thuyết trình sinh học - các phương pháp chọn lọc (3)

Em thử sử dụng phương pháp và hình thức chọn lọc nào để khôi phục lại 2 đặc điểm tốt ban đầu của 2 giống nói trên?. Chọn lọc hàng loạt 1 lần : Là gieo trồng giống khởi đầu để chọn lọc

KIỂM TRA BÀI CŨ

1/ Ưu thế lai thể hiện rõ nhất ở kiểu gen nào sau đây?

2/ Các phương pháp tạo ưu thế lai:

a/ Lai khác dòng.

b/ Lai kinh tế

c/ Lai khác thứ

d/ Hoặc a, hoặc b, hoặc c tuỳ đối tượng

+

+

+

KIỂM TRA BÀI CŨ

II/ Khái niệm ưu thế lai là gì?

Ưu thế lai là hiện tượng cơ thể lai F 1 có sức sống cao hơn, sinh trưởng nhanh hơn, phát triển mạnh hơn, chống chịu tốt hơn, các tính trạng năng suất cao hơn trung bình giữa hai bố mẹ hoặc vượt trội cả hai bố mẹ



I) Vai trò của chọn lọc trong chọn giống

Chọn giống là để phục hồi

lại các giống đã thoái hoá,

đánh giá chọn lọc đối với

các dạng mới để tạo ra 1

giống mới khác hoặc cải tiến

-Vì vậy cần phải chọn lọc.

II)Chọn lọc hàng loạt

Trong chọn giống, có những phương

pháp chọn lọc nào?

4Giốngđối chứng

3

4 2

3

3

Trộn lẫn hạt

các cây tốt

I.Chọn lọc một lần

Giống tốt đang được sử dụng đại trà trong sản xuất

Giống A : Chọn lọc hàng loạt 1 lần vì mới bắt đầu giảm độ đồng đều về chiều cao và thời gian sinh trưởng

Giống B : Chọn lọc hàng loạt 2 lần vì đã có sai khác nhiều về 2 tính trạng nói trên

2- Có 2 giống lúa thuần chủng được tạo ra đã lâu:

khác khá rõ rệt giữa các cá thể về 2 tính trạng

nói trên Em thử sử dụng phương pháp và hình

thức chọn lọc nào để khôi phục lại 2 đặc điểm

tốt ban đầu của 2 giống nói trên?

Chọn lọc hàng loạt 1 lần : Là gieo trồng giống khởi đầu để chọn lọc các cây ưu tú,

phù hợp với mục đích chọn lọc.

Chọn lọc hàng loạt 2 lần : Lần 2 thực hiện trình tự như trên

Chỉ khác là trên ruộng chọn giống năm II, người ta gieo giống chọn lọc hàng loạt để chọn các cây ưu tú, hạt của những cây này cũng được thu hoạch để làm giống cho vụ sau

Năm I:

Chọn cây tốt

Trộn lẫn hạt các cây tốt

3

3

I Chọn lọc một lần II Chọn lọc hai lần

1/ Phương pháp chọn lọc hàng

loạt được tiến hành như thế nào?

2/ Chọn lọc hàng loạt có ưu điểm

và nhược diểm gì?

Trả lời

câu hỏi

Tiết 39 Bài 36 CÁC PHƯƠNG PHÁP CHỌN LỌC

I) Vai trò của chọn lọc trong chọn giống

II) Chọn lọc hàng loạt kh«ng s©u bƯnh

§èi víi c©y lÊy h¹t: chän c©y tèt

b«ng to h¹t tèt

Cách tiến hành:

- Chọn những cá thể ưu tú phù hợp

với mục đích chọn lọc.

- Thu hoạch chung để làm giống

cho vụ sau.

- So sánh với giống khởi đầu và

giống đối chứng

* Ưu điểm: đơn giản, dễ làm, ít

tốn kém, áp dụng rộng rãi

* Nhược điểm: Chỉ dựa vào kiểu hình nên dễ

nhầm với thường biến

Tiết 39 Bài 36 CÁC PHƯƠNG PHÁP CHỌN LỌC

I) Vai trò của chọn lọc trong chọn giống

II) Chọn lọc hàng loạt

nên dễ nhầm với thường biến

qu¶ to

§èi víi c©y lÊy qu¶: chän qu¶ ®Çu mïa qu¶ kh«ng s©u bƯnh

Cách tiến hành:

- Chọn những cá thể ưu tú phù hợp với

mục đích chọn lọc.

- Thu hoặch chung để làm giống cho vụ

sau.

- So sánh với giống khởi đầu và giống đối

chứng

Ưu điểm: đơn giản, dễ làm, ít tốn kém,

áp dụng rộng rãi

Tiết 39 Bài 36 CÁC PHƯƠNG PHÁP CHỌN LỌC

I) Vai trò của chọn lọc trong chọn giống

II) Chọn lọc hàng loạt

nên dễ nhầm với thường biến

thÞt

§èi víi vËt nu«i: t¹o ra gièng

cã n¨ng suÊt cao vỊ trøng s÷a

Cách tiến hành:

- Chọn những cá thể ưu tú phù hợp với mục đích

chọn lọc.

- Thu hoặch chung để làm giống cho vụ sau.

- So sánh với giống khởi đầu và giống đối chứng

Ưu điểm: đơn giản, dễ làm, ít tốn kém,

áp dụng rộng rãi

Tieỏt 39 Baứi 36 CAÙC PHệễNG PHAÙP CHOẽN LOẽC

I) Vai troứ cuỷa choùn loùc trong choùn gioỏng

II) Choùn loùc haứng loaùt

nhaàm vụựi thửụứng bieỏn

đầu nhỏ

Đối với vật nuôi nh vịt đẻ trứng chọn con cái cổ dài thân sau nở

Caựch tieỏn haứnh:

- Choùn nhửừng caự theồ ửu tuự phuứ hụùp vụựi muùc ủớch

choùn loùc.

- Thu hoaởch chung ủeồ laứm gioỏng cho vuù sau.

- So saựnh vụựi gioỏng khụỷi ủaàu vaứ gioỏng ủoỏi

chửựng

ệu ủieồm: ủụn giaỷn, deó laứm, ớt toỏn keựm, aựp duùng

roọng raừi

Phaùm vi ửựng duùng laứ: caõy giao phaỏn, tửù

thuù phaỏn vaứ vaọt nuoõi

I) Vai trò của chọn lọc trong chọn giống

II) Chọn lọc hàng loạt

III) Chọn lọc cá thể

Tiết 39 Bài 36 CÁC PHƯƠNG PHÁP CHỌN LỌC

* Ưu điểm: Phối hợp chọn lọc dựa trên kiểu

hình với việc kiểm tra kiểu gen, đạt kết

quả nhanh

* Nhược điểm: Đòi hỏi theo dõi công phu và

chặt chẽ.

Cách tiến hành

- Chọn những cá thể tốt phù hợp với mục tiêu

chọn lọc

-Thu hoạch riêng rồi nhân lên từng dòng riêng rẽ

- So sánh các dòng với nhau và so sánh với giống

khởi đầu, giống đối chứng

Hình 36.2 Sơ đồ chọn lọc cá thể một lần

I) Vai trò của chọn lọc trong chọn giống

II) Chọn lọc hàng loạt

III) Chọn lọc cá thể

* Ưu điểm: Phối hợp chọn lọc dựa trên kiểu

hình với việc kiểm tra kiểu gen, đạt kết

+ Vật nuôi: kiểm tra đực giống qua đời con.

Cách tiến hành

- Chọn những cá thể tốt phù hợp với mục tiêu

chọn lọc

-Thu hoạch riêng rồi nhân lên từng dòng riêng

rẽ

- So sánh các dòng với nhau và so sánh với

giống khởi đầu, giống đối chứng

VÝ dơ:T¹o ra gièng lĩa DT10 vµ TK106

Nh©n gièng v« tÝnh b»ng c¸ch gi©m cµnh

Nh©n gièng v« tÝnh b»ng c¸ch ghÐp cµnh

* Phạm vi ứng dụng:

1

Tiết 39 Bài 36 CÁC PHƯƠNG PHÁP CHỌN LỌC

Ghi nhớ

- Chọn lọc hàng loạt là dựa trên kiểu hình chọn ra một

nhóm cá thể phù hợp nhất với mục tiêu chọn lọc để làm giống

- Chọn lọc cá thể là chọn lấy một số ít cá thể tốt, nhân lên một cách riêng rẽ theo từng dòng Do đó, có thể kiểm tra được kiểu gen của mỗi cá thể.

I ) Vai trò của chọn lọc trong chọn giống

II) Chọn lọc hàng loạt

III) Chọn lọc cá thể

Tr n l n h t ộ ẫ ạ cây t t ố

4 3 2

II - Chọn lọc hàng loạt 2 lần

I– Chọn lọc hàng loạt 1 lần

Hình 36.2 Sơ đồ chọn lọc cá thể một lần

7 6

- Năm I, gieo trồng giống khởi đầu để chọn lọc các cây u tú, phù hợp với mục đích chọn lọc

Hạt thu hoạch chung để làm giống cho vụ sau (năm II)

- Năm I, trên ruộng chọn giống khởi đầu, chọn những cá thể tốt nhất Hạt của mỗi cây đ ợc gieo riêng thành từng dòng để so sánh

- Đơn giản, dễ làm, ít tốn kém nên có thể áp dụng rộng rãi Thích hợp với cả cây giao phấn, cây tự thụ phấn và vật nuôi

- Kiểm tra đ ợc kiểu hình và kiểu gen Thích hợp với cây tự thụ phấn

- Chỉ dựa vào kiểu hình nên dễ nhầm với th ờng biến phát sinh do vi khí hậu và địa hình

- Đòi hỏi theo dõi công phu và chặt chẽ

Các ph ơng pháp chọn lọc cơ bản

- Năm II, so sánh các dòng với nhau, so với giống gốc và giống đối chứng để chọn dòng tốt nhất, đáp ứng mục tiêu đặt ra Nếu ch a đạt yêu cầu thì tiến hành chọn lọc cá thể lần 2

đặt ra, hơn hẳn giống khởi đầu và giống đối chứng thì không cần chọn lọc lần 2 Nếu ch a

đạt yêu cầu thì tiếp tục chọn lọc lần 2, 3

1 Chọn lọc hàng loạt 2 Chọn lọc cá thể

Bài tập

1- Chọn lọc hàng loạt một lần và hai lần giống và khác nhau như thế nào?

So sánh Chọn lọc một lần Chọn lọc hai lần

-Đối tượng là ban đầu

- Bắt đầu thực hiện ở năm 2

2- Trong chọn giong có những phương pháp chọn lọc cơ bản nào?

 Phương pháp chọn lọc hàng loạt và phương pháp chọn lọc cá thể.

- Học bài và phần ghi nhớ (SGK)

- Trả lời câu hỏi 1 và 2 cuối bài.

- Chuẩn bị bài 37: “Thành tựu chọn giống ở Việt Nam”, gồm:

Làm bài tập sau