TIỂU LUẬN MÔN BÁO CHÍ VÀ THÔNG TIN ĐỐI NGOẠI KỸ NĂNG VIẾT TIN RECOVER I. KHÁI NIỆM TIN 1. ĐỊNH NGHĨA TIN: Tin là một thể loại cơ bản dùng trong báo chí để truyền đạt một sự kiện được nhiều người quan tâm và có ảnh hưởng đến cuộc sống của nhiều người Tin được truyền đi dưới dạng chữ viết, hình ảnh, âm thanh một cách ngắn gọn, cô đọng, nhanh chóng và kịp thời.
Trang 1CHỦ ĐỀ 7:
KỸ NĂNG VIẾT TIN
CT38B
Trang 2I KHÁI NIỆM TIN
Định nghĩa tin
Đặc điểm của tin
Phân loại tin
II KỸ NĂNG VIẾT TIN
Yêu cầu chung Các bước viết tin
NỘI DUNG
Trang 3I KHÁI NIỆM TIN
1 ĐỊNH NGHĨA TIN:
Tin là một thể loại cơ bản dùng trong báo chí để truyền đạt một sự kiện được nhiều người quan tâm
và có ảnh hưởng đến cuộc sống của nhiều người
Tin được truyền đi dưới dạng chữ viết, hình ảnh, âm thanh một cách ngắn gọn, cô đọng, nhanh chóng và
kịp thời.
Trang 4I KHÁI NIỆM TIN
2 ĐẶC ĐIỂM CỦA TIN:
PHẢN ÁNH CÁI MỚI
VD: Tăng 460 đồng/lít,
giá xăng cao kỷ lục
VD: Thanh sát LHQ rút
khỏi Syria, Mỹ sẵn sàng tấn công
VD: Giá vàng cao kỷ lục,
người dân đổ xô đi mua vàng
Trang 5I KHÁI NIỆM TIN
3 PHÂN LOẠI TIN:
TIN VẮN
TIN
TƯỜN
G THUẬT
TIN
TƯỜN
G THUẬT
TIN NGẮN
TIN NGẮN
• Tin cực ngắn thông báo về sự kiện đời sống hàng ngày
Trang 6II KỸ NĂNG VIẾT TIN
1 YÊU CẦU CHUNG:
• Nội dung:
Ai? Trong tin này có những ai?
Chuyện gì? Sự kiện quan trọng gì đã xảy ra?
Ở đâu? Sự việc này xảy ra ở đâu?
Khi nào ? Chuyện này xảy ra vào lúc nào?
Như thế nào ? Tại sao lại xảy ra sự kiện đó?
Tại sao Chuyện xảy ra như thế nào?
Trang 71 YÊU CẦU CHUNG
TIN VẮN
Mỹ Tuần qua, hơn 50 hãng thông tấn và báo chí gửi thư phản đối vụ chính quyền Washington bí mật ghi âm các cuộc điện thoại của phóng viên Hãng tin AP Lá thư lên án Bộ Tư pháp Mỹ đã vi phạm luật tự do báo chí (AFP)
Ai? 50 hãng thông tấn và báo chí, Chính quyền Washington và Bộ tư pháp MỹCái gì? Các hãng thông tấn báo chí lên án Bộ tư pháp Mỹ vi phạm luật tự do báo chí
Khi nào? Tuần qua
Tại sao? Chính quyền Washington bí mật ghi âm các cuộc điện thoại của phóng viên hãng APNhư thế nào? Gửi thư lên án
Trang 81 YÊU CẦU CHUNG
ĐƠN GIẢN KHÔNG HOA MỸ
Trang 91 YÊU CẦU CHUNG
• Ngôn ngữ tin:
Vụ tai nạn liên hoàn đã khiến 100 người chết.
Vụ tai nạn liên hoàn đã khiến 100 người
an giấc ngàn thu/về nơi chín suối/viên tịch.
số lượng
quân số
Trang 101 YÊU CẦU CHUNG
Trang 111 YÊU CẦU CHUNG
• Các phần cơ bản:
TÍT
THÂN TIN KẾT TIN LEAD
Trang 12II KỸ NĂNG VIẾT TIN
2 CÁC BƯỚC VIẾT TIN:
Trang 131 LỰA CHỌN SỰ KIỆN
• Vai trò của sự kiện với tin:
Đối tượng phản ánh
Nội dung
Trang 14• Sự kiện vừa mới xảy ra
• Khía cạnh mới của sự kiện đã
biết
• Sự kiện có tầm quan trọng
hay ảnh hưởng đến đời sống
Trang 152 LỰA CHỌN MÔ HÌNH
• Mô hình là gì?
Mô hình là cách sắp xếp các chi tiết trong một tác
phẩm báo chí, mà cụ thể ở đây là tin.
Trang 16MÔ HÌNH THÁP XUÔI
C
HI TI
ẾT 1
C
HI TI
ẾT 1
• Chi tiết quan trọng nhất
• Có sức nặng, gây ấn tượng
Trang 17MÔ HÌNH THÁP NGƯỢC
CHI TIẾT 1
CHI TIẾT 2
CHI TIẾT 3
CHI TIẾT 3C
HI TI Ế
T 4
C
HI TI Ế
T 4
• Chi tiết ít quan trọng nhất
• Các chi tiết ít quan trọng hơn
• Số liệu, dữ kiện minh họa cho chi tiết mào đầu
• Chi tiết quan trọng nhất
• Ai? Cái gì? Ở đâu? Khi nào? Như thế nào?
Trang 18MÔ HÌNH THÁP NGƯỢC
• Mô hình tháp ngược rất phù hợp để viết tin
• Giúp người đọc tiết kiệm thời gian , chỉ cần đọc phần mào đầu để nắm được nội dung cơ bản, đặc biệt trong xã hội bận rộn và nhiều thông tin hiện nay.
• Dễ dàng biên tập linh hoạt , cắt từ dưới lên trên mà không ảnh hưởng đến chi tiết quan trọng, tùy theo dung lượng yêu cầu.
Trang 19MÔ HÌNH KIM CƯƠNG
• Các chi tiết tăng dần mức độ quan trọng
• Chi tiết quan trọng nhất nằm giữa tin
• Mở đầu bằng chi tiết tương đối quan trọng
Trang 20CHI TIẾT 4
Các mô hình này ít được áp dụng để viết tin
Trang 212 LỰA CHỌN MÔ HÌNH
• Căn cứ vào tính chất, mức độ, tầm quan trọng của sự kiện + ý đồ, vào mục đích thông tin
Lựa chọn mô hình phù hợp
• Cần xác định mức độ quan trọng của chi tiết
để sắp xếp theo mô hình.
Trang 223 ĐẶT ĐẦU ĐỀ (TÍT)
• Tít là tên gọi của tin.
• Vai trò của tít:
– Thu hút sự chú ý vào trang giấy
– Cung cấp thông tin nhanh chóng
– Giúp người đọc lựa chọn bài
– Giúp người đọc quyết định đọc hay không
Trang 233 ĐẶT ĐẦU ĐỀ (TÍT)
YÊU CẦU
YÊU CẦU
THÍCH HỢP
THÍCH HỢP
RÕ RÀNG
RÕ RÀNG
NGẮN GỌN
NGẮN GỌN
TRUNG THỰC
TRUNG THỰC
HẤP DẪN
HẤP DẪN
- Bám sát và thể hiện được nội dung của tin
- Rõ ràng, dễ hiểu
- Từ đơn giản, tránh
từ trừu tượng, chuyên môn, hoa mỹ
- Tít ngắn gọn, trực tiếp
- Tít càng ngắn càng hay
Trang 244 VIẾT LEAD
• LEAD ?
– Câu hoặc đoạn đầu tiên của tin
– Chứa đựng nội dung, thông tin quan trọng nhất
• Vai trò:
– Thu hút sự quan tâm của độc giả
– Cung cấp nhanh gọn thông tin quan trọng nhất cho độc giả
• Yêu cầu:
– Chứa đựng thông tin quan trọng nhất
– Ngắn gọn, súc tích (≤ 25 từ hoặc cắt làm 2 câu)
Trang 254 VIẾT LEAD
• Sắp xếp thông tin theo mức độ quan trọng
• Chọn ra nội dung chính và quan trọng nhất
• Trả lời các câu hỏi:
Ai? Cái gì? Ở đâu? Khi nào? Tại sao?
và Như thế nào?
• Lựa chọn yếu tố cần thiết, có thể bỏ yếu tố không cần thiết
Trang 264 VIẾT LEAD
• AI? – 11 người tử vong
• CÁI GÌ? – Vụ tai nạn giữa xe buýt và xe khách
• Ở ĐÂU? – Quốc lộ 18A, tỉnh Quảng Ninh
• KHI NÀO? – 11h30’, 28/9/1013
• TẠI SAO ? – Do sự bất cẩn của lái xe buýt
• NHƯ THẾ NÀO? – Xe buýt lấn làn, tông vào chiếc
xe khách đi ngược chiều
11 người tử vong trong một vụ tai nạn trên quốc lộ 18A, tỉnh Quảng Ninh vào lúc 11 giờ 30 phút ngày 28/9 do lái xe buýt lấn làn, tông vào chiếc xe khách đi ngược chiều.
11 giờ 30 phút ngày 28/9, một chiếc xe buýt trên quốc lộ 18A, tỉnh Quảng Ninh đã lấn làn, tông vào chiếc xe khách đi ngược chiều gây tai nạn nghiêm trọng khiến 11 người tử vong.
11 giờ 30 phút ngày 28/9, một chiếc xe buýt trên quốc lộ 18A, tỉnh Quảng Ninh đã lấn làn, tông vào chiếc xe khách đi ngược chiều Vụ tai nạn nghiêm trọng khiến 11 người tử vong.
Trang 28(Đại tướng Võ Nguyên Giáp qua đời,
Báo VnExpress, 4/10/2013)
LEAD ẨN DANH:
• Không nêu rõ tên
tuổi của nhân vật
danh của nhân vật
Bị cáo buộc hàng loạt tội danh như tống tiền, bắt giữ người, tàng trữ vũ khí, , hai người đàn ông Nga trốn truy
nã sang Việt Nam, âm mưu
di chuyển đến Lào.
(Hai người Nga trốn truy nã quốc tế ở
Việt Nam, Báo VnExpress, 11/10/2013)
Khoảng 23 giờ tối qua (1/10) trong lúc đi cứu trợ bão lụt tại Thị xã Hoàng Mai, Phó Giám đốc Sở Công Thương Nghệ An đã bị lũ cuốn trôi.
(Nghệ An: Đi chống lũ, Phó giám đốc Sở
Công thương bị lũ cuốn trôi, Báo Người
ý kiến về một số vấn đề quan trọng, ý kiến còn khác nhau trong Dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992.
(UBTVQH cho ý kiến về dự thảo sửa đổi
Hiến pháp 1992, Báo Lao Động,
14/9/2013)
Trang 295 VIẾT THÂN TIN
• Vai trò của thân tin: Bổ sung thêm nội dung và
chi thiết cho lead
• Gồm: bối cảnh, các số liệu, dữ kiện hay các
đoạn trích dẫn, phỏng vấn để làm rõ nội dung được đưa ra trong phần mở đầu
• Sắp xếp thứ tự trong thân tin: Tùy vào mô
hình, thường là từ quan trọng nhất đến ít quan trọng nhất theo mô hình tháp ngược.
Trang 30Quân đội Mỹ hôm qua đánh chặn thành công một tên
lửa đạn đạo tầm trung trong cuộc thử nghiệm chương
trình phòng thủ tên lửa ở Thái Bình Dương
MỸ THỬ ĐÁNH CHẶN TÊN LỬA Ở THÁI BÌNH DƯƠNG
LEAD
5 VIẾT THÂN TIN
Trang 31Cuộc thử nghiệm lần này nhằm kiểm tra khả năng đánh
chặn các tên lửa đạn đạo có tầm bắn xa hơn và hiện đại hơn
của phiên bản BMD Aegis thế hệ hai
Đây là lần thử nghiệm thành công thứ 28 trong số 34 cuộc
thử nghiệm Aegis BMD bắt đầu từ năm 2002 đồng thời là
lần đánh chặn tên lửa thành công thứ 64 trong số 80 cuộc
thử nghiệm từ năm 2001
MỤC ĐÍCH THỬ NGHIỆM
MỘT VÀI THÔNG TIN BÊN LỀ
China Daily dẫn thông báo của Lầu Năm Góc hôm qua cho
biết tên lửa mục tiêu được phóng từ Căn cứ tên lửa Thái
Bình Dương trên đảo Kauai, Hawaii lúc 7 giờ tối (giờ địa
phương) và bay theo hướng tây bắc đến một vùng biển
rộng ở Thái Bình Dương.
Tàu tuần dương USS Lake Erie được trang bị Hệ thống
phòng thủ tên lửa đạn đạo (BMD) Aegis đã phát hiện và
theo dõi mục tiêu trên radar Sau đó, tàu phóng một tên lửa
SM-3 Block IB tiêu diệt mục tiêu.
THỜI GIAN, ĐỊA ĐIỂM PHÓNG TÊN
LỬA
QUÁ TRÌNH TIÊU DIỆT TÊN LỬA
Trang 32MỤC ĐÍCH THỬ NGHIỆM
MỘ
T VÀI TH ÔN
G TIN BÊ
N LỀ
MỘ
T VÀI TH ÔN
G TIN BÊ
N LỀ
5 VIẾT THÂN TIN
Trang 33– Đem lại cảm tưởng cuối cùng cho độc giả.
• Chú ý: Đôi khi, tin không có kết.
Trang 34II KỸ NĂNG VIẾT TIN
2 CÁC BƯỚC VIẾT TIN:
Trang 35THE END