Tiểu luận Vấn đề cải tiến bộ máy nhà nước của lênin qua tác phẩm "Thà ít mà tốt"

cố nhiên là sách lược sau đây: Chúng ta cần tỏ ra hết sức thận trọng để bảo toàn chính quyền công nhân của ta, để duy trì tầng lớp tiểu nông và tiểu tiểu nông của ta dưới quyền lực và dư

MỞ ĐẦU

Nhằm chuẩn bị lý luận để xây dựng một nhà nước kiểu mới, trước

khi Cách mạng tháng Mười Nga thành công Lênin đã viết rất nhiều tác

phẩm, nhiều bài báo về vấn dé nhà nước Nội dung chủ yếu của các tác

phẩm như: "Nhà nước và cách mạng", các bài giảng đọc tại các trường đại học và các báo cáo trong các hội nghị có nội dung chủ yếu đó là: quy luật

hình thành, phát triển và triển vọng của Nhà nước Nhưng nội dung Lênin

quan tâm nhất vẫn là việc xây dựng một nhà nước như thế nào, bộ máy nhà nước đã ra sao trong giai đoạn quá độ từ chủ nghĩa tư bản (CNTB) lên chủ

nghĩa xã hội (CNXH)

Sau Cách mạng tháng Mười Nga thành công, giai cấp vô sản đã

giành được chính quyền, nhà nước Liên bang cộng hòa xã hội chủ nghĩa xô

viết ra đời Bên cạnh việc xây dựng cách tổ chức, quản lý nền kinh tế mới XHCN, Lênin đặc biệt quan tâm đến vấn đề cải tiến bộ máy nhà nước Trong

tác phẩm "Thà ít mà tốt" - một trong những tác phẩm cuối đời của mình, Lênin

đã đưa ra những nội dung cụ thể, chỉ tiết để xây dựng một bộ máy nhà nước

theo kiểu mới, một kiểu nhà nước hoàn toàn khác hẳn về chất so với nhà nước tư bản chủ nghĩa Đó là một trong những định hướng lớn của Lênin về việc xây dựng nhà nước "chuyên chính vô sản" trong thời kỳ quá độ

Tuy rất ngắn, vẻn vẹn có 18 trang, nhưng cho đến bây gid "Tha it

mà tốt" vẫn được coi là một trong những tác phẩm quan trọng của Người

nói về vấn đề nhà nước Tác phẩm không những đã thực sự giúp cho Đảng

Bônsêvích Nga không ngừng củng cố nhà nước thời bấy giờ mà còn có ý nghĩa là di huấn chính trị có ý nghĩa quốc tế đối với các đảng mác-xít

Lêninnft lãnh đạo chính quyền

Nhận thức tầm quan trọng của tác phẩm, tiểu luận đi vào đề tài:

"Vấn đề cải tiến bộ máy nhà nước của Lênin qua tác phẩm "Thà ít mà

tốt"-Liên hệ thực tiên Việt Nam hiện nay" Tiểu luận có giá trị tham khảo

trong nghiên cứu, học tập của học viên

Nội dung của tiểu luận gồm 2 phần:

I Quan điểm của Lênin về cải tiến bộ máy nhà nước qua tác phẩm

"Tha ft ma tot"

II Liên hệ thực tiễn tình hình cải cách bộ máy nhà nước ở Việt Nam hiện nay

I QUAN DIEM CUA LENIN VE CẢI TIẾN BỘ MÁY NHÀ NƯỚC QUA

TÁC PHẨM "THÀ ÍT MÀ TỐT"

1 Hoàn cảnh ra đời của tác phẩm "Thà ít mà tốt" và vấn đề cải tiến bộ máy nhà nước

Sau Cách mạng tháng Mười nước Nga đã gặp rất nhiều khó khăn, đó

là một thực tế Lênin đã từng nhận định: Các cuộc cách mạng thực sự vĩ đại

đều phát sinh từ những mâu thuẫn giữa cái cũ, giữa xu hướng muốn sửa lại cái cũ, và xu hướng hết sức trừu tượng muốn đi đến cái mới, mới đến nỗi

không còn chứa đựng một chút gì của cái cũ nữa Và cuộc cách mạng ấy

càng triệt để bao nhiêu thì mâu thuẫn kia càng tồn tại lâu bấy nhiêu Nước Nga lúc này cũng ở trong hoàn cảnh đó Sự tác động cản trở nước Nga Xô viết của các cường quốc tư bản phương Tây bằng can thiệp chiến tranh, phá hoại Sự can thiệp của các nước tư bản phương Tây mặc dầu "chúng không đánh đổ được chế độ mới do cách mạng thiết lập lên, nhưng chúng cũng đã không để cho chế độ đó có được ngay lập tức một bước tiến, đúng theo dự

kiến của những người xã hội chủ nghĩa và cho phép những người xã hội chủ

nghĩa phát triển được lực lượng sản xuất một cách hết sức nhanh chóng;

chúng không để cho chế độ đó phát triển được tất cả mọi khả năng đủ để trở

thành chủ nghĩa xã hội; không để cho chế độ đó chứng minh được cho tất

cả và cho mỗi người thấy rõ rằng, thấy hoàn toàn hiển nhiên rằng chủ nghĩa

xã hội chứa đựng những lực lượng vô biên, rằng nhân loại ngày nay đã bước

sang một giai đoạn phát triển mới, một giai đoạn có những tiền đồ rực rỡ phi thường”

Lúc này ở nước Nga đang ở trong một tình trạng của nền kinh tế lạc hậu Mức năng suất lao động của tiểu nông còn rất thấp Với tình trạng bị tàn phá của đất nước, nước Nga đang đứng trước những khó khăn lớn

Về tình hình quốc tế, Lênin nhận định: Nước Nga đang có thuận lợi

là toàn thế giới hiện đang bước vào một phong trào nhất định sẽ đưa đến (1) V.LLêin, Toàn tập, Nxb Tiến Bộ, Matxcơva, 1978, T.45, tr 455 - 456.

một cuộc cách mạng XHCN toàn thế giới Song cái bất lợi là bọn đế quốc

đã chia thế giới ra làm hai phe, và nước Đức - một nước thực sự phát triển

theo chủ nghĩa tư bản văn minh tiên tiến ngày nay đang phục hồi một cách khó khăn bởi sự xâu xé của các cường quốc tư bản chủ nghĩa khác Mặt khác, toàn bộ phương đông với hàng trăm triệu người lao động bị bóc lột

bần cùng hóa đến cực điểm đang lâm vào hoàn cảnh là lực lượng thể chất và

vật chất và quân sự của bất cứ nước nào ở Tây Âu dù đó là nhỏ bé hơn nhiều

Tình hình trong nước và quốc tế nhìn chung lợi ít mà khó khăn thì

nhiều Từ đó Lênin đã đặt ra nhiều câu hỏi: "Với nên sản xuất tiểu nông và

tiểu tiểu nông của ta, với tình trạng bị tàn phá của đất nước ta, liệu chúng ta

có thể đứng vững được cho đến khi các nước tư bản Tây Âu hoàn thành

được bước phát triển của họ lên chủ nghĩa xã hội không?"®, Để giải quyết được vấn đề này, Lênin nhắc đi nhắc lại rất nhiều lần đến việc thực hiện

một sách lược phải làm thế nào để giữ vững và củng cố quyền hạn của giai cấp vô sản Lênin nêu lên: "Tình hình đó buộc nước ta phải có sách lược gì?

cố nhiên là sách lược sau đây: Chúng ta cần tỏ ra hết sức thận trọng để bảo

toàn chính quyền công nhân của ta, để duy trì tầng lớp tiểu nông và tiểu tiểu nông của ta dưới quyền lực và dưới sự lãnh đạo của chính quyền đó"®, Vấn

đề căn bản nhất để đương đầu với những khó khăn và bước đầu thực hiện

những công việc tiền đề cho chủ nghĩa xã hội là: "Chúng ta phải gắng sức

xây dựng một nhà nước, trong đó công nhân tiếp tục lãnh đạo nông dân,

duy trì được lòng tin của họ đối với mình và trừ bỏ được cả đến những lãng

phí nhỏ nhất trong mọi lĩnh vực đời sống xã hội, bằng cách thực hành tiết

kiệm nghiêm ngặt"©),

Lênin phân tích rõ tại sao phải làm như vậy? Bởi vì chỉ có làm cho

bộ máy của chúng ta trong sạch đến tột mực, chỉ có giảm bớt đến mức tối

đa tất cả những cái không tuyệt đối cần thiết chúng ta mới có thể đứng vững

được Như vậy với việc phân tích một cách khách quan những khó khăn,

(1) V.1.Lênin, Toàn rập, Nxb Tiến Bộ Matxcơ va, 1978, T.45, tr 456

(2) V.I.Lênin, Toàn tập, Ñxb Tiến Bộ Matxcơ va, 1978, T.45, tr 457

(3) V.I.Lênin, Toàn tập, Ñxb Tiến Bộ Matxcơ va, 1978, T.45, tr 458.

thuận lợi, trong nước và quốc tế cũng như quy luật phát triển của xã hội,

bằng tác phẩm "Thà ít mà tốt" và những báo cáo về việc cải tổ Bộ dân ủy

thanh tra công nông, Lênin đã chỉ ra rằng: cần làm ngay và làm một cách

nghiêm túc dứt khoát và mạnh mẽ việc cải tiến bộ máy nhà nước trên cơ sở nền tảng khoa học của chủ nghĩa Mác-Ăngghen và thực tiễn nước Nga lúc bấy giờ

2 Nội dung cơ bản của vấn đề cải tiến bộ máy nhà nước của Lênin

2.1 Quan điểm của Lênin đánh giá nhà nước sau 5 năm Cách

mạng tháng Mười Nga thắng lợi

Trước khi đi đến những chủ trương cải tiến bộ máy nhà nước, Lênin đánh giá đúng tính chất, bản chất, vai trò, ý nghĩa lịch sử trọng đại của Nhà nước Xô viết Người khẳng định: Nhà nước Xô viết đã tạo ra một xã hội mới, một kỷ nguyên mới

Người viết: "Trong hàng mấy trăm năm nay, người ta đã xây dựng lại những nhà nước theo kiểu tư sản, và đây là lần đầu tiên, chúng ta đã tìm

ra một hình thức nhà nước không phải tư sản Dẫu cho bộ máy nhà nước ta còn kém cỏi, nhưng nó đã được sáng tạo ra, đó là một phát minh lịch sử vĩ

đại nhất, một nhà nước vô sản đã được sáng tao ra"),

Đồng thời, Lênin đã phân tích kỹ lưỡng thực trạng của bộ máy nhà nước Nga lúc đó: "Tình hình bộ máy nhà nước của ta rất đáng buồn, nếu không muốn nói là rất tôi tệ, đến nỗi trước hết chúng ta sẽ phải suy nghĩ nghiêm chỉnh xem nên khắc phục những khuyết điểm của bộ máy ấy như

thế nào", Lênin cho rằng những khuyết điểm đó bắt nguồn từ quá khứ và

nó tồn tại cho đến lúc này Điều đó là không tránh khỏi, vì Lênin cho rằng:

"quá khứ này tuy đã bị lật đổ, nhưng chưa bị tiêu diệt, nó chưa phải là một giai đoạn văn hóa đã hết thời từ lâu"®), Mặt khác, những gì mà xã hội mới -

xã hội Xô viết tiếp nhận và đào thải mới chỉ trong vòng 5 năm qua thì cố

(1) V.LLênin, Toàn tập, Ñxb Tiến Bộ Matxcơ va, 1978, T.45, tr 130

(2) V.I.Lênin, Toàn tập, Ñxb Tiến Bộ Matxcơ va, 1978, T.45, tr 442 - 443

(3), V.I.Lênin, Toàn tập, Nxb Tiến Bộ Matxcơ va, 1978, T.45, tr 443.

nhiên là không thể nào khác được vì đó là văn hóa, là phong tục, tập quán,

đã ăn sâu vào trong đời sống của mọi người Việc tiếp nhận hay khắc phục

nó không phải là dễ, vì vậy nếu hấp tấp vội vàng sẽ dẫn đến nguy hại Câu kết luận và nên từ từ một chút thì hơn Vì nếu chúng ta tiến hành cải tiến bộ máy nhà nước khi những hiểu biết còn quá ít ỏi, và những yếu tố cần thiết

để xây dựng bộ máy nhà nước xã hội chủ nghĩa còn chưa đủ thì tốt nhất là phải từ từ Lênin nói: "điều tai hại nhất ở đây là hấp tấp Điều tai hại nhất là

tưởng rằng chúng ta biết được một tí như thế là đủ rồi, hoặc tưởng rằng

chúng ta đã có được một số yếu tố khá lớn để xây dựng được một bộ máy

thật sự mới và thật sự xứng đáng với danh hiệu là bộ máy xã hội chủ nghĩa,

bộ máy Xô viết"),

Từ việc phân tích trên, Lênin nhấn mạnh: Không thể thay thế văn

hóa trong công cuộc cải tiến bộ máy nhà nước bằng những hành động liều lĩnh, xung phong hay bằng sự táo bạo hay bằng nghị lực hay bằng bất cứ

một trong những đức tính tốt đẹp của con người Chỉ có một cách là học tập,

học tập và học tập

Bên cạnh thực trạng trên, nước Nga lúc này cũng càng khó khăn hơn bởi những người công nhân, công nhân đại công nghiệp phải ra mặt trận, để

lại chính quyền trong tay những người của chế độ cũ Nước Nga Xô viết lúc

này vẫn là một nước lạc hậu về kinh tế, sản xuất nhỏ chiếm phần lớn Nền

sản xuất nhỏ phân tán lạc hậu, là gốc rễ của bệnh quan liêu, tâm lý, thủ cựu,

nhận thức vấn đề không đầy đủ, không toàn diện, không triệt để Đó là những cơ sở thuận lợi cho sự tấn công của ý thức hệ tư tưởng của tư bản chủ nghĩa

Đó là thực trạng, hay nói đúng hơn là những nguyên nhân mà Lênin

đã nêu ra để xác định một nhiệm vụ quan trọng của chính quyền Xô viết là

phải cải tiến bộ máy nhà nước

© V.ILênin, Toàn tập, Ñxb Tiến Bộ Matxcơ va, 1978, T.45, tr 443.

2.2 Nội dung cơ bản của vấn đề cải tiến bộ máy nhà nước của Lênin Trong tác phẩm "Thà ít mà tốt" viết năm 1923 Lênin đã chỉ ra những vấn đề cốt lõi của việc cải tiến bộ máy nhà nước như sau:

Vấn đề thứ nhất đó là vấn đề lựa chọn con người

Lênin nêu lên: Cần phải lựa chọn thật kỹ những con người có đủ năng lực phẩm chất vào bộ máy nhà nước - đó là điều cốt yếu nhất để có

một bộ máy nhà nước thực sự là của nhân dân lao động Từ quan điểm đó

Lênin dé nghị xây dựng Bộ dân ủy thanh tra công nông Mục đích của Lênin khi xây dựng bộ này là giống như một việc xây dựng bộ kiểu mẫu cho việc cải tiến bộ máy nhà nước, bởi vì việc tuyển lựa người vào làm việc

ở bộ này cần được tiến hành rất kỹ lưỡng Theo Lênin: "Những công nhân

mà chúng ta chỉ định là ủy viên Ban kiểm tra Trung ương phải là những

người cộng sản không thể chê trách được Rồi thì để giúp việc họ, cần phải

có một số thư ký nhất định mà ta đã cẩn thận thẩm tra ba lần trước khi

nhận Sau hết, những người nào mà chúng ta quyết định, ngoại lệ, nhận ngay vào các cơ quan thuộc Bộ dân ủy thanh tra công nông, phải có đủ

những điều kiện sau đây:

Một là, họ được nhiều đảng viên cộng sản giới thiệu

Hai la, ho qua được một kỳ sát hạch chứng nhận rằng họ hiểu biết

bộ máy nhà nước của chúng ta

Ba là, họ qua được một kỳ sát hạch chứng nhận rằng họ hiểu biết lý

luận thường thức về bộ máy nhà nước của chúng ta, những nguyên tắc của

khoa học quản lý, những giấy tờ sổ sách

Bốn là, họ phải phối hợp tốt công tác với những ủy viên Ban kiểm

tra Trung ương với ban thư ký riêng của mình, sao cho chúng ta có thể đảm

bảo cho toàn thể bộ máy chạy tốt"0),

Lênin chỉ ra rằng: Những người đáp ứng được những yêu cầu trên chính là những phần tử ưu tú trong Bộ dân ủy thanh tra công nông họ là

(1) V.LLênin, Toàn tập, Ñxb Tiến Bộ Matxcơ va, 1978, T.45, tr 446 - 447.

những người công nhân tiên tiến và sau nữa là những phần tử thật sự có học thức Đó là những người hoạt động cho cách mạng chứ không phải là những

kẻ huyênh hoang, những kẻ nói suông, những tên quan liêu, xa rời quần chúng, những kẻ xu nịnh

Đối với những cán bộ chủ chốt của bộ máy nhà nước: Họ thực sự phải là những người cộng sản, và những người đó cũng cần được huấn luyện

về những vấn đề mục tiêu, phương pháp đào tạo cán bộ Và muốn đạt được

những mục tiêu đó Lênin nhấn mạnh: chỉ có một cách là học tập Lênin nói:

"Muốn đổi mới bộ máy nhà nước của chúng ta, phải cố hết sức tự đặt cho

mình nhiệm vụ sau đây: một là học tập, hai là học tập, ba là học tập mãi, và

sau nữa, phải làm sao cho học thức ở nước ta không nằm trên giấy hoặc là một lời nói theo mốt nữa, phải làm sao cho học thức thật sự ăn sâu vào trí não, hoàn toàn và thực tế trở thành một bộ phận khăng khít của cuộc sống

của chúng ta"), Đó là quan điểm vừa học vừa làm, lý luận phải được thử

nghiệm trong thực tiễn Có được những con người như vậy mới làm cho bộ

máy nhà nước hoạt động tốt

Vấn đề thứ hai là phải xây dựng bộ máy nhà nước trên cơ sở khoa học, gọn nhẹ và tiết kiệm

Việc trước tiên là phải phá bỏ chính quyền cũ, xây dựng chính

quyền mới về tay nhân dân Nhiệm vụ chính của chúng ta không chỉ là phải

chiến thắng bọn phản động trong nước mà còn phải thực hiện tổ chức xây

dựng và quản lý, điều hành nền kinh tế Trước mắt phải làm thử nội bộ đó là

bộ dân ủy Có thể lấy đó là mẫu để tiếp tục cải tiến được bộ máy khác

Muốn cải tiến được bộ máy đó trong hoàn cảnh nước Nga còn lạc hậu, Lênin nêu lên: cần phải nghiên cứu các loại sách của các tác giả trong nước

đã nói về vấn đề này, ngoài ra còn cần phải cử người tận tâm, sang Đức hay

Anh để sưu tầm tài liệu và nghiên cứu để học tập và vận dụng Bộ Dân ủy

thanh tra công nông phải cố gắng làm việc hết khả năng và sức lực của

mình, phải sáng tạo ra một cái gì thực sự không chê trách được, một cái gì

(1) V.LLênin, Toàn tập, Ñxb Tiến Bộ Matxcơ va, 1978, T.45, tr 444.

có thể làm cho tất cả và từng người phải tôn trọng, không chỉ những chức vị

và cấp bậc

Về việc cải tổ Bộ dân ủy thanh tra, trong báo cáo gửi Đại hội XI của Đảng, Lênin để nghị mở rộng Ban kiểm tra Trung ương và trung bình,

cứ hai tháng, hội nghị toàn thể ấy chỉ họp một lần Ban Chấp hành Trung

ương giao phó công việc hàng ngày cho Bộ chính trị, cho bộ tổ chức, cho

ban bí thư

Và muốn cho Ban kiểm tra Trung ương, Bộ dân ủy thanh tra trở

thành công cụ để cải tiến bộ máy nhà nước thì chúng ta phải tự cải tổ bộ

máy dân ủy thực sự gương mẫu, được nhân dân tín nhiệm và phải bằng hành động thực tế, chứng minh rằng: cán bộ của bộ đó gánh vác được

những công việc mà nhân dân giao phó Tất nhiên để đạt được mục đích đó,

sự lựa chọn cán bộ vào bộ đó phải thật cẩn thận, dần dần từng bước Bộ dân

ủy thanh tra công nông cần có sự kiểm tra thật chặt chẽ những cơ quan ngang dọc và có hướng công việc cho các cơ quan đó sao cho phù hợp với

trình độ khoa học hiện đại Lênin đề nghị: nếu Bộ dân ủy thanh tra công

nông tán thành kế hoạch cải cách này thì có thể bắt đầu chuẩn bị ngay và

tiếp tục hành động có hệ thống cho đến khi chuẩn bị xong, không vội vàng

mà cũng không từ chối làm lại những việc có thể là đã làm qua một lần rồi

Để tinh giản và tiết kiệm, Lênin đưa ra ý kiến kết hợp một cơ quan

Đảng với một cơ quan chính quyền Xô viết Lênin nói: "Thật vậy, tại sao lại

không kết hợp hai loại cơ quan đó lại khi lợi ích của công việc đồi hỏi phải như thế Phải chăng chưa bao giờ có ai nhận xét chẳng hạn rằng trong một

bộ dân ủy như Bộ dân ủy ngoại giao, việc kết hợp như thế thật là vô cùng có

ích và đã được thực hiện ngay từ khi bộ đó mới thành lập"“”, Đây là một

quan điểm quan trọng của Lênin trong việc tỉnh giản bộ máy nhà nước Xô viết "Phải chăng sự kết hợp linh hoạt của yếu tố chính quyền với yếu tố đảng lại không phải là một nguồn sức mạnh phi thường trong chính sách

của chúng ta", Lênin đã khẳng định rằng sự hợp nhất là điều đảm bảo duy

nhất cho một hoạt động có kết quả

(1), (2) V.LLénin, Toàn tập, Ñxb Tiến Bộ Matxcơ va, 1978, T.45, tr 452.

Vấn đề thứ ba là vấn đề cải cách nên hành chính nhà nước

Ông nói rằng: "Trong toàn bộ lĩnh vực những quan hệ xã hội, kinh

tế và chính trị, chúng ta đều tỏ ra là cách mạng "ghê gớm" Nhưng về mặt

cấp bậc, về mặt tôn trọng những hình thức và những thể lệ về thủ tục hành

chính thì "tính cách mạng" của chúng ta thường hay nhường chỗ cho tỉnh

thần thủ cựu hủ bại nhất"? Từ đó Lênin đã kết luận rằng: Mọi người chúng

ta có thể rất táo bạo, mạnh mẽ trong một công việc vĩ đại nhưng khi tiến

hành một việc nhỏ con con trong cải cách hành chính thì lại rụt rè Và ông cũng coi đó là một việc khó vì nó chưa trở thành phong tục, chưa đi sâu vào tập quán của mọi người Nhưng đó là một việc phải làm trong cải tiến bộ

máy nhà nước

Để tăng cường tinh giản bộ máy nhà nước, thực hành tiết kiệm trong

mọi hoạt động, tăng cường bản chất giai cấp công nhân trong bộ máy nhà nước Lênin chỉ ra: "Chúng ta phải gắng sức xây dựng một nhà nước, trong

đó công nhân tiếp tục lãnh đạo nông dân, duy trì được lòng tin của họ đối

với mình và trừ bỏ được cả đến những lãng phí nhỏ nhất trong mọi lĩnh vực

đời sống xã hội, bằng cách thực hành tiết kiệm nghiêm ngặt Chúng ta phải thực hành tiết kiệm tột mức trong bộ máy nhà nước của chúng ta Chúng ta phải bài trừ mọi vết tích lãng phí mà nước Nga quân chủ và bộ máy quan liêu tư bản chủ nghĩa của nó đã để lại đầy dãy"),

Lênin đặt vấn đề về sự cải tiến bộ máy nhà nước của thời kỳ đầu nước Nga Xô viết như là việc chuyển từ con ngựa này sang cưỡi con ngựa

khác Cụ thể là chuyển từ con ngựa của người nông dân, của người mu gích,

con ngựa khốn khổ, tức là từ những doanh nghiệp không thể thiếu được

trong một nước nông dân phá sản sang con ngựa mà giai cấp vô sản đương tìm kiếm và không thể không tìm kiếm cho mình, tức là đại công nghiệp cơ khí, điện khí hóa Về việc tinh giản bộ máy nhà nước Lénin dé nghị Đại hội XII của Đảng bầu vào Ban kiểm tra Trung ương từ 75 đến 100 người ủy (3) V.I.Lênin, Toàn tập, Ñxb Tiến Bộ Matxcơ va, 1978, T.45, tr 1453 - 454

(1) V.LLênin, Toàn tập, Ñxb Tiến Bộ Matxcơ va, 1978, T.45, tr 458.

viên mới và tất nhiên là những người đó phải trải qua những cuộc thẩm tra cẩn thận Còn Bộ dân ủy thanh tra công nông trước đây có 800 người nay sẽ phải rút xuống chỉ còn độ 300 hay 400 trăm nhân viên đã được đặc biệt

kiểm tra về phương diện trung thực, cũng như phương diện hiểu biết bộ máy

nhà nước Họ cũng sẽ phải trải qua một cuộc sát hạch đặc biệt chứng nhận

rằng họ thông hiểu những nguyên tắc tổ chức khoa học vê lao động nói

chung và nhất là về công tác quản lý, công tác văn phòng Họ phải được hưởng lương cao để giúp cho họ thoát khỏi "hoàn cảnh thực sự là khốn khổ"

Việc giảm biên chế như Lênin nêu lên nhằm mục đích "sẽ làm tăng rất nhiều cả chất lượng của những người làm việc trong Bộ dân ủy thanh tra công nông lẫn chất lượng của toàn bộ công tác, như thế sẽ giúp cho bộ trưởng dân ủy và cho những ủy viên trong ban lãnh đạo tập trung được hết

công sức của mình lại để tổ chức công tác và nâng cao chất lượng công tác

một cách có hệ thống và liên tục, điều rất khẩn thiết đối với chính quyền công nông và đối với với chế độ Xô viết của chúng ta"0),

Ngoài ra Lênin còn đề nghị phải nghiên cứu để sát nhập một số viện khoa học lại với nhau nếu như hợp lý và cũng cần phải chỉ rõ tính độc lập của các viện này Lúc này, vai trò của bộ trưởng các bộ càng vô cùng quan trọng và nặng nề Bộ trưởng phải nắm được tình hình chung, đồng thời cũng

là người am hiểu nghiệp vụ, công tác cải cách hành chính Nhất là vấn đề

bộ máy nhà nước trong đó con người đóng vai trò quan trọng - những quan chức nhà nước

Qua tác phẩm "Thà ít mà tốt" Lênin không những đã cho chúng ta

những bài học về vấn đề nhà nước mà còn cả những bài học về vấn đề cải tiến bộ máy nhà nước, nội dung cải tiến bộ máy nhà nước theo Lênin gồm

những vấn đề sau:

Lựa chọn, xây dựng đội ngũ cán bộ, xây dựng củng cố chính quyền

khoa học, trong sạch và cải cách nên hành chính nhà nước

(1) V.LLênin, Toàn tập, Ñxb Tiến Bộ Matxcơ va, 1978, T.45, tr 438

10