Về lí luận: Tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục là hai vấn đề bức xúc được Đảng, Chính phủ, ngành giáo dục và bản thân các thầy cô giáo có tâm huyết với ngành rất qua
Trang 1O LÂM TRƯỜNG GIANG (Phòng Giáo dục - Đào tạo thành phố Long
Xuyên) Giải B
A ĐẶT VẤN ĐỀ :
1 Về lí luận:
Tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục là hai vấn đề bức xúc được Đảng, Chính phủ, ngành giáo dục và bản thân các thầy cô giáo có tâm huyết với ngành rất quan tâm và mong muốn ngành giáo dục có giải pháp quyết liệt để lập lại kỉ cương, khắc phục các yếu kém nâng cao chất lượng trong giảng dạy và học tập Đồng thời dạy và học, nâng cao hiệu quả giáo dục - đào tạo, khuyến khích mạnh mẽ sức sáng tạo của các thầy cô giáo trong giai đoạn hội nhập quốc tế hiện nay
2 Về thực tiễn:
Thực hiện tốt cuộc vận động này sẽ tạo nên những bước phát triển mới nhằm nâng cao chất lượng đào tạo trong những năm trước mắt và lâu dài góp phần thực hiện thắng lợi nghị quyết đại hội Đảng; góp phần xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực Thực hiện thắng lợi việc: “Đổi mới chương trình giáo dục phổ thông” mà Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IX đã đề ra và góp phần giảm tỉ lệ học sinh lưu ban, bỏ học; giữ vững chuẩn phổ cập THCS trên địa bàn thành phố Long Xuyên
Đâylà vấn đề mà tôi luôn quan tâm chỉ đạo các trường, TH, THCS trong địa bàn thành phố thực hiện tốt cuộc vận động này
B NỘI DUNG VÀ CÁC BIỆN PHÁP THỰC HIỆN CUỘC VẬN ĐỘNG:
1) Thực trạng các năm qua:
Thực trạng bệnh thành tích trong ngành giáo dục đem lại cho chúng ta cảm giác ảo về chất lượng giáo dục được nâng lên vượt bậc không ngừng.Điều nầy được khẳng định qua kết quả thi tốt nghiệp và tỉ lệ lên lớp hàng năm của các bậc học TH, THCS
Hiệu trưởng rất ngại báo cáo lên cấp trên các tỉ lệ phần trăm thấp nên giáo viên rất ngại cho học sinh điểm kém Phải nhìn nhận một cách thẳng thắn rằng đây là căn bệnh khó chữa trị vì nó đã ăn sâu vào nếp nghĩ của nhiều người, cho nên “ Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục’’ cần phải thay đổi quan niệm trong cách đánh giá các tiêu chuẩn của giáo dục, đồng thời quản lí tốt chất lượng Dạy
Trang 2và Học trong nhà trường phổ thông.
Thực hiện chỉ thị 32/2006/CT-BGD&ĐT ngày 1/8/2006 và quyết định số 3959/ QĐ-BGD&ĐT ngày 28/7/2006 của Bộ Giáo dục và Đào tạo phát động về ban hành tổ chức cuộc vận động “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục” do Bộ Giáo dục và Đào tạo phát động; chỉ thị 33/2006/CT-TTg, ngày 08/9/
2006 của Thủ tướng Chính phủ “Về chống tiêu cực và khắc phục bệnh thành tích trong giáo dục”, các cấp trong ngành giáo dục và chính quyền đã có những văn bản chỉ đạo các trường thực hiện cuộc vận động
“Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục”, Phòng Giáo dục – Đào tạo đã triển khai thực hiện ngay từ đầu năm học 2006 – 2007 và đến nayï đã đạt những kết quả khá tốt
2) Nội dung công tác chỉ đạo:
Thực hiện cuộc vận động “nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục”
do các cấp giáo dục và chính quyền phát động, chúng tôi đã xây dựng kế hoạch hoạt động cuộc vận động trên cơ sở những nội dung mà cuộc vận động yêu cầu Cụ thể:
-Thành lập Ban chỉ đạo cuộc vận động
-Lên kế họach, chương trình hành động hưởng ứng cuộc vận động và triển khai thực hiện kế hoạch
- Tổ chức triển khai tuyên truyền ở các bậc học để cho giáo viên, cán bộ quản lí ,công nhân viên và học sinh trong toàn thành phố có nhận thức đúng đắn về cuộc vận động của các cấp, các ngành
- Xác định nhiệm vụ của mỗi thành viên trong quá trình thực hiện cuộc vận động; gương mẫu, kiên quyết, chống và loại trừ các hành vi tiêu cực, không dung túng, tiếp tay, bao che, né tránh các tiêu cực trong thi cử, kiểm tra, đánh giá kết quả rèn luyện của học sinh
-Thực hiện tốt “Đổi mới chương trình giáo dục phổ thông” đổi mới mục tiêu, nội dung, chương trình, phương pháp giáo dục theo hướng lấy học sinh làm trung tâm Thực hiện tốt nhiệm vụ của ngành và chủ đề năm học
- Xây dựng môi trường sư phạm lành mạnh không có tiêu cực trong đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lí
- Giáo dục cho học sinh có động cơ và thái độ học tập đúng đắn trên cơ sở giáo dục toàn diện, chú trọng giáo dục đạo đức, lối sống; quán triệt yêu cầu “dạy chữ” đi đôi với “dạy người”, dạy và học để làm người
- Cuộc vận động “ Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục” được đặt dưới sự lãnh đạo của cấp ủy đảng, sự chỉ đạo của chính quyền và sự phối hợp của các lực lượng trong và ngoài nhà trường
3) Các biện pháp thực hiện:
a/ Chống tiêu cực trong thi cử:
- Triển khai và nhắc lại những văn bản quy định về dạy thêm học thêm trong các bậc THCS
Trang 3- Công tác coi thi, chấm thi, ra đề, in sao đề thi, xét tuyển phải được tổ chức thực hiện nghiêm túc, đúng qui chế, đúng qui định, xử lí nghiêm các trường hợp vi phạm ở các bậc học: TH và THCS
- Quản lí tốt khâu chất lượng học tập của học sinh
+ Thực hiện đúng qui trình, qui định về chấm bài kiểm tra, bài thi Không tùy tiện trong cách đánh gía, kết quả học tập của học sinh
+ Thông báo kịp thời công khai kết quả học tập của học sinh sau những lần thi hoặc kiểm tra + Tăng cường công tác kiểm tra điểm số, sổ điểm trong nhà trường, xử lí nghiêm những trường hợp “phóng điểm”, “cấy điểm”
· Các trường chấn chỉnh những bộ môn mà bài kiểm tra chỉ có dưới 70% đạt yêu cầu ở bậc THCS
· Tổ chức kiểm tra học kì tập trung, kể cả các môn đề trường Thực hiện trộn danh sách phòng thi theo vần, 24 HS/ phòng
· Thực hiện chấm chéo, sau đó giám khảo vào điểm theo danh sách phòng thi, BGH quản lí phiếu vào điểm kiểm tra HK để đối chiếu và kiểm tra lại khi cần thiết
- Giáo viên bộ môn nhận lại bài thi của lớp, trả bài và phát cho học sinh xem Nếu có sai sót cần điều chỉnh, báo tổ trưởng chuyên môn kiểm tra lại và điều chỉnh lại nơi BGH
- Trong quá trình diễn ra kì thi, GVCN và bộ phận giám thị sinh hoạt kĩ quy chế thi, xử lí nghiêm những trường hợp học sinh vi phạm
Quy trình tổ chức kiểm tra học kì chặt chẽ, có chia phòng, rọc phách, chấm chéo, giám khảo tự vào điểm theo danh sách phòng thi,… giúp đánh giá trung thực trình độ học sinh qua kết quả kiểm tra, hạn chế những tiêu cực và dễ phát hiện sai sót nếu có
- Khuyến khích các trường TH và THCS ứng dụng công nghệ thông tin trong chương trình quản
lí điểm số
+ Hàng tháng, giáo viên bộ môn vào điểm sổ gọi tên ghi điểm theo đúng thông tư 40 của Bộ Giáo dục – Đào tạo; đồng thời mỗi GV thực hiện việc nhập điểm vào máy tính theo danh sách do trường cung cấp
+ Cán bộ (hoặc giáo viên phụ trách vi tính) tổng hợp toàn bộ điểm số để in bảng tổng hợp tháng điểm cho từng lớp, có ký duyệt của BGHù, gíao viên bộ môn không thể thay đổi và sửa điểm trong chương trình vi tính
+ Cuối học kì, GVBM nhập điểm kiểm tra cuối HK, giáo viên vi tính tổng hợp, in bảng tổng hợp xét duyệt được BGH kiểm tra trước khi xét duyệt tại hội đồng
Việc thực hiện ứng dụng công nghệ thông tin quản lí điểm số trên máy vi tính giúp nhà trường quản lí tốt hơn về điểm số Đồng thời việc vào điểm trên máy vi tính giúp GVCN và GVBM giảm bớt việc cộng điểm và thống kê bằng phương pháp thủ công, xếp loại cuối học kì và cuối tháng chính xác hơn vì đã có
Trang 4chương trình xếp loại hỗ trợ.
+ Trước khi xét duyệt, GVCN đã thực hiện kiểm tra chéo việc thực hiện sổ điểm, ghi nhận số cột điểm thực tế đối chiếu với số cột điểm theo quy định đã được BGH in sẵn trong biểu mẫu kiểm tra chéo (dựa trên quy định của TT40, và PPCT)
Việc kiểm tra chéo trước xét duyệt nhằm rà soát những trường hợp máy tính xếp loại chưa chính xác; đồng thời qua kiểm tra chéo, phát hiện những giáo viên bộ môn vào số cột điểm chưa đúng quy định theo Thông tư 40, cách ghi điểm hai chữ số,
… để kịp thời điều chỉnh
- Hội đồng xét duyệt đủ thành phần quy định, thực hiện đúng Thông tư 40 của BGD; tổ chức công khai, dân chủ, đảm bảo tính khách quan và trung thực, không tùy tiện, cảm tính, không trù dập hoặc thiên vị học sinh
b/ Chống bệnh thành tích trong giáo dục:
- Đầu năm học, căn cứ phương hướng nhiệm vụ năm học của ngành , Phòng Giáo dục – Đào tạo đã triển khai đến toàn thể CB-GV-CNV về kế hoạch hoạt động và hệ thống các chỉ tiêu cơ bản trên cơ sở phát huy những thành tích đã đạt được từ những năm trước, cố gắng thực hiện nhiệm vụ chính trị của ngành đề ra, phù hợp, hoàn cảnh và điều kiện cụ thể, thực tế của từng trường
- Trong sinh hoạt tổ chuyên môn, dự giờ, sử dụng đồ dùng dạy học,… đảm bảo chất lượng quy định, không chạy theo số lượng
- Phối hợp với đoàn thể trong việc đẩy mạnh công tác tuyên truyền giáo dục về mục đính ý nghĩa của thi đua, phân biệt giữa việc hưởng ứng các phong trào thi đua với việc chạy theo thành tích
- Từng tháng, sơ kết rút kinh nghiệm về kết quả giảng dạy và kịp thời có những biện pháp chỉ đạo để giải quyết tình trạng học sinh nghỉ – bỏ học, kết hợp giữa GVBM, GVCN và PHHS trong việc phụ đạo HS yếu kém
- Công tác thi đua – khen thưởng theo hướng thiết thực, lưu ý đến chất lượng, hiệu quả học tập, giảng dạy đối với giáo viên và học sinh
- Thực hiện tốt phong trào thi đua “Dạy tốt và học tốt” Mỗi thầy, cô giáo là một tấm gương đạo đức tự học và sáng tạo để học sinh noi theo
4) Kết quả đạt được:
- Các ngành học đã có sự chuyển biến tích cực về chất lượng giáo dục và hiệu quả đào tạo, ngoài chất lượng đại trà, thành phố Long Xuyên tiếp tục dẫn đầu về số lượng học sinh giỏi trong toàn tỉnh: Học sinh giỏi văn hóa, học sinh giỏi về “Văn hay chữ tốt” (THCS Nguyễn Trãi, THCS Bình Khánh), học sinh giỏi “Giải toán bằng máy tính bỏ túi” (THCS Lý Thường Kiệt 3 năm liền có học sinh đại diện tỉnh đi thi cấp khu vực), viết thư UPU (THCS Nguyễn Trãi, THCS Lý Thường Kiệt), thi kể chuyện về Bác Hồ
Trang 5- Công tác quản lí của ngành đã đi vào nề nếp, nhất là công tác thanh tra, kiểm tra “Chống tiêu cực trong thi cử” và “Bệnh thành tích trong giáo dục” được quan tâm thực hiện thường xuyên, đã có tác động tốt đến việc nâng cao chất lượng giáo dục và tính hiệu quả của công tác quản lí
a/ Chống tiêu cực trong thi cử:
- Các đơn vị trường đã thực hiện công tác triển khai, tuyên truyền trong GV, HS và cha mẹ HS về cuộc vận động “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục”
- Có kế hoạch và có QĐ thành lập ban chỉ đạo thực hiện cuộc vận động
- Có thực hiện các biện pháp đảm bảo tính khách quan, chính xác nhằm tránh tùy tiện, tiêu cực trong các kì kiểm tra
- Các trường đánh giá xếp loại HS qua kiểm tra xác suất chưa phát hiện sai sót
- Kỉ luật học sinh đúng quy định và mang tính giáo dục
- Có thực hiện công tác tự kiểm tra
- Có áp dụng công nghệ thông tin trong kiểm tra, thi cử
b/ Chống bệnh thành tích trong giáo dục:
- Kết quả của các trường bậc THCS đã đạt được ở năm học 2006-2007 đến
HKI năm học 2009-2010:
* Về học lực:
Trang 65) Nguyên nhân thành công và tồn tại:
* Nguyên nhân thành công:
- Đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lí tâm quyết với ngành, có tinh thần trách nhiệm, đã thực hiện tốt cuộc vận động này góp phần lập lại trật tự kỷ cương trong dạy và học
- Đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lí đã đổi mới phương pháp dạy học và cách ra đề thi theo hướng phát huy tính tích cực chủ động và sáng tạo của học sinh Mỗi giáo viên và cán bộ quản lí đã nâng cao nhận thức và trách nhiệm của mỗi cá nhân trước sự phát triển của nhà trường và của ngành
- Các đơn vị trường có kế hoạch và thực hiện đúng tiến độ kế hoạch đã đề ra
- Có báo cáo sơ kết, tổng kết, rút kinh nghiệm về cuộc vận động “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục”
- Cuộc vận động đã đi vào chiều sâu của vấn đề, chỉ thị số 33 của Thủ tướng chính phủ ngày 8/ 9/
2006 là cơ sở pháp lí để giúp cuộc vận động đạt kết quả tốt
* Tồn tại:
- Vẫn còn một bộ phận nhỏ, chưa quan tâm đúng mức đến việc đổi mới phương pháp giảng dạy theo hướng lấy học sinh làm trung tâm
- Vẫn còn một số ít đơn vị trường công tác thi đua chậm đổi mới, nặng về hình thức ,nhẹ về chất lượng
C KẾT LUẬN:
Qua bốn năm thực hiện cuộc vận động Từ năm học 2006 – 2007 là năm học đầu tiên triển khai Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X của Đảng và cho đến nay toàn ngành Giáo dục đang quyết tâm thực hiện thắng lợi cuộc vận động “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục”
Cuộc vận động này là bước đột phá để ngành Giáo dục – Đào tạo tự khẳng định mình, đổi mới vì sự phát triển của đất nước, của ngành Có tác dụng khơi dậy và phát huy niềm tự hào, sáng tạo của mỗi thầy, cô giáo và cán bộ quản ly trong sự nghiệp giáo dục; đồng thời khẳng định trách nhiệm và sứ mạng vẻ vang của mỗi thầy, cô giáo và cán bộ quản lí trước sự phát triển của nhà trường và của ngành trong việc “Giáo dục học sinh một cách toàn diện” Nhằm thực hiện mục tiêu đào tạo thế hệ trẻ thành người lao động phát triển toàn diện về phẩm chất và năng lực trong tương lai Đào tạo ra nguồn nhân lực cho đất nước Nguồn nhân lực có tri thức, và kỹ năng cần thiết, biết sống và làm việc theo pháp luật, có ý thức trách nhiệm về tương lai của chính mình, có trách nhiệm đối với gia đình và với xã hội; trung thực không gian dối trong học tập và thi cử; biết tự rèn luyện mình để có năng lực thực sự Đây là con đường tốt nhất, là hành trang để các em chuẩn bị bước vào đời
Trang 7Qua cuộc vận động này tôi nhận thấy rằng:
- Trong cuộc vận động: “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục” trách nhiệm của cán bộ quản lí và của giáo viên, phải thấy được vai trò quan trọng và trách nhiệm của mình trong việc hình thành và giáo dục nhân cách cho học sinh
- Đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lí phải có ý thức đấu tranh phê bình và tự phê bình đối với các biểu hiện thiếu trung thực về thành tích dạy học cũng như các vấn đề tiêu cực trong nhà trường
- Cần phải có cách nhìn nhận và đánh giá các danh hiệu thi đua và cá nhân, tập thể trong nhà trường một cách xác thực đúng thực chất hơn
-Việc tổ chức thực hiện cuộc vận động: “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục” phải gắn với việc đổi mới giáo dục mầm non và giáo dục phổ thông Đổi mới công tác thi , công tác tuyển sinh Xây dựng qui trình kiểm tra đánh giá , kiểm định chất lượng giáo dục phù hợp Không áp đặt các chỉ tiêu về kết quả thi, lên lớp, tốt nghiệp một cách hình thức,không phù hợp với thực tiễn
.Thực hiện tốt phổ cập giáo dục, bảo đảm dạy thực chất , học thực chất, đánh giá trung thực để thực sự nâng cao chất lượng và hiệu quả giáo dục
-Thực tế cho thấy nếu có sự chỉ đạo kiên quyết của các cấp lãnh đạo Đảng, chính quyền và có sự ủng hộ của cha mẹ học sinh, các đoàn thể trong và ngoài nhà trường , có sự phối hợp chặt chẽ với các sở, ban ngành, đoàn thể, đặc biệt là với công đoàn ngành Giáo dục,Đoàn thanh niên , Đội thiến niên, Công an , Hội liên hiệp phụ nữ, Hội cựu giáo chức… thì sẽ đạt hiệu quả cao
- Cũng như các đơn vị khác, phòng Giáo dục – Đào tạo thành phố Long Xuyên hưởng ứng cuộc vận động này ngay từ khi mới phát động và cũng có những điều băn khoăn, trăn trở của những người làm công tác giáo dục như chúng tôi Mong rằng với những việc chúng tôi đã thực hiện, tuy chưa hoàn chỉnh, nhưng bước đầu đã có những thành quả nhất định trong việc “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục” Chúng tôi sẽ cố gắng khắc phục những tồn tại để làm tốt hơn nữa nhiệm vụ mà ngành giao phó