MẠCH CHỈNH LƯU Khái niệm: Mạch chỉnh lưu là thiết bị dùng để biến đổi nguồn điện xoay chiều thành nguồn điện một chiều để cung cấp cho phụ tải điện một chiều Phân loại o Tùy theo số
Trang 1Hưng Yên ,Tháng 6 năm 2013
Trang 3PHẦN 1 : PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lí do chọn đề tài
Với mục đích chế tạo ra một hệ thống nguồn một chiều đáp ứng được một phần nào đó trong lĩnh vực thực hành thí nghiệm môn điện ô tô
2 Mục đích, đối tượng, phạm vi nghiên cứu của đồ án
Chúng em tập chung nghiên cứu chế tạo bộ nguồn một chiều với nhiều cấp điện áp khắc nhau: 5V-2A; 5V-48A; 12V-21A; 12V- 30A
3 Phương pháp nghiên cứu
Tìm và phân tích tài liệu
Sử dụng phương pháp thực nghiệm
Trao đổi kinh nghiệm và kiến thức với các thầy cô và các chuyên gia khoa
cơ khí động lực
Trang 5Chương 1: Tổng quan đề tài
1.1 MẠCH CHỈNH LƯU
Khái niệm: Mạch chỉnh lưu là thiết bị dùng để biến đổi nguồn điện xoay chiều thành nguồn điện một chiều để cung cấp cho phụ tải điện một chiều
Phân loại
o Tùy theo số pha: 1 pha, 3 pha, m pha
o Tùy theo đặc điểm: hình tia và hình cầu
Các thông số cơ bản của mạch chỉnh lưu
Trang 6Chương 1: Tổng quan đề tài
Mạch chỉnh lưu hình
tia một pha nửa chu
kỳ không điều khiển
Mạch chỉnh lưu hình tia một pha nửa chu
điều khiển hoàn toàn
Một số mạch chỉnh lưu
Trang 7Chương 1: Tổng quan đề tài
1.2 Các bộ biến đổi nguồn một chiều dùng mạch băm xung điện áp một chiều nối tiếp
Khái niệm: Bộ biến đổi điện áp một chiều được sử dụng để biến đổi nguồn điện áp một chiều không đổi thành nguồn điện áp một chiều thay đổi được
để cấp điện cho phụ tải một chiều
Phân loại
Mạch xung áp nối tiếp
Mạch xung áp song song
Trang 8Chương 1: Tổng quan đề tài
Sơ đồ cấu trúc chung mạch bộ biến đổi điện áp DC
Trang 9Chương 1: Tổng quan đề tài
Nút ấn: là một loại khí cụ điện dùng để đóng ngắt từ xa các thiết bị điện từ khác nhau, các dụng cụ báo hiệu, và cũng để chuyển đổi các mạch điện điều khiển, tín hiệu, liên động, bảo vệ vv
Contactor: là một loại khí cụ điện dùng để đóng cắt từ xa tự động hoặc
bằng nút ấn các mạch điện lực có phụ tải, điện áp đến 500V, dòng điện đến 600A
Trang 10Chương 1: Tổng quan đề tài
Máy biến áp cảm ứng một pha: Biến áp là một thiết bị điện từ tĩnh làm việc theo nguyên lý cảm ứng điện từ Nhiệm vụ chủ yếu là biến đổi năng lượng điện xoay chiều có điện áp và dòng điện ở giá trị này sang năng lượng điện xoay chiều có điện áp và dòng điện ở giá trị khác nhưng vẫn giữ nguyên tần
Trang 11Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện một chiều
cho phòng thí nghiệm điện ôtô
2.1 Khảo sát hệ thông điện một chiều
Khảo sát phòng thí nghiệm
Trang 12 Khảo sát hệ thống nguồn điện trên ôtô
Điện áp một chiều 12(24V) được tạo ra từ máy phát điện để nạp cho
acquy sau đó cấp điện cho các thiết bị dùng nguồn 12 (24) như động cơ
đề, chiếu sáng vv Đây là hệ thống nguồn điện cần công suất lớn, nếu không tính đến thời điểm đặc biệt khi đề khởi động động cơ thì dòng làm việc thường nằmh trong phạm vi 7A đến 20A, tuỳ theo từng loại ôtô
Ngoài ra nguồn điện áp này còn được cấp cho các thiết bị điều khiển như rơle, các vỉ mạch điều khiểnvv
Điện áp một chiều +5V thường được dùng để cấp cho các cảm biến hoặc
các bộ điều khiển trung tâm dùng vi điều khiển, thông thường dòng điện
hệ thống nguồn này dùng không lớn khoảng 5A trở lại
Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện một chiều
Trang 13Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện
một chiều
2.2 Sơ đồ tủ điện cung
cấp nguồn một chiều
Trang 14Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện
một chiều
2.3 Tính toán, lựa chọn thiết bị
chúng em thống nhất sử dụng hai bộ nguồn 5V-2A
để chuyên dùng cấp cho các cảm biến khi thí
nghiệm và bộ nguồn 5V-48A để làm nguồn dự
phòng cấp điện cho các thiết bị điện 5V công suất lớn như rơle, đèn hay các thiết bị khác.
12VDC với dòng điện cực đại khoảng 30A Với dòng điện lớn như trên các thiết bị có bán sẵn trên thị
trường giá thành rất lớn khoảng 7 triệu Vnđ Do vậy nhóm thống nhất chế tạo bộ nguồn 12VDC dùng
biến áp cảm ứng và mạch chỉnh lưu cầu một pha
không điều khiển
Trang 15Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện một chiều
oTính chọn cầu chỉnh lưu
- Với điều kiện làm mát bằng cánh tản nhiệt và đối lưu tự nhiên thì
dòng điện cầu chỉnh lưu được chọn thảo mãn điều kiện sau:
Điện áp cầu chỉnh lưu được chọn thoả mãn điều kiện:
Căn cứ vào phần tính toán chúng em thống nhất chọn loại cầu chỉnh lưu 100VDC
Trang 16100A-Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện một chiều
Tính chọn máy biến áp nguồn
- Dòng hiệu dụng chạy qua máy biến áp
- Điện áp thứ cấp máy biến áp
- Công suất biểu kiến thứ cấp máy biến áp
- Công suất biểu kiến sơ cấp máy biến áp
Như vậy ta cần chọn một máy biến áp có U1 = 220V; U2 = 14,9 (V) và S = 1,1*540 = 594(VA)
Trang 17Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện một chiều
Trên thị trường không có sẵn máy biến áp loại như trên và nhóm đã quyết định mua máy biến áp lõi xuyến có sẵn trên thị trường với U1
=220V; S = 700VA sau đó về tính toán quấn cuộn dây thứ cấp để tạo
ra điện áp 14,9(V) Các bước thực hiện như sau:
•B1: Khảo sát số vòng trên vôn ta xác định được
NV = 0,9 (Vòng/vôn)
•B2: Tính số vòng dây thứ cấp máy biến áp
•B3: Tính đường kính dây quấn thứ cấp
Trang 18Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện một chiều
Tính chọn MCCB
- MCCB được dùng để bảo vệ tổng thể toàn mạch, nhưng bộ nguồn
công suất được cung cấp chủ yếu từ máy biến áp cấp nguồn 12V, do
vậy ta tập chung tính chọn MCCB theo dòng điện máy biến áp còn các phần dòng điện khác cho nguồn 5V và mạch điều khiển coi như bỏ
qua
- Dòng điện qua sơ cấp máy biến áp được xác định:
Như vậy ta chọn loại MCCB nhỏ loại nhỏ nhất hiện tại trên thị
trường là loại 6A-250V
Trang 19Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện một chiều
Trang 20Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện
một chiều
Như vậy ta chọn contactor loại HiMC50 – 380/440V với các thông số
và kỹ thuật theo bảng sau :
Trang 21Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện
một chiều
Tính chọn cầu nối
Trang 22Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng
điện một chiều
Tính chọn dây cấp nguồn DC 12V-30A theo điều kiện phát nóng
Theo điều kiên phát nóng ta có Icp .K1.K2 IPX = Itt
- Xét với điều kiện làm việc ở môi trường là 400C , như vậy ta chọn dây
đồng loại 2*4 có giá trị dòng điện làm việc cho phép lâu dài ở nhiệt độ 650C
là 45 (A) thỏa mãn điều kiện kiểm tra theo điều kiện phát nóng
45.0,8*0,9 = 32 (A) >30 (A)
Như vậy ta chọn dây 2*4 của Taya với đặc tính kỹ thuật:
4mm2x2C 7/0.85
Trang 23Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện
Trang 24Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện
2.5 Sơ đồ bố trí thiết bị trong và ngoài tủ điện
Trang 25Chương 2: Khảo sát, tính toán, thiết kế mạng điện
một chiều
Hình ảnh sản phẩm sau khi hoàn thiện
Trang 26Chương 3: Xây dựng phương án thi công cấp điện cho phòng thí nghiệm điện ôtô
3.1 Phương án cấp điện
Trang 27Chương 3: Xây dựng phương án thi công cấp điện cho
phòng thí nghiệm điện ôtô
3.2 Hướng dẫn lắp đặt
- Gắn tủ điện lên tường với chiều cao tính từ đáy tủ đến mặt đất 1,2m
- Gắn máng điện loại 40*40- goody
- Đi dây trong máng theo số lượng nguồn
- Kết nối nguồn vào modul nguồn đặt trên bàn
3.3 Hướng dẫn sử dụng
B1: Kiểm tra cách điện tủ
B2: Cấp nguồn điện ~1-220V-50Hz vào tủ
B3: Nhấn nút Start ( màu xanh) cấp điện đến các bàn thí nghiệm, đền xanh
Trang 28Phần 3: KẾT LuẬN VÀ HƯỚNG PHÁT TRIỂN ĐỀ
Biết cách đo kiểm tra và sử dụng tủ điều khiển cấp nguồn điện một chiều
- Thiết kế bộ nguồn đa năng công suất lớn với các giá trị điện áp 5V;
12V;24V có khả năng ổn định điện áp, có bảo vệ quá dòng bằng mạch điện tử
- Thiết kế mẫu modul nguồn đa năng đặt trên bàn thí nghiệm có điều khiển giám sát các nguồn tại vị trí thực tập, có thể điều khiển cắt từ các bàn thực tập bất kỳ khi có sự số
Trang 29The End The End