thuyết trình sinh học - phát sinh giao tử và thụ tinh (5)

Sự phát sinh giao tử:1.Giống nhau: - Các tế bào mầm đều thực hiện nguyên phân liên tiếp nhiều lần tạo ra noãn nguyên bào và tinh nguyên bào - Noãn bào bậc 1 và tinh bào bậc 1 đều thực hi



KiÓm tra bµi cò:

1 Nêu diễn biến cơ bản của NST qua các kỳ

trong giảm phân?

2 Một tế bào ruồi giấm đang ở kỳ sau của giảm phân I, tế bào đó có bao nhiêu NST đơn?

TiÕt 11:

Ph¸t sinh giao tö vµ thô tinh

I Sù ph¸t sinh giao tö:

1.Gièng nhau:

Sơ đồ phát sinh giao tử và thụ tinh ở động vật

Sự tạo noãn Sự tạo tinh

Noãn nguyên bào

Noãn bào bậc 1

Thể cực

thứ nhất

Thể cực thứ hai

Tinh nguyên bào

Tinh bào bậc 1

Tinh bào bậc 2

Tinh trùng

Noãn bào bậc 2

Trứng

Nguyên phân

Giảm phân 2

Giảm phân 1

2n

2n 2n

2n 2n

2n

n

n n

I Sự phát sinh giao tử:

1.Giống nhau:

- Các tế bào mầm đều thực hiện nguyên phân liên tiếp nhiều lần tạo ra noãn nguyên bào và tinh nguyên bào

- Noãn bào bậc 1 và tinh bào bậc 1 đều thực hiện giảm phân để tạo giao tử

2.Khác nhau

Sơ đồ phát sinh giao tử và thụ tinh ở động vật

Sự tạo noãn Sự tạo tinh

Noãn nguyên bào

Noãn bào bậc 1

Thể cực

thứ nhất

Thể cực thứ hai

Tinh nguyên bào

Tinh bào bậc 1

Tinh bào bậc 2

Tinh trùng

Noãn bào bậc 2

Trứng

Nguyên phân

Giảm phân 2

Giảm phân 1

2n

2n 2n

2n 2n

2n

n n

2.Khác nhau

Phát sinh giao tử cái Phát sinh giao tử đực

-

- Noãn bào bậc 1 qua giảm

phân I cho thể cực thứ nhất

(kích thước nhỏ) và noãn bào

bậc 2 (kích thước lớn)

-

- Từ tinh bào bậc 1 qua giảm phân cho 4 tinh tử phát triển thành tinh trùng.

- Mỗi tinh bào bậc 2 qua giảm phân II cho 2 tinh tử, các tinh

tử phát triển thành tinh trùng

-

- Tinh bào bậc 1 qua giảm phân I cho 2 tinh bào bậc 2

-

- Noãn bào bậc 2 qua giảm

phân II cho thể cực thứ 2

(kích thước nhỏ) và 1 tế bào

trứng (kích thước lớn)

-

- Kết quả: Mỗi noãn bào bậc

1 qua giảm phân cho 3 thể

cực và 1 tế bào trứng.

Sơ đồ phát sinh giao tử và thụ tinh ở động vật

Sự tạo noãn Sự tạo tinh

Noãn nguyên bào

Noãn bào bậc 1

Thể cực

thứ nhất

Thể cực thứ hai

Tinh nguyên bào

Tinh bào bậc 1

Tinh bào bậc 2

Tinh trùng

Noãn bào bậc 2

Trứng

Nguyên phân

Giảm phân 2

Giảm phân 1

2n

2n 2n

2n 2n

2n

n n

II.Thụ tinh:

Bộ nhân đơn

bội n

Bộ nhân đơn

bội n

Thụ tinh

Bộ nhân lưỡng

bội 2n

Hợp tử

II.Thụ tinh:

- Khái niệm:

Thụ tinh là sự kết hợp giữa 1 giao tử đực với 1 giao tử cái tạo thành hợp tử.

- Bản chất:

Sự thụ tinh là sự kết hợp của 2 bộ nhân đơn bội ở giao tử tạo ra bộ nhân lưỡng bội ở hợp tử

III ý nghĩa của giảm phân và thụ tinh:

* Về mặt di truyền:

Sự phối hợp các quá trình nguyên phân, giảm phân và thụ tinh đã đảm bảo duy trì ổn định bộ NST đặc trưng của những loài sinh sản hữu

tính qua các thế hệ cơ thể.

* Về mặt biến dị:

Tạo ra nguồn biến dị tổ hợp phong phú phục vụ cho công tác chọn giống và tiến húa.

Ví dụ: Ở gà có bộ NST 2n = 78, có 39 cặp NST

tương đồng, qua giảm phân và thụ tinh sẽ cho ra số

tổ hợp NST trong giao tử là , trong hợp

tử

239

339

Bài tập:

Câu 1: Hãy cho biết số tinh trùng,số trứng tạo thành khi 4 tế bào sinh tinh và 4 tế bào sinh trứng qua giảm phân

Câu 2: Sự kiện quan trọng nhất trong quá trình thụ tinh:

a Sự kết hợp theo nguyên tắc: một giao tử đực với một giao tử cái

b Sự kết hợp nhân của 2 giao tử đơn bội

c Sự tổ hợp bộ NST của giao tử đực và giao tử cái

d Sự tạo thành hợp tử

Kết luận:

 Qua giảm phân, ở động vật, mỗi tinh bào bậc

1 cho ra 4 tinh trùng, còn mỗi noãn bào bậc 1 chỉ cho ra 1 trứng.

 Thụ tinh là sự tổ hợp ngẫu nhiên giữa một

giao tử đực với một giao tử cái, về bản chất là

sự kết hợp của 2 bộ nhân đơn bội (n NST) tạo

ra bộ nhân lưỡng bội (2n NST) ở hợp tử.

 Sự phối hợp các quá trình nguyên phân, giảm phân và thụ tinh đã duy trì ổn đinh bộ NST

đặc trưng của các loài sinh sản hữu tính qua các thế hệ cơ thể Đồng thời còn tạo ra nguồn biến dị tổ hợp phong phú cho chọn giống và

tiến hoá.

1 2

3

4

5 6

G I Ả M P H Â N

Nhờ có quá trình này mà giao tử tạo thành mang bộ NST đơn bội

CHÌA KHOÁ

Đây là quá trình tổ hợp bộ NST của giao tử đực và giao tử cái

T H Ụ T I N H

Đây là bộ nhân của hợp tử

L Ư Ỡ N G B Ộ I I

Quá trình này giúp tạo ra nhiều tinh nguyên bào và noãn nguyên bào

N G U Y Ê N P H Â N H

Giao tử đực có khả năng

D I C H U Y Ể N Ê

Giao tử có bộ NST

Đ Ơ N B Ộ I

D

EM

CHỌ

N

CÂU

NÀO?

Ô

B I Ế N D Ị T Ổ H Ợ P

Bài 11: PHÁT SINH GIAO TỬ VÀ THỤ TINH

- Học bài, trả lời câu hỏi 1,2, 3,4,5 SGK trang 36 -

- Xem lại cấu tạo, khái niệm NST

- Kẻ bảng: so sánh điểm khác nhau giữa NST

giới tính và NST thường

Hướng dẫn về nhà

Hướng dẫn

• Hướng dẫn bài tập 5 SGK:

+ Các tổ hợp NST trong các giao tử : AB, Ab, aB, ab

+ Trong các hơp tử: AABB, AABb, AaBB, AAbb, AaBb, Aabb, aaBB, aaBb, aabb

Sơ đồ phát sinh giao tử và thụ tinh ở động vật

Sự tạo noãn Sự tạo tinh

Noãn nguyên bào

Noãn bào bậc 1

Thể cực

thứ nhất

Thể cực thứ hai

Tinh nguyên bào

Tinh bào bậc 1

Tinh bào bậc 2

Tinh trùng Trứng

Noãn bào bậc 2

Tinh trùng Thụ tinh

Hợp tử Trứng

Nguyên phân

Giảm phân 2

Giảm phân 1

2n

2n 2n

2n 2n

2n

n

n n

n

2n