Môc lôc Môc lôc 1 Danh môc tõ viÕt t¾t 5 Danh môc s¬ ®å, biÓu mÉu 6 Lêi nãi ®Çu 8 Ch¬ng 1:nh÷ng Lý luËn chung vÒ kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong c«ng ty tnhh daiichi viÖt nam. 10 1.1. Sù CÇN THIÕT CñA VIÖC HOµN THIÖN C«NG T¸C KÕ TO¸N b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng 10 1.1.1. §Æc ®iÓm qu¸ tr×nh b¸n hµng và kÕt qña b¸n hàng 10 1.1.1.1. Qu¸ tr×nh b¸n hµng. 10 1.1.1.2. KÕt qu¶ b¸n hµng. 10 1.1.2. Vai trß cña kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong doanh nghiÖp. 11 1.1.3. NhiÖm vô cña kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong doanh nghiÖp. 11 1.1.4. ý nghÜa cña kÕ to¸n b¸n hµng trong doanh nghiÖp. 12 1.1.5. Sù cÇn thiÕt ph¶i hoµn thiÖn kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong doanh nghiÖp. 12 1.2. §Æc ®iÓm cña nghiÖp vô b¸n hµng trong doanh nghiÖp. 12 1.2.1. C¸c ph¬ng ph¸p tiªu thô hµng hãa trong doanh nghiÖp. 13 1.2.1.1. Ph¬ng ph¸p b¸n bu«n hµng hãa. 13 1.2.1.2. B¸n lÎ hµng hãa. 14 1.2.1.3. Ph¬ng ph¸p b¸n hµng ®¹i lý. 14 1.2.1.4. Ph¬ng ph¸p b¸n hµng tr¶ chËm tr¶ gãp. 15 1.2.2. Ph¹m vi hµng hãa x¸c ®Þnh lµ ®• tiªu thô. 15 1.2.3. Thêi ®iÓm ghi nhËn doanh thu. 15 1.2.4. C¸c ph¬ng thøc thanh to¸n. 16 1.2.4.1. Thanh to¸n trùc tiÕp 16 1.2.4.2. Thanh to¸n tr¶ chËm 16 1.2.5. Ph¬ng thøc tÝnh gi¸ vèn hµng b¸n. 16 1.2.5.1. Ph¬ng thøc gi¸ ®¬n vÞ b×nh qu©n (b×nh qu©n gia quyÒn). 17 1.2.5.2. Ph¬ng ph¸p nhËp tríc xuÊt tríc. 17 1.2.5.3. Ph¬ng ph¸p nhËp sau xuÊt tríc. 17 1.2.5.4. Ph¬ng ph¸p tÝnh theo gi¸ ®Ých danh. 18 1.2.5.5. Ph¬ng ph¸p gi¸ h¹ch to¸n. 18 1.2.5.6. Ph©n bæ chi phÝ thu mua cho hµng tiªu thô. 18 1.3. KÕ to¸n chi tiÕt nghiÖp vô b¸n hµng trong c¸c doanh nghiÖp. 18 1.3.1. Ph¬ng ph¸p thÎ song song. 18 1.3.2. Ph¬ng ph¸p sæ ®èi chiÕu lu©n chuyÓn. 19 1.3.3. Ph¬ng ph¸p sæ sè d. 20 1.4. KÕ to¸n tæng hîp qu¸ tr×nh b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong doanh nghiÖp. 22 1.4.1. KÕ to¸n gi¸ vèn hµng b¸n. 22 1.4.2. KÕ to¸n doanh thu b¸n hµng. 24 1.4.2.1. Chøng tõ sö dông. 24 1.4.2.2. Tµi kho¶n sö dông. 25 1.4.3. KÕ to¸n c¸c kho¶n gi¶m trõ doanh thu. 28 1.4.3.1. C¸c kh¸i niÖm 28 1.4.3.2. Tµi kho¶n sö dông. 28 1.4.4. KÕ to¸n chi phÝ b¸n hµng. 29 1.4.4.1. Kh¸i niÖm 29 1.4.4.2. Tµi kho¶n sö dông 29 1.4.5. KÕ to¸n chi phÝ qu¶n lý doanh nghiÖp. 31 1.4.5.1. Kh¸i niÖm 31 1.4.5.2. Ph©n lo¹i chi phÝ qu¶n lý doanh nghiÖp theo néi dung chi phÝ 31 1.4.6. KÕ to¸n x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng. 33 1.4.7. Ph¬ng ph¸p h¹ch to¸n mét sè nghiÖp vô b¸n hµng chñ yÕu trong doanh nghiÖp. 34 1.4.7.1. H¹ch to¸n nghiÖp vô b¸n hµng ë c¸c doanh nghiÖp theo ph¬ng ph¸p kª khai thêng xuyªn. 34 1.4.7.2. Ph¬ng ph¸p h¹ch to¸n mét sè nghiÖp vô b¸n hµng theo ph¬ng ph¸p kiÓm kª ®Þnh kú. 43 1.5. C¸c h×nh thøc kÕ to¸n. 44 1.5.1. H×nh thøc nhËt ký chung. 44 1.5.2. H×nh thøc nhËt ký sæ c¸i. 45 1.5.3. H×nh thøc kÕ to¸n NhËt ký chøng tõ. 46 1.5.4. H×nh thøc kÕ to¸n chøng tõ ghi sæ. 47 1.5.5. H×nh thøc kÕ to¸n trªn m¸y vi tÝnh. 48 CH¦¥NG 2: thùc tr¹ng c«ng t¸c kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng t¹i C«ng ty TNHH Daiichi viÖt Nam 49 2.1. tæng quan vÒ c«ng ty tnhh DAIICHI viÖt NAM. 49 2.1.1Sù h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn cña c«ng ty TNHH Daiichi ViÖt Nam. 49 2.1.2. C¬ cÊu bé m¸y qu¶n lý cña c«ng ty. 50 2.1.2.1 S¬ ®å khèi vÒ bé m¸y qu¶n lý vµ t×nh h×nh nh÷ng n¨m s¶n xuÊt gÇn ®©y. 50 2.1.2.1.1. S¬ ®å khèi vÒ bé m¸y qu¶n lý. 50 2.1.4. H×nh thøc kÕ to¸n ¸p dông trong C«ng ty 54 2.2. Thùc tr¹ng c«ng t¸c kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng t¹i C«ng ty tnhh Daichi ViÖt nam 56 2.2.1. §Æc ®iÓm hµng hãa trong c«ng ty 56 2.2.2. Thùc tr¹ng c«ng t¸c kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng tai c«ng ty 57 2.2.2.1. KÕ to¸n gi¸ vèn hµng b¸n. 57 2.2.2.2. KÕ to¸n doanh thu b¸n hµng. 67 2.2.2.3. KÕ to¸n ph¶i thu kh¸ch hµng. 73 2.2.2.4. KÕ to¸n c¸c kho¶n gi¶m trõ doanh thu. 76 2.2.2.5. KÕ to¸n chi phÝ b¸n hµng. 80 2.2.2.6. KÕ to¸n chi phÝ qu¶n lý doanh nghiÖp. 85 2.2.2.7. KÕ to¸n x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng. 89 2.2.3. §¸nh gi¸ thùc tr¹ng kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng t¹i C«ng ty TNHH Daiichi ViÖt Nam. 92 Ch¬ng 3: mét sè nhËn xÐt vµ gi¶i ph¸p hoµn thiÖn kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng t¹i C«ng ty tnhh Daiichi viÖt nam. 93 3.1. NhËn xÐt chung. 93 3.1.1. ¦u ®iÓm. 93 3.1.2. Nh÷ng mÆt cßn h¹n chÕ. 95 3.2. Quan ®iÓm hoµn thiÖn kÕ to¸n nghiÖp vô b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng t¹i c«ng ty. 95 3.2.1. Yªu cÇu cña viÖc hoµn thiÖn kÕ to¸n nghiÖp vô b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng. 95 3.2.2. C¸c gi¶i ph¸p hoµn thiÖn kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng t¹i C«ng ty TNHH Daiichi ViÖt Nam. 97 KÕt luËn 100 Tµi liÖu tham kh¶o 101 NhËn xÐt cña gi¸o viªn thùc tËp 102 NhËn xÐt cña ®¬n vÞ thùc tËp 103 Danh môc tõ viÕt t¾t • TNHH Tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n • BHXH: B¶o hiÓm x• héi • BTC: Bé tài chÝnh • GTGT: Gi¸ trÞ gia t¨ng • H§KD: Ho¹t ®éng kinh doanh • H§TC: Ho¹t ®éng tµi chÝnh • KH: KhÊu hao • NT: Ngày th¸ng • Q§: QuyÕt ®Þnh • TK: Tài kho¶n • TK§¦: Tài kho¶n ®èi øng • TNDN: Thu nhËp doanh nghiÖp • TNHH: Tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n • TSC§: Tài s¶n cè ®Þnh Danh môc s¬ ®å, biÓu mÉu S¬ ®å: S¬ ®å 1.1: Chi tiÕt hµng ho¸ theo ph¬ng ph¸p thÎ song song S¬ ®å 1.2: KÕ to¸n chi tiÕt hµng ho¸ theo ph¬ng ph¸p sæ ®èi chiªu lu©n chuyÓn S¬ ®å 1.3: KÕ to¸n chi tiÕt hµng ho¸ theo ph¬ng ph¸p sæ sè d S¬ ®å 1.4: H¹ch to¸n tæng hîp gi¸ vèn hµng b¸n (theo ph¬ng ph¸p KKTX) S¬ ®å 1.5: H¹ch to¸n tæng hîp gi¸ vèn hµng b¸n (theo ph¬ng ph¸p KK§K) S¬ ®å 1.6: S¬ ®å h¹ch to¸n tæng hîp doanh thu b¸n hµng. S¬ ®å 1.7: H¹ch to¸n tæng hîp c¸c kho¶n gi¶m trõ doanh thu. S¬ ®å 1.8: H¹ch to¸n tæng hîp chi phÝ b¸n hµng. S¬ ®å 1.9: H¹ch to¸n tæng hîp chi phÝ b¸n hµng. S¬ ®å 1.10 : H¹ch to¸n x¸c ®Þnh kÕt qu¶ kinh doanh. S¬ ®å 1.11: Tr×nh tù h¹ch to¸n theo h×nh thøc nhËt ký chung. S¬ ®å 1.12: Tr×nh tù h¹ch to¸n theo h×nh thøc nhËt ký sæ c¸i. S¬ ®å 1.13: Tr×nh tù h¹ch to¸n theo h×nh thøc nhËt ký sæ c¸i. S¬ ®å 1.14: Tr×nh tù h¹ch to¸n theo h×nh thøc chøng tõ ghi sæ. S¬ ®å 1.15: Tr×nh tù h¹ch to¸n theo h×nh thøc kÕ to¸n m¸y. S¬ ®å 1.16: S¬ ®å c¬ cÊu tæ chøc cña c«ng ty. S¬ ®å 2.2. S¬ ®å tæ chøc bé m¸y kÕ to¸n t¹i c«ng ty TNHH Daiichi ViÖt Nam. S¬ ®å 2.3:Tr×nh tù c«ng t¸c kÕ to¸n m¸y. BiÓu mÉu: BiÓu 2.1: KÕt qu¶ ho¹t ®éng SXKD cña c«ng ty giai ®o¹n 20092011 BiÓu 2.2: LÖnh giao hµng. BiÓu 2.3: PhiÕu xuÊt kho sè 87 BiÓu 2.4: Hãa ®¬n GTGT sè 0012291 BiÓu 2.5: TrÝch sæ nhËt ký chung tõ ngµy 01112011 tíi 30112011 BiÓu 2.6: Sæ chi tiÕt tµi kho¶n 632 BiÓu 2.7: Sæ c¸i tµi kho¶n 632 BiÓu 2.8: Hãa ®¬n GTGT sè 0012288 BiÓu 2.9: Hãa ®¬n GTGT sè 0012303 BiÓu 2.10: Sæ nhËt ký b¸n hµng BiÓu 2.11: Sæ chi tiÕt tµi kho¶n 511 BiÓu 2.12: Sæ c¸i tµi kho¶n 511 BiÓu 2.13: Sæ chi tiÕt thanh to¸n víi ngêi mua BiÓu 2.14: B¶ng tæng hîp ph¶i thu cña ngêi mua. BiÓu 2.15: Sæ c¸i tµi kho¶n 521 BiÓu 2.16: Sæ c¸i tµi kho¶n 531 BiÓu 2.17: Hãa ®¬n GTGT sè 0072060 BiÓu 2.18: GiÊy b¸o nî BiÓu 2.19: B¶ng thanh to¸n l¬ng nh©n viªn b¸n hµng. BiÓu 2.20: Sæ c¸i tµi kho¶n 641 BiÓu 2.21: PhiÕu chi sè 45 BiÓu 2.22: B¶ng thanh to¸n l¬ng nh©n viªn qu¶n lý. BiÓu 2.23: Sæ c¸i tµi kho¶n 642 BiÓu 2.24: Sæ c¸i tµi kho¶n 911 BiÓu 2.25: B¸o c¸o kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh Lêi nãi ®Çu NÒn kinh tÕ níc ta chuyÓn dÇn tõ nÒn kinh tÕ tËp trung sang nÒn kinh tÕ hàng ho¸ nhiÒu thành phÇn theo ®Þnh híng x• héi chñ nghÜa, chÞu sù t¸c ®éng cña nÒn kinh tÕ thÞ trêng là th¸ch thøc lín víi mäi thành phÇn kinh tÕ. Bëi vËy muèn tån t¹i mét doanh nghiÖp ®øng v÷ng trong thÞ trêng kinh doanh hiÖn nay tïy thuéc vµo kÕt qu¶ qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh trong doanh nghiÖp mµ cô thÓ lµ c¸c chØ tiªu doanh thu, chi phÝ vµ lîi nhuËn. Víi doanh nghiÖp võa mang tÝnh chÊt th¬ng m¹i, tiªu thô hàng ho¸ là giai ®o¹n quan träng nhÊt cña qu¸ tr×nh kinh doanh, nã cã tÝnh chÊt quyÕt ®Þnh tíi thành c«ng hay thÊt b¹i cña doanh nghiÖp, gØai quyÕt tèt kh©u tiªu thô th× doanh nghiÖp míi thùc sù thùc hiÖn ®îc chøc n¨ng là cÇu nèi gi÷a s¶n xuÊt và tiªu dïng. §iÒu ®ã cho thÊy c«ng t¸c h¹ch to¸n nãi chung và c«ng t¸c h¹ch to¸n x¸c ®Þnh kÕt qu¶ kinh doanh nãi riªng là kh©u v« cïng quan träng kh«ng thÓ thiÕu víi mçi doanh nghiÖp. §Ó thùc hiÖn môc tiªu này doanh nghiÖp ph¶i lùa chän kinh doanh mÆt hàng nào cã lîi nhÊt, c¸c ph¬ng thøc tiªu thô ®Ó làm sao b¸n ®îc nhiÒu mÆt hàng nhÊt. Doanh nghiÖp nªn tiÕp tôc ®Çu t hay chuyÓn sang híng kh¸c. Do vËy viÖc tæ chøc tiªu thô và x¸c ®Þnh kÕt qña kinh doanh nh thÕ nào ®Ó cã thÓ cung cÊp th«ng tin nhanh nhÊt kÞp thêi cho c¸c nhà qñan lý, ph©n tÝch đ¸nh gi¸ lùa chän ph¬ng thøc kinh doanh thÝch hîp nhÊt. Em thÊy ®Ó cã thÓ tån t¹i vµ ph¸t triÓn, c¸c nhµ doanh nghiÖp ph¶i x©y dùng cho m×nh chiÕn lîc cô thÓ nh»m n©ng cao kh¶ n¨ng c¹nh tranh vµ ®Æc biÖt lµ thóc ®Èy c«ng t¸c tiªu thô t×m ®Çu ra cho s¶n phÈm cña doanh nghiÖp m×nh. §©y lµ nhiÖm vô sèng cßn cña doanh nghiÖp hiÖn nay, bëi vËy th«ng qua viÖc tiªu thô s¶n phÈm th× doanh nghiÖp míi cã vèn ®Ó tiÕn hµnh t¸i më réng, t¨ng tèc ®é lu chuyÓn vèn vµ n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn cña doanh nghiÖp. C«ng ty TNHH DAIICHI VI£T NAM là mét doanh nghiÖp th¬ng m¹i chuyªn cung cÊp c¸c ®å gia dông.§¸p øng nhu cÇu vÒ sinh ho¹t ®êi sèng cho gia ®×nh. Sau thêi gian t×m hiÓu thùc tr¹ng ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh còng nh bé m¸y qu¶n lý cña c«ng ty, em nhËn thÊy kÕ to¸n nãi chung vµ kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng cña c«ng ty lµ mét bé phËn quan träng trong viÖc qu¶n lý ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña c«ng ty,nã lu«n lu«n ®ßi hái ph¶i ®îc hoµn thiÖn. V× vËy em quyÕt ®Þnh ®i s©u nghiªn cøu c«ng t¸c kÕ to¸n cña c«ng ty víi ®Ò tµi: “ Hoµn thiÖn c«ng t¸c tæ chøc kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng t¹i c«ng ty TNHH Daiichi ViÖt Nam.” ®Ó viÕt chuyªn ®Ò cña m×nh. Chuyªn ®Ò cña em gåm ba phÇn: Ch¬ng 1: Lý luËn chung vÒ kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong c«ng ty TNHH Daiichi ViÖt Nam. Ch¬ng 2: Thùc tr¹ng tæ chøc kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng t¹i c«ng ty TNHH Daiichi ViÖt Nam. Ch¬ng 3: Mét sè ®Ò xuÊt nh»m hoµn thiÖn tæ chøc c«ng t¸c kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng t¹i c«ng ty TNHH Daiichi ViÖt Nam. Trong qu¸ tr×nh thùc tËp, em cã ®îc sù chØ dÉn, gióp ®ì trùc tiÕp tõ c« gi¸o NguyÔn Ngäc Lan cïng c¸c b¸c, c¸c c« chó c¸n bé kÕ to¸n c«ng ty TNHH Daiichi ViÖt Nam. Tuy nhiªn, ph¹m vi ®Ò tµi réng, thêi gian thùc tËp cha nhiÒu nªn khã tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt. Em rÊt mong ®îc sù chØ b¶o, gióp ®ì cña c¸c thÇy, c« gi¸o, c¸c b¸c, c¸c c« chó phßng kÕ to¸n c«ng ty ®Ó chuyªn ®Ò ®îc hoµn thiÖn h¬n. Ch¬ng 1:nh÷ng Lý luËn chung vÒ kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong c«ng ty tnhh daiichi viÖt nam. 1.1. Sù CÇN THIÕT CñA VIÖC HOµN THIÖN C«NG T¸C KÕ TO¸N b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng 1.1.1. §Æc ®iÓm qu¸ tr×nh b¸n hµng và kÕt qña b¸n hàng 1.1.1.1. Qu¸ tr×nh b¸n hµng. Trong doanh nghiÖp, qu¸ tr×nh b¸n hµng ®îc b¾t ®Çu tõ khi doanh nghiÖp chuyÓn giao s¶n phÈm, hµng hãa, dÞch vô cho kh¸ch hµng, ®ång thêi kh¸ch hµng tr¶ tiÒn hoÆc chÊp nhËn tr¶ mét kho¶n tiÒn t¬ng ®¬ng cho gi¸ b¸n s¶n phÈm hµng hãa mµ hai bªn ®• tháa thuËn. Qu¸ tr×nh nµy ®îc coi lµ hoµn tÊt khi ngêi b¸n ®• nhËn ®îc tiÒn vµ ngêi mua ®• nhËn ®îc hµng. §èi víi doanh nghiÖp th¬ng m¹i nãi riªng vµ tÊt c¶ c¸c doanh nghiÖp nãi chung ho¹t ®éng b¸n hµng ®¶m b¶o cho hä bï ®¾p c¸c kho¶n chi phÝ bá ra trong qu¸ tr×nh b¸n hµng vµ cã thÓ tÝch lòy. Cã thÓ nãi ho¹t ®éng b¸n hµng lµ lý do tån t¹i cña c¸c doanh nghiÖp th¬ng m¹i vµ nã cã ý nghÜa to lín ®èi víi sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp th¬ng m¹i. Ho¹t ®éng b¸n hµng ph¸t triÓn sÏ t¹o ®iÒu kiÖn cho doanh nghiÖp më réng ®îc thÞ trêng tiªu thô, më réng kinh doanh, do ®ã t¨ng ®îc doanh thu gióp doanh nghiÖp cñng cè vµ kh¼ng ®Þnh vÞ trÝ cña m×nh trªn thÞ trêng. §èi víi ngêi tiªu dïng, qu¸ tr×nh b¸n hµng cña doanh nghiÖp gióp ®¸p øng nhu cÇu tiªu dïng cña x• héi. ChØ qua kh©u b¸n hµng, c«ng dông cña hµng hãa, dÞch vô míi ®îc x¸c ®Þnh hoµn toµn, sù phï hîp gi÷a thÞ hiÕu ngêi tiªu dïng víi hµng hãa míi ®îc kh¼ng ®Þnh. §èi víi toµn bé nÒn kinh tÕ quèc d©n, kh©u b¸n hµng còng cã ý nghÜa rÊt lín víi sù ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ. Víi lîi thÕ riªng cña m×nh ®ã lµ tiÕp cËn trùc tiÕp víi ngêi tiªu dïng, nªn qu¸ tr×nh b¸n hµng cã thÓ n¾m b¾t têng tËn nhu cÇu, thÞ hiÕu ngêi tiªu dïng. 1.1.1.2. KÕt qu¶ b¸n hµng. KÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh lµ kÕt qu¶ cuèi cïng cña ho¹t ®éng b¸n hµng vµ c¸c ho¹t ®éng kh¸c cña doanh nghiÖp sau mét thêi kú nhÊt ®Þnh biÓu hiÖn b»ng sè tiÒn l•i hay lç. KÕt qu¶ kinh doanh cña doanh nghiÖp bao gåm kÕt qu¶ b¸n hµng, kÕt qu¶ ho¹t ®éng tµi chÝnh vµ kÕt qu¶ bÊt thêng. KÕt qu¶ b¸n hµng ®îc x¸c ®Þnh lµ sè chªnh lÖch gi÷a doanh thu víi trÞ gi¸ vèn hµng b¸n, chi phÝ b¸n hµng vµ chi phÝ qu¶n lý doanh nghiÖp ph©n bæ cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh trong kú. KÕt qu¶ ho¹t ®éng tµi chÝnh lµ chªnh lÖch gi÷a thu nhËp tõ ho¹t ®éng tµi chÝnh víi chi phÝ ho¹t ®éng tµi chÝnh vµ kÕt qu¶ bÊt thêng lµ sè chªnh lÖch gi÷a c¸c kho¶n thu bÊt thêng víi c¸c kho¶n chi phÝ bÊt thêng. §èi víi doanh nghiÖp th× kÕt qu¶ b¸n hµng thêng chiÕm tû träng lín chñ yÕu trong kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh. Do ®ã, viÖc x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng còng cã ý nghÜa quan träng trong c«ng t¸c qu¶n lý t¹i doanh nghiÖp. 1.1.2. Vai trß cña kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong doanh nghiÖp. KÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng lµ mét phÇn cña kÕ to¸n, cã vai trß rÊt lín ®èi víi c«ng t¸c qu¶n trÞ doanh nghiÖp. Nã gióp doanh nghiÖp xem xÐt kinh doanh mÆt hµng, nhãm hµng, ®Þa ®iÓm kinh doanh nµo cã hiÖu qu¶, bé phËn kinh doanh, cöa hµng nµo thùc hiÖn tèt c«ng t¸c b¸n hµng. Nhê ®ã doanh nghiÖp cã thÓ ph©n tÝch, ®¸nh gi¸, lùa chän c¸c ph¬ng ¸n ®Çu t sao cho cã hiÖu qu¶ nhÊt. 1.1.3. NhiÖm vô cña kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong doanh nghiÖp. Ghi chÐp, ph¶n ¸nh kÞp thêi ®Çy ®ñ vµ chÝnh x¸c t×nh h×nh b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ kinh doanh cña doanh nghiÖp trong kú c¶ vÒ trÞ gi¸ vµ sè lîng hµng b¸n theo tõng mÆt hµng vµ nhãm hµng. Ph¶n ¸nh vµ gi¸m ®èc chÝnh x¸c t×nh h×nh thu håi vèn, t×nh h×nh c«ng nî vµ thanh to¸n c«ng nî ph¶i thu ngêi mua, theo dâi chi tiÕt theo tõng kh¸ch hµng, sè tiÒn kh¸ch nî… TÝnh to¸n chÝnh x¸c gi¸ vèn cña hµng tiªu thô, tõ ®ã x¸c ®Þnh chÝnh x¸c kÕt qu¶ b¸n hµng. Cung cÊp th«ng tin chÝnh x¸c, trung thùc vµ ®Çy ®ñ vÒ t×nh h×nh b¸n hµng, x¸c ®Þnh kÕt qu¶ kinh doanh phôc vô cho viÖc lËp b¸o c¸o tµi chÝnh vµ qu¶n lý doanh nghiÖp. Tham mu cho l•nh ®¹o vÒ c¸c gi¶i ph¸p ®Ó thóc ®Èy qu¸ tr×nh b¸n hµng, gióp cho ban gi¸m ®èc n¾m ®îc thùc tr¹ng, t×nh h×nh tiªu thô hµng hãa cña doanh nghiÖp m×nh kÞp thêi vµ cã nh÷ng chÝnh s¸ch ®iÒu chØnh thÝch hîp víi thÞ trêng… 1.1.4. ý nghÜa cña kÕ to¸n b¸n hµng trong doanh nghiÖp. §èi víi c¸c doanh nghiÖp th¬ng m¹i, viÖc b¸n hµng cã ý nghÜa rÊt to lín, b¸n hµng míi cã thÓ ®em l¹i lîi nhuËn cho doanh nghiÖp vµ bï ®¾p chi phÝ mµ doanh nghiÖp bá ra, kh«ng nh÷ng thÕ thÕ nã còng ph¶n ¸nh n¨ng lùc kinh doanh vµ vÞ thÕ cña doanh nghiÖp trªn thÞ trêng. 1.1.5. Sù cÇn thiÕt ph¶i hoµn thiÖn kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong doanh nghiÖp. Ch¬ng 1:nh÷ng Lý luËn chung vÒ kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong c«ng ty tnhh daiichi viÖt nam. 1.1. Sù CÇN THIÕT CñA VIÖC HOµN THIÖN C«NG T¸C KÕ TO¸N b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng 1.1.1. §Æc ®iÓm qu¸ tr×nh b¸n hµng và kÕt qña b¸n hàng 1.1.1.1. Qu¸ tr×nh b¸n hµng. Trong doanh nghiÖp, qu¸ tr×nh b¸n hµng ®îc b¾t ®Çu tõ khi doanh nghiÖp chuyÓn giao s¶n phÈm, hµng hãa, dÞch vô cho kh¸ch hµng, ®ång thêi kh¸ch hµng tr¶ tiÒn hoÆc chÊp nhËn tr¶ mét kho¶n tiÒn t¬ng ®¬ng cho gi¸ b¸n s¶n phÈm hµng hãa mµ hai bªn ®• tháa thuËn. Qu¸ tr×nh nµy ®îc coi lµ hoµn tÊt khi ngêi b¸n ®• nhËn ®îc tiÒn vµ ngêi mua ®• nhËn ®îc hµng. §èi víi doanh nghiÖp th¬ng m¹i nãi riªng vµ tÊt c¶ c¸c doanh nghiÖp nãi chung ho¹t ®éng b¸n hµng ®¶m b¶o cho hä bï ®¾p c¸c kho¶n chi phÝ bá ra trong qu¸ tr×nh b¸n hµng vµ cã thÓ tÝch lòy. Cã thÓ nãi ho¹t ®éng b¸n hµng lµ lý do tån t¹i cña c¸c doanh nghiÖp th¬ng m¹i vµ nã cã ý nghÜa to lín ®èi víi sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp th¬ng m¹i. Ho¹t ®éng b¸n hµng ph¸t triÓn sÏ t¹o ®iÒu kiÖn cho doanh nghiÖp më réng ®îc thÞ trêng tiªu thô, më réng kinh doanh, do ®ã t¨ng ®îc doanh thu gióp doanh nghiÖp cñng cè vµ kh¼ng ®Þnh vÞ trÝ cña m×nh trªn thÞ trêng. §èi víi ngêi tiªu dïng, qu¸ tr×nh b¸n hµng cña doanh nghiÖp gióp ®¸p øng nhu cÇu tiªu dïng cña x• héi. ChØ qua kh©u b¸n hµng, c«ng dông cña hµng hãa, dÞch vô míi ®îc x¸c ®Þnh hoµn toµn, sù phï hîp gi÷a thÞ hiÕu ngêi tiªu dïng víi hµng hãa míi ®îc kh¼ng ®Þnh. §èi víi toµn bé nÒn kinh tÕ quèc d©n, kh©u b¸n hµng còng cã ý nghÜa rÊt lín víi sù ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ. Víi lîi thÕ riªng cña m×nh ®ã lµ tiÕp cËn trùc tiÕp víi ngêi tiªu dïng, nªn qu¸ tr×nh b¸n hµng cã thÓ n¾m b¾t têng tËn nhu cÇu, thÞ hiÕu ngêi tiªu dïng. 1.1.1.2. KÕt qu¶ b¸n hµng. KÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh lµ kÕt qu¶ cuèi cïng cña ho¹t ®éng b¸n hµng vµ c¸c ho¹t ®éng kh¸c cña doanh nghiÖp sau mét thêi kú nhÊt ®Þnh biÓu hiÖn b»ng sè tiÒn l•i hay lç. KÕt qu¶ kinh doanh cña doanh nghiÖp bao gåm kÕt qu¶ b¸n hµng, kÕt qu¶ ho¹t ®éng tµi chÝnh vµ kÕt qu¶ bÊt thêng. KÕt qu¶ b¸n hµng ®îc x¸c ®Þnh lµ sè chªnh lÖch gi÷a doanh thu víi trÞ gi¸ vèn hµng b¸n, chi phÝ b¸n hµng vµ chi phÝ qu¶n lý doanh nghiÖp ph©n bæ cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh trong kú. KÕt qu¶ ho¹t ®éng tµi chÝnh lµ chªnh lÖch gi÷a thu nhËp tõ ho¹t ®éng tµi chÝnh víi chi phÝ ho¹t ®éng tµi chÝnh vµ kÕt qu¶ bÊt thêng lµ sè chªnh lÖch gi÷a c¸c kho¶n thu bÊt thêng víi c¸c kho¶n chi phÝ bÊt thêng. §èi víi doanh nghiÖp th× kÕt qu¶ b¸n hµng thêng chiÕm tû träng lín chñ yÕu trong kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh. Do ®ã, viÖc x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng còng cã ý nghÜa quan träng trong c«ng t¸c qu¶n lý t¹i doanh nghiÖp. 1.1.2. Vai trß cña kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong doanh nghiÖp. KÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng lµ mét phÇn cña kÕ to¸n, cã vai trß rÊt lín ®èi víi c«ng t¸c qu¶n trÞ doanh nghiÖp. Nã gióp doanh nghiÖp xem xÐt kinh doanh mÆt hµng, nhãm hµng, ®Þa ®iÓm kinh doanh nµo cã hiÖu qu¶, bé phËn kinh doanh, cöa hµng nµo thùc hiÖn tèt c«ng t¸c b¸n hµng. Nhê ®ã doanh nghiÖp cã thÓ ph©n tÝch, ®¸nh gi¸, lùa chän c¸c ph¬ng ¸n ®Çu t sao cho cã hiÖu qu¶ nhÊt. 1.1.3. NhiÖm vô cña kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong doanh nghiÖp. Ghi chÐp, ph¶n ¸nh kÞp thêi ®Çy ®ñ vµ chÝnh x¸c t×nh h×nh b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ kinh doanh cña doanh nghiÖp trong kú c¶ vÒ trÞ gi¸ vµ sè lîng hµng b¸n theo tõng mÆt hµng vµ nhãm hµng. Ph¶n ¸nh vµ gi¸m ®èc chÝnh x¸c t×nh h×nh thu håi vèn, t×nh h×nh c«ng nî vµ thanh to¸n c«ng nî ph¶i thu ngêi mua, theo dâi chi tiÕt theo tõng kh¸ch hµng, sè tiÒn kh¸ch nî… TÝnh to¸n chÝnh x¸c gi¸ vèn cña hµng tiªu thô, tõ ®ã x¸c ®Þnh chÝnh x¸c kÕt qu¶ b¸n hµng. Cung cÊp th«ng tin chÝnh x¸c, trung thùc vµ ®Çy ®ñ vÒ t×nh h×nh b¸n hµng, x¸c ®Þnh kÕt qu¶ kinh doanh phôc vô cho viÖc lËp b¸o c¸o tµi chÝnh vµ qu¶n lý doanh nghiÖp. Tham mu cho l•nh ®¹o vÒ c¸c gi¶i ph¸p ®Ó thóc ®Èy qu¸ tr×nh b¸n hµng, gióp cho ban gi¸m ®èc n¾m ®îc thùc tr¹ng, t×nh h×nh tiªu thô hµng hãa cña doanh nghiÖp m×nh kÞp thêi vµ cã nh÷ng chÝnh s¸ch ®iÒu chØnh thÝch hîp víi thÞ trêng… 1.1.4. ý nghÜa cña kÕ to¸n b¸n hµng trong doanh nghiÖp. §èi víi c¸c doanh nghiÖp th¬ng m¹i, viÖc b¸n hµng cã ý nghÜa rÊt to lín, b¸n hµng míi cã thÓ ®em l¹i lîi nhuËn cho doanh nghiÖp vµ bï ®¾p chi phÝ mµ doanh nghiÖp bá ra, kh«ng nh÷ng thÕ thÕ nã còng ph¶n ¸nh n¨ng lùc kinh doanh vµ vÞ thÕ cña doanh nghiÖp trªn thÞ trêng. 1.1.5. Sù cÇn thiÕt ph¶i hoµn thiÖn kÕ to¸n b¸n hµng vµ x¸c ®Þnh kÕt qu¶ b¸n hµng trong doanh nghiÖp.
Trang 1Mục lục
Mục lục 1
Danh mục từ viết tắt 5
Danh mục sơ đồ, biểu mẫu 6
Lời nói đầu 8
Chơng 1:những Lý luận chung về kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong công ty tnhh daiichi việt nam 10
1.1 Sự CầN THIếT CủA VIệC HOàN THIệN CôNG TáC Kế TOáN bán hàng và xác định kết quả bán hàng 10
1.1.1 Đặc điểm quá trình bán hàng v kết qủa bán h ng à kết qủa bán hàng à kết qủa bán hàng 10
1.1.1.1 Quá trình bán hàng 10
1.1.1.2 Kết quả bán hàng 10
1.1.2 Vai trò của kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp 11
1.1.3 Nhiệm vụ của kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp 11
1.1.4 ý nghĩa của kế toán bán hàng trong doanh nghiệp 12
1.1.5 Sự cần thiết phải hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp 12
1.2 Đặc điểm của nghiệp vụ bán hàng trong doanh nghiệp 12
1.2.1 Các phơng pháp tiêu thụ hàng hóa trong doanh nghiệp 13
1.2.1.1 Phơng pháp bán buôn hàng hóa 13
1.2.1.2 Bán lẻ hàng hóa 14
1.2.1.3 Phơng pháp bán hàng đại lý 14
1.2.1.4 Phơng pháp bán hàng trả chậm trả góp 15
1.2.2 Phạm vi hàng hóa xác định là đã tiêu thụ 15
1.2.3 Thời điểm ghi nhận doanh thu 15
1.2.4 Các phơng thức thanh toán 16
1.2.4.1 Thanh toán trực tiếp 16
1.2.4.2 Thanh toán trả chậm 16
1.2.5 Phơng thức tính giá vốn hàng bán 16
1.2.5.1 Phơng thức giá đơn vị bình quân (bình quân gia quyền) 17
1.2.5.2 Phơng pháp nhập trớc xuất trớc 17
1.2.5.3 Phơng pháp nhập sau xuất trớc 17
1.2.5.4 Phơng pháp tính theo giá đích danh 18
1.2.5.5 Phơng pháp giá hạch toán 18
1.2.5.6 Phân bổ chi phí thu mua cho hàng tiêu thụ 18 1.3 Kế toán chi tiết nghiệp vụ bán hàng trong các
Trang 21.3.1 Phơng pháp thẻ song song 18
1.3.2 Phơng pháp sổ đối chiếu luân chuyển 19
1.3.3 Phơng pháp sổ số d 20
1.4 Kế toán tổng hợp quá trình bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp 22
1.4.1 Kế toán giá vốn hàng bán 22
1.4.2 Kế toán doanh thu bán hàng 24
1.4.2.1 Chứng từ sử dụng 24
1.4.2.2 Tài khoản sử dụng 25
1.4.3 Kế toán các khoản giảm trừ doanh thu 28
1.4.3.1 Các khái niệm 28
1.4.3.2 Tài khoản sử dụng 28
1.4.4 Kế toán chi phí bán hàng 29
1.4.4.1 Khái niệm 29
1.4.4.2 Tài khoản sử dụng 29
1.4.5 Kế toán chi phí quản lý doanh nghiệp 31
1.4.5.1 Khái niệm 31
1.4.5.2 Phân loại chi phí quản lý doanh nghiệp theo nội dung chi phí 31
1.4.6 Kế toán xác định kết quả bán hàng 33
1.4.7 Phơng pháp hạch toán một số nghiệp vụ bán hàng chủ yếu trong doanh nghiệp 34
1.4.7.1 Hạch toán nghiệp vụ bán hàng ở các doanh nghiệp theo phơng pháp kê khai thờng xuyên 34
1.4.7.2 Phơng pháp hạch toán một số nghiệp vụ bán hàng theo phơng pháp kiểm kê định kỳ 43
1.5 Các hình thức kế toán 44
1.5.1 Hình thức nhật ký chung 44
1.5.2 Hình thức nhật ký sổ cái 45
1.5.3 Hình thức kế toán Nhật ký chứng từ 46
1.5.4 Hình thức kế toán chứng từ ghi sổ 47
1.5.5 Hình thức kế toán trên máy vi tính 48
CHƯƠNG 2: thực trạng công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH Daiichi việt Nam 49
2.1 tổng quan về công ty tnhh DAIICHI việt NAM 49
2.1.1Sự hình thành và phát triển của công ty TNHH Daiichi Việt Nam 49
2.1.2 Cơ cấu bộ máy quản lý của công ty 50 2.1.2.1 Sơ đồ khối về bộ máy quản lý và tình hình những năm sản xuất
Trang 32.2 Thực trạng công tác kế toán bán hàng và xác
định kết quả bán hàng tại Công ty tnhh Daichi Việt
nam 56
2.2.1 Đặc điểm hàng hóa trong công ty 56
2.2.2 Thực trạng công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tai công ty 57
2.2.2.1 Kế toán giá vốn hàng bán 57
2.2.2.2 Kế toán doanh thu bán hàng 67
2.2.2.3 Kế toán phải thu khách hàng 73
2.2.2.4 Kế toán các khoản giảm trừ doanh thu 76
2.2.2.5 Kế toán chi phí bán hàng 80
2.2.2.6 Kế toán chi phí quản lý doanh nghiệp 85
2.2.2.7 Kế toán xác định kết quả bán hàng 89
2.2.3 Đánh giá thực trạng kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH Daiichi Việt Nam 92
Chơng 3: một số nhận xét và giải pháp hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty tnhh Daiichi việt nam 93
3.1 Nhận xét chung 93
3.1.1 Ưu điểm 93
3.1.2 Những mặt còn hạn chế 95
3.2 Quan điểm hoàn thiện kế toán nghiệp vụ bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty 95
3.2.1 Yêu cầu của việc hoàn thiện kế toán nghiệp vụ bán hàng và xác định kết quả bán hàng 95
3.2.2 Các giải pháp hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH Daiichi Việt Nam 97
Kết luận 100
Tài liệu tham khảo 101
Nhận xét của giáo viên thực tập 102
Nhận xét của đơn vị thực tập 103
Trang 4Danh mục từ viết tắt
TKĐƯ: T i khoản đối ứngài chính
TNDN: Thu nhập doanh nghiệp
TNHH: Trách nhiệm hữu hạn
TSCĐ: T i sản cố địnhài chính
Trang 5Danh mục sơ đồ, biểu mẫu
Sơ đồ:
Sơ đồ 1.1: Chi tiết hàng hoá theo phơng pháp thẻ song song
Sơ đồ 1.2: Kế toán chi tiết hàng hoá theo phơng pháp sổ đối chiêu luân chuyển Sơ đồ 1.3: Kế toán chi tiết hàng hoá theo phơng pháp sổ số d
Sơ đồ 1.4: Hạch toán tổng hợp giá vốn hàng bán (theo phơng pháp KKTX) Sơ đồ 1.5: Hạch toán tổng hợp giá vốn hàng bán (theo phơng pháp KKĐK) Sơ đồ 1.6: Sơ đồ hạch toán tổng hợp doanh thu bán hàng.
Sơ đồ 1.7: Hạch toán tổng hợp các khoản giảm trừ doanh thu.
Sơ đồ 1.8: Hạch toán tổng hợp chi phí bán hàng.
Sơ đồ 1.9: Hạch toán tổng hợp chi phí bán hàng.
Sơ đồ 1.10 : Hạch toán xác định kết quả kinh doanh.
Sơ đồ 1.11: Trình tự hạch toán theo hình thức nhật ký chung.
Sơ đồ 1.12: Trình tự hạch toán theo hình thức nhật ký sổ cái.
Sơ đồ 1.13: Trình tự hạch toán theo hình thức nhật ký sổ cái.
Sơ đồ 1.14: Trình tự hạch toán theo hình thức chứng từ ghi sổ.
Sơ đồ 1.15: Trình tự hạch toán theo hình thức kế toán máy.
Sơ đồ 1.16: Sơ đồ cơ cấu tổ chức của công ty.
Sơ đồ 2.2 Sơ đồ tổ chức bộ máy kế toán tại công ty TNHH Daiichi Việt Nam.
Biểu 2.5: Trích sổ nhật ký chung từ ngày 01/11/2011 tới 30/11/2011
Biểu 2.6: Sổ chi tiết tài khoản 632
Biểu 2.7: Sổ cái tài khoản 632
Biểu 2.8: Hóa đơn GTGT số 0012288
Biểu 2.9: Hóa đơn GTGT số 0012303
Biểu 2.10: Sổ nhật ký bán hàng
Trang 6Biểu 2.12: Sổ cái tài khoản 511
Biểu 2.13: Sổ chi tiết thanh toán với ngời mua
Biểu 2.14: Bảng tổng hợp phải thu của ngời mua.
Biểu 2.15: Sổ cái tài khoản 521
Biểu 2.16: Sổ cái tài khoản 531
Biểu 2.17: Hóa đơn GTGT số 0072060
Biểu 2.18: Giấy báo nợ
Biểu 2.19: Bảng thanh toán lơng nhân viên bán hàng.
Biểu 2.20: Sổ cái tài khoản 641
Biểu 2.21: Phiếu chi số 45
Biểu 2.22: Bảng thanh toán lơng nhân viên quản lý.
Biểu 2.23: Sổ cái tài khoản 642
Biểu 2.24: Sổ cái tài khoản 911
Biểu 2.25: Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh
Trang 7Lời nói đầu
Nền kinh tế nớc ta chuyển dần từ nền kinh tế tập trung sang nền kinh tế
h ng hoá nhiều th nh phần theo định hài chính ài chính ớng xã hội chủ nghĩa, chịu sự tác độngcủa nền kinh tế thị trờng l thách thức lớn với mọi th nh phần kinh tế Bởiài chính ài chínhvậy muốn tồn tại một doanh nghiệp đứng vững trong thị trờng kinh doanh hiệnnay tùy thuộc vào kết quả quá trình sản xuất kinh doanh trong doanh nghiệp
mà cụ thể là các chỉ tiêu doanh thu, chi phí và lợi nhuận
Với doanh nghiệp vừa mang tính chất thơng mại, tiêu thụ h ng hoá lài chính ài chínhgiai đoạn quan trọng nhất của quá trình kinh doanh, nó có tính chất quyết địnhtới th nh công hay thất bại của doanh nghiệp, gỉai quyết tốt khâu tiêu thụ thìài chínhdoanh nghiệp mới thực sự thực hiện đợc chức năng l cầu nối giữa sản xuấtài chính
v tiêu dùng Điều đó cho thấy công tác hạch toán nói chung v công tácài chính ài chínhhạch toán xác định kết quả kinh doanh nói riêng l khâu vô cùng quan trọngài chínhkhông thể thiếu với mỗi doanh nghiệp Để thực hiện mục tiêu n y doanhài chínhnghiệp phải lựa chọn kinh doanh mặt h ng n o có lợi nhất, các phài chính ài chính ơng thứctiêu thụ để l m sao bán đài chính ợc nhiều mặt h ng nhất Doanh nghiệp nên tiếp tụcài chính
đầu t hay chuyển sang hớng khác Do vậy việc tổ chức tiêu thụ v xác địnhài chínhkết qủa kinh doanh nh thế n o để có thể cung cấp thông tin nhanh nhất kịpài chínhthời cho các nh qủan lý, phân tích ài chính đánh giá lựa chọn phơng thức kinh doanhthích hợp nhất Em thấy để có thể tồn tại và phát triển, các nhà doanh nghiệpphải xây dựng cho mình chiến lợc cụ thể nhằm nâng cao khả năng cạnh tranh
và đặc biệt là thúc đẩy công tác tiêu thụ tìm đầu ra cho sản phẩm của doanhnghiệp mình
Đây là nhiệm vụ sống còn của doanh nghiệp hiện nay, bởi vậy thôngqua việc tiêu thụ sản phẩm thì doanh nghiệp mới có vốn để tiến hành tái mởrộng, tăng tốc độ lu chuyển vốn và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn của doanhnghiệp
Công ty TNHH DAIICHI VIÊT NAM l một doanh nghiệp thài chính ơng mạichuyên cung cấp các đồ gia dụng.Đáp ứng nhu cầu về sinh hoạt đời sống chogia đình
Sau thời gian tìm hiểu thực trạng hoạt động sản xuất kinh doanh cũng
nh bộ máy quản lý của công ty, em nhận thấy kế toán nói chung và kế toánbán hàng và xác định kết quả bán hàng của công ty là một bộ phận quan trọngtrong việc quản lý hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty,nó luôn luôn
đòi hỏi phải đợc hoàn thiện Vì vậy em quyết định đi sâu nghiên cứu công tác
kế toán của công ty với đề tài: “ Hoàn thiện công tác tổ chức kế toán bán
hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty TNHH Daiichi Việt Nam.”
để viết chuyên đề của mình
Chuyên đề của em gồm ba phần:
Chơng 1: Lý luận chung về kế toán bán hàng và xác định kết quả
bán hàng trong công ty TNHH Daiichi Việt Nam.
Trang 8Chơng 2: Thực trạng tổ chức kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty TNHH Daiichi Việt Nam.
Chơng 3: Một số đề xuất nhằm hoàn thiện tổ chức công tác kế toán
bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty TNHH Daiichi Việt Nam.
Trong quá trình thực tập, em có đợc sự chỉ dẫn, giúp đỡ trực tiếp từ cô
giáo Nguyễn Ngọc Lan cùng các bác, các cô chú cán bộ kế toán công ty
TNHH Daiichi Việt Nam Tuy nhiên, phạm vi đề tài rộng, thời gian thực tậpcha nhiều nên khó tránh khỏi những thiếu sót Em rất mong đợc sự chỉ bảo,giúp đỡ của các thầy, cô giáo, các bác, các cô chú phòng kế toán công ty đểchuyên đề đợc hoàn thiện hơn
Em xin chân th nh cảm ơn ! à kết qủa bán hàng
H Nội, ng y tháng năm 2012.ài chính ài chính
Sinh viên Bùi Thị Quỳnh
Trang 9Chơng 1:những Lý luận chung về kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong công ty tnhh
daiichi việt nam.
1.1 Sự CầN THIếT CủA VIệC HOàN THIệN CôNG TáC Kế TOáN bán hàng và xác định kết quả bán hàng
1.1.1 Đặc điểm quá trình bán hàng v à kết qủa bán hàng kết qủa bán h ng à kết qủa bán hàng
1.1.1.1 Quá trình bán hàng.
Trong doanh nghiệp, quá trình bán hàng đợc bắt đầu từ khi doanhnghiệp chuyển giao sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ cho khách hàng, đồng thờikhách hàng trả tiền hoặc chấp nhận trả một khoản tiền tơng đơng cho giá bánsản phẩm hàng hóa mà hai bên đã thỏa thuận Quá trình này đợc coi là hoàntất khi ngời bán đã nhận đợc tiền và ngời mua đã nhận đợc hàng Đối vớidoanh nghiệp thơng mại nói riêng và tất cả các doanh nghiệp nói chung hoạt
động bán hàng đảm bảo cho họ bù đắp các khoản chi phí bỏ ra trong quá trìnhbán hàng và có thể tích lũy Có thể nói hoạt động bán hàng là lý do tồn tại củacác doanh nghiệp thơng mại và nó có ý nghĩa to lớn đối với sự tồn tại và pháttriển của doanh nghiệp thơng mại
Hoạt động bán hàng phát triển sẽ tạo điều kiện cho doanh nghiệp mởrộng đợc thị trờng tiêu thụ, mở rộng kinh doanh, do đó tăng đợc doanh thugiúp doanh nghiệp củng cố và khẳng định vị trí của mình trên thị trờng
Đối với ngời tiêu dùng, quá trình bán hàng của doanh nghiệp giúp đápứng nhu cầu tiêu dùng của xã hội Chỉ qua khâu bán hàng, công dụng củahàng hóa, dịch vụ mới đợc xác định hoàn toàn, sự phù hợp giữa thị hiếu ngờitiêu dùng với hàng hóa mới đợc khẳng định
Đối với toàn bộ nền kinh tế quốc dân, khâu bán hàng cũng có ý nghĩarất lớn với sự phát triển của nền kinh tế Với lợi thế riêng của mình đó là tiếpcận trực tiếp với ngời tiêu dùng, nên quá trình bán hàng có thể nắm bắt tờngtận nhu cầu, thị hiếu ngời tiêu dùng
1.1.1.2 Kết quả bán hàng.
Kết quả hoạt động kinh doanh là kết quả cuối cùng của hoạt động bánhàng và các hoạt động khác của doanh nghiệp sau một thời kỳ nhất định biểuhiện bằng số tiền lãi hay lỗ
Kết quả kinh doanh của doanh nghiệp bao gồm kết quả bán hàng, kếtquả hoạt động tài chính và kết quả bất thờng
Kết quả bán hàng đợc xác định là số chênh lệch giữa doanh thu với trịgiá vốn hàng bán, chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp phân bổcho hoạt động sản xuất kinh doanh trong kỳ
Trang 10Kết quả hoạt động tài chính là chênh lệch giữa thu nhập từ hoạt động tàichính với chi phí hoạt động tài chính và kết quả bất thờng là số chênh lệchgiữa các khoản thu bất thờng với các khoản chi phí bất thờng.
Đối với doanh nghiệp thì kết quả bán hàng thờng chiếm tỷ trọng lớnchủ yếu trong kết quả hoạt động kinh doanh Do đó, việc xác định kết quả bánhàng cũng có ý nghĩa quan trọng trong công tác quản lý tại doanh nghiệp
1.1.2 Vai trò của kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp.
Kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng là một phần của kếtoán, có vai trò rất lớn đối với công tác quản trị doanh nghiệp Nó giúp doanhnghiệp xem xét kinh doanh mặt hàng, nhóm hàng, địa điểm kinh doanh nào cóhiệu quả, bộ phận kinh doanh, cửa hàng nào thực hiện tốt công tác bán hàng.Nhờ đó doanh nghiệp có thể phân tích, đánh giá, lựa chọn các phơng án đầu tsao cho có hiệu quả nhất
1.1.3 Nhiệm vụ của kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp.
- Ghi chép, phản ánh kịp thời đầy đủ và chính xác tình hình bán hàng vàxác định kết quả kinh doanh của doanh nghiệp trong kỳ cả về trị giá và số l-ợng hàng bán theo từng mặt hàng và nhóm hàng
- Phản ánh và giám đốc chính xác tình hình thu hồi vốn, tình hình công
nợ và thanh toán công nợ phải thu ngời mua, theo dõi chi tiết theo từng kháchhàng, số tiền khách nợ…
- Tính toán chính xác giá vốn của hàng tiêu thụ, từ đó xác định chínhxác kết quả bán hàng
- Cung cấp thông tin chính xác, trung thực và đầy đủ về tình hình bánhàng, xác định kết quả kinh doanh phục vụ cho việc lập báo cáo tài chính vàquản lý doanh nghiệp
- Tham mu cho lãnh đạo về các giải pháp để thúc đẩy quá trình bánhàng, giúp cho ban giám đốc nắm đợc thực trạng, tình hình tiêu thụ hàng hóacủa doanh nghiệp mình kịp thời và có những chính sách điều chỉnh thích hợpvới thị trờng…
1.1.4 ý nghĩa của kế toán bán hàng trong doanh nghiệp.
Đối với các doanh nghiệp thơng mại, việc bán hàng có ý nghĩa rất tolớn, bán hàng mới có thể đem lại lợi nhuận cho doanh nghiệp và bù đắp chiphí mà doanh nghiệp bỏ ra, không những thế thế nó cũng phản ánh năng lựckinh doanh và vị thế của doanh nghiệp trên thị trờng
1.1.5 Sự cần thiết phải hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp.
Trang 11phí bán hàng là vô cùng cần thiết Những thông tin này có đợc từ công tác kếtoán bán hàng của doanh nghiệp.
Kế toán nghiệp vụ bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanhnghiệp sẽ theo dõi số lợng hàng hóa nhập vào bán ra, tồn cuối kỳ theo từngmặt hàng, theo dõi doanh thu hàng bán, chi phí mà doanh nghiệp bỏ ra, theodõi tình hình công nợ và thanh toán công nợ của doanh nghiệp
Từ đó nhà quản lý biết đợc mặt hàng một cách chính xác, trung thực,phản ánh đúng tình hình kinh doanh của doanh nghiệp mình để có thể đa racác chính sách kinh doanh phù hợp, tăng vòng vốn kinh doanh, tăng lợi nhuận
và tăng khả năng cạnh tranh trên thị trờng Muốn vậy, công tác kế toán nóichung và kế toán nghiệp vụ bán hàng nói riêng phải luôn đợc hoàn thiện chophù hợp với yêu cầu quản lý của đơn vị
1.2 Đặc điểm của nghiệp vụ bán hàng trong doanh
* Đặc điểm: Trong bán buôn thờng bao gồm hai phơng thức sau:
+ Phơng thức bán buôn qua kho.
Bán buôn qua kho là phơng thức bán buôn hàng hóa mà trong đó hànghóa bán phải đợc xuất từ kho bảo quản của doanh nghiệp Bán buôn qua kho
có 2 hình thức:
- Bán buôn qua kho theo hình thức giao hàng trực tiếp: Bên mua cử đạidiện đến kho của doanh nghiệp để nhận hàng Doanh nghiệp xuất kho hànghóa, giao hàng trực tiếp cho đại diện bên mua Sau khi đại diện bên mua nhận
đủ hàng, thanh toán tiền hoặc chập nhận nợ, hàng hóa đợc xác nhận là tiêuthụ
- Bán buôn qua kho theo hình thức chuyển hàng (gửi hàng cho bênmua): Căn cứ vào hợp đồng đã ký kết, hoặc theo đơn hàng, doanh nghiệp xuấtkho hàng hóa, dùng phơng tiện vận tải của mình hoặc thuê ngoài, chuyển hàng
đến kho của bên mua hoặc một địa điểm nào đó do bên mua quy định tronghợp đồng
Trang 12+ Phơng thức bán buôn vận chuyển thẳng.
Doanh nghiệp sau khi mua hàng, nhận hàng mua, không đa về nhập kho
mà chuyển bán thẳng cho bên mua
Bán buôn vận chuyển thẳng có 2 hình thức:
- Bán buôn vận chuyển thẳng theo hình thức giao hàng trực tiếp (hìnhthức giao tay ba hay bán buôn vận chuyển thẳng có tham gia thanh toán):Doanh nghiệp sau khi mua hàng, giao trực tiếp cho đại diện của bên mua tạikho ngời bán Sau khi giao, nhận, đại diện bên mua ký nhận đủ hàng, bên mua
đã thanh toán tiền hàng hoặc chấp nhận nợ, hàng hóa đợc xác định là tiêu thụ
- Bán buôn vận chuyển thẳng theo hình thức chuyển hàng: Doanhnghiệp sau khi mua hàng, nhận hàng mua, dùng phơng tiện vận tải của mìnhhoặc thuê ngoài vận chuyển hàng đến giao cho bên mua ở địa điểm đã đợcthỏa thuận
1.2.1.2 Bán lẻ hàng hóa.
* Khái niệm: Bán lẻ hàng hóa là phơng thức bán hàng trực tiếp cho ngờitiêu dùng hoặc các tổ chức kinh tế hoặc các đơn vị kinh tế tập thể mua vềmang tính chất tiêu dùng nội bộ
* Đặc điểm:
- Hàng hóa đã ra khỏi lĩnh vực lu thông và đi vào lĩnh vực tiêu dùng
- Giá trị và giá trị sử dụng của hàng hóa đã đợc thực hiện
- Bán đơn chiếc hoặc số lợng nhỏ, giá bán thờng ổn định
Phơng thức bán lẻ có các hình thức sau:
+ Bán lẻ thu tiền tập trung: Nghiệp vụ thu tiền của ngời mua và nghiệp
vụ giao hàng cho ngời mua tách rời nhau Mỗi quầy hàng có một nhân viênthu tiền làm nhiệm vụ thu tiền của khách, viết hóa đơn hoặc tích kê cho khách
để khách tới nhận hàng ở quầy hàng do nhân viên bán hàng giao
Ưu điểm của hình thức này là ít sảy ra sai sót giữa tiền và hàng
Nhợc điểm: mất nhiều thời gian của khách
Vì nhợc điểm trên nên hình thức bán hàng này chỉ áp dụng cho việc bánnhững mặt hàng có giá trị cao
+ Bán lẻ thu tiền trực tiếp: Nhân viên bán hàng trực tiệp thu tiền củakhách và giao hàng cho khách Cuối ngày hoặc cuối mỗi ca nhân viên bánhàng làm giấy nộp tiền và nộp tiền cho thủ quỹ, lập báo cáo bán hàng
+ Bán lẻ tự phục vụ (tự chọn): Khách hàng tự chọn lấy hàng mang tớibàn tính tiền và thanh toán tiền hàng Nhân viên thu tiền kiểm hàng, tính tiền,lập hóa đơn bán hàng, thu tiền của khách
Trang 13kinh doanh, thanh toán tiền hàng cho doanh nghiệp và đợc hởng hoa hồng đại
lý bán
1.2.1.4 Phơng pháp bán hàng trả chậm trả góp.
Bán hàng trả chậm góp là phơng pháp bán hàng mà ngời mua đợc trảtiền mua hàng thành nhiều lần trong một thời gian nhất định và ngời mua phảitrả cho doanh nghiệp bán hàng một số tiền lớn hơn giá bán trả tiền ngay mộtlần (Bán hàng thu tiền nhiều lần)
1.2.2 Phạm vi hàng hóa xác định là đã tiêu thụ.
Hàng hoá đợc coi là đã hoàn thành việc bán trong doanh nghiệp, đợcghi nhận doanh thu bán hàng phải đảm bảo các điều kiện nhất định Theo quy
định hiện hành, đợc coi là hàng hoá đã bán phải thoả mãn các điều kiện sau:
+ Hàng hoá phải đợc thông qua quá trình mua bán và thanh toán theomột phơng thức nhất định
+ Hàng hoá phải đợc chuyển quyền sở hữu từ doanh nghiệp (bên bán)sang bên mua và doanh nghiệp đã thu đợc tiền hoặc đợc ngời mua chấp nhậnnợ
+ Hàng hoá bán ra phụ thuộc diện kinh doanh của doanh nghiệp dodoanh nghiệp mua vào hoặc gia công, chế biến hay nhận vốn góp, cấp pháttặng thởng
* Ngoài ra các trờng hợp sau đây cũng đợc coi là hàng bán:
+ Hàng hoá xuất để trả lơng, thởng cho công nhân viên, thanh toán thunhập cho các thành viên của doanh nghiệp
+ Hàng hoá xuất làm quà biếu tặng, quảng cáo, chào hàng…
+ Hàng hoá xuất dùng trong nội bộ phục vụ cho hoạt động kinh doanhcủa doanh nghiệp
+ Hàng hoá hao hụt, tổn thất trong khâu bán do bên mua chịu
1.2.3 Thời điểm ghi nhận doanh thu.
Thời điểm ghi nhận doanh thu là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu
về sản phẩm hàng hoá, lao vụ từ ngời bán sang ngời mua Nói cách khác, thời
điểm ghi nhận doanh thu là thời điểm ngời mua trả tiền cho ngời bán hay ngờimua chập nhận thanh toán số hàng hoá sản phẩm hàng hoá, dịch vụ …mà ngờibán đã chuyển giao
Theo chuẩn mực kế toán Việt Nam (chuẩn mực số 14), doanh thu bánhàng đợc ghi nhận khi đồng thời thoả mãn 5 điều kiện:
+ Ngời bán đã chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyến
sở hữu sản phẩm hoặc hàng hoá cho ngời mua
+ Ngời bán không còn nắm giữ quyền quản lý hàng hoá nh ngời sởhữu hàng hoá hoặc kiểm soát hàng hoá
Trang 14+ Ngời bán đã thu đợc hoặc sẽ thu đợc lợi ích kinh tế từ các giao dịchbán hàng hóa dịch vụ.
+Xác định đợc chi phí liên quan đến giao dịch bán hàng
1.2.4 Các phơng thức thanh toán.
Sau khi giao hàng cho bên mua và nhận đợc chấp nhận thanh toán bênbán có thể nhận tiền hàng theo nhiều phơng thức khác nhau tuỳ vào sự tínnhiệm thoả thuận giữa 2 bên mà lựa chọn các phơng thức thanh toán cho phùhợp Hiện nay các doanh nghiệp thơng mại có thể áp dụng 2 phơng thức thanhtoán:
1.2.4.1 Thanh toán trực tiếp
Sau khi khách hàng nhận đơc hàng, khách hàng thanh toán ngay tiềncho doanh nghiệp có thể bằng tiền mặt hoặc bằng tiền tạm ứng, bằng chuyểnkhoản
Giá vốn hàng bán
Thuế GTGT không đ ợc khấu trừ
Trang 15-Trị giá vốn thực tế của vật t xuất kho đợc tính căn cứ vào số lợng vật txuất kho và đơn giá bình quân gia quyền:
Phơng pháp nhập sau xuất trớc dựa trên giả định là hàng nào nhập sau
đợc xuất trớc, lấy đơn giá xuất bằng đơn giá nhập Trị giá hàng tồn kho cuối
kỳ đợc tính theo đơn giá của lần nhập đầu tiên
1.2.5.4 Phơng pháp tính theo giá đích danh.
Phơng pháp tính theo giá đích danh khi xuất kho vật t thì căn cứ vào sốlợng xuất kho thuộc lô nào và đơn giá thực tế của lô đó để tính trị giá vốn thực
tế hàng xuất kho
1.2.5.5 Phơng pháp giá hạch toán.
Giá hạch toán của vật t là giá doanh nghiệp tự quy định (có thể lấy giá
kế hoạch hoặc giá mua tại một thời điểm nào đó) và đợc sử dụng thống nhấttrong doanh nghiệp trong một thời gian dài Hàng ngày sử dụng giá hạch toán
để ghi sổ chi tiết giá trị vật liệu nhập, xuất Cuối kỳ kế toán tính ra trị giá vốnthực tế của vật t xuất kho theo hệ số giá
1.2.5.6 Phân bổ chi phí thu mua cho hàng tiêu thụ.
Trị giá thực tế vật t tồn đầu kỳ + trị giá vốn thực tế vật t nhập trong kỳ
Trị giá hạch toán vật t tồn đầu kỳ + Trị giá hạch toán VT nhập trong kỳ
Trang 16Cuối kỳ kế toán phân bổ chi phí thu mua cho số hàng hóa xuất kho theocông thức:
1.3 Kế toán chi tiết nghiệp vụ bán hàng trong các doanh nghiệp.
Kế toán chi tiết bán hàng đòi hỏi phản ánh cả về giá trị, số lợng, chất ợng của từng mặt hàng theo từng kho và từng ngời phụ trách Thực tế hiện nay
l-có 3 phơng pháp kế toán chi tiết hàng hoá sau:
ợc mở cho từng địa điểm bán hàng Cuối tháng, thủ kho tiến hàng tổng cộng
số nhập-xuất, tính ra số tồn kho về mặt số lợng theo từng danh điểm hàng hoá
Tại phòng kế toán: kế toán bán hàng mở thẻ chi tiết cho từng danh điểmhàng hoá tơng ứng với thẻ kho mở ở kho Thẻ này có nội dung tơng tự thẻ khochỉ khác là theo dõi cả về mặt giá trị hàng ngày hoặc định kỳ, khi nhận đợccác chứng từ nhập- xuất kho do thủ kho chuyển tới, nhân viên kế toán bánhàng phải kiểm tra đối chiếu ghi đơn giá hạch toán vào và tính ra số tiền, sau
đó lần lợt ghi các nghiệp vụ nhập, xuất vào các thẻ kế toán chi tiết hàng hoá
có liên quan Cuối tháng tiến hành cộng thẻ và đối chiếu với thẻ kho
Để thực hiện đối chiếu giữa kế toán tổng hợp và chi tiết, kế toán phảicăn cứ vào các thẻ kế toán chi tiết để lập bảng tổng hợp nhập- xuất- tồn kho vềmặt giá trị của từng loại hàng hoá Số liệu của bảng này đợc đối chiếu với sốliệu của phần kế toán tổng hợp
Ngoài ra, để quản lý chặt chẽ thẻ kho, nhân viên kế toán bán hàng còn
mở sổ đăng ký thẻ kho, khi giao thẻ kho cho thủ kho, kế toán phải ghi vào sổ
Sơ đồ 1.1: Chi tiết hàng hoá theo phơng pháp thẻ song song
Chi phí thu mua phát sinh trong kỳ
Trị giá mua thực tế của hàng nhập trong kỳ
+
Chi phí thu mua phân
hàng xuất bán trong kỳ
x
Trang 17Ghi chú: Ghi hàng ngày
Quan hệ đối chiếu Ghi cuối tháng
1.3.2 Phơng pháp sổ đối chiếu luân chuyển.
Trong phơng pháp này, tại kho thủ kho sử dụng thẻ kế toán chi tiết hànghoá giống phơng pháp thẻ song song.Tại phòng kế toán, kế toán không mở thẻchi tiết mà mở sổ đối chiếu luân chuyển để hạch toán số lợng và số tiền từngdanh điểm bán hàng theo từng kho Sổ này ghi mỗi tháng một lần vào cuốitháng trên cơ sở chứng từ nhập, xuất phát sinh trong tháng của từng hàng hoá,mỗi thứ chỉ ghi một dòng trong sổ Cuối tháng đối chiếu số lợng hàng hoá trên
sổ luân chuyển với thẻ kho, đối chiếu số tiền với kế toán tổng hợp
Sơ đồ 1.2: Kế toán chi tiết hàng hoá theo phơng pháp sổ đối chiêu luân chuyển
Ghi chú: Ghi hàng ngày
Thẻ kho
Chứng từ nhập
Sổ đối chiếu luân chuyển
Kế toán tổng hợp Bảng kê nhập
hàng hoá
Trang 18Quan hệ đối chiếu Ghi cuối tháng
1.3.3 Phơng pháp sổ số d.
Theo phơng pháp sổ số d, tại kho công việc của thủ kho giống nh haiphơng pháp trên Ngoài ra theo định kỳ, sau khi ghi thẻ kho kế toán lập phiếugiao nhận chứng từ và nộp cho kế toán kèm theo các chứng từ nhập, xuất hànghoá
Ngoài ra thủ kho còn phải ghi số lợng hàng hoá tồn kho cuối tháng theotừng danh điểm hàng hoá vào sổ số d Sổ số d đơc kế toán mở cho từng kho vàdùng cho cả năm , trớc ngày cuối tháng kế toán giao cho thủ kho để ghi vào
sổ Ghi xong thủ kho phải gửi vào phòng kế toán và tính thành tiền
Tại phòng kế toán: nhân viên kế toán theo định kỳ phải xuống kho để ớng dẫn và kiểm tra việc ghi chép thẻ kho của thủ kho và thu nhận chứng từ.Khi nhận đợc chứng từ, kế toán kiểm tra và tính giá theo từng chứng từ ( giáhạch toán) tổng cộng số tiền và ghi vào cột số tiền trên phiếu giao nhận chứng
h-từ
Đồng thời ghi số tiền vừa tính đợc của từng mặt hàng (nhập riêng, xuấtriêng) vào bảng luỹ kế nhập-xuất-tồn kho hàng hoá Bảng này đợc mở chotừng kho, mỗi kho một tờ đợc ghi trên cơ sở các phiếu giao nhận chứng từnhập, xuất hàng hoá
Tiếp đó cộng số tiền nhập , xuất trong tháng và dựa vào số d đầu tháng
để tính ra số d cuối tháng của từng mặt hàng Số d này đợc dùng để đối chiếuvới số d trên sổ số d
Sơ đồ 1.3: Kế toán chi tiết hàng hoá theo phơng pháp sổ số d
Chứng từ
nhập
Phiếu giao nhận chứng từ nhập
Trang 19Quan hệ đối chiếu Ghi cuối tháng
1.4 Kế toán tổng hợp quá trình bán hàng và xác
định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp.
1.4.1 Kế toán giá vốn hàng bán.
Tài khoản sử dụng:
Để hoạch toán giá vốn hàng bán kế toán sử dụng tài khoản 632- Tài khoản nàydùng dùng để xác định giá trị của vốn hàng hoá, dịch vụ đã tiêu thụ trong kỳtài khoản 632 có số d và có thể mở chi tiết theo từng mặt hàng, từng dịch vụ,từng thơng vụ… tuỳ theo yêu cầu cung cấp thông tin và trình độ cán bộ kếtoán cũng nh phơng thức tính toán của từng doanh nghiệp Doanh nghiệp ghichép TK 632 nh sau:
+ Với doanh nghiệp hạch toán hàng tồn kho theo phơng pháp kê khai thờng xuyên
- Trị giá mua của hàng hoá bị ngời mua trả lại
- Kết chuyển trị giá vốn của hàng đã tiêu thụ trong kỳ
Ngoài các tài khoản trên, trong quá trình hạch toán kế toán bán hàng còn sử dụng một số các tài khoản có liên quan nh TK 132, 111, 112, 156, 138,
Sơ đồ 1.4: Hạch toán tổng hợp giá vốn hàng bán (theo phơng pháp KKTX)
Trang 20TrÞ gi¸ vèn hµng hãa xuÊt b¸n
TK 111,112
TrÞ gi¸ vèn hµng hãa xuÊt b¸n trùc tiÕp
TK 3331 ThuÕ GTGT
K/C gi¸ vèn hµng b¸n
Trang 211.4.2 Kế toán doanh thu bán hàng.
1.4.2.1 Chứng từ sử dụng.
Tuỳ theo phơng thức, hình thức bán hàng, hạch toán bán hàng sử dụngcác chứng từ kế toán sau:
+ Hoá đơn giá trị gia tăng hay hoá đơn bán hàng
+ Phiếu xuất kho kiêm vận chuyển nội bộ
+ Phiếu xuất kho hàng gửi bán đại lý
+ Báo cáo bán hàng, bảng kê bán lẻ hàng hoá, dịch vụ, bảng thanh toánhàng đại lý ( ký gửi)
+ Thẻ quầy hàng, giấy nộp tiền, bảng kê nhận hàng và thanh toán hàngngày
+Hoá đơn bán lẻ
+Các chứng từ khác có liên quan( chứng từ đặc thù nh tem, vé, thẻ insẵn mệnh giá…)
1.4.2.2 Tài khoản sử dụng.
Để phản ánh các khoản liên quan giá bán, doanh thu và các hoá đơnkhoản ghi giảm doanh thu về bán hàng cùng với doanh thu thuần về bán hàng,
kế toán sử dung các khoản sau đây:
* Tài khoản 511: Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ.
Trang 22TK này dùng để phản ánh tổng doanh thu bán hàng thực tế cùng cáckhoản giảm trừ doanh thu Từ đó xác định DTT trong kỳ của doanh nghiệp.Nội dung ghi chép của tài khoản nh sau:
+ Kết chuyển DTT về tiêu thụ trong kỳ
Bên có: Phản ánh tổng doanh thu tiêu thụ trong kỳ.
Tài khoản 511 cuối kỳ không có số d và chi tiết là 4 tài khoản cấp hai dớidây:
+ TK 5111 “doanh thu bán hàng hoá”: tài khoản này đợc s dụng chủyếu trong các doanh nghiệp thơng mại
+ TK 5112 “doanh thu bán các thành phẩm”: tài khoản này đợc sử dụngchủ yếu trong các DN sản xuất nh công nghiệp, nông nghiệp, xây lắp…
+ TK 5113 “ doanh thu cung cấp dịch vụ”: tài khoản này đợc sử dụngchủ yếu trong các doanh nghiệp dịch vụ, du lịch, vận tải, bu điện hàng hoá,dịch vụ khoa học kĩ thuật, dịch vụ may đo, dịch vụ sửu chữa đồng hồ…
+ TK 5114 “doanh thu trợ cấp, trợ giá”: tài khoản này đợc sử dụng đểphản ánh khoản mà nhà nớc trợ cấp, trợ giá cho doanh nghiệp, trong trờng hợpdoanh nghiệp thực hiện nhiệm vụ cung cấp hàng hoá, dịch vụ theo yêu cầu củanhà nớc
Khi phản ánh doanh nghiệp bán hàng, bên có TK 511 cần phân biệt theo từngtrờng hợp:
- Hàng hoá, dịch vụ thuộc đối tợng chịu thuế giá trị gia tăng theo phơngpháp khấu trừ thuế, doanh thu bán hàng ghi theo giá bán cha thuế GTGT
- Hàng hoá, dịch vụ thuôc đối tợng chịu thuế giá trị gia tăng theo phơngpháp trực tiếp và hàng hoá, dịch vụ thuộc đối tợng chịu thuế giá trị gia tăngtheo phơng pháp xuất khẩu, doanh thu bán hàng ghi theo giá tính toán với ng-
ời mua gồm cả thuế phải chịu
*Tài khoản 512: Doanh thu nội bộ.
Tài khoản này dùng để phản ánh doanh thu do bán hàng hoá, dịch vụtrong nội bộ giữa các đơn vị trực thuộc trong cùng một công ty hoặc tổngcông ty Nội dung phản ánh của TK 512 nh sau:
Bên nợ:
Trang 23+ Số thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế xuất khẩu, thuế GTGT tính theo phơngpháp trực tiếp phải nộp theo DTBH nội bộ
+Kết chuyển DTT về tiêu thụ trong kỳ
Bên có: Phản ánh tổng doanh thu tiêu thị nội bộ trong kỳ
Tài khoản 512 cuối kỳ không có số d và gồm 3 tài khoản cấp hai:
+ TK 5121 “doanh thu bán hàng hoá”
+ TK 5122 “doanh thu bán các thành phẩm”
+ TK 5123 “doanh thu cung cấp dịch vụ”
Trang 24K/c giảm giá cho KH
K/c chiết khấu th ơng mại
Thuế tiêu thụ đặc biệt
Thuế nhập khẩu phải nộp
Chiết khấu Chiết khấu
bằng tiền
DT bán hàng thu
K/c doanh thu thuần
TK 3331 Giảm VAT
Sơ đồ 1.6: Sơ đồ hạch toán tổng hợp doanh thu bán hàng.
Trang 251.4.3 Kế toán các khoản giảm trừ doanh thu.
1.4.3.1 Các khái niệm
Các khoản giảm trừ doanh thu là số tiền ngời bán thởng, giảm trừ chokhách hàng khi họ mua hàng Các khoản giảm trừ doanh thu gồm có: Giảmgiá hàng bán, chiết khấu thơng mại, hàng bán bị trả lại
- Giảm giá hàng bán: là số tiền giảm trừ cho khách hàng do các nguyênnhân thuộc về ngời bán nh hàng kém phẩm chất, không đúng quy cách, giaohàng không đúng thời hạn, địa điểm trong hợp đồng, hàng lạc hậu
- Chiết khấu thơng mại: là các khoản mà ngời bán giảm trừ cho ngờimua với số lợng hàng hóa lớn Chiết khấu thơng mại đợc ghi trong các hợp
đồng mua bán và cam kết mua bán hàng
- Hàng bán bị trả lại: là số hàng đã đợc coi là tiêu thụ nhng bị ngời muatrả lại và từ chối thanh toán Tơng ứng với hàng bán bị trả lại là giá vốn củahàng bán bị trả lại (tính theo giá vốn khi bán) và doanh thu của hàng bán bị trảlại cùng thuế GTGT đầu ra phải nộp của hàng bán bị trả lại
1.4.3.2 Tài khoản sử dụng.
- Tài khoản 521: “Chiết khấu thơng mại” Tài khoản này dùng để phản
ánh các khoản tiền ngời bán trừ cho ngời mua khi khách hàng mua hàng với
số lợng lớn Chỉ hạch toán vào tài khoản này các khoản chiết khấu thơng mạingời mua đợc hởng đã thực hiện trong kỳ theo quy định của nhà nớc
- Tài khoản 531: “Hàng bán bị trả lại” Tài khoản này dùng để phản ánhsản phẩm hàng hóa đã tiêu thụ trong kỳ bị khách hàng trả lại với nguyên nhân
vi phạm hợp đồng kinh tế, hàng không đúng chủng loại, sai quy cách
- Tài khoản 532: “Giảm giá hàng bán” Tài khoản này dùng để phản
ánh các khoản tiền mà ngời bán giảm trừ cho ngời mua trên giá thỏa thuận củahai bên
Sơ đồ 1.7: Hạch toán tổng hợp các khoản giảm trừ doanh thu.
Trang 261.4.4 Kế toán chi phí bán hàng.
1.4.4.1 Khái niệm
Chi phí bán hàng là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ hao phí về lao độngsống, lao động vật hóa và các chi phí cần thiết khác phát sinh trong quá trìnhbảo quản tiêu thụ và phục vụ trực tiếp cho quá trình tiêu thụ hàng hóa
1.4.4.2 Tài khoản sử dụng
Tài khoản 641 “chi phí bán hàng”: Dùng để tập hợp và kết chuyển cácchi phí thực tế phát sinh trong kỳ liên quan đến tiêu thụ sản phẩm hàng hóa,lao vụ, dịch vụ của doanh nghiệp kể cả chi phí bảo quản tại kho hàng, quầyhàng
* Kết cấu tài khoản 641
Bên nợ: tập hợp chi phí bán hàng thực tế phát sinh
Bên có: - Các khoản ghi giảm chi phí bán hàng
- Kết chuyển chi phí bán hàng
Tài khoản 641 không có số d cuối kỳ và chia làm 7 tài khoản cấp 2:
Tài khoản 6411: Chi phí nhân viên bán hàng
Tài khoản 6412: Chi phí vật liệu bao bì
Tài khoản 6413: Chi phí dụng cụ đồ dùng
Tài khoản 6414: Chi phí khấu hao tài sản cố định
Tài khoản 6415: Chi phí bảo hành
Tài khoản 6417: Chi phí dịch vụ mua ngoài
Tài khoản 6418: Chi phí khác bằng tiền
Sơ đồ 1.8: Hạch toán tổng hợp chi phí bán hàng.
Khoản giảm trừ doanh thu K/c các khoản giảm trừ
TK 3331 Thuế VAT
doanh thu bán hàng
Trang 271.4.5 Kế toán chi phí quản lý doanh nghiệp.
1.4.5.1 Khái niệm
Chi phí quản lý doanh nghiệp là biểu hiện bằng tiền những hao phí màdoanh nghiệp bỏ ra cho hoạt động chung của toàn doanh nghiệp trong kỳhoạch toán
Chi phí vật liệu công cụ dụng
Chi phí khấu hao TSCĐ
CP bằng tiền và DV mua ngoài
TK 1331 Thuế VAT
TK 911 Ghi giảm chi phí bán hàng
Trang 281.4.5.2 Phân loại chi phí quản lý doanh nghiệp theo nội dung chi phí
Chi phí quản lý doanh nghiệp bao gồm : chi phí nhân viên quản lý ,chiphí vật liệu quản lý,chi phí đồ dùng văn phòng,chi phí khấu hao TSCĐ :thuế,phí,lệ phí,chi phí dự phòng ,chi phí bằng tiền khác
+ Hoạch toán chi phí quản lý doanh nghiệp
Để hoạch toán chi phí quản lý doanh nghiệp kế toán sử dụng TK 642
“Chi phí quản lý doanh nghiệp”.TK này dùng để phản ánh những chi phí màdoanh nghiệp đã bỏ ra cho hoạt động chung của toàn doanh nghiệp trong kỳhoạch toán
Kết cấu tài khoản
Bên nợ : Tập hợp CPQLDN thực tế phát sinh trong kỳ
Bên có : - Các khoản làm giảm chi phí quản lý DN trong kỳ
- Kết chuyển CPQLDN vào tài khoản 911 hoặc tài khoản 1422
TK 642 không có số d và đợc chi tiết thành 8 tài khoản cấp 2
TK 6421 Chi phí nhân viên quản lý
TK 6422 Chi phí vật liệu quản lý
Trang 29Chi phí vật liệu công cụ dụng
Chi phí khấu hao TSCĐ
CP bằng tiền và DV mua ngoài
TK 3331 Thuế VAT
TK 139 Ghi giảm chi phí quản lý
khó đòi
TK 139,351,352
Chi phí dự phòng
Trang 301.4.6 Kế toán xác định kết quả bán hàng.
Kết quả bán hàng là số chênh lệch giữa doanh thu thuần và trị giá vốnhàng bán, chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp phân bổ cho hàngxuất bán
Kết quả tiêu thụ hàng hoá trong các doanh nghiệp kinh doanh thơng mại
đ-ợc thể hiện qua công thức sau:
Kết quả
tiêu thụ
hàng hoá =
Doanh thuthuần về tiêuthụ hàng hoá -
Giá
vốnhàngbán
- Chi phíbánhàng -
Chi phí quản
lý doanhnghiệp
Để phản ánh kết quả hoạt động bán hàng, kế toán sử dụng tài khoản
911 “Xác định kết quả kinh doanh”
Bên nợ: Trị giá vốn của sản phẩm ,hàng hoá,dịch vụ tại thời chính xác
định tiêu thụ trong kỳ
Chi phí bán hàng,chi phí quản lý doanh nghiệp phân bổ cho số hànghoá, dịch vụ tiêu thụ trong kỳ
Chi phí hoạt động tài chính,chi phí bất thờng
Bên có: Doanh thu thuần của sản phẩm hàng hoá dịch vụ đã ghi nhậntiêu thụ trong kỳ
Thu nhập hoạt động tài chính và hoạt động khác
Số lỗ của các hoạt động kinh doanh trong kỳ
TK 911 không có số d cuối kỳ
Sơ đồ 1.10 : Hạch toán xác định kết quả kinh doanh.
Trang 311.4.7 Phơng pháp hạch toán một số nghiệp vụ bán hàng chủ yếu trong doanh nghiệp.
1.4.7.1 Hạch toán nghiệp vụ bán hàng ở các doanh nghiệp theo
ph-ơng pháp kê khai thờng xuyên.
a Hạch toán nghiệp vụ bán buôn qua kho theo hình thức giao hàng trực tiếp.
Khi xuất kho hàng hoá giao cho bên mua, đại diên bên mua ký nhận đủhàng hoá và đã thanh toán đủ tiền mua hàng hoặc chấp nhận nợ, kế toán phản
K/c lãi kinh doanh phí quản lý doanh nghiệp
Trang 32Trêng hîp hµng ho¸ sai quy c¸ch phÈm chÊt bÞ tr¶ lai, kÕ to¸n ph¶n ¸nh trªn
TK 156
TrÞ gi¸ mua thùc tÕ hµng
TK 632
Hµng xuÊt b¸n.
TK 532 Gi¶m gi¸ hµng b¸n
TK 338
TK 635 ChiÕt khÊu thanh to¸n
ChiÕt khÊu th ¬ng m¹i
ThuÕ xuÊt khÈu,
TT §Æc BiÖt( nÕu
cã)
TK 521 Ph¶i nép kh¸c
TK 3331
TK 3331
ThuÕ GTGT ThuÕ GTGT
Trang 33Cuối kỳ tiến hành phân bổ chi phí thu mua, phí bán hàng đã tiêu thụ trong
kỳ, sau đó kết chuyển và xác định kết quả:
TK 111,112,131,3388… TK 531
TK 1331
TK 3331 Thuế GTGT
TK 632
Chi hộ ng ời mua
TK 641 Chi phí bán hàng
Trang 34b H¹ch to¸n b¸n bu«n qua kho theo h×nh thøc chuyÓn hµng
TK 111,112,131
TK 5111 Ghi nhËn doanh thu
Trang 35TK 632 Tæng gi¸ thanh to¸n
TK 157 Tæng gi¸ thanh to¸n
TK 1331
TK 111,112,131…
Trang 36f H¹ch to¸n nghiÖp vô doanh nghiÖp hµng ho¸
TK 1561
TK 111,112,131…
Trang 37TK 131
TK 157
TK 1331 ThuÕ GTGT
TK 632 Gi¸ mua thùc tÕ hh
Doanh thu b¸n hµng
TK 33311
ThuÕ GTGT
Trang 38TK 512
TK 632
TK 3331 ThuÕ ph¶i nép
Trang 39Nếu đơn vị không sử dụng hoá đơn GTGT
Tại cơ sở phụ thuộc
TK 157
Kết chuyển
Giá trị mua hàng TT
TK 111,112,1368 Doanh thu bán hàng
TK 5121
TK 632
TK 521,531,532
TK 33311 Thuế phải nộp
Trang 40Ngoài ra các trờng hợp bán hàng khác cũng đợc hạch toán tơng tự nhcác phơng thức tiêu thụ trên.
1.4.7.2 Phơng pháp hạch toán một số nghiệp vụ bán hàng theo
ph-ơng pháp kiểm kê định kỳ.
a Hạch toán doanh thu bán hàng
Hạch toán doanh thu bán hàng và xác định doanh thu thuần ở các doanhnghiệp thơng mại hạch toán hàng tồn kho theo phơng pháp kiểm kê định kỳ đ-
ợc phản ánh trên tài khoản 511 và tài khoản 512 Trình tự và phơng pháp hạchtoán giống ở doanh nghiêp thơng mại hạch toán hàng tồn kho theo phơng pháp
kê khai thờng xuyên
b Hạch toán trị giá mua thực tế của hàng hoá đã tiêu thụ
Theo phơng pháp kiểm kê định kỳ, để xác định trị giá mua thực tế củahàng tiêu thụ, việc hạch toán đợc tiến hành theo trình tự sau
Đầu kỳ kinh doanh, tiến hành kết chuyển trị giá vốn thực tế của hàngtồn kho, tồn quầy, hàng gửi bán, hàng mua đang đi đờng cha tiêu thụ
Trong kỳ kinh doanh , các nghiệp vụ liên quan đến tăng hàng hoá đơcphản ánh vào bên nợ TK 611(6112)
Cuối kỳ kinh doanh, căn cứ vào kết quả kiểm kê hàng hoá còn lại chatiêu thụ, ghi các bút toán kết chuyển sau
1.5 Các hình thức kế toán.
1.5.1 Hình thức nhật ký chung.
* Đặc trng cơ bản của hình thức nhật ký chung: Là hình thức kế toán
đơn giản số lợng sổ sách gồm: Sổ nhật ký, sổ cái và các sổ chi tiết cần thiết
TK 6112
TK 151,156,157