xây dựng nhà máy xử lý rác thải và chế tạo phân hữu cơ chất lượng cao từ rác hữu cơ

t tr ng tâm vào các công ngh x lý môi tr ng... Có vào, chúng c ng nhanh chóng tìm cách thoát ra.

S TÁI SINH C A RÁC TH I (Xây d ng Nhà máy x lý rác th i và ch t o phân h u c ch t l ng cao t

rác h u c )

NHÓM TÁC GI :

1 oàn Th Ki u Tiên

- Sinh ngày: 15/07/87

- n v h c t p: B o v Th c v t (K32) – Khoa Nông nghi p - HCT

- a ch : 154 M u Thân – Xuân Khánh – Ninh Ki u – Tp C n Th

- Email: dtktien79@student.ctu.edu.vn

2 Nguy n Th Th y Tiên

- Sinh ngày: 31/08/87

- n v h c t p: Thông tin – Th vi n (K31) – Trung tâm H c li u - HCT

- a ch : 56 đ ng 3/2 – P Xuân Khánh – Ninh Ki u – Tp C n Th

- Email: ntttien@gmail.com

3 Tr n Hoàng Khánh

- Sinh ngày: 29/06/87

- n v h c t p: Thông tin – Th vi n (K32) – Trung tâm H c li u - HCT

- a ch : Trung tâm H c li u - HCT – Tp C n Th

- Email: thkhanh03@gmail.com

I I M XU T PHÁT Ý T NG - T I M TÌNH HÌNH Ý T NG:

1 i m xu t phát ý t ng:

Trong cu c s ng xã h i hi n đ i ngày nay, con ng i luôn b n r n trong

vi c làm giàu và đ i đ i, h c phát minh ra hàng lo t máy móc k thu t và trang thi t b hi n đ i đ gi m b t s c lao đ ng con ng i Nh ng đ ng th i, h c ng cho ra đ i hàng tr m t n rác th i mà không ngh v nh ng h u qu do nó gây ra

Ngày càng có nhi u b nh t t xu t hi n cùng v i nh ng th m h a do ô nhi m môi tr ng gây ra nh ng con ng i c làm ng không bi t mà h không

nh n th c đ c r ng “rác th i” chính là “con sâu làm s u n i canh”, nó là nguyên nhân gây ra m i th Chúng tôi đã nh n th c đ c t m quan tr ng v thi t h i do

“rác th i” gây ra đ c bi t là n i chúng tôi đang sinh s ng, TP C n Th B n ph n

là con dân c a thành ph , chúng tôi bi t đ c bãi rác “Tân Long” (xã Tân Long, huy n Ph ng Hi p) đang trong tình tr ng nguy ng p: ng i dân đây th m chí cách đó 4-5km v n ph i hít th mùi hôi th i đ s ng; m t s ng i dân khác có

ru ng lúa xung quanh ph i ch u c nh th t mùa vì nhi u tác đ ng t bãi rác gây ra;

Ghi chú: Bãi rác Tân Long ch m i đi vào ho t đ ng tháng 9-2005, quy mô c a bãi rác Tân Long r ng 202.531 m 2 l ng rác s là 200-400 t n/ngày (6/13/2007, Báo H u Giang)

2 M t s tiêu chí c a ý t ng:

a Công ngh x lý rác tr c tiên ph i đ m b o kh thi v m t môi tr ng:

- Không đ c phát sinh ra các ch t th i th c p có kh n ng gây ô nhi m và tác đ ng đ n môi tr ng i u này ch ng t r ng, công ngh x lý rác th i ph i bao hàm t t c gi i pháp k thu t và công ngh h tr nh m x lý tri t đ và th a mãn các quy đ nh hi n hành v b o v môi tr ng đ i v i các ch t th i th c p sinh ra trong su t các quá trình v n chuy n, t p k t, phân lo i và x lý rác nh : + N c rác

+ Khí th i

+ Mùi hôi

+ C n bùn t h th ng x lý n c r rác và các lo i n c th i khác

+ Tro t các lò đ t rác

+ B i thu h i t các h th ng l c b i (khi dùng công ngh đ t)

- Không đ c đ cho n c rác th m xu ng đ t gây ô nhi m các t ng n c

ng m

- H n ch đ n m c th p nh t s phát sinh các loài g m nh m, ru i nh ng, côn trùng, vi trùng và các m m b nh

- Không gây ra các tác h i lâu dài v m t gen và di truy n h c

b Công ngh x lý đ c ch n ph i đ m b o tính kh thi v m t k thu t:

- Các yêu c u v m t k thu t c a công ngh x lý ph i đ c đáp ng đ y

đ trong su t quá trình thi công, xây d ng và v n hành khu x lý rác

- Công ngh x lý ph i đ m b o kh n ng cung c p, b o d ng và s a ch a các trang thi t b kèm theo CB-CNV qu n lý và v n hành khu x lý rác ph i làm

ch đ c công ngh

c Công ngh x lý đ c ch n ph i đ m b o tính kh thi v m t kinh t :

- Chi phí đ u t m c có th ch p nh n đ c i v i ph n l n các công ngh x lý rác, su t đ u t tính bình quân trên m t đ n v kh i l ng rác th ng

gi m d n theo quy mô đ u t (t c quy mô càng l n thì su t đ u t đ n v càng

th p) Tuy nhiên, m t s công ngh x lý ch có hi u qu kinh t khi kh i l ng rác th i ph i đ t đ n m t m c đ t i thi u nào đó

- Chi phí v n hành toàn b h th ng x lý rác (bao g m các chi phí v n hành các công trình ph tr ) không quá đ t đ đ m b o th i h n hoàn v n ch m nh t

c ng không v t quá th i gian s ng c a d án trong đi u ki n m c phí d ch v thu gom x lý rác đ c c ng đ ng ch p nh n

d Công ngh x lý đ c ch n ph i đ m b o tính kh thi v m t xã h i h c:

- c s ng h và đóng góp c a dân chúng đ a ph ng c ng nh các c quan ban ngành…

- m b o tính an toàn và h n ch đ n nh ng r i ro, tác h i đ i v i s c kh e

c a nh ng ng i tr c ti p v n hành h th ng x lý đ n m c th p nh t

Hi n nay t i bãi rác Tân Long đang th c hi n ph ng án x lý rác th i là

đ t rác th i và chôn l p nh ng ph n th a còn l i M c dù ph ng án này có th

gi i quy t t m th i v v n đ x lý rác th i nh ng v n gây tác đ ng x u cho môi

tr ng trong quá trình th c hi n (b i khói và mùi hôi trong quá trình thiêu h y rác)

và t n r t nhi u chi phí khi mua nguyên li u đ t Và n u đem ph ng pháp x lý rác hi n nay v i ph ng pháp ch bi n phân rác t công ngh ch bi n phân rác

c a ý t ng thì chúng ta s th y đ c m t s đi u ki n thu n l i và b t l i c a 3

ph ng th c x lý rác th i trên:

Xét theo kh n ng t n d ng l i ch t th i:

TT Ch s đánh giá Ch bi n

phân rác

t rác Chôn l p

h p v sinh

1 Kh n ng t n d ng l i các

thành ph n h u c trong

rác th i

80% 98% 20%

2 Kh n ng t n d ng l i

bùn t ho i

100% 90% 50%

3 Lo i s n ph m có kh

n ng bán ra ngoài th

tr ng

Phân h u

c ch t

l ng cao

- Phân rác

h n t p

4 Kh n ng tiêu th s n

ph m ngoài th tr ng

100% - 60%

Xét theo kh n ng đáp ng các yêu c u k thu t:

TT Ch s đánh giá Ch bi n

phân rác

t rác Chôn l p

h p v sinh

1 Tính phù h p v i các đi u

ki n t nhiên t i khu v c x

lý rác

bình

2 Kh n ng đáp ng nhu c u

v m t b ng

bình

3 Tính ch c ch n v hi u qu

x lý rác

4 Kh n ng đáp ng yêu c u v

c s h t ng

5 Kh n ng đáp ng yêu c u v

máy móc thi t b s n có

trong n c

Trung bình

6 Kh n ng đáp ng các yêu

c u trong vi c thi công xây

d ng công trình

bình

7 Tính ph c t p trong vi c v n

hành và qu n lý

Trung bình

8 Yêu c u v cán b có trình

đ chuyên môn Trung bình

9 Kh n ng đáp ng yêu c u v

ch t l ng s n ph m đ u ra Khá - Th p

M c đ an toàn đ i v i môi tr ng c a các ph ng án công ngh đ xu t

đ c đánh giá s b nh sau:

bi n phân rác

t rác

Chôn l p

h p v sinh

1 Liên quan đ n ô nhi m n c

m t

Trung bình

2 Liên quan đ n ô nhi m n c

ng m

3 Liên quan đ n phát th i các

ch t khí ô nhi m

4 Liên quan đ n mùi hôi Th p Cao TB

5 Liên quan đ n các m m b nh TB Cao Th p

6 Liên quan đ n các hi u ng

ph khi s d ng ch ph m sinh

h c

7 C n bùn phát sinh do vi c x

lý n c rác

9 B i thu h i t h th ng l c b i

khí th i (tro bay)

10 S s i còn l i sau khi phân TB - TB

u khuy t đi m c a 3 công ngh x lý rác:

PA công

ngh

tri n

v ng

u đi m chính Khuy t đi m chính Tính phù h p

v t tr i

Ch bi n

phân rác

T n d ng đ c ngu n

rác th i đ s n xu t ra

phân bón ph c v nông

nghi p, ti t ki m đ t đai

cho vi c chôn c t ch t

th i v lâu dài

òi h i ph i phân

lo i rác tri t đ , chi phí đ u t ban đ u

và v n hành khá cao, yêu c u k thu t ph c t p

Phù h p v i ngu n rác th i có nhi u thành ph n h u c , cho phép k t h p x

lý c phân h m c u

và m t s lo i bùn

c n t các h th ng thoát n c đô th

t rác H n ch đ n m c th p

nh t các v n đ môi

tr ng liên quan đ n

n c rác, mùi hôi cho

phép x lý đ ng th i

nhi u lo i rác th i có

ngu n g c khác nhau,

ti t ki m đ t đai cho

vi c chôn ch t th i v

lâu dài

Chi phí đ u t và

v n hành cao, h n

ch trong vi c k m soát khí th i có ch a dioxin

Phù h p v i rác công nghi p, rác y

có nhi u thành ph n nguy h i

Chôn

l p h p

v sinh

Chi phí đ u t và v n

hành th p

òi h i di n tích

m t b ng l n, khó

ki m soát v n đ rò

r n c rác gây ô nhi m n c ng m

Phù h p v i nh ng khu v c có m t

b ng đ r ng, m c

n c ng m th p,

kh n ng tài chính

h n h p

II K HO CH T CH C VÀ TH C HI N Ý T NG:

1 Không gian th c hi n ý t ng:

Chúng tôi s t n d ng kho ng 3500m2 t i bãi rác Tân Long p Th nh L i

1, xã Tân Long (Ph ng Hi p – H u Giang) cách thành ph C n Th 18 km dành đ làm nhà máy vì đi u đó s gi m đ c kho n chi phí l n v th i gian gi i t a và b i

th ng m t b ng

u tiên chúng tôi s s d ng công ngh CDW (Compact Device for Waste

processing) đ phân lo i rác th i B c 2 là s d ng ngu n rác h u c t công

ngh CDW đ ch t o thành “Phân h u c ch t l ng cao” t Ru i “Lính đen”

A Công ngh x lí rác sinh ho t CDW (Compact Device for Waste

processing):

u đi m:

H th ng x lý rác hi u qu cao nh ng ph n di n tích m t b ng dành cho dây chuy n không nhi u, tùy theo nhu c u đ a ph ng có s l ng rác l n hay nh (20 t n rác trong ngày ch c n 300m2 m t b ng và kho ng 20 - 30 công nhân cho

vi c thu gom, v n hành dây chuy n) CDW linh

ho t trong vi c di chuy n, nâng, h t n su t d

dàng mà không nh h ng đ n ti n đ x lý rác

Ti n đ u t cho h th ng x lý rác CDW r t

linh ho t, t 3 - 5 t đ ng cho tr m công su t 20

t n m t ngày

có đ rác cho h th ng x lý trong th i

gian t 2- 4 ti ng (t ng đ ng n m t n rác th i)

khi nh ng xe rác đ c c u lên máy sàng l c ch

trong kho ng 10 phút rác đ c l c ra thành nhi u

lo i khác nhau nh đ t, đá, kim lo i, cao su

Tóm t t công ngh CDW:

Công ngh x lý rác th i sinh ho t CDW là m t s k t h p gi a ph ng

pháp qu n lý và x lý ch t th i ngay g n ngu n th i c a t ng khu v c dân c

V i m t s đ c đi m nh sau:

1 Xã h i hóa trong gi i pháp thu gom, v n chuy n có đ nh h ng T o m i quan h h u c gi a ch ngu n th i và đ n v thu gom, x lý rác th i H n

ch phát tán ô nhi m và chi phí v n chuy n rác th i

2 Công ngh và thi t b phân lo i, x lý rác th i tinh g n B trí h p lý, liên

k t nhi u thi t b trong không gian hình tháp H n ch đ n th p nh t ô nhi m

th c p (mùi hôi, n c r rác, ch t th i r n và khí th i) t i n i x lý Ít t n

di n tích và rút ng n kho ng cách gi i h n v i khu v c dân c

3 t tr ng tâm vào các công ngh x lý môi tr ng Chu n hóa m đ rác

th i đ u vào Phân lo i các thành ph n tái ch , tái s d ng v i đ l n t p

ch t r t th p đ t o nguyên li u cho các c s tái ch các đ a ph ng T n

d ng các tài nguyên t rác th i sinh ho t

4 K t h p các gi i pháp c khí và sinh h c (MBT: Mechanic Bio Treatment) trong toàn b công ngh và thi t b c a dây chuy n x lý rác th i sinh ho t CDW T o ra ph ng pháp x lý đ n gi n, d qu n lý, v n hành Tính an toàn k thu t c a h th ng thi t b và lao đ ng, môi tr ng cao

Nguyên lý phân lo i rác th i sinh ho t – Công ngh CDW:

B Ru i “Lính đen”:

Tóm t t c ch ho t đ ng c a Ru i “Lính đen”:

Ru i này có s n trong môi tr ng thiên nhiên n c ta Con tr ng thành

có màu đen, dài 12-20 mm, có hình d ng trông d l n l n v i loài ong Vòng đ i

c a Ru i “Lính đen” kéo dài kho ng h n 1 tháng Ph i qua 5 giai đo n bi n thái, sâu non m i hóa nh ng Con tr ng thành s ng kho ng 3-5 ngày, không n u ng,

s ng d i bóng cây M i con cái đ kho ng 900 tr ng r i ch t

u đi m Ru i “Lính đen”:

c ch n l c t nhi u loài ru i có ích đ x lý rác là do chúng không vào nhà Có vào, chúng c ng nhanh chóng tìm cách thoát ra Con tr ng thành c ng không mang m m b nh, do v y chúng không là tác nhân truy n b nh cho ng i và

v t nuôi

Kh n ng phân h y h u c cao: th nghi m cho th y, sâu non c a ru i lính đen có th phân h y h u h t các ch t h u c nh phân gia c m, gia súc, ch t th i

th c ph m t các trang tr i, các c s ch bi n th c ph m, rác sinh ho t gia đình

đ n ch t th i t c ng rãnh Quá trình phân h y di n ra r t nhanh, ph thu c vào

lo i rác Rác th i t th c n th a, rau c i h … đ c phân h y trong 10-12 gi V i

ch t th i có thành ph n cellulose cao nh gi y v n, r m, lá chu i c n đ n 10-15 ngày

u đi m c a quá trình x lý này:

Không gây ra mùi hôi, không t o ra ngu n n c th i, không t o ra hi u ng nhà kính, l i làm gi m th tích ch t th i đ n 90 % i u lý thú n a là sâu non c a

Ru i “Lính đen” còn ti t ra ch t pheromone c ch s sinh s n c a ru i nhà, góp

ph n gi m s phát tri n c a qu n th ru i nhà

Sâu non là th c n h p d n đ nuôi gà, v t, cá… Ph n rác còn l i sau khi phân h y đ c dùng làm phân bón cho cây tr ng ho c dùng đ nuôi trùn đ t

1 t n rác h u c có th cho ra 200kg phân h u c + 200 sâu non

Xét trên th c t t i bãi rác Tân Long:

Rác th i: 200 – 300 t n/ngày (S rác h u c chi m 40% trên t ng s rác

th i, ngh a là kho ng 50 – 75 t n rác h u c )

Giá thành c a sâu non: 1000đ/1kg và phân h u c ch t l ng cao 150.000đ/t n

N u tính trên th c t thì m i ngày chúng ta s thu đ c kho ng 10.000-15.000kg phân h u c + 10.000-10.000-15.000kg sâu non 1 ngày chúng ta s thu l i đ c kho ng 15 – 20 tri u đ ng

Th i gian hoàn v n: 9 – 10 n m (S ti n hoàn v n ch d a vào l i nhu n t

s n ph m làm ra là phân h u c và sâu non)

2 Th i gian th c hi n ý t ng:

Chia làm 2 giai đo n:

Giai đo n 1:

o Gi i phóng m t b ng đ xây d ng nhà máy phân lo i rác th i

Giai đoan 2:

o Xây d ng nhà máy phân lo i rác và n i ch t o “Phân rác ch t l ng cao”

b ng Ru i “Lính đen”

3 Phân b kinh phí th c hi n ý t ng:

Giai

đo n N i dung công vi c Chi Phí Di n tích

Th i gian

Ghi chú

1

S d ng 20 nhân công lao

đ ng + máy móc ph tr

(C n c u, máy i đ t…)

thu gom rác làm vi c trong

vòng 3 tháng đ l y

kho ng 3500m2 di n tích

t bãi rác Tân Long

450 tri u

å 500 tri u VND

_ 3 tháng

T o công n

vi c làm cho kho ng 20

ng i/3 tháng (T n

d ng công nhân đang

nh t rác t i bãi rác)

2

a Xây d ng nhà máy phân

lo i rác CDW

35 t VND

3000m2 2 n m

(T 2009-2011)

Xây d ng theo công ngh CDW Công su t 200-300

t n/ngày

b Xây d ng h m x lý

c a Ru i “Lính đen” 500 tri u

å 600 tri u VND 500m

2

Chi phí này bao g m Xây d ng

h m x lý +

Ti n v n mua Ru i ban đ u

T ng kinh phí th c hi n: 36 t VND

T ng th i gian th c hi n: 2 n m 3 tháng

N m b t đ u và k t thúc: u n m 2009 - đ u n m 2012

III KH N NG NG D NG TH C TI N

Kh n ng ng d ng th c ti n c a ý t ng này là t ng đ i r t l n vì:

- Công ngh CDW (Compact Device for Waste processing) đ c coi là m t trong nh ng công ngh x lý rác th i hi n đ i nh t Vi t Nam hi n nay

- Ch ng ô nhi m và b o v môi tr ng khi m i ngày có vài ch c đ n hàng

tr m t n rác đ c th i ra t thành ph C n Th và t nh H u Giang

- T o ra m t ngu n phân bón h u c ch t l ng cao “kh ng l ” thay th cho phân Urê hay phân NPK mà chúng ta ph i nh p t n c ngoài ây c ng là

m t hình th c ch t o phân bón không gây ô nhi m môi tr ng

- T o công n vi c làm cho kho ng 50 đ n 100 công nhân, h đ c h ng

d n x lý rác b ng nh ng công ngh hi n đ i m c dù tr c đây ch là ng i

nh t rác m u sinh qua ngày (b nh t t và nguy hi m luôn rình r p h )

- Gi i phóng s l ng rác th i hàng n m c a Tp C n Th và t nh H u Giang

mà không gây nh h ng nhi u đ n môi tr ng

- Kinh phí cho ý t ng là t ng đ i th p so v i chi phí dành cho k ho ch xây

d ng bãi rác Tân Long (h n 40 t đ ng) c a thành ph C n Th và t nh H u

Giang (1)

- V m t kinh t : m t ngày chúng ta s thu l i đ c kho ng 15 – 20 tri u

đ ng t vi c bán sâu non và phân h u c ch t l ng cao ây chính là ngu n l i nh m thu h i l i v n và giúp cho quy trình x lý rác tr nên khép kín, không c n ph i t n thêm chi phí x lý rác sau này

IV GI I PHÁP LÂU DÀI CHO TÍNH B N V NG C A Ý T NG

o ý t ng v n hành t t thì c ng c n ph i có ý th c c a ng i dân trong

vi c phân lo i rác th c p

o Ngoài ra, vi c t n d ng các ch t th i r n đ ch t o thành bê tông c ng đang

đ c nghiên c u đ n giai đo n cu i i u này giúp cho chu trình x lý rác