phân tích doanh thu bán hàng tại công ty cổ phần thiết bị giáo dục và khoa học kỹ thuật long thành

Các số liệu kế toán doanh thu bán hàng được sử dụng trong phân tích tình hìnhdoanh thu bán hàng bao gồm cả kế toán tổng hợp, kế toán chi tiết, các hợp đồng bánhàng và các đơn đặt hàng, c

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN NHỮNG VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU VỀ DOANH THU VÀ PHÂN TÍCH DOANH THU TRONG DOANH NGHIỆP

1.1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu

1.1.1 Về góc độ lý thuyết

Hoạt động kinh tế là một trong những hoạt động căn bản của loài người Mặc

dù đặc điểm kinh tế cũng như trình độ phát triển kinh tế xã hội ở mỗi quốc gia mỗikhác, mỗi thời đại mỗi khác, nhưng dù ở đâu, dù lúc nào con người cũng luôn tìmmột phương thức hoạt động kinh tế có trí tuệ hơn, đem lại nhiều lợi ích hơn nhằmhướng tới một cuộc sống vật chất tinh thần ngày càng được cải thiện hơn Từ nhucầu đó, con người trong quá trình sản xuất kinh doanh luôn phải quan sát thực tế,phải tư duy tổng hợp, phải tiến hành phân tích các mặt hoạt động của mình Khi nềnkinh tế đã phát triển, các mối quan hệ kinh tế nảy sinh trong quá trình sản xuất kinhdoanh ngày càng trở nên đa dạng và phức tạp Điều đó, đòi hỏi doanh nghiệp trongnền kinh tế thị trường phải nâng cao về số lượng lẫn chất lượng việc thu thập và xử

lý thông tin để có được quyết định đúng đắn trong hoạt động sản xuất kinh doanh.Mục đích cuối cùng trong hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp làtiêu thụ được sản phẩm và có lãi Tiêu thụ sản phẩm là quá trình doanh nghiệp giaohàng cho bên mua và nhận được tiền bán hàng theo thỏa thuận giữa hai bên Kết thúcquá trình tiêu thụ doanh nghiệp có doanh thu bán hàng Doanh thu là tổng giá trị các lợiích kinh tế doanh nghiệp thu được trong kỳ kế toán, phát sinh từ các hoạt động kinhdoanh thông thường của doanh nghiệp, góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu

Trong doanh nghiệp, doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ là một chỉ tiêukinh tế tổng hợp phản ánh tổng doanh thu bán hàng, thành phẩm và doanh thu cungcấp dịch vụ Ngoài doanh thu bán hàng trong doanh nghiệp còn có doanh thu hoạtđộng tài chính và doanh thu khác Tăng doanh thu bán hàng thực chất là tăng lượnghàng hóa bán ra trên thị trường và tăng lượng tiền về cho doanh nghiệp Vì vậy,tăng doanh thu bán hàng có ý nghĩa rất quan trọng

Tăng doanh thu bán hàng sẽ ảnh hưởng tới tăng lợi nhuận, tạo điều kiện tăngthu nhập cho người lao động Tăng doanh thu bán hàng còn là điều kiện đảm bảovốn cho quá trình sản xuất kinh doanh, tạo điều kiện để mở rộng hoạt động kinhdoanh của doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, tăng doanh thu bán hàng góp phần thỏa mãn tốt hơn các nhu cầutiêu dùng hàng hóa cho xã hội, thúc đẩy sản xuất phát triển, đảm bảo cân đối cungcầu, ổn định giá cả thị trường và mở rộng giao lưu kinh tế giữa các vùng, miền vàvới các nước trong khu vực và thế giới

1.1.2 Về góc độ thực tế

Trước sự đổi mới chung của cả nước và hòa nhập vào nền kinh tế thị trường,công ty Cổ phần giáo dục thiết bị và khoa học kỹ thuật Long Thành đã và đang tíchcực đổi mới, đầu tư cả về chiều rộng và chiều sâu Không ngừng bồi dưỡng nângcao trình độ và nghiệp vụ chuyên môn trong quản lý, marketing, kinh doanh cho độingũ nhân viên nhằm đạt hiệu quả kinh tế cao nhất mà cụ thể là đẩy mạnh việc tăngdoanh thu bán hàng

Theo kết quả điều tra trắc nghiệm đã tổng hợp trong báo cáo thực tập tổng hợp(mục 4.1 và 4.2) và kết quả cuộc phỏng vấn Giám đốc công ty Cổ phần thiết bị giáodục và khoa học kỹ thuật Long Thành cho thấy công ty đang tồn tại những vấn đề

về phân tích doanh thu Giám đốc công ty, ông Lưu Đình Thoan cho biết doanh thucủa công ty tuy có tăng lên so với năm trước nhưng chưa đáp ứng được nhu cầuthực tế của thị trường và yêu cầu đặt ra với công ty lúc này là cần phải phân tích để

có biện pháp tăng doanh thu để tạo cho công ty chữ “ Tín” và chỗ đứng vững chắctrên thị trường Theo số liệu công khai trên báo cáo kết quả hoạt động kinh doanhcủa công ty cho thấy tốc độ tăng doanh thu của công ty trong vòng 5 năm qua chưa

ổn định và bị sụt giảm đi Điều này càng khẳng định việc phân tích doanh thu tạicông ty Cổ phần thiết bị giáo dục và khoa học kỹ thuật Long thành là cần thiết

1.2 Xác lập và tuyên bố vấn đề trong đề tài

Chính bởi tầm quan trọng của doanh thu mà việc phân tích doanh thu nhằmtìm ra các giải pháp không ngừng tăng doanh thu là cần thiết đối với với các doanh

nghiệp nói chung và công ty Cổ phần thiết bị giáo dục và khoa học kỹ thuật LongThành nói riêng.

Xuất phát từ những nhận thực về lý luận và thực tế trên tôi đã lựa chọn đề

tài:“Phân tích doanh thu bán hàng tại công ty Cổ phần thiết bị giáo dục và khoa học kỹ thuật Long Thành” cho chuyên đề tốt nghiệp của mình.

1.3 Các mục tiêu nghiên cứu

Đề tài này được tiến hành trên cơ sở 3 mục tiêu cơ bản sau:

Thứ nhất: Hệ thống hóa những vấn đề lý luận về doanh thu và phân tích doanh thu.Thứ hai: Phân tích tình hình doanh thu tại công ty Cổ phần thiết bị giáo dục vàkhoa học kỹ thuật Long Thành, chỉ rõ những kết quả đạt được cũng như tìm ranhững mặt tồn tại và nguyên nhân

Thứ ba: Đề xuất các giải pháp nhằm không ngừng tăng doanh thu tại công tạicông ty Cổ phần thiết bị giáo dục và khoa học kỹ thuật Long Thành

1.4 Phạm vi nghiên cứu

kỹ thuật Long Thành

1.5 Một số khái niệm và phân định nội dung nghiên cứu doanh thu và phân tích doanh thu trong doanh nghiệp

1.5.1 Một số lý luận cơ bản về doanh thu

1.5.1.1 Các khái niệm cơ bản

Doanh thu: Là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được trong kỳ

kế toán, phát sinh từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường của doanhnghiệp, góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu (Theo mục 03 của chuẩn mực kế toán số

14 – Doanh thu và thu nhập khác)

Doanh thu của doanh nghiệp bao gồm: doanh thu bán hàng và cung cấp dịch

vụ, doanh thu hoạt động tài chính và doanh thu khác

Doanh thu bán hàng được ghi nhận chỉ khi giao dịch bán hàng đồng thời thỏa

mãn 5 điều kiện sau (Theo quy định của Chuẩn mực kế toán số 14 – Doanh thu vàthu nhập khác):

quyền sở hữu sản phẩm hoặc hàng hóa cho người mua

hữu hàng hóa hoặc quyền kiểm soát hàng hóa

bán hàng

Doanh thu tổng thể (hay còn gọi là tổng doanh thu) là số tiền ghi trong hóa

đơn bán hàng, hợp đồng cung cấp lao vụ kể cả số doanh thu bị chiết khấu, hàng bán

bị trả lại và giảm giá hàng bán chấp thuận cho người mua nhưng chưa được ghi trênhóa đơn

Doanh thu thuần về bán hàng và cung cấp dịch vụ là tổng thu nhập của

doanh nghiệp do tiêu thụ sản phẩm, hàng hoá, cung cấp các dịch vụ cho bên ngoàisau khi trừ các khoản thuế (thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế xuất khẩu, thuế giá trị giatăng theo phương pháp trực tiếp phải nộp) và trừ các khoản giảm trừ (chiết khấu,giảm giá hàng bán, hàng bán bị trả lại)

Trong đó:

cho khách hàng mua hàng với khối lượng lớn

phẩm chất, sai quy cách hoặc lạc hậu thị hiếu

tiêu thụ bị khách hàng trả lại và từ chối thanh toán

(Theo mục 03 của Chuẩn mực kế toán số 14 – Doanh thu và thu nhập khác)

Doanh thu thuần không bao gồm:

+ Doanh thu hoạt động tài chính (trừ cho thuê thiết bị, máy móc có ngườiđiều khiển kèm theo);

+ Doanh thu các hoạt động bất thường: Thanh lý, nhượng bán tài sản, thutiền phạt vi phạm hợp đồng, thu các khoản nợ khó đòi đã xử lý

1.5.1.2 Ý nghĩa của việc tăng doanh thu

 Đối với doanh nghiệp

Doanh thu có ý nghĩa sống còn đối với doanh nghiệp, là khâu cuối cùng tronglưu thông Doanh thu tăng giúp cho doanh nghiệp có điều kiện thực hiện tốt chứcnăng nhiệm vụ của mình và là điều kiện để đạt được mục đích kinh doanh mà doanhnghiệp đề ra Đó là tăng lợi nhuận, tăng thu nhập nhằm cải thiện đời sống vật chấttinh thần cho cán bộ công nhân viên

Tăng doanh thu sẽ giúp doanh nghiệp giải quyết tốt những vấn đề về tài chínhnhư thu hồi vốn nhanh, bù đắp các chi phí sản xuất kinh doanh góp phần đảm bảocho quá trình kinh doanh của doanh nghiệp liên tục và tạo ra lợi nhuận Từ đó giúpdoanh nghiệp hoàn thành nghĩa vụ của mình đối với nhà nước đồng thời nâng caokhả năng tự chủ về vốn của doanh nghiệp

Việc tăng doanh thu cũng tạo những điều kiện để doanh nghiệp đầu tư mởrộng hoặc đầu tư chiều sâu cho hoạt động sản xuất kinh doanh để mở rộng thịtrường, nâng cao uy tín và khả năng chiếm lĩnh thị trường

 Đối với xã hội

Tăng doanh thu bán hàng góp phần thỏa mãn tốt hơn các nhu cầu tiêu dùnghàng hóa cho xã hội, đảm bảo cân đối cung cầu, ổn định giá cả thị trường và mởrộng giao lưu kinh tế giữa các vùng, miền với các nước trong khu vực và thế giới.Doanh thu tạo điều kiện cho doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ đối với nhànước Tăng doanh thu góp phần làm tăng tích lũy thúc đẩy nền sản xuất xã hội pháttriển Đối với doanh nghiệp ngoại thương, tăng doanh thu là nguồn thu ngoại tệ gópphần ổn định cán cân thanh toán

1.5.2 Lý thuyết cơ bản về phân tích doanh thu

1.5.2.1 Mục đích, ý nghĩa của phân tích doanh thu

a) Mục đích

Phân tích tình hình doanh thu nhằm mục đích nhận thức và đánh giá một cáchđúng đắn, toàn diện và khách quan tình hình thực hiện các chỉ tiêu doanh thu củadoanh nghiệp trong kỳ về số lượng, kết cấu, chủng loại và giá cả v.v… qua đó thấymức độ hoàn thành, số chênh lệch tăng giảm của các chỉ tiêu kế hoạch doanh thucủa doanh nghiệp Đồng thời, qua phân tích cũng nhằm mục đích thấy được nhữngmâu thuẫn tồn tại và những nguyên nhân ảnh hưởng khách quan cũng như chủ quan

để từ đó tìm ra được những chính sách, biện pháp quản lý thích hợp nhằm tăngdoanh thu

b) Ý nghĩa

Những số liệu tài liệu phân tích doanh thu là cơ sở, căn cứ để phân tích các chỉtiêu kinh tế khác như: Phân tích tình hình mua hàng, phân tích tình hình chi phíhoặc lợi nhuận (kết quả) kinh doanh Ngoài ra, doanh nghiệp cũng sử dụng các sốliệu phân tích doanh thu bán hàng để làm cơ sở, căn cứ xây dựng kế hoạch sản xuấtkinh doanh cho kỳ sau

1.5.2.2 Cơ sở số liệu của phân tích doanh thu

Phân tích doanh thu tại công ty Cổ phần thiết bị giáo dục và khoa học kỹ thuậtLong Thành căn cứ vào những nguồn số liệu sau:

 Nguồn số liệu bên trong doanh nghiệp

Các chỉ tiêu kế hoạch doanh thu bán hàng của doanh nghiệp trong kỳ là số liệunăm trước liền kề Doanh thu được xây dựng theo các nghiệp vụ kinh doanh như:Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ, doanh thu hoạt động tài chính Ngoài ra,doanh thu bán hàng có thể được xây dựng kế hoạch theo ngành, nhóm hàng hoặcnhững mặt hàng chủ yếu, theo các phương thức bán (bán buôn, bán lẻ, v.v…) theotừng địa điểm kinh doanh (theo cửa hàng, quầy hàng) v.v…

Các số liệu kế toán doanh thu bán hàng được sử dụng trong phân tích tình hìnhdoanh thu bán hàng bao gồm cả kế toán tổng hợp, kế toán chi tiết, các hợp đồng bánhàng và các đơn đặt hàng, các chứng từ hóa đơn bán hàng v.v…

 Nguồn số liệu bên ngoài doanh nghiệp

Các số liệu thông tin kinh tế thị trường, giá cả của những mặt hàng mà doanhnghiệp sản xuất kinh doanh bao gồm cả thông tin trong nước và thông tin trên thịtrường quốc tế và khu vực

Các chế độ, chính sách về thương mại, chính sách tài chính – tín dụng và cácchính sách khác có liên quan đến hoạt động doanh nghiệp do Nhà nước hoặc dongành ban hành

1.5.2.3 Các nội dung của phân tích doanh thu

A Phân tích tốc độ phát triển của doanh thu bán hàng qua các năm.

Phân tích doanh thu bán hàng cần phải phân tích tốc độ phát triển qua các năm(thường là 5 năm), qua đó thấy được sự biến động tăng giảm và xu hướng phát triểncủa doanh thu bán hàng, đưa ra những thông tin dự báo nhu cầu của thị trường làm

cơ sở cho việc xây dựng kế hoạch kinh doanh trung hạn hoặc dài hạn Nguồn số liệu

để phân tích là các số liệu doanh thu bán hàng thực tế qua các năm Phương phápphân tích được áp dụng là tính toán các chỉ tiêu tốc độ phát triển liên hoàn, tốc độphát triển định gốc và tốc độ phát triển bình quân Ngoài ra, phân tích tốc độ pháttriển của chỉ tiêu doanh thu bán hàng doanh nghiệp có thể dùng đồ thị so sánh theothời gian để minh họa Trong trường hợp qua các kỳ kinh doanh có sự biến động vềgiá bán những mặt hàng mà doanh nghiệp kinh doanh thì phải sử dụng phương phápphân tích chỉ số giá qua các năm để tính toán, loại trừ ảnh hưởng của nó trong chỉtiêu doanh thu bán hàng

B Phân tích doanh thu bán hàng theo tổng mức và kết cấu

a) Phân tích doanh thu bán hàng theo các nghiệp vụ kinh doanh

Trong giai đoạn hiện nay các doanh nghiệp thương mại thường kết hợp thựchiện nhiều nghiệp vụ kinh doanh khác nhau như: Kinh doanh thương mại, sản xuấtgia công, kinh doanh dịch vụ và hoạt động đầu tư tài chính Mỗi một nghiệp vụ kinh

doanh có những đặc điểm kinh tế, kỹ thuật trong kinh doanh và quản lý khác nhau

và tạo ra những nguồn thu khác nhau Phân tích doanh thu bán hàng theo các nghiệp

vụ kinh doanh nhằm đánh giá chính xác mức độ hoàn thành các chỉ tiêu doanh thubán hàng theo từng nghiệp vụ kinh doanh Từ đó, doanh nghiệp có những cơ sở, căn

cứ đưa ra các quyết định đầu tư thích hợp trong việc lựa chọn các nghiệp vụ kinhdoanh mang lại hiệu quả kinh tế cao

Nguồn số liệu phân tích doanh thu bán hàng theo các nghiệp vụ kinh doanh làcăn cứ vào các số liệu kế hoạch, kế toán tổng hợp và chi tiết về doanh thu bán hàngtheo các nghiệp vụ kinh doanh của doanh nghiệp Phương pháp phân tích chủ yếu

là áp dụng phương pháp so sánh và lập biểu so sánh giữa số liệu kỳ này với kỳ trướctrên cơ sở tính toán các chỉ tiêu tỷ lệ phần trăm (%), số chênh lệch và tỷ trọng doanhthu của từng nghiệp vụ kinh doanh

b) Phân tích doanh thu bán hàng theo nhóm và những mặt hàng chủ yếu

Các doanh nghiệp thường kinh doanh tổng hợp với nhiều nhóm hàng, mặthàng khác nhau nhằm đáp ứng tốt hơn nhu cầu tiêu dùng của khách hàng Do vậy,phân tích doanh thu bán hàng trong doanh nghiệp thương mại cần phải phân tích chitiết theo từng nhóm hàng, mặt hàng trong đó có những mặt hàng chủ yếu để qua đó,nhận thức đánh giá một cách toàn diện, chi tiết tình hình doanh thu bán hàng theonhóm, mặt hàng, thấy được sự biến động tăng giảm và xu hướng phát triển nhu cầutiêu dùng của chúng làm cơ sở cho việc hoạch định chiến lược đầu tư theo nhómmặt hàng kinh doanh của doanh nghiệp

Phân tích doanh thu bán hàng theo nhóm hàng và những mặt hàng chủ yếu căn

cứ vào những số liệu kế hoạch và hạch toán chi tiết doanh thu bán hàng để so sánhgiữa số thực hiện kỳ này với kỳ trước

c) Phân tích doanh thu bán hàng theo phương thức bán

Việc bán hàng trong doanh nghiệp thương mại, dịch vụ được thực hiện bằngnhững phương thức khác nhau: Bán buôn, bán lẻ, bán đại lý, bán trả góp v.v… Mỗiphương thức bán có những ưu nhược điểm khác nhau và cũng tạo ra nguồn doanhthu khác nhau Phân tích doanh thu bán hàng theo phương thức bán nhằm mục đích

tìm ra những ưu nhược điểm trong từng phương thức bán và khả năng đa dạng hóacác phương thức bán hàng của doanh nghiệp, qua đó tìm ra những phương thức bánhàng thích hợp cho doanh nghiệp để đẩy mạnh bán hàng, tăng doanh thu

Phân tích doanh thu bán hàng theo phương thức bán sử dụng những số liệuthực tế kỳ này và kỳ trước để tính toán, lập biểu so sánh

d) Phân tích doanh thu bán hàng theo phương thức thanh toán

Thanh toán tiền bán hàng trong các doanh nghiệp thương mại hiện nay có thểthực hiện bằng nhiều phương thức khác nhau: Thanh toán trược tiếp bằng tiền mặt,séc, các loại tín phiếu, chuyển khoản qua ngân hàng hoặc thanh toán chậm Việcphân tích doanh thu bán hàng theo phương thức thanh toán nhằm mục đích nghiêncứu, đánh giá tình hình biến động của các chỉ tiêu doanh thu bán hàng gắn liền vớiviệc thu tiền bán hàng và tình hình thu tiền bán hàng Thông qua việc phân tích nàydoanh nghiệp tìm ra những biện pháp hữu hiệu để thu hồi nhanh tiền bán hàng và cóđịnh hướng hợp lý trong việc lựa chọn phương thức bán và thanh toán tiền hàngtrong kỳ tới

Trong nội dung phân tích này sử dụng số liệu hạch toán tổng hợp và chi tiếtcác tài khoản “Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ”, tài khoản “Phải thu củakhách hàng”, tài khoản “Dự phòng phải thu khó đòi” và các tài khoản liên quan.Phương pháp phân tích là so sánh giữa số thực hiện kỳ báo cáo với kỳ trước để thấyđược sự biến động tăng giảm Quan điểm phân tích ở đây là doanh thu bán hàngchậm trả có thể tăng lên trong kỳ nhưng tỷ trọng của nó phải nhỏ hơn tỷ trọng củadoanh thu bán hàng thu tiền ngay và tỷ lệ tăng doanh thu bán hảng chậm trả phảinhỏ hơn tỷ lệ tăng của tổn doanh thu bán hàng

e) Phân tích doanh thu bán hàng theo các đơn vị trực thuộc

Phân tích doanh thu bán hàng theo các đơn vị trực thuộc nhằm xác định kếtquả kinh doanh của từng đơn vị trực thuộc hạch toán kinh tế nội bộ, thấy được sựtác động ảnh hưởng của từng đơn vị đến kết quả kinh doanh chung của doanhnghiệp Đồng thời, qua phân tích cũng thấy được những ưu nhược điểm và những

mặt tồn tại trong việc tổ chức và quản lý kinh doanh trong từng đơn vị trực thuộc để

đề ra những biện pháp quản lý thích hợp

Phương pháp phân tích là so sánh giữa số thực hiện với kế hoạch doanh thuvủa từng đơn vị Đồng thời so sánh số chênh lệch tăng giảm của từng đơn vị trựcthuộc với kế hoạch chung của công ty để thấy được mức độ tác động đến tỷ lệ tănggiảm chung của toàn doanh nghiệp

f) Phân tích doanh thu bán hàng theo tháng, quý

Để thực hiện tốt kế hoạch doanh thu bán hàng đòi hỏi doanh nghiệp phải phân

bổ chỉ tiêu doanh thu bán hàng theo tháng, quý làm cơ sở, căn cứ cho việc tổ chức,chỉ đạo và quản lý kinh doanh, vì hoạt động kinh doanh thương mại dịch vụ chịu sựtác động rất lớn của yếu tố thời vụ Phân tích doanh thu bán hàng theo tháng, quý sẽgiúp doanh nghiệp giải quyết vấn đề này

Phương pháp phân tích chủ yếu là so sánh giữa số thực tế với số cùng kỳ nămtrước để thấy được mức độ tăng giảm

C Phân tích nhịp độ bán hàng trong doanh nghiệp thương mại

Nhịp độ bán hàng trong doanh nghiệp nói chung và doanh nghiệp thương mạinói riêng có ảnh hưởng rất lớn đến việc thực hiện kế hoạch lưu chuyển hàng và mức

độ đáp ứng cho nhu cầu của khách hàng cũng như hiệu quả kinh doanh của doanhnghiệp Phân tích nhịp độ bán hàng cho ta phát hiện tính không đều đặn, sự trì trệhoặc mất cân đối trong việc bán hàng để từ đó đưa ra những giải pháp điều chỉnh,

bổ sung trong việc thực hiện kế hoạch mua, bán hàng hóa, khắc phục tình trạng lúcthiếu hàng bán, lúc thừa hàng bán, gây ứ đọng vốn trong kinh doanh Phân tích nhịp

độ bán hàng được thực hiện trong những khoảng thời khác nhau như: tuần kỳ trongtháng hoặc tháng, quý trong năm

D Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến doanh thu bán hàng

a) Phân tích các nhân tố định tính ảnh hưởng đến doanh thu bán hàng

 Các nhân tố bên ngoài doanh nghiệp

Đây là những nhân tố thuộc môi trường kinh doanh mà chủ doanh nghiệp vàcác nhà quản lý phải thường xuyên nghiên cứu phân tích Đó là: Các chính sách về

kinh tế, tài chính, chính sách thương mại của Nhà nước, của các tổ chức quốc tế vàkhu vực có liên quan đến mặt hàng kinh doanh, sự biến động của thị trường và nhucầu của khách hàng… Vì vậy, để phân tích các nhân tố bên ngoài ảnh hưởng tớidoanh thu của doanh nghiệp ngoài việc căn cứ vào sự biến động của chỉ tiêu doanhthu qua nhiều năm để tính toán các chỉ tiêu tốc độ phát triển, doanh nghiệp còn cầnphải tiến hành khảo sát thăm dò khách hàng.

 Các nhân tố bên trong doanh nghiệp

Các nhân tố bên trong doanh nghiệp gồm có: Mạng lưới bán hàng của doanhnghiệp, trang bị kỹ thuật bán hàng của doanh nghiệp, trình độ của đội ngũ nhân viênbán hàng, chính sách của doanh nghiệp ( huy động và sử dụng vốn, tiếp thị, khuyếnmại…)

b) Phân tích các nhân tố định lượng ảnh hưởng đến doanh thu bán hàng

 Phân tích ảnh hưởng của số lượng hàng bán và đơn giá hàng bán

Đây là hai nhân tố ảnh hưởng trực tiếp tới doanh thu bán hàng, được thể hiệnqua công thức sau:

Doanh thu bán hàng = Số lượng hàng bán x Đơn giá bán

Từ công thức trên ta thấy nếu số lượng hàng bán và đơn giá bán tăng thì doanhthu tăng và ngược lại Tuy nhiên, số lượng hàng bán ra là nhân tố chủ quan, vì nóphụ thuộc vào những điều kiện tổ chức và quản lý kinh doanh của doanh nghiệp.Còn đơn giá bán là nhân tố khách quan do sự điều tiết của quan hệ cung cầu

 Phân tích mức độ ảnh hưởng của số lượng lao động và năng suất lao động đến doanh thu bán hàng

Trong doanh nghiệp số lượng lao động, cơ cấu phân bổ lao động, thời gian laođộng, và năng suất lao động là những nhân tố ảnh hưởng trực tiếp đến sự tăng giảmdoanh thu bán hàng Mối liên hệ đó được phản ánh qua công thức sau:

Doanh thu bán hàng = Tổng số lao động x Năng suất lao động bình quân Trong doanh nghiệp thương mại, lực lượng lao động được biên chế thành laođộng trực tiếp và lao động gián tiếp, trong đó lao động trực tiếp lại được phân bổtheo từng khâu kinh doanh: Nhân viên bán hàng và lao động trực tiếp khác (mua

hàng, vận chuyển, bảo quản v.v…) Do đó, NSLĐ bình quân chịu sự ảnh hưởngtrực tiếp của các nhân tố NSLĐ khâu bán hàng, tỷ lệ phân bổ nhân viên bán hàngtrong lao động trực tiếp và tỷ lệ phân bổ lao động trực tiếp trong tổng số lao độngcủa doanh nghiệp Được thể hiện qua công thức sau:

Năng suất lao DT bán hàng NV bán hàng LĐ trực tiếp

CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ CÁC KẾT QUẢ PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG DOANH THU CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN THIẾT BỊ

GIÁO DỤC VÀ KHOA HỌC KỸ THUẬT LONG THÀNH

2.1 Phương pháp hệ nghiên cứu các vấn đề

2.1.1 Phương pháp thu thập dữ liệu

Thu thập dữ liệu là bước đầu tiên không thể thiếu ở bất kỳ một cuộc nghiêncứu nào Để thu thập dữ liệu phục vụ cho việc nghiên cứu đề tài của mình, tôi đã sửdụng một số phương pháp sau:

a) Phương pháp điều tra

Theo phương pháp này, dựa trên thông tin cần thu thập phục vụ cho việcnghiên cứu và phân tích doanh thu của công ty để xây dựng mẫu phiếu điều tra, tiếnhành phát phiếu và tổng hợp kết quả các phiếu Qua kết quả đó, nhằm đánh giá sơ

bộ tình hình thực hiện doanh thu, tầm quan trọng của việc nghiên cứu doanh thu đốivới công ty cổ phần thiết bị giáo dục và khoa học kỹ thuật Long Thành dựa trêncách tính tỷ lệ với tổng số phiếu phát ra, từ đó ta có cái nhìn sát thực hơn về vấn đềnày để có thể tìm ra phương hướng hoàn thiện

Các bước thực hiện:

khai thác triệt để những thông tin cần thiết liên quan đến tình hình doanh thu củacông ty Trong thời gian viết đề tài, tôi đã tiến hành xây dựng phiếu điều tra gồm 10câu hỏi liên quan tới doanh thu của công ty (phụ lục 01)

tra, ở bước này cần chú ý tới việc xác định đối tượng phát phiếu điều tra để có đượcnguồn thông tin mang tính thực tế Với đề tài này, sau khi xây dựng xong phiếuđiều tra tôi đã phát ra 5 phiếu cho Giám đốc, trưởng phòng kinh doanh và các nhânviên kế toán trong công ty

từ các phiếu điều tra

b) Phương pháp phỏng vấn

Phương pháp này giúp chúng ta tìm hiểu sâu hơn về tình hình doanh thu củadoanh nghiệp Kết quả phỏng vấn còn cho ta thấy quan điểm cá nhân của ngườiđược phỏng vấn về tình hình doanh thu của doanh nghiệp, tiềm năng và định hướngtrong tương lai…

Các bước thực hiện:

Ngô Thanh Loan – Trưởng phòng kinh doanh

phỏng vấn

c) Phương pháp nghiên cứu tài liệu

Phân tích doanh thu là một đề tài đã có rất nhiều người nghiên cứu Chính vìvậy, trong quá trình làm đề tài tôi có tham khảo các sách, các luận văn và các bàiviết có liên quan tới đề tài phân tích doanh thu Để từ đó có thể hoàn thiện đề tài củamình hơn

d) Phương pháp tổng hợp số liệu

Phương pháp điều tra và phỏng vấn trực tiếp cung cấp những dữ liệu sơ cấpcho việc nghiên cứu Tuy nhiên, trong nghiên cứu nói chung và phân tích nói riêngthì không thể thiếu được các dữ liệu thứ cấp Vì vậy, ngoài việc thu thập dữ liệu từviệc phát phiếu điều tra và phỏng vấn tôi còn thu thập số liệu cần thiết từ các nguồnsau:

2.1.2 Phương pháp phân tích dữ liệu

Phân tích hoạt động kinh tế doanh nghiệp là làm cho các con số có “tâmhồn”, biết nói lên sự thật của các hiện tượng và quá trình kinh tế Muốn vậy, phân

tích hoạt động kinh tế phải áp dụng nhiều phương pháp nghiên cứu Để phân tíchtình hình doanh thu tại công ty cổ phần thiết bị giáo dục và khoa học kỹ thuật LongThành tôi đã sử dụng các phương pháp sau:

a) Phương pháp so sánh

Trong đề tài của mình, tôi đã sử dụng phương pháp so sánh nhằm đánh giámức độ hoàn thành doanh thu của công ty năm 2010 ở hầu hết các nội dung phântích Các phương pháp so sánh sử dụng:

b) Phương pháp thay thế liên hoàn

Phương pháp thay thế liên hoàn được sử dụng trong phân tích ảnh hưởng củacác nhân tố tới doanh thu của công ty Qua đây cho thấy được mức độ ảnh hưởngcủa từng nhân tố đến doanh thu

Phân tích ảnh hưởng của số lượng và đơn giá đến doanh thu bán hàng ta dựavào công thức :

DTBH = Số lượng hàng bán x Đơn giá bán

Phân tích ảnh hưởng của số lượng lao động và năng suất lao động đến doanhthu ta dựa vào công thức :

DTBH = Tổng số lao động x Năng suất lao động bình quân

c) Phương pháp cân đối

Phương pháp cân đối được sử dụng để phân tích ảnh hưởng của các khâu lưuchuyển hàng hóa đến DTBH của công ty cổ phần thiết bị giáo dục và khoa học kỹthuật Long Thành năm 2010 và năm 2009 dựa vào quan hệ cân đối giữa các chỉ tiêukinh tế cá biệt:

d) Phương pháp biểu mẫu

Phương pháp này phản ánh một cách trực quan có hệ thống, thuận tiện choviệc theo dõi, kiểm tra, đối chiếu và so sánh Phương pháp biểu mẫu trong phân tíchdoanh thu được thiết lập theo các dòng, các cột để phản ánh các chỉ tiêu và các sốliệu phân tích (bao gồm số liệu thu thập được và số liệu phải tính toán) Số lượngdòng và cột trong biểu tùy thuộc vào nội dung phân tích Tuy nhiên, biểu mẫu phântích có các yếu tố cơ bản như: tên biểu, đơn vị tính, chỉ tiêu, số liệu

2.2 Đánh giá tổng quan tình hình ảnh hưởng của nhân tố môi trường đến doanh thu của công ty Cổ phần thiết bị giáo dục và khoa học kỹ thuật Long Thành

2.2.1 Giới thiệu tổng quan về công ty Cổ phần thiết bị giáo dục và khoa học kỹ thuật Long Thành

a) Quá trình hình thành và phát triển

Công ty cổ phần TBGD & KHKT LONG THÀNH được thành lập trên cơ sở

cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước theo quyết định số 26/2000/BNN – TCB ngày10/3/2003 của bộ nông nghiệp và PTNN

 Trụ sở chính: số 10 Khu Trung Tâm Thương Mại đô thị mới Định Công

– phường Định Công – Hoàng Mai – Hà Nội

 Văn phòng giao dịch: 51 Đốc Ngữ - Ba Đình – Hà Nội.

- Lắp đặt, bảo trì bảo dưỡng thiết bị giáo dục

Tuy vậy hoạt động chính của công ty mới chỉ dừng lại ở cung cấp thiết bịgiáo dục, còn tư vấn và lắp đặt vẫn còn nhiều hạn chế

b) Chức năng nhiệm vụ của công ty

Công ty cổ phần thiết bị giáo dục và khoa học kỹ thuật Long Thanh có chứcnăng chính là phân phối và cung ứng các thiết bị máy móc trong lĩnh vực giáo dục,khoa học kỹ thuật, thiết bị viễn thông tin học cho các đơn vị, cá nhân có nhu cầu.Nhiệm vụ của công ty bao gồm:

Thực hiện hoạt động sản xuất kinh doanh trên cơ sở chủ động và tuân thủnghiêm chỉnh các quy định của pháp luật

Tuân thủ luật pháp về quản lý tài chính, quản lý xuất nhập khẩu và giao dịchđối ngoại, nghiêm chỉnh thực hiện cam kết trong hợp đồng mua bán và các hợpđồng liên quan đến sản xuất kinh doanh của công ty

Quản lý và sử dụng có hiệu quả đồng vốn đồng thời tự tạo nguồn vốn cho kinhdoanh, đầu tư mở rộng, đổi mới trang thiết bị, tự bù đắp chi phí, đảm bảo thực hiệnkinh doanh có lãi và hoàn thành nghĩa vụ nộp ngân sách Nhà nước

Quản lý đào tạo, không ngừng nâng cao bồi dưỡng trình độ và nghiệp vụchuyên môn cho đội ngũ cán bộ công nhân viên nhằm đạt hiệu quả kinh tế cao nhất

c) Bộ máy tổ chức quản lý của công ty

Bộ máy tổ chức của công ty gọn nhẹ, năng động:

SƠ ĐỒ 1 : TỔ CHỨC BỘ MÁY QUẢN LÝ CỦA CÔNG TY

d) Kết quả kinh doanh đạt được qua một số năm

Năm 2010 công ty đã cung cấp cho rất nhiều đơn vị trường học trên khắp cảnước với Chúng ta có th nhìn l i k t qu ể nhìn lại kết quả đạt được của công ty qua bảng ại kết quả đạt được của công ty qua bảng ết quả đạt được của công ty qua bảng ả đạt được của công ty qua bảng đại kết quả đạt được của công ty qua bảng được của công ty qua bảng t c c a công ty qua b ng ủa công ty qua bảng ả đạt được của công ty qua bảng doanh thu c a công ty t n m 2006 ủa công ty qua bảng ừ năm 2006 đến năm 2010 ăm 2006 đến năm 2010 đết quả đạt được của công ty qua bảng n n m 2010 ăm 2006 đến năm 2010 :

Phòng Quản lý vận chuyển, vật tư Phó giám đốc kinh doanh

2.2.2.1 Các nhân tố thuộc môi trường bên ngoài doanh nghiệp

a) Môi trường chính trị, pháp luật

Môi trường chính trị ở Việt Nam rất ổn định, Nhà nước luôn tạo điều kiệnthuận lợi để các doanh nghiệp hoạt động kinh doanh ổn định và lâu dài Mặt khác,các văn bản pháp luận ngày càng được hoàn thiện, đặc biệt là từ khi Việt Nam gianhập WTO thì các quy định có tính khoa học hơn, ít thủ tục hơn tạo điều kiện thuậnlợi cho doanh nghiệp thực hiện hoạt động kinh doanh

b) Môi trường kinh tế

Nền kinh tế thế giới đang trên đà phục hồi sau khủng hoảng kinh tế toàn cầu.Điều này tác động không nhỏ đến nền kinh tế Việt Nam, năm 2010 kinh tế ViệtNam tuy có sự tăng trưởng nhưng có nhiều bất ổn Một số minh chứng như: sự tănglên chóng mặt của lãi suất ngân hàng, tỷ suất đầu tư vàng đạt mức cao 38%, lạmphát ở mức hai con số 11,75% v.v…Những điều này có ảnh hưởng nhiều đến hoạtđộng kinh doanh của doanh nghiệp

c) Môi trường cạnh tranh (đối thủ cạnh tranh, nhà cung cấp, khách hàng)

Hiện nay trên thị trường có rất nhiều công ty kinh doanh trong lĩnh vực cungcấp thiết bị giáo dục phục vụ các trường học, đó là những công ty có tên tuổi như:Công ty cổ phần thiết bị giáo dục 1, công ty cổ phần thiết bị giáo dục Hải Hà, công

ty cổ phần thiết bị giáo dục Hồng Đức, công ty TNHH thiết bị giáo dục Tân Hà…

đó là những công ty tham gia vào cung cấp thiết bị giáo dục trên thị trường Nhữngcông ty này có quy mô lớn và hoạt động lâu năm trên thị trường, có nhiều kinhnghiệm trong kinh doanh do đó là những đối thủ đáng nể của doanh nghiệp, nhất làtrong điều kiện cạnh tranh ngày càng khốc liệt như ngày nay thì doanh nghiệp cầnphải biết được lợi thế của các đối thủ cạnh tranh, lối kinh doanh để từ đó có thể tạocho mình lợi thế riêng trong thị trường cung ứng sản phẩm thiết bị giáo dục

2.2.2.2 Các nhân tố thuộc môi trường bên trong doanh nghiệp

a) Nguồn lực tài chính

Tình hình kinh doanh của công ty khá ổn định và hiệu quả tạo điều kiện đảmbảo nguồn tài chính ổn định cho hoạt động kinh doanh của công ty Tuy nhiên, quy

mô nguồn vốn của công ty so với các doanh nghiệp khác trong ngành vẫn còn thấp

b) Nguồn lực con người

Đội ngũ cán bộ nhân viên của công ty là các Kỹ sư, Cử nhân đã tốt nghiệp cáctrường đại học và cao đẳng như: Xây dựng, Kinh tế, Tài chính, Thương mại…Đội ngũcán bộ nhân viên trong công ty đã có bề dày kinh nghiệm trong việc tham gia cung cấpthép cho các công trình, dự án trọng điểm không ngừng nâng cao doanh thu

c) Mặt hàng kinh doanh

Mặt hàng kinh doanh chủ yếu của công ty là máy móc, thiết bị phục vụ chogiáo dục nên đòi hỏi rất nhiều về chất lượng hàng hóa cũng như điều kiện kho bảoquản Vì vậy, vấn đề đặt ra đối với doanh nghiệp là phải cung cấp được giấy chứngnhận chất lượng, có kho bảo quản đảm bảo chất lượng Mặt khác, đây là mặt hàngphục vụ cho hoạt động giáo dục do đó hoạt động kinh doanh cũng diễn ra theo mùa.Vào đầu năm học hoạt động kinh doanh sẽ diễn ra sôi động và ngược lại

d) Chính sách marketing

Công ty có thời gian hoạt lâu dài nên có một lượng khách hàng truyền thốngkhá đông Tuy nhiên, công ty chưa quan tâm đến khâu quảng cáo, tiếp thị nên sốlượng khách hàng mới chưa có sự gia tăng đáng kể

e) Chính sách chi trả lương thưởng cho nhân viên công ty

Công ty thực hiện chính sách chi trả lương thưởng cho nhân viên theo đúngquy định Ngoài ra, công ty còn có các hình thức thưởng, phạt góp phần thúc đẩytinh thần làm việc của nhân viên, nâng cao năng suất lao động

2.3 Kết quả phân tích các dữ liệu thu thập

2.3.1 Kết quả phân tích dữ liệu sơ cấp

a) Kết quả phiếu điều tra

Bảng 1: Bảng tổng hợp kết quả phiếu điều tra Nội dung điều tra

Số phiếu

Câu 4: Tốc độ tăng doanh thu so với tiềm năng của công ty?

Câu 5: Dự đoán tốc độ tăng doanh thu của công ty trong tương lai so với hiệntại?

loại trên thị trường?

Câu 8: Nhân tố khách quan ảnh hưởng lớn nhất đến doanh thu của công ty?

Câu 9: Nhân tố chủ quan ảnh hưởng lớn nhất đến doanh thu của công ty?

Câu 10: Giải pháp cần thiết nhất đối với công ty để tăng doanh thu?

Từ kết quả tổng hợp phiếu điều tra cho thấy phân tích doanh thu là thật sự cầnthiết đối với công ty cổ phần thiết bị giáo dục và khoa học kỹ thuật Long Thành.Phân tích tình hình doanh thu tại công ty nên để phòng kế toán thực hiện, vừa tạothuận lợi cho việc đưa ra kế hoạch kinh doanh trong kỳ, vừa góp phần nâng cao chấtlượng công tác hạch toán kế toán Công ty đã thực hiện những giải pháp để tăngdoanh thu, tuy nhiên tốc độ tăng doanh thu vẫn chưa ổn định, còn thấp và chưa phùhợp với tiềm năng của công ty Và vấn đề đặt ra là công ty cần có các giải pháp bổsung thêm vốn, mở rộng thị trường tìm kiếm các khách hàng mới để đẩy mạnh tốc

độ tăng doanh thu

2008 và 2009 thấp hơn hẳn so với những năm trước, là do tình hình suy thoái kinh

tế toàn cầu Sang năm 2010 kinh tế phục hồi giúp cho doanh nghiệp đẩy mạnh tăngtốc độ doanh thu xong kết quả đạt được vẫn chưa hoàn thành được mục tiêu đặt ra.Nguyên nhân là do doanh nghiệp mới chỉ chú tâm vào các khách hàng lớn, lâu năm

mà chưa khai thác triệt để các khách hàng tiềm năng trong trên thị trường nội tại.Ông Lưu Đình Thoan – Giám đốc công ty cho biết, trong thời gian tới công ty sẽ có

kế hoạch bổ sung thêm vốn lưu động để nâng cao hơn nữa khối lượng sản phẩm tiêuthụ

2.3.2 Kết quả phân tích dữ liệu thứ cấp

2.3.2.1 Phân tích tốc độ phát triển của doanh thu qua các năm

Biểu 1: Phân tích tốc độ phát triển của doanh thu

M1(Po) : DTBH đã loại trừ ảnh hưởng của giá

Ti : Tốc độ phát triển liên hoàn

Toi : Tốc độ phát triển định gốc

Ip: Chỉ số giá lấy năm 2006 làm gốc, được tính vào chỉ số giá liên hoàn từ năm

2006 đến năm 2010 do Tổng cục thống kê công bố

Căn cứ vào biểu số liệu trên, ta có nhận xét sau:

So sánh định gốc: Lấy năm 2006 làm gốc, DTBH trong 5 năm của công tyđiều tăng DTBH năm 2010 tăng nhiều nhất với tỷ lệ 92,83% tương ứng với số tiềntăng thêm là 116.122.676.274 đồng, năm 2009 là 86,49% (tương đương với108.190.694.568 đồng), năm 2007 là 56,52% (tương đương với 70.697.800.833đồng) và năm 2008 chỉ đạt 53,11% (tương đương với 66.427.123.606 đồng).

So sánh liên hoàn: Tốc độ phát triển DTBH bình quân của công ty trong 5 năm là17,84%/năm Tăng nhiều nhất là năm 2007, tăng 56,52% (tương đương tăng70.697.800.833 đồng) Tuy nhiên, sang năm 2008 DTBH bị giảm đi 2,18% so với năm

2007 (tương ứng giảm đi 4.270.677.227 đồng) Năm 2009 tăng 21,81% so với năm

2008 (tương đương tăng 41.763.570.961 đồng) Năm 2010 DTBH có tăng nhưng chỉtăng 3,40 % so với năm 2009 (tương đương chỉ tăng thêm 7.931.981.707 đồng)

Như vậy, DTBH của công ty trong vòng 5 năm qua có tốc độ tăng trưởngkhông ổn định DTBH năm 2008 bị sụt giảm đi nhiều so với năm 2007, công ty đãthực hiện nhiều giải pháp để kéo doanh thu năm 2009 và 2010 tăng trở lại, tuy nhiênnếu so sánh với năm 2007 khi đã loại trừ ảnh hưởng của giá thì vẫn sụt giảm nhiều.Điều này chứng tỏ DTBH của công ty năm 2009 và 2010 tăng lên chủ yếu là do giábán tăng

2.3.2.2 Phân tích doanh thu bán hàng theo quý

Căn cứ vào biểu phân tích số 2 ta có nhận xét sau:

Doanh thu quý I năm 2010 tăng 34,56% so với năm 2009 với số tiền là14.320.171.600 đồng, quý II tăng 33,93% với số tiền là 12.594.124.400 đồng, quýIII tăng 13,96% tương ứng với 30.133.465.600 đồng Riêng quý IV doanh thu bánhàng bị giảm 6,56% so với năm 2009 giảm 3.338.184.600 đồng

Tỷ trọng doanh thu các quý có sự chênh lệch rõ ràng, Doanh thu quý III luônchiếm tỷ trọng cao hơn cả, tuy nhiên tỷ trọng doanh thu quý III năm 2010 bị giảm0,86% so với năm 2009 Tỷ trọng doanh thu quý I và II thấp nhưng cũng tăng1,97% và 1,71% so với năm 2009 Doanh thu quý IV không những có tỷ trọng thấp

mà còn có mức giảm cao nhất 2,82%