sinh học 12 bài 11. liên kết gen và hoán vị gen

Nhận xét ♀ đen, cụt có kiểu gen như thế nào và cho ra mấy loại giao tử trong quá trình giảm phân?. ♂ F1 xám, dài cho mấy loại giao tử trong quá trình giảm phân.. Kết luận về liên kết gen

Hình 2 Hình 1

Liên kết gen Hoán vị gen

A a B b

B b

B b

1 I LIÊN KẾT GEN

1

1

III Ý NGHĨA CỦA HIỆN TƯỢNG

LIÊN KẾT GEN VÀ HOÁN VỊ GEN

1 Thí nghiệm của Morgan trên ruồi giấm(2n=8NST):

P TC : ♀ Thân xám

Cánh dài

♂ Thân đen Cánh cụt



F a

Ti lệ KH 50% Xám-Dài 50% Đen-cụt

Cho biết mỗi tính trạng do 1 gen quy định

I.LIÊN KẾT GEN

3 Phép lai ♂ F1 xám, dài x ♀ đen, cụt là phép lai gì?

4 Nhận xét ♀ đen, cụt có kiểu gen như thế nào và

cho ra mấy loại giao tử trong quá trình giảm phân?

5 Fa có mấy loại kiểu hình với tỷ lệ như thế nào?

6 ♂ F1 xám, dài cho mấy loại giao tử trong quá trình giảm phân?

Câu hỏi

1 Xác định tính trạng trội và lặn ? Quy ước gen ?

2 ♂ F1 xám, dài có kiểu gen như thế nào?

2 Kết luận về liên kết gen

- Các gen không alen nằm trên cùng 1 NST thì thường phân ly cùng nhau trong quá trình giảm phân tạo giao tử ; hạn chế sự tổ hợp tự do của các gen.

- Các gen nằm trên cùng một NST tạo thành nhóm gen liên kết và

có xu hướng di truyền cùng nhau.

- Số nhóm gen liên kết của mỗi loài tương ứng với số NST trong bộ NST đơn bội (n) của loài.

Ví dụ: Ở người nữ (2n=46NST),ruồi giấm cái(2n=8NST)

thì có bao nhiêu nhóm gen liên kết?

- Người nữ có 23 nhóm gen liên kết (n=23NST)

- Ruồi giấm có 4 nhóm gen liên kết (n=4NST)

1 Thí nghiệm của Morgan trên ruồi giấm(2n=8NST)

I LIÊN KẾT GEN

1 Thí nghiệm:

♀ F1 Thân xám, cánh dài X ♂ Thân đen, cánh cụt

Fa:

965 Thân xám, cánh dài

944 Thân đen, cánh cụt

206 Thân xám, cánh cụt

185 Thân đen, cánh dài

II HOÁN VỊ GEN

1 Phép lai ♀ F1 xám, dài x ♂ đen, cụt là phép lai gì?

2 Nhận xét ♂ đen, cụt có kiểu gen như thế nào và cho

ra mấy loại giao tử trong quá trình giảm phân?

3 Fa có mấy loại kiểu hình và tỷ lệ có bằng nhau

không?

4 ♀ F1 xám, dài phải cho mấy loại giao tử và tỷ lệ có bằng nhau không?

5 Vậy theo em ♀ F1 xám, dài có hiện tượng liên kết gen hay hoán vị gen?

Câu hỏi:

2 Cơ sở tế bào học của hiện tượng hoán vị gen:

- Trong quá trình giảm phân hình thành giao tử cái, ở 1 số tế bào, khi các NST tương đồng tiếp hợp với nhau, giữa chúng xảy ra hiện tượng trao đổi đoạn (gọi là trao đổi chéo) gây ra hiện tượng hoán vị gen

1 Thí nghiệm:

II HOÁN VỊ GEN

Giao tử có gen liên kết

II HOÁN VỊ GEN

- Trong phép lai phân tích tần số hoán vị gen được tính theo công thức như sau:

Tần số HVG(f) =Tỉ lệ % số cá thể có tái tổ hợp gen

Tổng số cá thể tạo ra

x 100%

Tần số HVG ở thí nghiệm trên là bao nhiêu?

Tần số HVG = 206+185

965+944+206+185 X 100% = 17%

- Tần số hoán vị gen không vượt quá 50%.

II HOÁN VỊ GEN

Pt/c: ♀

Gp:

F1:

100% Xám, dài

AB AB

ab ab

AB ab

* Sơ đồ lai:

II HOÁN VỊ GEN

♂ Đen-Cụt  ♀F1 Xám- Dài

G F1 : ab

♀

♂

F a :

ab

Xám-Dài

0,415

Đen-Cụt 0,415

Xám-Cụt 0,085 Đen-Dài 0,085

ab 0,415

AB 0,415

Ab 0,085

aB 0,085

AB = ab =

Ab = aB = b B

G Liên kết

G Hoán vi

ab ab

AB ab

AB ab

0,085 0,415

1 Ý nghĩa của hiện tượng liên kết gen:

2 Ý nghĩa của hiện tượng hoán vị gen :

- Hạn chế sự xuất hiện biến dị tổ hợp

- Các gen được tập hợp trên cùng 1 NST luôn di

truyền cùng nhau nên giúp duy trì sự ổn định của loài

- Hoán vị gen tạo ra biến dị tổ hợp ở các loài sinh sản hữu tính, tạo nên nguồn biến dị di truyền cho quá trình tiến hóa

III Ý NGHĨA CỦA HIỆN TƯỢNG LIÊN KẾT GEN VÀ HOÁN VỊ GEN

- Từ bản đồ di truyền có thể dự đoán trước tần số các

tổ hợp gen mới trong các phép lai; có ý nghĩa trong chọn giống và nghiên cứu khoa học

1 Ý nghĩa của hiện tượng liên kết gen

III Ý NGHĨA CỦA HIỆN TƯỢNG LIÊN KẾT GEN VÀ HOÁN VỊ GEN

2 Ý nghĩa của hiện tượng hoán vị gen :

- Đơn vị đo khoảng cách gen được tính bằng 1%

tần số hoán vị gen hay 1cM

- Thiết lập được khoảng cách tương đối giữa các gen trên NST( bản đồ di truyền);

* Bản đồ di truyền (Bản đồ gen):

đen), vg (cánh cụt) và C (cánh vênh) có tần số hoán vi gen như sau:

b – vg = 17%

vg – C = 8%

b – C = 25%

Xác định vị trí của các gen trên NST ?

25%

Bài tập 1:

Lai phân tích: Đỏ, tròn x Vàng, bầu dục

Ab aB

ab ab

Fa:

99 Đỏ, tròn

101 Vàng, bầu dục

400 Đỏ, bầu dục

400 Vàng, tròn Tính tần số hoán vị gen?

Tần số hoán vị gen (f) = 99+101

400+400+99+101 x 100% = 20%

Pt/c Đỏ, bầu dục x Vàng, tròn

F1: 100% Đỏ, tròn

Cho biết F1 có kiểu gen là với tần số f=10%

Bài tập 2:

f=10% => Các giao tử hoán vị có tỷ lệ 10%

=> Giao tử liên kết: AB = ab = 45%.

=> Giao tử hoán vị: Ab = aB = 5%.

AB ab

Tính tỷ lệ của các loại giao tử ?