh hoạt hằng ngày trong gia đình cũng như khu dân cư trong khu vực Tùy theo nhu cầu sử dụng mà các gia đình nên lựa chọn cách lắp đặt phù hợp để vừa an toàn, tiết kiệm chi phí lại vừa đảm bảo yếu tố thẩm mĩ và hiệu suất sử dụng tốt nhất
_ Mạng điện ngầm cần thiết kế sơ đồ đường dây trước khi xây dựng, lưu giữ sơ
đồ này để thuận lợi cho việc sửa chữa, nâng cấp và lắp đặt thiết bị về sau Bên cạnh đó, vì đi dây dưới đất, đi ngầm trong tường nên cần chọn những ống bảo vệ bằng vật liệu chống cháy, nổ, thấm nước
_ Khi lắp dây điện ngầm nên tính toán phần dây điện dự trữ, điều này tránh được việc khi cần di chuyển thiết bị thêm một khoảng cách nhỏ thì không cần nối thêm dây Ngoài ra, khi có sự cố cần cắt bỏ một phần đầu dây dẫn thì vẫn còn phần dây dự trữ
_ Với mạng điện nổi, cần tính toán vị trí đi dây ở vị trí cao, tránh bị ảnh hưởng,
va chạm bởi sinh hoạt của con người Ngoài ra, đường dây điện nổi không nên lắp đặt ở những nơi ẩm thấp, gần nguồn nước, nếu thấy đường dây bị dập, vỡ, phải ngay lập tức thay thế và hoàn thiện để đảm bảo an toàn
_ Với lắp dặt điện dây nổi trong nhà, cần tính toán vị trí đi dây ở vị trí cao, tránh
bị ảnh hưởng, va chạm bởi sinh hoạt của con người Ngoài ra, đường dây điện nổi không nên lắp đặt ở những nơi ẩm thấp, gần nguồn nước, nếu thấy đường dây bị dập, vỡ, phải ngay lập tức thay thế và hoàn thiện để đảm bảo an toàn
Trang 10Lắp đặt điện trong nhà - Lắp đặt đường điện nổi
2 Đi dây nổi
Lắp đặt điện trong nhà - Lắp đặt đường điện nổi
a Ưu điểm:
- Chi phí lắp đặt không quá lớn
Trang 11- Tiện lợi cho sửa chữa, khắc phục sự cố
- Dễ dàng thay đổi (loại bỏ, thêm, bớt) đường dây để phù hợp với nhu cầu gia đình
- Không cần thiết kế sơ đồ đường dây trước khi xây dựng
b Nhược điểm:
- Tính thẩm mĩ không cao
- Bố trí không hợp lý sẽ rối loạn và ảnh hưởng đến không gian sử dụng
3 Ði dây chìm
Lắp đặt điện trong nhà - lắp đặt đường điện chìm
a Ưu điểm:
- Tiết kiệm không gian, tăng thêm vẻ đẹp, yếu tố thẩm mĩ
Trang 12- Tránh bị ảnh hưởng bởi các yếu tố tác động bên ngoài
b Nhược điểm
- Chi phí lắp đặt cao
- Cần thiết kế trước sơ đồ lắp đặt trước khi xây dựng và lưu bản vẽ thiết kế điện
- Việc sửa chữa, khắc phục sự cố có phần phức tạp
* NÊN
- Sử dụng dây dẫn có chất lượng tốt, tính toán tiết diện dây dẫn phù hợp với nhu cầu sử dụng (có nguồn gốc xuất xứ, chứng chỉ cho phép sử dụng, đơn vị cung cấp có uy tín trên thị trường)
- Lắp đặt aptomat cho hệ thống điện (1 aptomat tổng và các aptomat riêng cho từng phòng)
- Sử dụng nắp bảo vệ hoặc phích cắm giả đối với các ổ điện để đề phòng trẻ nhỏ
* KHÔNG NÊN
- Lắp đặt mạng điện tùy tiện khi không có kiến thức về đấu nối mạch điện
- Lắp đường dây điện chung ống với dây cáp tivi, đường dẫn internet…
- Lắp đặt đường dây mà không có các đường ống bảo vệ