- Xác định được các vấn đề lý luận về kỹ năng nghe và lắng nghe như: phân biệtđược nghe và lắng nghe, phân tích được vai trò của lắng nghe; xác định được các bước để lắng nghe hiệu quả v
Trang 1UỶ BAN NHÂN DÂN TỈNH THANH HOÁ TRƯỜNG ĐẠI HỌC HỒNG ĐỨC
ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT
HỌC PHẦN: KỸ NĂNG GIAO TIẾP VÀ LÀM VIỆC
NHÓM
2 Tín chỉ Dùng cho các lớp: ĐH Kỹ thuật công trình
Mã học phần: 181094
Thanh Hoá - 2011
Trang 2TRƯỜNG ĐẠI HỌC HỒNG ĐỨC ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT HỌC PHẦN
BỘ MÔN: TÂM LÝ - GIÁO DỤC KỸ NĂNG GIAO TIẾP VÀ LÀM VIỆC NHÓM
Bộ môn: Tâm lý học Mã số học phần: 181094
1 Thông tin về giảng viên:
1.1 Họ và tên: Thi Thị Hà.
Chức danh: Giảng viên chính, Thạc sỹ Tâm lý học
Thời gian, địa điểm làm việc: Từ thứ 2- 6, tại tại phòng 308A5 CSI ĐHHĐ.Địa chỉ liên hệ: SN 15 Lê Văn Hưu, P.Tân Sơn, TP Thanh Hoá
Điện thoại: 0373.856302; DĐ: 0917943050
Email: Thihatlh@gmail.com
Hướng nghiên cứu chính: Các học phần Tâm lý học
1.2 Thông tin về trợ giảng: Không
1.3 Thông tin về 1 – 2 giảng viên có thể giảng dạy được học phần này:
- Họ và tên: Dương Thị Thoan
Chức danh: Giảng viên, Thạc sỹ Tâm lý học
Thời gian, địa điểm làm việc: Từ thứ 2- 6, tại tại phòng 308A5 CSI ĐHHĐ.Địa chỉ liên hệ: SN 407 Nguyễn Trãi, P Phú Sơn, TP Thanh Hoá
Điện thoại: 0904461138
Email: Thoan.hd@gmail.com
- Họ và tên: Nguyễn Thị Phi
Chức danh: Giảng viên chính, Thạc sỹ Tâm lý học
Thời gian, địa điểm làm việc: Từ thứ 2- 6, tại tại phòng 308A5 CSI ĐHHĐ.Địa chỉ liên hệ: SN 25/13 Tản Đà, P Đông Sơn, TP Thanh Hoá
Điện thoại: 0373.910153; DĐ: 0915951319
Email: Nguyenthiphi25@gmail.com
2 Thông tin chung về học phần:
- Tên ngành: Kỹ thuật công trình - Khóa đào tạo: K14 (2011 – 2015)
- Tên học phần: Kỹ năng giao tiếp và làm việc nhóm.
- Các học phần tương đương, học phần thay thế: Không
- Giờ tín chỉ đối với các hoạt động:
+ Nghe giảng lý thuyết: 18 tiết
+ Bài tập/Thảo luận nhóm: 6 tiết
+ Thực hành trên lớp: 18 tiết
Trang 3+ Tự học, tự nghiên cứu: 90 tiết
- Địa chỉ của bộ môn phụ trách học phần: Bộ môn Tâm lý học
- Xác định được các vấn đề lý luận về kỹ năng nghe và lắng nghe như: phân biệtđược nghe và lắng nghe, phân tích được vai trò của lắng nghe; xác định được các bước
để lắng nghe hiệu quả và cách sử dụng phi ngôn từ trong lắng nghe hiệu quả
- Phân tích được khái niệm kỹ năng nói, vai trò của nói, các nguyên tắc nói, cáchdùng phi ngôn từ trong nói và kỹ năng đưa ra lời góp ý, nhận xét
- Xác định được các vấn đề lý luận về các kỹ năng thuyết trình như: Khái niệmthuyết trình; phân tích được cấu trúc của một bài thuyết trình và các bước thuyết trình;phân tích được cách sử dụng ngôn từ và phi ngôn từ trong thuyết trình, kỹ năng xử lýcác câu hỏi trong thuyết trình
- Phân tích và phân biệt được các khái niệm: Tổ làm việc và nhóm làm việc, nêuđược lợi ích và hạn chế của làm việc nhóm; Xác định được các nguyên tắc làm việcnhóm; Trình bày được các kỹ năng làm việc nhóm như: kỹ năng xử lý mâu thuẫn, kỹnăng lãnh đạo nhóm
- Bước đầu hình thành được kỹ năng viết một bài tiểu luận
3.3 Về thái độ:
Qua môn học, sinh viên nhận thức vai trò của giao tiếp và các kỹ năng giao tiếp,
từ đó có thái độ tự giác, tích cực học tập, rèn luyện để hình thành các kỹ năng cần thiếtcho học tập và công tác sau này
Trang 44 Tóm tắt nội dung học phần:
Học phần kỹ năng giao tiếp và làm việc nhóm giới thiệu tổng quan về giao tiếpvới các vấn đề cơ bản như: giao tiếp và các thành tố của hành vi giao tiếp; phương tiện,nguyên tắc, phong cách giao tiếp Học phần cung cấp cơ sở lý luận và hướng dẫn rènluyện các kỹ năng cụ thể như: kỹ năng lắng nghe hiệu quả, kỹ năng nói, kỹ năng thuyếttrình; kỹ năng làm việc nhóm với các vấn đề như các nguyên tắc làm việc nhóm, kỹnăng xử lý mâu thuẫn nhóm, kỹ năng lãnh đạo nhóm
5 Nội dung chi tiết học phần:
Bài 1: TỔNG QUAN VỀ GIAO TIẾP
1 Khái niệm giao tiếp và hành vi giao tiếp
1.1 Khái niệm giao tiếp
1.2 Hành vi giao tiếp
2 Vai trò và chức năng của giao tiếp
2.1 Vai trò của giao tiếp
2.2 Chức năng của giao tiếp
3 Các giai đoạn của quá trình giao tiếp
4 Phương tiện giao tiếp
4.1 Phương tiện ngôn ngữ trong giao tiếp
4.2 Phương tiện phi ngôn ngữ trong giao tiếp
5 Nguyên tắc giao tiếp
5.1 Khái niệm nguyên tắc giao tiếp
5.2 Các nguyên tắc giao tiếp
6 Phong cách giao tiếp
6.1 Khái niệm phong cách giao tiếp
6.2 Các loại phong cách giao tiếp
6 Thực hành
Bài 2: KỸ NĂNG LẮNG NGHE VÀ NÓI
1 Kỹ năng lắng nghe
1.1 Khái niệm nghe và lắng nghe
1.2 Vai trò của lắng nghe
1.3 Các kiểu nghe và cấp độ nghe
1.4 Rào cản trong lắng nghe
1.5 Kỹ năng lắng nghe hiệu quả
1.6 Sử dụng phi ngôn từ trong lắng nghe có hiệu quả
2 Kỹ năng nói
2.1 Khái niệm
2.2 Vai trò của nói
2.3 Nguyên tắc nói
Trang 52.4 Phi ngôn từ trong nói.
2.5 Kỹ năng đưa ra lời góp ý, nhận xét
3 Thực hành
Bài 3: KỸ NĂNG THUYẾT TRÌNH
1 Khái niệm thuyết trình
2 Cấu trúc bài thuyết trình
4 Ngôn từ và phi ngôn từ trong thuyết trình
4.1 Ngôn từ trong thuyết trình
4.2 Một số phi ngôn từ chính trong thuyết trình
5 Kỹ năng xử lý câu hỏi trong thuyết trình
5.1 Một số nguyên tắc xử lý câu hỏi của khan giả
1.2 Khái niệm giao tiếp trong nhóm
1.3 Quá trình giao tiếp nhóm
1.4 Quá trình phát triển nhóm
2 Ý nghĩa của làm việc nhóm
2.1 Lợi ích của làm việc nhóm
Trang 6* Học liệu tham khảo:
3 Hoàng Anh – Nguyễn Thanh Bình – Vũ Kim Thanh Giáo trình “Tâm lý họcgiao tiếp” NXB Đại học Sư phạm 2005
4 Nguyễn sinh Huy - Trần Trọng Thuỷ Nhập môn khoa học giao tiếp NXB.Giáo dục 2006
5 Nguyễn Ngọc Hiếu Kỹ năng giao tiếp hiệu quả trong hành chính Học việnhành chính quốc gia 2006
* http://www.kynang.edu.vn/ky-nang-thuyet-trinh.html
* http://www.kynang.edu.vn/ky-nang-lam-viec-nhom.html
7 Hình thức tổ chức dạy học.
Trang 7Các giai đoạn của quá trình
giao tiếp và Phương tiện giao tiếp
13t
Trang 8Thực hành: Rèn luyện kỹ năng giải
quyết tình huống mâu thuẫn nhóm
5t
7.2 Lịch trình cụ thể cho từng nội dung.
Trang 9Tuần 1: Bài 1: Tổng quan về giao tiếp
lớp
Bài 1:
1 Khái niệm giaotiếp và hành vi giaotiếp
2 Vai trò và chứcnăng của giao tiếp2.1 Vai trò của giaotiếp
Sinh viên phân tích đượckhái niệm giao tiếp và cácthành tố của hành vi giaotiếp
- Trình bày được vai tròcủa giao tiếp trong cuộcsống và hoạt động của conngười
- Từ đó thấy được sự cầnthiết phải học tập môn học
và hình thành được thái độhọc tập đúng đắn
* NC tài liệu:
- Q1: Tr.8-9
- Q2: Tr.10-14
* Trả lời câu hỏi:
1 Phân tích khái niệmgiao tiếp và các thành
tố của hành vi g.tiếp
2 Lấy ví dụ chứngminh vai trò của giaotiếp và rút ra kết luậncần thiết cho cuộc sốnghọc tập và hoạt độngnghề nghiệp sau này
Sinh viên trình bày đượcchức năng của giao tiếptheo góc độ tâm lý cánhân, theo góc độ tâm lý
xã hội và theo góc độ vănhóa đời sống
Từ đó thấy được tầm quantrọng của giao tiếp và tíchcực tham gia vào các quátrình giao tiếp
* NC tài liệu:
Q2: Tr.17-19
* Trả lời câu hỏi:
Xác định các chức năngcủa giao tiếp và rút rakết luận bổ ích chocuộc sống nghề nghiệpcủa bản thân
Tư vấn
- Trên
lớp-VPBM
Hướng dẫn SV họccác ND tuần 1 vàgiải đáp thắc mắc
SV xác định được các vấn
đề cần nghiên cứu và sáng
tỏ được các vấn đề thắcmắc
- Chuẩn bị các vấn đềchưa rõ để hỏi giáoviên
KT-ĐG Trên lớp
KT-ĐG SV về việcthực hiện nội dung
tự học
- SV thực hiện đầy đủnhiệm vụ được giao
- Hình thành được thái độnghiêm túc đối với việchọc tập môn học
Làm BTCN tuần 1:
- NC tài liệu để trả lờicác câu hỏi cho nộidung học lý thuyết và
tự học
Tuần 2: Bài 1: Tổng quan về giao tiếp
Trang 10thuyết
2tTrên
lớp
Bài 1: (tiếp)
3 Các giai đoạncủa quá trình giaotiếp
SV phân tích được các giaiđoạn của quá trình giaotiếp
Từ đó có ý thức vận dụngvào quá trình giao tiếptrong cuộc sống và tronghoạt động nghề nghiệp saunày đạt hiệu quả
* NC tài liệu:
- Q2: Tr.81-87
- Q3: Tr.55-56
* Trả lời câu hỏi:
Tìm hiểu các giai đoạncủa quá trình giao tiếp vàrút ra các kết luận bổ íchcho cuộc sống và HĐnghề nghiệp sau này
Thảo
luận
nhóm
2tTrên
lớp
4 Phương tiệngiao tiếp
SV trình bày được phươngtiện ngôn ngữ và phi ngônngữ trong giao tiếp Từ đó
có ý thức rèn luyện ngônngữ và phi ngôn ngữ đểvận dụng có hiệu quả vàoquá trình giao tiếp của bảnthân
- Liên hệ và tự đánh giábản thân về việc sử dụngphương tiện GT
SV trình bày được đặcđiểm và yêu cầu của ngônngữ nói trong giao tiếp và
có ý thức vận dụng vàoquá trình giao tiếp bằngngôn ngữ viết đạt hiệu quả
* NC tài liệu:
Q2: Tr.71
* Trả lời câu hỏi:
Trình bày ngôn ngữ viếttrong giao tiếp và rút rakết luận cần thiết
Tư vấn
- Trên
lớp-VPBM
Hướng dẫn SVhọc các ND tuần 2
và giải đáp thắcmắc
SV xác định được các vấn
đề cần nghiên cứu và sáng
tỏ được các vấn đề thắcmắc
Chuẩn bị các vấn đề cònthắc mắc để hỏi giáoviên
KT-ĐG Trên lớp
KT- ĐG BTCNtuần 2 của SV:
- Tự học
- Chuẩn bị NDthảo luận nhóm
- SV thực hiện đầy đủ bàitập cá nhân tuần 2
- Hình thành kỹ năng tựhọc, tự nghiên cứu
- Hình thành thái độ đúngđắn trong học tập
SV làm bài tập cá nhântuần 2: NC tài liệu đểchuẩn bị nội dung trả lờicâu hỏi cho học lý thuyếtthảo luận nhóm và tựhọc
Tuần 3: Bài 1: Tổng quan về giao tiếp
H thức T.gian, Nội dung chính Mục tiêu cụ thể Yêu cầu SV
Trang 11TC DH Đ.điểm chuẩn bị
Lý
thuyết
2tTrên
lớp
Bài 1: (tiếp)
5 Nguyên tắcgiao tiếp
Sinh viên phân tích đượckhái niệm và các nguyêntắc giao tiếp
Từ đó biết vận dụng cácnguyên tắc giao tiếp vàogiao tiếp trong cuộc sống
vi phạm các nguyên tắc
GT dẫn đến thành cônghay thất bại trong GT
Thảo
luận
nhóm
2tTrên
lớp
Vận dụng cácnguyên tắc giaotiếp để xử lý một
số tình huốngtrong giao tiếp
SV hình thành được kỹnăng vận dụng các nguyêntắc giao tiếp đã học để xử
lý một số tình huống tronggiao tiếp hàng ngày vàtrong hoạt động nghềnghiệp sau này
Sưu tầm các tình huốnggiao tiếp trong cuộcsống hàng ngày, tronghoạt động quản trị nhân
sự và tập vận dụng cácnguyên tắc giao tiếp để
số tình huốngtrong giao tiếp
Hình thành kỹ năng vậndụng kiến thức đã học đểnhận xét, đánh giá cáchứng xử trong một số tìnhhuống giao tiếp của nhữngngười xung quanh
Lấy ví dụ dẫn chứng vềviệc thực hiện cácnguyên tắc dẫn đếnthành công hay thất bạitrong giao tiếp
Tư vấn
- Trên
lớp-VPBM
Hướng dẫn SVthực hiện các NDtuần 3 và giải đápthắc mắc
SV xác định được các vấn
đề cần nghiên cứu và sáng
tỏ được các vấn đề thắcmắc
Chuẩn bị các vấn đề cònthắc mắc để hỏi giáoviên
- Khái niệm và vaitrò của giao tiếp
- Các G.đoạn GT
- Nguyên tắc GT
- SV trình bày được kiếnthức theo yêu cầu của đềkiểm tra
- Hình thành kỹ năng tựhọc, tự nghiên cứu;
- Hình thành thái độnghiêm túc trong học tập
SV ôn tập các kiến thức
đã học ở tuần 1,2 đểchuẩn bị kiểm tra 30phút
Tuần 4: Bài 1: Tổng quan về giao tiếp
Trang 12thuyết
2tTrên
lớp
Bài 1: (tiếp)
6 Phong cáchgiao tiếp
- Sinh viên phân tích đượckhái niệm và các phongcách giao tiếp, xác địnhđược những ưu, nhượcđiểm của từng loại phongcách GT
Từ đó xác định đượcphong cách giao tiếp củabản thân và biết phát huy
ưu điểm, khắc phục nhượcđiểm, đồng thời biết vậndụng phong cách giao tiếpphù hợp với từng tìnhhuống trong cuộc sống và
HĐ nghề nghiệp
* NC tài liệu:
- Q1: Tr.10
- Q2: Tr.26-29
* Trả lời câu hỏi :
- Tìm hiểu đặc điểm của
các phong cách giao tiếp
- Tự xác định phongcách GT của bản thân
và rút ra kết luận cầnthiết cho cuộc sống vànghề nghiệp sau này
Thực
hành
2tTrên
lớp
Đóng vai thể hiệncác phong cáchgiao tiếp
SV hình thành được KNxác định được từng loại
PC GT và biết thể hiện cácđặc điểm của một loại PC
mà mình đóng vai phù hợpvới một tình huống cụ thể
Đóng vai một trong 3loại phong cách giaotiếp và thể hiện các đặcđiểm của phong cách đóphù hợp trong một tìnhhuống cụ thể
- SV trình bày được cácđặc trưng của phong cách
tự do và vận dụng chúngmột cách phù hợp với tìnhhuống cụ thể
* NC tài liệu:
Q1: Tr.10
* Câu hỏi : Trình bày
PC tự do và rút ra kếtluận cần thiết
Tư vấn
- Trên
lớp-VPBM
Hướng dẫn SVhọc các ND tuần 4
và giải đáp thắcmắc cho SV
SV xác định được các vấn
đề cần nghiên cứu và sáng
tỏ được các vấn đề thắcmắc
Chuẩn bị các vấn đề cònthắc mắc để hỏi giáoviên
KT-ĐG Trên lớp
KT BTN/tháng
về việc xây dựngtình huống vàđóng vai thể hiệnmột loại PC GTtrong tình huốngđó
- SV hình thành được kỹnăng phối hợp hoạt độngnhóm
- Hình thành kỹ năng tựhọc, tự nghiên cứu;
- Hình thành được thái độhứng thú trong học tập
SV ôn tập kiến thức vềcác loại PC GT và thảoluận nhóm để xây dựngtình huống và tập đóngvai thể hiện một trongcác loại PC đã học trongtình huống đó
Tuần 5: Bài 2: Kỹ năng lắng nghe và nói
Trang 13thuyết Trên
lớp
Bài 2:
1 Kỹ năng lắngnghe:
1.1 Khái niệm
1.2 Vai trò
1.4 Rào cản tronglắng nghe
1.5 Kỹ năng lắngnghe hiệu quả
- SV phân biệt được kháiniệm nghe và lắng nghe
- Trình bày được vai tròcủa lắng nghe, các rào cảntrong lắng nghe
- Trình bày được các bước
và sử dụng phi ngôn từ đểlắng nghe hiệu quả
- Trên cơ sở đó tìm đượcnhững biện pháp khắcphục những rào cản tronglắng nghe, rèn luyện đểhình thành được kỹ nănglắng nghe hiệu quả
* NC tài liệu:
- Q1: Tr.12-19
- Q2: Tr.97-108
* Trả lời câu hỏi :
- Phân biệt nghe và lắngnghe
- Tìm hiểu vai trò củalắng nghe và các ràocản trong lắng nghe
- Trên cơ sở đó rút racác kết luận cần thiết
Thực
hành
2tTrên
lớp
Thực hành đóngvai lắng nghe hiệuquả và nghekhông hiệu quả,
kỹ năng phản hồithông tin
SV hình thành KN lắngnghe hiệu quả, KN phảnhồi thông tin
Có ý thức áp dụng các kỹnăng trên vào trong họctập và sinh hoạt tập thể
Tập theo nhóm: Đóngvai người nói và ngườilắng nghe hiệu quả haynghe không hiệu quả.tập KN phản hồi thôngtin khi nghe
SV phân biệt được cáckiểu nghe và các cấp độnghe Từ đó biết sử dụngkiểu và cấp độ nghe phùhợp với từng từng tìnhhuống cụ thể
* NC tài liệu:
- Q1: Tr.14-15
* Trả lời câu hỏi :
Phân biệt các kiểu nghe
và các cấp độ nghe Từ
đó rút ra kết luận cầnthiết
Tư vấn
- Trên
lớp-VPBM
Hướng dẫn SVhọc các ND tuần 5
và giải đáp thắcmắc cho SV
SV xác định được các vấn
đề cần nghiên cứu và sáng
tỏ được các vấn đề thắcmắc
Chuẩn bị các vấn đề cònthắc mắc để hỏi giáoviên
- SV hình thành được KNtrình bày kiến thức theoyêu cầu của bài kiểm tra
- Hình thành được thái độtích cực học tập
Ôn nội dung mục: Kỹnăng lắng nghe
Tuần 6: Bài 2: Kỹ năng lắng nghe và nói
Lý
thuyết
2tTrên Bài 2: (tiếp)
- SV phân tích được khái
niệm kỹ năng nói, vai trò * NC tài liệu:
Trang 142 Kỹ năng nói của nói, nguyên tắc nói
- Trình bày được các yêucầu sử dụng phi ngôn ngữkhi nói và kỹ năng đưa ralời nhận xét, góp ý
- Từ đó có ý thức luyệntập để hình thành KN nói
và vận dụng vào học tập
và công tác sau này
- Q1: Tr.19-21
- Q2: Tr 108-111
* Trả lời câu hỏi :
Tìm hiểu cơ sở lý luậncủa kỹ năng nói và rút rakết luận cần thiết cho họctập và công tác sau này
Thực
hành
2tTrên
lớp
Thực hành kỹnăng nói và kỹnăng nghe theochủ đề
- SV hình thành được kỹnăng nói trước nhóm,trước tập thể
- Hình thành được kỹnăng lắng nghe hiệu quả
- KN phối hợp hoạt độngnhóm
- Biết vận dụng các KNnày vào học tập và côngtác sau này
1 Nhóm SV bàn bạc xâydựng nội dung bài nóichuyện theo một trongcác chủ đề sau:
- Vấn đề mà bạn tâm đắc
- Vấn đề đang gây sựquan tâm, chú ý của mọingười
- Cuộc sống và ước mơcủa bạn, quan điểm vềcuộc sống, sự nghiệp vàvấn đề chính trị hiện nay
2 Vận dụng kiến thức đãhọc vào luyện tập trướcnhóm KN nói và kỹ năngnghe theo chủ đề đã chọn
- SV hình thành được kỹnăng nói
- Có thái độ tự giác, tíchcực trong tự học
SV tự tập sử dụng ngônngữ và phi ngôn ngữ khinói trong sinh hoạt vàtrong học tập
Tư vấn
- Trên
lớp-VPBM
Hướng dẫn SVhọc các ND tuần 6
và giải đáp thắcmắc cho SV
SV xác định được cácvấn đề cần nghiên cứu vàsáng tỏ được các vấn đềthắc mắc
Chuẩn bị các vấn đề cònthắc mắc để hỏi giáo viên
KT-ĐG Trên lớp
KT-ĐG kết quảluyện tập KN nói
và KN nghe
- SV hình thành được KNnói, KN nghe hiệu quả
- KN phối hợp HĐnhóm
- Hình thành được thái
độ tích cực học tập
- Xây dựng nội dung bàinói chuyện theo chủ đề tựchọn
- Tập luyện theo nhóm đểhình thành KN nói và KNnghe
Tuần 7: Bài 3: Kỹ năng thuyết trình
Lý
thuyết
2tTrên
lớp Bài 3: Kỹ năngthuyết trình
- SV phân biệt đượcthuyết trình với bài nóitrước công chúng
* NC tài liệu:
- Q1: Tr.34-40