ĐỀ tài cơ CHẾ QUẢN lý HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG của NGÀNH điện lực VIỆT NAM

Thị trường điện lực TTĐL là việc hộ tiêu thụ cuối tiêu thụ điện năng từ các nhà máy sản xuất điện thông qua hệ thống truyền tải điện được xem như độc quyền tự nhiên hình thành nên thị tr

ĐỀ TÀI: CƠ CHẾ QUẢN LÝ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA NGÀNH ĐIỆN LỰC VIỆT

NAM

LỜI MỞ ĐẦU

Điện năng là một loại hàng hoá đặc biệt Đặc thù của quá trình kinh doanh điện năng bao gồm 3 khâu liên hoàn: Sản xuất - Truyền tải - Phân phối điện năng xảy ra đồng thời và ngay tức khắc, từ khâu sản xuất đến khâu tiêu thụ không qua một khâu thương mại trung gian nào Điện năng được sản xuất ra khi đủ khả năng tiêu thụ vì đặc điểm của hệ thống điện là ở bất kỳ thời điểm nào cũng có sự cân bằng giữa công suất phát ra và công suất tiêu thụ (không để tồn đọng)

Thị trường điện lực (TTĐL) là việc hộ tiêu thụ cuối tiêu thụ điện năng từ các nhà máy sản xuất điện thông qua hệ thống truyền tải điện (được xem như độc quyền tự nhiên) hình thành nên thị trường điện bán buôn giữa các nhà máy điện và thị trường điện bán lẻ cho các hộ tiêu thụ điện năng

Ngành điện Việt Nam hiện đang nằm trong xu thế đa dạng hoá các thành phần kinh tế tham gia hoạt động điện lực cùng với nhu cầu về liên kết và hội nhập khu vực Phương thức quản

lý độc quyền nhà nước của hoạt động sản xuất kinh doanh điện hiện nay còn nhiều bất cập Việc nghiên cứu đưa ra mô hình quản lý thị trường điện lực nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế trong đầu

tư, phát triển, quản lý và vận hành hệ thống điện, đồng thời xem xét vấn đề giá điện và chất lượng dịch vụ điện cũng như huy động các nguồn tài chính mới cho nhu cầu phát triển điện lực là rất cần thiết và phù hợp với điều kiện phát triển của nền kinh tế thị trường

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN NGÀNH ĐIỆN LỰC VIỆT NAM 2.1 Cơ cấu tiêu thụ điện tại Việt Nam

Việt Nam đang trong quá trình CNH – HĐH đất nước, việc tiêu thụ điện tại Việt Nam gia tăng qua các năm và chủ yếu tập trung trong lĩnh vực công nghiệp.Theo đó, công nghiệp là ngành chiếm tỉ trọng tiêu thụ điện năng nhiều nhất với tốc độ tăng từ 47.4% lên đến 52% tổng sản lượng tiêu thụ điện tương ứng trong năm 2006 và 2010 Tiêu thụ điện hộ gia đình chiếm tỉ trọng lớn thứ hai nhưng có xu hướng giảm nhẹ do tốc độ công nghiệp hoá nhanh của Việt Nam, từ 42.9% năm

2006 thành 38.2% năm 2010 Phần còn lại dịch vụ, nông nghiệp và các ngành khác chiếm khoảng 10% tổng sản lượng tiêu thụ điện năng

Bảng 1 Tiêu thụ điện theo ngành trong khoảng thời gian 2006-2010(Nguồn: Tổng sơ đồ VII)

(%)

2006 (%)

2007 (%)

2008 (%)

2009 (%)

3 Dịch vụ (Thương mại, khách sạn

4 Quản lý và tiêu dung dân cư 43.9 42.9 40.6 40.1 40.1

Trong tương lai, theo Tổng sơ đồ phát triển điện quốc gia (Tổng sơ đồ VII), nhu cầu điện của Việt Nam tiếp tục tăng từ 14-16%/năm trong thời kỳ 2011-2015 và sau đó giảm dần xuống 11.15%/năm trong thời kỳ 2016-2020 và 7.4-8.4%/năm cho giai đoạn 2021-2030

2.2 Sản xuất điện

Về nguồn điện: Hiện tại, tổng công suất lắp đặt của các nhà máy điện bao gồm thủy điện, nhiệt điện, tuabin khí, diesel là 8.749 MW với công suất khả dụng 8.454 MW tập trung chủ yếu vào các nhà máy thuộc Tổng Công ty Điện lực Việt Nam (EVN), các nhà máy điện độc lập chỉ chiếm khoảng từ 3-5% tổng công suất

Về lưới điện: EVN đã tập trung nhiều vào việc cải tạo nâng cấp hệ thống lưới điện truyền tải, lưới điện phân phối bằng rất nhiều nguồn vốn khác nhau, đặc biệt là các nguồn vốn vay từ các

tổ chức quốc tế như: Ngân hàng thế giới (WB), Ngân hàng phát triển châu Á (ADB), SIDA (Thuỵ Điển),… Hiện tại lưới điện truyền tải cao áp toàn quốc bao gồm (1531 km đường dây,

2700 Trạm biến áp (TBA) 500KV; 3839 km đường dây, 8474 TBA 220KV; 7703 km đường dây,

11004 TBA 110KV) do 4 Công ty Truyền tải điện quản lý vận hành Tuy nhiên, mặt kỹ thuật thì tính liên kết của hệ thống lưới điện truyền tải chưa cao, khi một phần tử bị sự cố sẽ ảnh hưởng

Phát điện

Bán buôn/Truyền tải

Công ty phân phối

Khách hàng

Phát điện

Bán buôn/Truyền tải

Công ty phân phối

Khách hàng

Mua bán giữa các công ty

chung tới toàn bộ hệ thống lưới điện Đối với lưới điện phân phối, do 7 công ty điện lực trực thuộc EVN quản lý trực tiếp bán điện đến các hộ phụ tải

2.3 Thị trường điện Việt Nam

Cho đến năm 2010 thị trường điện tại Việt nam vẫn ở dạng độc quyền với Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), một công ty nhà nước, nắm giữ hơn 71% tổng lượng điện sản xuất, nắm toàn bộ khâu truyền tải, vận hành hệ thống điện, phân phối và kinh doanh bán lẻ điện

Hiện nay các bên tham gia vào thị trường phát điện tại Việt Nam là các công ty Nhà nước như Tập đoàn Điện lực Việt nam (EVN), Tập đoàn Dầu khí Viêt Nam (PVN), Tập đoàn Than và Khoáng sản Việt Nam (VINACOMIN) và các nhà sản xuất điện độc lập (IPPs) và dự án BOT nước ngoài Các công ty Nhà nước chiếm thị phần rất lớn trong sản xuất điện Ví dụ vào cuối năm 2009, tổng công suất lắp đặt các nguồn điện tại Việt Nam là 17.521MW trong số đó nguồn điện thuộc sở hữu của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) là 53%, của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) là 10% và VINACOMIN là 3.7% Các nhà sản xuất điện độc lập (IPP) và dự án BOT nước ngoài chiếm 10.4% tổng công suất lắp đặt của năm 2009

2.4 Cơ chế quản lý nhà nước đối với hoạt động của ngành điện lực

2.4.1 Các mô hình tổ chức kinh doanh điện năng trên thế giới

Cùng với những tiến bộ của khoa học kỹ thuật và quản lý, kết hợp với sự phát triển của một số học thuyết kinh tế mới đã tạo điều kiện để nhiều công ty điện lực nghiên cứu xây dựng, phát triển các mô hình kinh doanh mới thay thế cho mô hình truyền thống trước đây, như mô hình truyền tải hộ, mô hình thị trường phát điện cạnh tranh, mô hình TTĐ cạnh tranh bán buôn và bán lẻ, Tuy nhiên, nhìn từ góc độ cạnh tranh của thị trường có thể phân chia thành bốn loại mô hình thị trường điện cơ bản đang được áp dụng tại các nước trên thế giới hiện nay như sau:

1 Mô hình Thị trường điện độc quyền: Là mô hình chỉ có một công ty nắm giữ toàn bộ các khâu

của quá trình sản xuất kinh doanh điện năng từ sản xuất, truyền tải đến phân phối cho khách hàng tiêu thụ

a)Ngành dọc (b) Phân phối bán lẻ riêng

Hình 1 Mô hình hị trường điện độc quyền

Đại lý mua buôn

Công ty phân phối Công ty phân phối Công ty phân phối

IPP

Đại lý mua buôn

Đại lý mua buôn

Lưới truyền tải, thị trường bán buôn

Lưới phân phối, thị trường bán lẻ

2 Mô hình thị trường điện cạnh tranh phát điện nhưng chỉ có một đại lý mua buôn: Là mô hình

chỉ có một người mua duy nhất từ nhiều nhà máy phát điện Toàn bộ điện năng sản xuất ra phải bán cho đại lý mua buôn và đại lý này thực hiên chức năng phân phối độc quyền cho khách hàng tiêu thụ

Hình 2 Mô hình Thị trường điện cạnh tranh phát điện có một đại lý mua buôn

3 Mô hình thị trường cạnh tranh phát điện và cạnh tranh bán buôn: Là mô hình mà các công ty

phân phối có thể mua điện từ nhiều công ty bán buôn khác nhau tuy nhiên vẫn độc quyền trong khâu phân phối cho các khách hàng dùng điện

Hình 3 Mô hình Thị trường cạnh tranh phát điện và cạnh tranh bán buôn

IPP: Nhà máy điện độc lập CT PP: Công ty phân phối KH: Khách hàng

4 Mô hình thị trường điện cạnh tranh hoàn toàn: Là mô hình mà ở đó tất cả các khách hàng đều

có quyền lựa chọn nhà cung cấp điện chứ không bắt buộc phải mua qua các nhà phân phối độc quyền Giá cả ở đây hoàn toàn được xác định dựa trên mối quan hệ cung cầu điện năng

Hình 4 Mô hình Thị trường cạnh tranh hoàn toàn

2.4.2 Mô hình tổ chức kinh doanh điện năng ở Việt Nam

Đối với Việt Nam, mô hình quản ngành điện lực hiện nay đang dựa vào mô hình độc quyền

Các nhà máy điện độc lập

EVN

Công ty phân phối Công ty phân phối Công ty phân phối Công ty phân phối Công ty phân phối Công ty phân phối Công ty phân phối Công ty phân phối

KHÁCH HÀNG

Các nhà máy điện độc lập

EVN

Công ty phân phối Công ty phân phối Công ty phân phối Công ty phân phối Công ty phân phối Công ty phân phối Công ty phân phối Công ty phân phối

KHÁCH HÀNG

Sơ đồ 1: Mô hình quản lý thị trường điện lực Việt Nam hiện nay

2.5 Quản lý của Nhà nước đối với ngành điện

Năm 2005, Tập đoàn điện lực Việt Nam EVN ra đời chịu toàn bộ trách nhiệm sản xuất và phân phối điện là bước tiến quan trọng trong việc quản lý điều hành sản xuất kinh doanh điện Theo đó Nhà nước dần tách khỏi chức năng điều hành sản xuất kinh doanh, tạo quyền tự chủ cho doanh nghiệp Cùng với Hiến pháp sửa đổi năm 2001, trong giai đoạn cải tổ nền kinh tế, Nhà

nước đã ban hành nhiều bộ luật, pháp lệnh, nghị định, quy chế để quản lý và điều hành hiệu quả hơn các hoạt động của ngành điện, tạo hành lang pháp lý đồng bộ để quản lý các hoạt động trong ngành điện theo luật pháp, tách bạch rõ ràng chức năng quản lý nhà nước và chức năng quản lý, điều hành sản xuất kinh doanh

Hiện nay, Bộ Công thương thực hiện chức năng quản lý nhà nước về ngành điện Việc quản lý ngành điện đang dần tập trung vào: xây dựng chiến lược, quy hoạch tổng thể; ra các văn bản pháp quy; thực hiện giám sát điện năng và thanh tra an toàn

Thủ tướng chính phủ quy định giá bán lẻ điện trên toàn quốc và quy định mức bù chênh lệch cho EVN khi tham gia cung ứng các sản phẩm, dịch vụ công ích

Trong ngành điện, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) là doanh nghiệp đặc biệt quan trọng của Nhà nước, giữ vai trò chủ đạo, chi phối trong việc đảm bảo cung cấp điện năng cho phát triển kinh tế - xã hội của đất nước Khoảng 90% công suất lắp đặt (công suất lắp đặt là công suất mà máy phát có thể phát đươc - công suất danh nghĩa, còn công suất phát điện là công suất thực tế và bằng 70-80% công suất lắp đặt ) của các nhà máy điện thuộc sở hữu của EVN Với chủ trương đa dạng hoá đầu tư , khoảng 10% còn lại thuộc một só doanh nghiệp ngoài EVN (tư nhân nước ngoài, công ty nhà nước…) đã đầu tư vào sản xuất điện dưới các hình thức IPP, BOT

Các hoạt động sản xuất kinh doanh của EVN hiện nay dựa trên kế hoạch và các chỉ tiêu giao của EVN cho các đơn vị thành viên và hạch toán nội bộ Đối với các đơn vị sản xuất điện ngoài EVN, EVN đứng ra ký hợp đồng mua điện ngắn hạn, dài hạn với các Công ty BOT (công

ty xây dựng chuyển giao kinh doanh), công ty IPP (công ty phát điện độc lập), công ty cổ phần và giao kế hoạch phát điện cho các nhà máy của EVN Giá mua điện của Công ty BOT, IPP, Cổ phần do EVN thoả thuận với các công ty này nhưng có sự điều tiết của một số cơ quan quản lý nhà nước

Trung tâm Điều độ hệ thống điện quốc gia (Ao) có trách nhiệm bố trí phương thức phát điện theo hợp đồng ký với Công ty BOT, IPP , Cổ phần và kế hoạch đã giao Trường hợp không huy động công suất, điện năng của các Công ty BOT, IPP, Cổ phần, EVN vẫn phải trả tiền theo hợp đồng đã cam kết với các Công ty

Các Công ty Điện lực miền và thành phố lớn mua điện từ hệ thống lưới điện truyền tải theo giá bán nội bộ do HĐQT của EVN phê duyệt hàng năm để bán lại cho khách hàng sử dụng điện Các Công ty truyền tải có trách nhiệm tải điện cho các Công ty Điện lực, không tham gia kinh doanh điện

Như vậy, với cơ cấu tổ chức và điều hành như trên và mặc dù đã có nhiều cải tiến, thị trường điện hiện tại thực chất là thị trường độc quyền một người bán với sự điều tiết đồng thời của nhiều cơ quan nhà nước Mô hình quản lý sản xuất kinh doanh của EVN vẫn đang thực hiện theo mô hình Nhà nước độc quyền quản lý tất cả các khâu của quá trình: Sản xuất Truyền tải

-Phân phối điện năng Mô hình này đã dẫn đến nhiều hạn chế về quản lý cũng như hiệu quả đầu

tư, không thúc đẩy sự phát triển sản xuất kinh doanh điện năng Giá bán điện cho từng loại khách hàng được tính trên cơ sở chi phí cận biên dài hạn và do Chính phủ quy định áp dụng thống nhất trong cả nước Giá bán điện vẫn còn mang nặng tính “bù chéo” giữa các nhóm khách hàng Hoạt động kinh doanh điện năng hiện nay vẫn chưa tách bạch rõ ràng chức năng kinh doanh và hoạt động công ích của các công ty phân phối điện

CHƯƠNG 2: KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG NGÀNH ĐIỆN LỰC NHỮNG NĂM QUA

2.1 Những kết quả đạt được

Sự hình thành Tổng Công ty Ðiện lực Việt Nam vào 27 tháng 1 năm 1995 để thống nhất quản lý toàn ngành trên phạm vi cả nước, nhằm huy động tối ưu mọi nguồn lực của cả ba miền trong việc xây dựng và phát triển ngànhđiện cho sự nghiệp Công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Với chính sách mở cửa của Ðảng và Nhà nước, một loạt các công trình đã được xây dựng trong thời gian qua với nguồn vốn của các tổ chức quốc tế và trong nước Năm 2001, tổng sản lượng điện năng sản xuất và mua ngoài là 30.608kWh Chiến lược giai đoạn 2010 - 2020 của ngành điện là sản xuất và nhập khẩu tổng cộng 194-210 tỉ kWh đến năm 2015, 330-362 tỉ kWh năm 2020, và 695-834 tỉ kWh năm 2030, đáp ứng được cơ bản nhu cầu điện năng cần thiết cho

sự phát triển kinh tế của đất nước và sinh hoạt của nhân dân

Năm 2011 - năm đầu tiên triển khai thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm (2011-2015), vì thế, nhiều chính sách phát triển ngành điện được ban hành Đó là những quyết định của Thủ tướng Chính phủ về điều chỉnh giá bán điện theo cơ chế thị trường; quy hoạch phát triển điện lực quốc gia giai đoạn 2011-2020 Và ban hành cơ chế khuyến khích phát triển điện gió, năng lượng sạch; nghiên cứu, sửa đổi Luật Điện lực; khởi động thị trường phát điện cạnh tranh thí điểm Năm 2011 cũng là năm đã có những quy định cụ thể về cơ chế hỗ trợ giá điện cho

hộ nghèo, các hộ thu nhập thấp Theo đó, người nghèo được trợ cấp thẳng luôn là 30.000 đồng một tháng tiền điện và nhận trợ cấp đó từ nguồn ngân sách Những hộ thu nhập thấp ngoài diện

hộ nghèo cũng được nhận trợ giá trong 50 số đầu tiên, với mức giá chỉ bằng 80% giá điện

Trong năm 2011, ngành điện thu hút khoảng 4,9 tỷ USD vốn nước ngoài để đẩy nhanh tiến độ các nhà máy điện, đưa thêm gần 2.000 MW điện vào vận hành, góp phần bảo đảm đủ điện trong năm 2011 và những năm tới Hoàn thành tiến độ tổ máy số 4 nhà máy thủy điện Sơn La và đưa điện lên lưới vào cuối năm 2011

Nhiệm vụ của ngành điện trong năm 2012 là bảo đảm cung ứng đủ điện cho sản xuất và đời sống của nhân dân; tiếp tục đẩy mạnh đầu tư theo Quy hoạch điện VII đã được phê duyệt; thực hiện tái cơ cấu ngành; thí điểm thị trường phát điện cạnh tranh để tháng 7.2012 đưa vào vận hành chính thức… Đối với giá điện thì, tiếp tục lộ trình điều chỉnh giá bán theo tinh thần giá thị trường Lộ trình này sẽ được vận hành hợp lý và tính đến những thời điểm nhạy cảm để vừa thực hiện được yêu cầu đặt ra đối với ngành trong tiến tới cân bằng tài chính, vừa góp phần thực hiện được những mục tiêu về kinh tế vĩ mô chống lạm phát và đảm bảo an sinh xã hội

2.1 Những hạn chế tồn tại

Tuy ngành điện lực đã có những đóng góp tối quan trọng vào nền kinh tế và một năm

2011 nhiều thành công, song không thể phủ nhận rằng, hoạt động sản xuất kinh doanh và quản lý nhà nước ngành điện lực hiện vẫn còn rất nhiều vấn đề tồn tại

Việc thiếu hụt nguồn cung ứng điện là một nan giải của ngành điện hiện nay, nhất là trong mùa khô, lượng thiếu điện nhiều dẫn đến phải cắt điện đã làm các doanh nghiệp sử dụng sản lượng điện lớn gặp rất nhiều khó khăn Doanh nghiệp và người dân đã quen với tình trạng cắt điện triền miên, không được báo trước của ngành điện Thiệt hại về kinh tế là vô cùng lớn, nhiều doanh nghiệp bị đình trệ sản xuất, lỡ hẹn các đơn hàng Đại diện Công ty Giày Thái Bình cho biết, việc cắt điện một cách tắc trách của ngành điện khiến Công ty không những vỡ kế hoạch sản xuất, mà còn tổn hại rất lớn đến kinh tế Đại diện Tổng công ty Thép cho biết, luyện thép phải duy trì thời gian liên tục 24/24 giờ, nếu giữa chừng mà bị cắt điện, thì không những hư mẻ thép,

mà còn có khả năng xảy ra những sự cố kỹ thuật không lường Ví dụ như trường hợp của những người trồng thanh long ở Bình Thuận cũng lao đao vì lịch cắt điện triền miên khiến thanh long đậu hoa kém, gây tổn thất nặng nề

Không thể phủ nhận, thiếu điện là do hệ thống điện đang thiếu nguồn phát Vì vậy, để ổn định nguồn điện, chúng ta đã phải nhập điện từ Trung Quốc Không chỉ năm 2011 mà từ nhiều năm trước, việc nhập khẩu điện từ Trung Quốc đóng vai trò quan trọng trong việc cung ứng điện của các tỉnh phía Bắc Việc cơ sở hạ tầng không theo kịp sự phát triển của nền kinh tế dẫn tới việc thiếu hụt điện cung ứng trong nội địa và EVN phải nhập khẩu điện từ Trung Quốc ngày càng tăng

Ở nước ta đã từ nhiều năm nay, Cơ chế mà các cơ quan quản lý nhà nước tạo ra cho ngành điện là độc quyền trên thị trường bán buôn, bán lẻ và đường dây truyền tải Do đó rất nhiều nhà đầu tư, nhà sản xuất điện gặp nhiều mắc mớ với EVN trong khâu mua bán điện, bởi EVN bao giờ cũng mua giá thấp hơn giá bán Trong khi người bán bao giờ cũng muốn bán giá cao Từ đó sinh ra mâu thuẫn và họ cho rằng EVN cậy thế độc quyền ép giá Ví dụ như là những

“mắc mớ” giữa tập đoàn dầu khí với EVN, than khoáng sản với EVN Mới đây nhất là cuộc tranh cãi giữa EVN và Tập đoàn Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) về giá bán điện của nhà máy nhiệt điện Sơn Động do TKV làm chủ đầu tư Tháng 11/2007, TKV đã chào bán mức giá

720 đồng/kWh, nhưng EVN thì chỉ đồng ý mua với giá 678,4 đồng/kWh Tới tháng 1/2008, TKV tính toán lại, giảm 10 đồng xuống còn 710 đồng/kWh Tuy nhiên, phía EVN vẫn chưa chấp thuận Theo Tổng Giám đốc TKV, mức giá trên đã được Tập đoàn tính toán trên cơ sở giảm tối

đa chi phí đầu vào, đảm bảo hiệu quả đầu tư của dự án Còn theo tính toán của EVN, nếu chấp nhận mua giá trên, cộng chi phí truyền tải, phân phối và tổn thất điện năng khoảng 295 đồng/kwh thì tổng chi phí giá điện đến người tiêu dùng sẽ là 1.015 đồng/kWh Với sản lượng điện mua từ nhà máy Sơn Động vào khoảng 1,2 tỷ kWh/năm, thì mỗi năm EVN sẽ phải bù lỗ khoảng 144,2 –

173 tỷ đồng Do vậy, 2 Tập đoàn này đã phải nhờ đến Bộ Công Thương làm trọng tài giải quyết vấn đề Tình trạng đàm phán không có hồi kết này đã và đang diễn ra ở nhiều dự án khác, gây ảnh hưởng tới tình hình hoạt động chung của ngành

Để giải bài toán phức tạp hiện nay của ngành điện, phá bỏ cơ chế độc quyền, con đường duy nhất là tái cấu trúc thị trường điện, thiết lập một thị trường điện theo cơ chế cạnh tranh lành mạnh và minh bạch

Hiện nay giá bán điện của EVN trung bình 0,052 USD/kWh là mức rất thấp Bởi theo EVN, mức chi phí biên dài hạn đảm bảo có lãi và tích lũy cho đầu tư phát triển phải là 0,075 USD/kWh Vì lý do này trong thời gian trước mắt EVN không thể trông đợi vào nguồn tích lũy

từ lợi nhuận để đầu tư cho các công trình theo Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia giai đoạn

2006 - 2015 có xét đến 2025 ( quy hoạch điện VI) mà chủ yếu dựa vào vốn vay từ ngân sách Nhà nước Tuy nhiên, theo báo cáo của EVN thì tập đoàn này đang gặp rất nhiều khó khăn trong việc đàm phán vay vốn cả trong và ngoài nước do khó có khả năng trả nợ vì hiệu quả dự án không cao, giá điện thấp Cơ chế giá bất hợp lý hiện nay cũng là trở ngại lớn trong việc thu hút vốn đầu

tư nước ngoài cho phát triển ngành điện Trong 10 năm 1998 - 2008, không có nhà đầu tư nước ngoài nào bỏ vốn đầu tư vào ngành điện Với giai đoạn 2006 – 2015, theo quy hoạch điện VI sẽ

có 54 dự án nguồn điện do chủ đầu tư ngoài Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) thực hiện dưới hình thức IPP/BOT Tuy nhiên cho đến nay mới có 6 dự án hoàn thành, công suất 2.059 MW, đạt 5,6 % kế hoạch 9 dự án lớn với tổng công suất 15.275 MW thậm chí chưa có chủ đầu tư Việc thiếu vốn đầu tư có thể dẫn tới chậm tiến độ trong phát triển nguồn điện và lưới điện trong những năm còn lại của quy hoạch điện VI Nhưng ngoài lý do này, vấn đề cốt lõi còn lại là thủ tục hành chính và năng lực của chủ đầu tư cần được xem xét kỹ và có giải pháp hiệu quả

hơn Điều đáng nói là việc chậm tiến độ dẫn tới thiếu điện đã được lường trước nhưng dường như

ngành chức năng vẫn chưa có giải pháp nào mang tính đột phá Tổng vốn đầu tư cho điện thường lớn nhất trong các ngành kinh tế, chậm tiến độ công trình là sự lãng phí, giảm hiệu quả đầu tư

Bất cập tiếp theo được chỉ ra là nguyên tắc bù chéo của giá bán điện khiến EVN khó tách lợi nhuận kinh doanh và phần thực hiện nhiệm vụ công ích Đây là một trong những lý do dẫn đến chậm trễ trong cổ phần hóa Đến nay mới có 9/33 đơn vị thành viên của EVN hoàn thành cổ phần hóa Điều này đã ảnh hưởng đến khả năng đầu tư cho các công trình theo quy hoạch điện VI

từ nguồn phát hành cổ phiếu

Từ nhận định giá điện thấp là “điểm chốt” ảnh hưởng nhiều nhất đến sự phát triển của ngành điện, Ủy ban Kinh tế kiến nghị việc điều chỉnh giá điện theo cơ chế thị trường cần được thực hiện theo tiến độ đã được xác định, bảo đảm nhà đầu tư, kinh doanh điện bù đắp được chi phí và có lãi hợp lý

CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ

NGÀNH ĐIỆN LỰC VIỆT NAM